బ్రహ్మోవాచ॥ పుష్కరేహం సురశ్రేష్ఠో గయాయాం చ చతుర్ముఖః। కాన్యకుబ్జే దేవగర్భో భృగుకక్షే పితామహః
బ్రహ్మ పలికాడు: పుష్కరంలో నేను దేవతలలో శ్రేష్ఠుడిని, గయలో నాలుగు ముఖాలవాడిని, కాన్యకుబ్జంలో దేవగర్భుడిని, భృగుకక్షలో పితామహుడిని.
కావేర్య్యాం సృష్టికర్తా చ నందిపుర్య్యాం బృహస్పతిః। ప్రభాసే పద్మజన్మా చ వానర్యాం చ సురప్రియః
కావేరీ తీరంలో నేను సృష్టికర్తను, నందిపురంలో బృహస్పతిని, ప్రభాసలో పద్మజుడిని, వానర్యాలో దేవతలకు ప్రియుడిని.
ద్వారవత్యాం తు ఋగ్వేదీ వైదిశే భువనాధిపః। పౌండ్రకే పుండరీకాక్షః పింగాక్షో హస్తినాపురే
ద్వారకలో ఋగ్వేదంతో ఉన్నవాడిని, వైదిశలో లోకాధిపతిని, పౌండ్రకలో పుండరీకాక్షుడిని, హస్తినాపురంలో పింగాక్షుడిని.
జయంత్యాం విజయశ్చాస్మి జయంతః పుష్కరావతే। ఉగ్రేషు పద్మహస్తోహం తమోనద్యాం తమోనుదః
జయంతిలో విజయుడిని, జయంతలో పుష్కరావతుడిని, ఉగ్రులలో పద్మహస్తుడిని, తమోనదిలో అంధకారాన్ని తొలగించేవాడిని.
అహిచ్ఛన్నే జయా నందీ కాంచీపుర్యాం జనప్రియః। బ్రహ్మాహం పాటలీపుత్రే ఋషికుండే మునిస్తథా
కాంచీపురంలో అహిచ్ఛన్నుడు విజయం సాధిస్తాడు, నందీ ప్రజలకు ఎంతో ఇష్టమైనవాడు. పాటలీపుత్రంలో నేను బ్రహ్మగా ఉన్నాను, ఋషికుండంలో ముని రూపంలో ఉన్నాను.
మహితారే ముకుందశ్చ శ్రీకంఠః శ్రీనివాసితే। కామరూపే శుభాకారో వారాణస్యాం శివప్రియః
మహితారలో ముకుందుడు ఉంటాడు, శ్రీనివాసంలో శ్రీకంఠుడు నివసిస్తాడు. కామరూపంలో శుభమైన రూపంతో కనిపిస్తాడు, వారాణసిలో శివప్రియుడు ఉంటాడు.
మల్లికాక్షే తథా విష్ణుర్మహేంద్రే భార్గవస్తథా। గోనర్దే స్థవిరాకార ఉజ్జయిన్యాం పితామహః
మల్లికాక్షలో విష్ణువు ఉన్నాడు, మహేంద్రలో భార్గవుడు ఉన్నాడు. గోనర్దలో వృద్ధుని రూపంలో ఉన్నాడు, ఉజ్జయినిలో పితామహుడు ఉన్నాడు.
కౌశాంబ్యాం తు మహాబోధిరయోధ్యాయాం చ రాఘవః। ముంనీంద్రశ్చిత్రకూటే తు వారాహో వింధ్యపర్వతే
కౌశాంభీలో మహాబోధి ఉన్నాడు, అయోధ్యలో రాఘవుడు ఉన్నాడు. చిత్రకూటంలో మునీంద్రుడు, వింధ్యపర్వతంలో వరాహుడు ఉన్నాడు.
గంగాద్వారే పరమేష్ఠీ హిమవత్యపి శంకరః। దేవికాయాం స్రుచాహస్తః స్రువహస్తశ్చతుర్వటే
గంగాద్వారంలో పరమేశ్వరుడు ఉన్నాడు, హిమవంతులో శంకరుడు ఉన్నాడు. దేవికాలో చేతిలో స్రుకుతో ఉన్నాడు, చతుర్వటలో స్రువతో ఉన్నాడు.
వృందావనే పద్మపాణిః కుశహస్తశ్చ నైమిషే। గోప్లక్షే చైవ గోపీన్ద్రః సచంద్రో యమునాతటే
వృందావనంలో పద్మపాణి ఉన్నాడు, నైమిశంలో కుశహస్తుడు ఉన్నాడు. గోపలక్షలో గోపాలుడు, యమునాతీరంలో చంద్రుడితో కూడి ఉన్నాడు.
భాగీరథ్యాం పద్మతనుర్జలానందో జలంధరే। కౌంకణే చైవ మద్రాక్షః కాంపిల్యే కనకప్రియః
భాగీరథిలో పద్మశరీరుడు ఉన్నాడు, జలంధరలో జలానందుడు ఉన్నాడు. కౌంకణంలో మద్రాక్షుడు, కాంపిల్యంలో కనకప్రియుడు ఉన్నాడు.
వేంకటే చాన్నదాతా చ శంభుశ్చైవ క్రతుస్థలే। లంకాయాం చ పులస్త్యోహం కాశ్మీరే హంసవాహనః
వెంకటలో అన్నదాతగా ఉన్నాడు, క్రతుస్తలంలో శంభువు ఉన్నాడు. లంకలో నేను పులస్త్యుడిని, కాశ్మీరం లో హంసవాహనుడిని.
వసిష్ఠశ్చార్బుదే చైవ నారదశ్చోత్పలావతే। మేలకే శ్రుతిదాతాహం ప్రపాతే యాదసాంపతిః
అర్బుదలో వశిష్ఠుడు ఉన్నాడు, ఉత్పలావతిలో నారదుడు ఉన్నాడు. మేళకలో నేను వేదాలను ఇచ్చేవాడిని, ప్రపాతలో జలజంతువుల అధిపతిని.
సామవేదస్తథా యజ్ఞే మధురే మధురప్రియః। అంకోటే యజ్ఞభోక్తా చ బ్రహ్మవాదే సురప్రియః
యజ్ఞంలో సామవేదం, మధురలో మధురప్రియుడు ఉన్నాడు. అంకోటలో యజ్ఞాన్ని అనుభవించేవాడు, బ్రహ్మవాదంలో దేవతలకు ప్రియమైనవాడు.
నారాయణశ్చ గోమంతే మాయాపుర్యాం ద్విజప్రియః। ఋషివేదే దురాధర్షో దేవాయాం సురమర్దనః
గోమంతంలో నారాయణుడు ఉన్నాడు, మాయాపురంలో ద్విజులకు ప్రియమైనవాడు. ఋషివేదలో దురాధర్షుడు, దేవాయలో దేవతలను సంహరించేవాడు.
విజయాయాం మహారూపః స్వరూపో రాష్ట్రవర్ద్ధనే। పృథూదరస్తు మాలవ్యాం శాకంభర్యాం రసప్రియః
విజయలో మహారూపుడు ఉన్నాడు, స్వరూపలో రాజ్యాన్ని పెంచేవాడు. మాలవ్యంలో పృథూదరుడు, శాకంభరిలో రసప్రియుడు ఉన్నాడు.
పిండారకే తు గోపాలః శంఖోద్ధారేంగవర్ద్ధనః। కాదంబకే ప్రజాధ్యక్షో దేవాధ్యక్షః సమస్థలే
పిండారకలో గోపాలుడు ఉన్నాడు, శంఖోద్ధారలో అంగాలను వృద్ధిచేసేవాడు. కాదంబకలో ప్రజల అధికారి, సమస్థలంలో దేవతల అధికారి.
గంగాధరో భద్రపీఠే జలశాయ్యప్యహమర్బుదే। త్ర్యంబకే త్రిపురాధీశః శ్రీపర్వతే త్రిలోచనః
భద్రపీఠంలో గంగాధరుడు ఉన్నాడు, అర్బుదలో నేను జలంపై శయనించేవాడిని. త్రయంబకలో త్రిపురాధీశుడు, శ్రీపర్వతంలో త్రిలోచనుడు.
మహాదేవః పద్మపురే కాపాలే వైధసస్తథా। శృంగిబేరపురే శౌరిర్నైమిషే చక్రపాణికః
పద్మపురంలో మహాదేవుడు ఉన్నాడు, కాపాలిలో వైధసుడు. శృంగివేరపురంలో శౌరి, నైమిశంలో చక్రపాణి ఉన్నాడు.
దండపుర్యాం విరూపాక్షో గౌతమో ధూతపాపకే। హంసనాథో మాల్యవతి ద్విజేంద్రో వలికే తథా1.34.
దండపురంలో విరూపాక్షుడు ఉన్నాడు, ధూతపాపకలో గౌతముడు ఉన్నాడు. మాల్యవతిలో హంసనాథుడు, వలికలో ద్విజేంద్రుడు ఉన్నాడు.
ఇంద్రపుర్యాం దేవనాథో ద్యూతపాయాం పురందరః। హంసవాహస్తు లంబాయాం చండాయాం గరుడప్రియః
ఇంద్రపురంలో దేవనాథుడు ఉన్నాడు, ద్యూతపాయలో పురందరుడు ఉన్నాడు. లంబాలో హంసవాహుడు, చండాలో గరుడప్రియుడు.
మహోదయే మహాయజ్ఞః సుయజ్ఞో యజ్ఞకేతనే। సిద్ధిస్మరే పద్మవర్ణః విభాయాం పద్మబోధనః
మహోదయలో మహాయజ్ఞం జరుగుతుంది, సుయజ్ఞలో ఉత్తమ యజ్ఞం, యజ్ఞకేతనంలో యజ్ఞధ్వజం. సిద్ధిస్మరలో పద్మవర్ణుడు, విభాలో పద్మబోధనుడు ఉన్నాడు.
దేవదారువనే లింగం మహాపత్తౌ వినాయకః। త్ర్యంబకో మాతృకాస్థానే అలకాయాం కులాధిపః
దేవదారువు అడవిలో లింగం ఉంది; మహాపట్టా ప్రాంతంలో వినాయకుడు, త్రయంబకంలో తల్లుల స్థలంలో, అలకా నగరంలో వంశాధిపతి ఉన్నాడు.
త్రికూటే చైవ గోనర్దః పాతాలే వాసుకిస్తథా। పద్మాధ్యక్షశ్చ కేదారే కూష్మాండే సురతప్రియః
త్రికూట పర్వతంలో గోనర్దుడు, పాతాళంలో వాసుకి, కేదారంలో పద్మాధ్యక్షుడు, కూష్మాండంలో సురతకు ప్రియమైనవాడు ఉన్నాడు.
కుండవాప్యాం శుభాంగస్తు సారణ్యాం తక్షకస్తథా। అక్షోటే పాపహా చైవ అంబికాయాం సుదర్శనః
కుండవాపి ప్రాంతంలో శుభాంగుడు, సారణ్యంలో తక్షకుడు, అక్షోటంలో పాపాలను తొలగించేవాడు, అంబికా ప్రాంతంలో సుదర్శనుడు ఉన్నాడు.
వరదాయాం మహావీరః కాంతారే దుర్గనాశనః। అనంతశ్చైవ పర్ణాటే ప్రకాశాయాం దివాకరః
వరదా ప్రాంతంలో మహావీరుడు, కాంతారంలో దుర్గలను నాశనం చేసేవాడు, పర్ణాటలో అనంతుడు, ప్రకాశా ప్రాంతంలో దివాకరుడు ఉన్నాడు.
విరాజాయాం పద్మనాభః స్వరుద్రశ్చ వృకస్థలే। మార్కండో వటకే చైవ వాహిన్యాం మృగకేతనః
విరాజా ప్రాంతంలో పద్మనాభుడు, వృకస్థలంలో స్వరుద్రుడు, వటకలో మార్కండేయుడు, వాహినిలో మృగకేతనుడు ఉన్నాడు.
పద్మావత్యాం పద్మగృహో గగనే పద్మకేతనః। అష్టోత్తరం స్థానశతం మయా తే పరికీర్తితమ్
పద్మావతిలో పద్మగృహం, ఆకాశంలో పద్మకేతనుడు ఉన్నాడు. నీకు నేను నూరైనాలుగు పవిత్ర స్థలాలను వివరించాను.
యత్ర వై మమ సాంనిధ్యం త్రిసంధ్యం త్రిపురాంతక। ఏతేషామపి యస్త్వేకం పశ్యతే భక్తిమాన్నరః
త్రిపురాంతకా! మూడు సంధ్యల సమయంలో నా సన్నిధానం ఎక్కడైతే ఉందో, ఆ పవిత్ర ప్రదేశాల్లో కనీసం ఒక్కదాన్ని భక్తితో దర్శించినవాడు—
స్థానం సువిరజం లబ్ధ్వా మోదతే శాశ్వతీః సమాః। మానసం వాచికం చైవ కాయికం యచ్చ దుష్కృతమ్
అతడు పవిత్రమైన స్థలాన్ని పొంది, ఎన్నో యుగాల పాటు ఆనందంగా ఉంటాడు. మనసు, మాట, శరీరంతో చేసిన పాపాలన్నీ—