कथयंतु भवंतो मे पुत्रशोकविनाशनम्। व्रतं सौभाग्यफलदमिहलोके परत्र च
ऊचुर्वसिष्ठप्रमुखा ज्येष्ठस्य पूर्णिमाव्रतम्। यस्य प्रसादादभवत्सुतशोकविवर्जिता
भीष्म उवाच। श्रोतुमिच्छाम्यहं ब्रह्मन्ज्येष्ठस्य पूर्णिमाव्रतम्। सुतानेकोनपंचाशद्येन लेभे पुनर्दितिः
पुलस्त्य उवाच। यद्वसिष्ठादिभिः पूर्वं दित्यै संकथितं व्रतम्। विस्तरेण तदेवेदं मत्सकाशान्निशामय
ज्येष्ठे मासि सिते पक्षे पौर्णमास्यां यतव्रता। स्थापयेदव्रणं कुंभं सिततण्डुलपूरितम्
नानाफलयुतं तद्वदिक्षुदंडसमन्वितम्। सितवस्त्रयुगच्छन्नंसितचंदनचर्चितम्
नानाभक्ष्यसमोपेतं सहिरण्यं तु शक्तितः। ताम्रपात्रं गुडोपेतं तस्योपरि निवेशयेत्
तस्मादुपरि ब्रह्माणं सौवर्णं पद्मकोटरे। कुर्यात्शर्करयोपेतां सावित्रीं तस्य वामतः
गंधंधूपं तयोर्दद्याद्गीतं वाद्यं च कारयेत्। तदभावे कथं कुर्याद्यथा पद्मे पितामहः
ब्रह्माह्वयां च प्रतिमां कृत्वा गुडमयीं शुभाम्। शुक्लपुष्पाक्षततिलैरर्चयेत्पद्मसंभवम्
ब्राह्माय पादौ संपूज्य जंघे सौभाग्यदाय च। विरिंचायोरुयुग्मं च मन्मथायेति वै कटिम्
स्वच्छोदरायेत्युदरमतंद्रायेत्युरो विधेः। मुखं पद्ममुखायेति बाहू वै वेदपाणये
नमः सर्वात्मने मौलिमर्च्चयेच्चापि पंकजम्। ततः प्रभाते तत्कुंभं ब्राह्मणाय निवेदयेत्
ब्राह्मणं भोजयेद्भक्त्या स्वयं तु लवणं विना। भक्त्या प्रदक्षिणं दद्यादिमं मंत्रमुदीरयेत्
प्रीयतामत्र भगवान्सर्वलोकपितामहः। हृदये सर्वलोकानां यस्त्वानंदोभिधीयते
अनेन विधिना सर्वं मासिमासि समाचरेत्। उपवासी पौर्णमास्यामर्चयेद्ब्राह्ममव्ययम्
फलमेकं च संप्राश्य शर्वर्यां भूतले स्वपेत्। ततस्त्रयोदशे मासि घृतधेनुसमन्विताम्
शय्यां दद्याद्विरिंचाय सर्वोपस्करसंयुताम्। ब्रह्माणं कांचनं कृत्वा सावित्रीं रजतैस्तथा
पद्मात्मकः सृष्टिकर्त्ता सावित्रीमुपलभ्यतु। वस्त्रैर्द्विजं सपत्नीकं पूज्य भक्त्या विभूषणैः
शक्त्या गवादिकं दद्यात्प्रीयतामित्युदीरयेत्। होमं शुक्लैस्तिलैः कुर्याद्ब्रह्मनामानि कीर्तयेत्
गव्येन सर्पिषा तद्वत्पायसेन च धर्मवित्। विप्रेभ्योथ धनं दद्यात्पुष्पमालां च शक्तितः
यः कुर्याद्विधिनानेन पौर्णमास्यां स्त्रियोपि वा। सर्वपापविनिर्मुक्तः प्राप्नोति ब्रह्मसात्म्यताम्
इहलोके वरान्पुत्रान्सौभाग्यं ध्रुवमश्नुते। यो ब्रह्मा स स्मृतो विष्णुरानंदात्मा महेश्वरः
सुखार्थी कामरूपेण स्मरेद्देवं पितामहम्। एवं श्रुत्वा चकारासौ दितिः सर्वमशेषतः
कश्यपो व्रतमाहात्म्यादागत्य परया मुदा। चकार कर्कशां भूयो रूपलावण्यसंयुताम्
वरैराछंदयामास सा तु वव्रे वरंवरम्। पुत्रं शक्रवधार्थाय समर्थं च महौजसम्
वरयामि महात्मानं सर्वामरनिषूदनम्। उवाच कश्यपो वाक्यमिंद्रहंतारमूर्जितम्
प्रदास्याम्यहमेतेन किन्त्वेतत्क्रियतां शुभे। आपस्तंबीं तु कृत्वेष्टिं पुत्रीयामद्य सुस्तनि
विधास्यामि ततो गर्भं स्पृष्ट्वाहं ते स्तनौ शुभे। भविष्यति शुभो गर्भो देवि शक्रनिषूदनः
आपस्तंबीं ततश्चक्रे पुत्रेष्टिं द्रविणाधिकाम्। इंद्रशत्रोभवस्वेति जुहाव च हविस्त्वरन्