लोकस्य च हितार्थाय जायते मानुषेष्विह। अथ व्याहृत्य विष्णुं स तदादाय शिरः स्वयम्
समानीय ततः कायं पाणौ गृह्येदमब्रवीत्। भृगुरुवाच। एषा त्वं विष्णुना देवि हता संजीवयाम्यहं
यदि कृत्स्नो मया धर्मो ज्ञायते चरितोपि वा। तेन सत्येन जीवस्व यदि सत्यं ब्रवीम्यहम्
ततस्तां प्रोक्ष्य शीताद्भिर्जीवजीवेति सोब्रवीत्। ततोभिव्याहृते तस्मिन्देवी संजीविता तदा२५० 1.13.
ततस्तां सर्वभूतानि दृष्ट्वा सुप्तोत्थितामिव। साधुसाध्विति दृष्ट्वैव वचस्तां सर्वतोब्रुवन्
एवं प्रत्याहृता तेन देवी सा भृगुणा तदा। मिषतां दैवतानां हि तदद्भुतमिवाभवत्
असंभ्रांतेन भृगुणा पत्नी संजीविता पुनः। दृष्ट्वा चेंद्रो नालभत शर्म काव्यभयात्पुनः
प्रजागरे ततश्चेंद्रो जयंतीमिदमब्रवीत्। संधिकामोभ्यधाद्वाक्यं स्वां कन्यां पाकशासनः
इन्द्र उवाच। एष काव्यो ह्यनिंद्राय व्रतं चरति दारुणम्। तेनाहं व्याकुलः पुत्रि कृतो मतिमता दृढम्
तैस्तैर्मनोनुकूलैश्च उपचारैरतंद्रिता। आराधय तथा पुत्रि यथा तुष्येत स द्विजः
गच्छ त्वं तस्य दत्तासि प्रयत्नं कुरु मत्कृते। एवमुक्ता जयंती सा वचः संगृह्य वै पितुः
अगच्छद्यत्र घोरं स तपो ह्यारभ्य तिष्ठति। तं दृष्ट्वा च पिबंतं सा कणधूममधोमुखम्
यक्षेण पात्यमानं च कुंडधारेण पावनम्। दृष्ट्वा तं यतमानं तु देवी काव्यमवस्थितम्
शत्रूपघाते श्राम्यंन्तं दुर्बलस्थितिमास्थितम्। पित्रा यथोक्तं वाक्यं सा काव्ये कृतवती तदा
गीर्भिश्चैवानुकूलाभिः स्तुवंती वल्गुभाषिणी। गात्रसंवाहनैः काले सेवमाना त्वचः सुखैः
व्रतचर्यानुकूलाभिरुपास्य बहुलाः समाः। पूर्णे धूमव्रते तस्मिन्घोरे वर्षसहस्रके
वरेण छंदयामास शिवः प्रीतोभवत्तदा। महेश्वर उवाच। एतद्व्रतं त्वयैकेन चीर्णं नान्येन केनचित्
तस्माद्वै तपसा बुद्ध्या श्रुतेन च बलेन च। तेजसा च सुरान्सर्वांस्त्वमेकोभिभविष्यसि
यच्च किंचिन्मयि ब्रह्मन्विद्यते भृगुनंदन। प्रतिदास्यामि तत्सर्वं त्वया वाच्यं न कस्यचित्
किं भाषितेन बहुना अवध्यस्त्वं भविष्यसि। तान्दत्वा तु वरांस्तस्मै भार्गवाय पुनः पुनः
प्रजेशत्वं धनेशत्वमवध्यत्वं च वै ददौ। एतान्लब्ध्वा वरान्काव्यः संप्रहृष्टतनूरुहः
एवमाभाष्य देवेशमीश्वरं नीललोहितम्। प्रज्ञान्वितस्ततस्तस्मै प्राञ्जलि प्रणतो ऽभवत्
ततः सोंऽतर्हिते देवे जयंतीमिदमब्रवीत्। कस्य त्वं सुभगे का वा दुःखिते मयि दुःखिता
महता तपसा युक्ता किमर्थं मां जिगीषसि। अनया संस्थिता भक्त्या प्रश्रयेण दमेन च
स्नेहेन चैव सुश्रोणि प्रीतोस्मि वरवर्णिनि। किमिच्छसि वरारोहे कस्ते कामः समुद्यतः
तं ते संपादयाम्यद्य यद्यपि स्यात्सुदुष्करम्। एवमुक्ताब्रवीदेनं तपसा ज्ञातुमर्हसि
चिकीर्षितं हि मे ब्रह्मंस्त्वं वै वद यथातथम्। एवमुक्तोब्रवीदेनं दृष्ट्वा दिव्येन चक्षुषा
मया सह त्वं सुश्रोणि शतवर्षाणि भामिनि। सर्वभूतैरदृश्यांतः संप्रयोगमिहेच्छसि
देवि इंदीवरश्यामे वरार्हे वामलोचने। एवं वृणोषि कामांस्त्वं ददे वै वल्गुभाषिते
एवं भवतु गच्छाव गृहं मे मत्तकाशिनि। ततः स गृहमागम्य जयंत्या सह चोशना