தம் த்ரு'ஷ்ட்வா ப்ராஹ ஸா கம்டாத்விமுச்ய புஜபம்தநம் । கதம் தாபஸரூபேண த்வம் மாம் மோஹிதுமாகதஃ
அவனைப் பார்த்தவுடன், அவள் தனது கழுத்திலிருந்து அவன் கரங்களை விடுவித்தாள்; "எப்படி தவசனாக வந்து என்னை மோஹப்படுத்த வந்தாய்?" என்று கேட்டாள்.
நிஶம்ய வசநம் தஸ்யாஃ ஸாம்த்வயந்ப்ராஹ தாம் ஹரிஃ । ஶ்ரு'ணு வ்ரு'ம்தாரிகே த்வம் மாம் வித்தி லக்ஷ்மீமநோஹரம்
அவளது வார்த்தைகளை கேட்ட ஹரி, அவளைத் தேற்றிவிட்டு சொன்னான்: "விருந்தாரிகை, கேள்; நான் லட்சுமியை மயக்கும் ஆண்டவன் என்பதை அறிந்துகொள்."
தவ பர்தா ஹரம் ஜேதும் கௌரீமாநயிதும் கதஃ । அஹம் ஶிவஃ ஶிவஶ்சாஹம் ப்ரு'தக்த்வே ந வ்யவஸ்திதௌ 6.15.
உன் கணவன் ஹரனை வென்று கௌரியை அழைத்து வர சென்றான்; நான் சிவனும், சிவனும் நானும் — நம்மிடையே வேறுபாடு இல்லை.
ஜாலம்தரோ ஹதஃ ஸம்க்யே பஜ மாமதுநாநகே । நாரத உவாச- இதி விஷ்ணோர்வசஃ ஶ்ருத்வா விஷண்ணவதநாபவத் । ததோ வ்ரு'ம்தாரிகா ராஜந்குபிதா ப்ரத்யுவாச ஹ
ஜாலந்தரன் போரில் வீழ்ந்தான்; இனி, பாவமில்லாதவளே, என்னை ஏற்று. நாரதர் சொன்னார்: விஷ்ணுவின் வார்த்தைகளை கேட்டவுடன், அவளது முகம் சோகமாகியது; பின்னர், அரசே, விருந்தாரிகை கோபத்துடன் பதிலளித்தாள்.
ரணே பத்தோऽஸி யேந த்வம் ஜீவந்முக்தஃ பிதுர்கிரா । விவிதைஃ ஸத்க்ரு'தோ ரத்நைர்யுக்தம் தஸ்ய ஹ்ரு'தா வதூஃ
போரில் நீ கட்டுப்பட்டாய், பிறகு உன் தந்தையின் வார்த்தையால் உயிரோடு விடுவிக்கப்பட்டாய்; பலவிதமான விலைமதிப்புள்ள ரத்தினங்களால் மதிப்பளிக்கப்பட்டாலும், உன் மனைவி உன்னிடமிருந்து பறிக்கப்பட்டாள்.
பதிர்தர்மஸ்ய யோ நித்யம் பரதாரரதஃ கதம் । ஈஶ்வரோऽபி க்ரு'தம் பும்க்தே கர்மேத்யாஹுர்மநீஷிணஃ
எப்போதும் பிறருடைய மனைவியையே விரும்பும் ஒருவன் எப்படி தர்மத்தின் தலைவனாக இருக்க முடியும்? செய்யும் செயல்களின் பலனை இறைவனும் அனுபவிக்க வேண்டியதுதான் என்று ஞானிகள் கூறுகிறார்கள்.
அஹம் மோஹம் யதாநீதா த்வயா மாயா தபஸ்விநா । ததா தவ வதூம் மாயா தபஸ்வீகோऽபி நேஷ்யதி
எப்படி நீ, தவமுள்ளவனே, உன் மாயையால் என்னை மயக்கத்தில் ஆழ்த்தினாயோ, அதுபோலவே வேறொரு தவமுள்ளவன் மாயையால் உன் மனைவியையும் அழைத்துச் செல்லுவான்.
இதி ஶப்தஸ்ததா விஷ்ணுர்ஜகாமாத்ரு'ஶ்யதாம் க்ஷணாத் । ஸா சித்ரஶாலாபர்யம்கஃ ஸ ச தேऽதப்லவம்கமாஃ
இவ்வாறு சபிக்கப்பட்ட உடனே விஷ்ணு கண் முன்னிருந்து மறைந்தார்; அந்த அழகிய மாளிகையும் படுக்கையும், உன்னுடன் வந்தவர்களும் எல்லோரும் காணாமல் போனார்கள்.
நஷ்டம் ஸர்வம் ஹரௌ யாதே வநம் ஶூந்யம் விலோக்ய ஸா । வ்ரு'ம்தா ப்ராஹ ஸகீம் ப்ராப்ய ஜிஹ்மம் தத்விஷ்ணுநா க்ரு'தம்
ஹரி அங்கிருந்து சென்றதும் அனைத்தும் அழிந்துவிட்டது; காட்டில் வெறுமை காண, வ்ருந்தா தன் தோழியை அடைந்து, 'இது விஷ்ணுவால் வஞ்சகமாக நடந்தது' என்று கூறினாள்.
த்யக்தம் புரம் கதம் ராஜ்யம் காம்தஃ ஸம்தேஹதாம் கதஃ । அஹம் வநே விதித்வைதத்க்வ யாமி விதிநிர்மிதா
நகரம் கைவிடப்பட்டது, ராஜ்யம் போய்விட்டது, என் காதலன் எங்கே என்று தெரியவில்லை; இப்படி காட்டில் உணர்ந்தபோது, விதி என்னை இங்கு கொண்டு வந்தது, நான் எங்கே போவேன்?
மநோரதாநாம் விஷயமபூந்மே ப்ரியதர்ஶநம் । ப்ராஹ நிஃஶ்வஸ்ய சைவோஷ்ணம் ராஜ்ஞீ வ்ரு'ம்தாதிதுஃகிதா
என் ஆசைகளின் நிறைவேற்பாகவே என் காதலனைப் பார்த்தேன்; ஆழ்ந்த துக்கத்தில் மூச்சை விடும் வ்ருந்தா ராணி இவ்வாறு பேசினாள்.
மம ப்ராப்தம் ஹி மரணம் த்வயா ஹி ஸ்மரதூதிகே । இத்யுக்தா ஸா தயா ப்ராஹ மம த்வம் ப்ராணரூபிணீ
'நீயே காரணமாக எனக்கு மரணம் வந்துவிட்டது, காதல் தூதியே,' என்று கூறியவளுக்கு, அவள் தோழி, 'நீயே என் உயிராக இருக்கிறாய்' என்று பதிலளித்தாள்.
தஸ்யாஸ்ததோக்தமாகர்ண்ய இதிகர்த்தவ்யதாம் ததஃ । வநே நிஶ்சித்ய ஸா வ்ரு'ம்தா கத்வா தத்ர மஹத்ஸரஃ
அவள் இப்படிச் சொல்வதை கேட்ட வ்ருந்தா, என்ன செய்வது என்று தெரியாமல், காட்டில் தீர்மானித்து, ஒரு பெரிய ஏரிக்குச் சென்றாள்.
விஹாய துஃகமகரோத்காத்ரக்ஷாலநமம்புநா । தீரே பத்மாஸநம் பத்த்வா க்ரு'த்வா நிர்விஷயம் மநஃ
துக்கத்தை விட்டு விட்டு, தண்ணீரால் உடலை கழுவினாள்; கரையில் தாமரை ஆசனத்தில் அமர்ந்து, மனதை எல்லாவற்றிலிருந்தும் விலக்கினாள்.
ஶோஷயாமாஸ தேஹம் ஸ்வம் விஷ்ணுஸம்கேந தூஷிதம் । தபஶ்சசாரஸாத்யுக்ரம் நிராஹாரா ஸகீஸமம்
விஷ்ணுவுடன் சேர்ந்ததால் கெட்டுவிட்ட உடலை உலரச் செய்தாள்; தோழியுடன் சேர்ந்து, உணவு இல்லாமல் கடும் தவம் செய்தாள்.
கம்தர்வலோகதோ வ்ரு'ம்தாமதாகத்யாப்ஸரோகணஃ । ப்ராஹ யாஹீதி கல்யாணி ஸ்வர்கம் மா த்யஜ விக்ரஹம்
அப்போது காந்தர்வ உலகத்திலிருந்து அப்பசரஸ்கள் கூட்டமாக வந்து, 'அருள்பெற்றவளே, சொர்க்கத்திற்குச் செல் — உடலை விட்டு விடாதே' என்று கூறினார்கள்.
இத்யுக்த்வா ஸஸகீ வ்ரு'ம்தா விஸஸர்ஜாப்ஸரோகணாந் । தத்ப்ரீதிபாஶபத்தாஸ்தா நித்யமாயாம்தி யாம்தி ச
இவ்வாறு கூறி, தோழியுடன் வ்ருந்தா அப்பசரஸ்களை அனுப்பிவைத்தாள்; அவளது அன்பால் கட்டுண்டு, அவர்கள் எப்போதும் வந்து போகிறார்கள்.
யோகாப்யாஸேந வ்ரு'ம்தாத தக்த்வா ஜ்ஞாநாக்நிநா குணாந் । விஷயேப்யஃ ஸமாஹ்ரு'த்ய மநஃ ப்ராப ததஃ பரம்
பின்னர் வ்ருந்தா, யோகாப்யாசத்தால் ஞானத்தின் நெருப்பில் குணங்களை எரித்து, மனதை விஷயங்களிலிருந்து இழுத்து, உயர்ந்த நிலையை அடைந்தாள்.
த்ரு'ஷ்ட்வா வ்ரு'ம்தாரிகாம் தத்ர மஹாம்தஶ்சாப்ஸரோகணாஃ । துஷ்டுவுர்நபஸஸ்துஷ்டா வவ்ரு'ஷுஃ புஷ்பவ்ரு'ஷ்டிபிஃ
அந்த நிலையில் வ்ருந்தாவை பார்த்த அப்பசரஸ்கள் பேரின்பத்தில் வானிலிருந்து புகழ்ந்து, மலர் மழை பொழிந்தார்கள்.
ஶுஷ்ககாஷ்டசயம் க்ரு'த்வா தத்ர வ்ரு'ம்தாகலேவரம் । நிதாயாக்நிம் ச ப்ரஜ்வால்ய ஸ்மரதூதீ விவேஶ தம்
அங்கு உலர்ந்த மரக்கட்டைகளை சேர்த்து, வ்ருந்தாவின் உடலை அதன்மேல் வைத்தனர்; தீயை ஏற்றி, காதல் தூதியானவள் அந்தத் தீக்குள் நுழைந்தாள்.
தக்தம் வ்ரு'ம்தாம்கரஜஸாம் பிம்பம் தத்கோலகாத்மகம் । க்ரு'த்வா தத்பஸ்மநஃ ஶேஷம் மம்தாகிந்யாம் விசிக்ஷிபுஃ
விருந்தாவின் உடல் தூளால் ஆன அந்த உருண்டையை அவர்கள் எரித்து, புழுதியாய் ஆனதை மண்டாகினி நதியில் போட்டு விட்டார்கள்.
யத்ர வ்ரு'ம்தா பரித்யஜ்ய தேஹம் ப்ரஹ்மபதம் கதா । ஆஸீத்வ்ரு'ம்தாவநம் தத்ர கோவர்த்தநஸமீபதஃ
அங்கே, விருந்தா தன் உடலை விட்டு பிரம்ம பாதையை அடைந்த இடத்தில், கோவர்த்தனத்திற்கு அருகே விருந்தாவனம் தோன்றியது.
தேவ்யோऽத ஸ்வர்கமேத்ய த்ரிதஶபதிவதூஸத்த்வஸம்பத்திமாஹுர்தேவீப்யஸ்தந்நிஶம்ய ப்ரமுதிதமநஸோ நிர்ஜராத்யாஶ்ச ஸர்வே । ஶத்ரோர்தைத்யஸ்ய ஹித்வா ப்ரபலதரபயம் பீமபேர்யோ நிஜக்நுஃ ஶ்ருத்வா தத்ராஸநஸ்தஃ । பரிஜநநிவஹோவாபஶோபாம் ஶுபஸ்ய
ஶ்ரீமஹாதேவஉவாச- ஹரித்வாரம் மஹாபுண்யம் ஶ்ரு'ணு தேவர்ஷிஸத்தம । யத்ர கம்கா வஹத்யேவ தத்ரோக்தம் தீர்தமுத்தமம்
மகாதேவன் சொன்னார்: தேவர்களுக்கு மத்தியில் சிறந்த முனிவரே, பெரும் புண்ணியமான ஹரித்வாரத்தைப் பற்றி கேள். அங்கே கங்கை நதி ஓடுகிறது; அங்கு மிக உயர்ந்த தீர்த்தம் இருக்கிறது என்று கூறப்படுகிறது.
யத்ர தேவா வஸம்தீஹ ரு'ஷயோ மநவஸ்ததா । யத்ர தேவஃ ஸ்வயம் ஸாக்ஷாத்கேஶவோ நித்யமாஶ்ரிதஃ
அங்கே தேவர்கள், முனிவர்கள், மனுக்கள் வாழ்கிறார்கள்; அங்கே தெய்வமான கேசவன் எப்போதும் தானாகவே இருக்கிறார்.
புரா பூர்வம் து போ வத்ஸ தீர்தம் ஜாதம் மஹத்ததா । யஸ்ய தர்ஶநமாத்ரேண தூரதோ யாதி பாதகம்
பழைய காலத்தில், பிள்ளையே, அந்தப் பெரிய தீர்த்தம் தோன்றியது. அதை வெறும் தொலைவிலிருந்தே பார்த்தால்கூட பாவங்கள் அகலும்.
யத்ர கம்கா மஹாரம்யா ஜாதா புண்ய விஶேஷதஃ । விஷ்ணுபாதோதகீ ஜாதா தச்சரணஸ்பர்ஶநாத்ததஃ
அங்கே, மிக அழகான கங்கை நதி, சிறப்பு புண்ணியத்துடன் தோன்றியது; அது விஷ்ணுவின் பாத நீராக உருவானது, அவர் பாதம் தொடுதலால்.
பகீரதேந போ வித்வந்நாநீதா தத்ர மார்கதஃ । உத்தாரஃ பூர்வஜாநாம் து க்ரு'தஸ்தேந மஹாத்மநா
அறிவாளனே, பாகீரதன் தன் முயற்சியால் அதை அங்கு கொண்டு வந்தான்; அந்த மகான் முன்னோர்களை உயர்த்தினான்.
காம்தர்வம் ஶஸ்த்ரமேதத்த்ரிபுவநவிஜயம் ஶ்ரீபதிஸ்தோஷமக்ர்யம்। நீதோ யேநேஹ வ்ரு'ம்தே த்யஜஸி கதமிதம் தத்வபுஃ ப்ராப்தகாமம் । காம்தம் தே வித்தி ஶூலிப்ரவரஶரஹதம் புண்யலாபஸ்ய பூஷாஸ்வர்கஸ்ய த்வம்। பவாத்ய த்ருதமமரவநம் சம்டிபத்ரே பஜ த்வம்
'இங்கு கிடைத்த காந்தர்வ அயுதம் மூவுலகத்தையும் வெல்லும் வல்லமை கொண்டது, ஸ்ரீபதி அருளும் அதிலுள்ளது; வ்ருந்தா, ஆசை நிறைந்த இந்த உடலை எப்படி நீ விட்டு விட முடியும்? உன் காதலன் திரிசூலம் கொண்டவனால் வீழ்த்தப்பட்டான்; புண்ணியத்தின் பலன் சொர்க்கத்தின் அலங்காரம். இப்போது, வீரத்திலும் அருளிலும் சிறந்தவளே, விரைவில் தேவர்கள் வாழும் உலகிற்குச் செல்'.
ஶ்ருத்வா ஶாஸ்த்ரம் வதூநாம் ஜலதிஜதயிதா வாக்யமாஹ ப்ரஹஸ்ய । ஸ்வர்காதாஹ்ரு'த்ய முக்தாத்ரிதஶபதி வதூஶ்சாதிவீரேண பத்யா । ஆதௌ பாத்ரம் ஸுகாநாமஹமமரஜிதா ப்ரேயஸா தத்வியுக்தாநிர்துஷ்டா தத்ய। திஷ்யே ப்ரியமம்ரு'தகதம் ப்ராப்நுயாம் யேந சைவ
அப்பசரஸ்களின் வார்த்தையும், கடல் மகளின் பேச்சையும் கேட்ட வ்ருந்தா சிரித்தவாறு, 'சொர்க்கத்திலிருந்து கொண்டு வந்த தேவமகள்களில் சிறந்தவளாக இருந்தேன்; முதலில் என் வெல்ல முடியாத காதலனுக்குச் சந்தோஷத்தின் பாத்திரமாக இருந்தேன்; இப்போது அவனை இழந்து குற்றமில்லாதவளாக இருக்கிறேன். அடுத்த பிறப்பில் அமுத உலகிற்குச் சென்ற என் காதலனை அடைவேன்' என்று கூறினாள்.
பின்னர் தேவியர்கள் விண்ணுலகை அடைந்து, தேவர்களின் மனைவியர் கொண்ட நல்ல பண்புகளைப் பற்றி பேசினார்கள். அதை கேட்ட தேவாதிகள் மகிழ்ச்சியுடன், பகைமிக்க அசுரனால் ஏற்பட்ட பயத்தை நீக்கினார்கள். அங்கே அமர்ந்திருந்தவர்கள் பெரும் பறை ஓசையை கேட்டார்கள்; அப்போது சேவகர்கள் நல்லது நிறைந்த ஒளியை வெளிப்படுத்தினார்கள்.