प्रक्षाल्याथ ततो हस्तौ कर्मानुष्ठानमाचरेत् । शिव उवाच- यूयमेवं प्रकारेण भस्म कृत्वा प्रघृष्य च
गुणान्धारयितुं शक्तास्ततः स्रक्ष्यथ वै प्रजाः । शंभुरुवाच- इत्थं शिवोदिता देवा ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः
तथा कृत्वा च विधिना हमहमिकया तदा । अन्योन्यबोधनाशक्ताः प्रणम्य शिवमूचिरे
कं गुणं धारयेत्को वा शिवः प्राह सुतानथ । कर्मशक्तिं तथा ज्ञानं मुखरेण्वैव नश्यति
अल्पायुर्दृश्यते ब्रह्मा मनुभिश्चास्य जीवितम् । योऽहं ब्रह्मांडमालाभिर्भूषितो ब्रह्मगोपनम्
रजोगुणमवष्टभ्य न च जानासि मां तदा । ब्रह्माधिकबलो विष्णुरायुषि ब्रह्मणोऽधिकः
ब्रह्मांडमालाभरणे महेशस्य ममैव तु । चतुर्निःश्वासमात्रेण विष्णोरायुरुदाहृतम्
ब्रह्मणोऽधिकसत्वत्वात्सत्वमालंबतां हरिः । जानाति सर्वकालं मां क्वचिदेव न विस्मरेत्
सात्विकैकैव पूजास्य राजसी तामसी न तु । शांतं शिवं सत्वगुणं रजवक्त्रावमानतः
नभोनीलं तथा चैव गुणं शंभुस्तथाभजत् । सत्वं रजस्तमश्चापि दधार च पुरा किल
अतोऽस्य विविधा पूजा शंकरस्य विधीयते । रजश्च तमसायुक्तं दारुणं परिकीर्तितम्
दारुणापि ततः पूजा शंकरे गतिदा मता । रजश्च तमसायुक्तमलं शास्त्रप्रवर्तकम्
विच्छिन्नापि ततः पूजा शंकरे फलदा मता । तमश्च सत्वसंयुक्तं मिश्रकं च प्रवर्तकम्
मिश्रपूजा विफलदा शंकरे लोकशंकरे । यादृशं तादृशं वापि नियमेनार्चनं विभोः
शंकरस्याशुफलदं यादृशस्यापि देहिनः । शंभुरुवाच- एतत्संक्षेपतः प्रोक्तं विधानं भस्मनोऽनघ
वक्तृश्रोतृजनानां च समस्ताघविनाशनम्
इति श्रीपद्मपुराणे पातालखंडे शिवराघवसंवादे भस्मोत्पत्तिविधानं नामाष्टोत्तरशततमोऽध्यायः
शंभुरुवाच- अत्र ते कीर्तयिष्यामि कथां पापप्रणाशिनीम् । श्रुत्वा यां प्राप धर्मात्मा शिवभक्तिमनुत्तमाम्
इक्ष्वाकुर्नाम विप्रेंद्रो महाविद्यो महामतिः । बहुशास्त्रप्रवीणश्च नीतिशास्त्रविशारदः
न यष्टा न च दाता च न देवानां च पूजकः । न चाध्यापयिता वेदं न व्याख्याता श्रुतस्य च
न पुराणेतिहासानां श्रुतीनामागमस्य वा । यत्नाद्भोक्ता तथा देहसंस्कारैकप्रवर्तकः
तादृशस्य द्विजस्याथ समालक्ष्यायुरत्यगात् । लक्षांतरे तथैकस्मिन्वत्सरे मासि पंचमे
तृतीय दिवसे रात्र्यां पुराणं श्रुतवानिदम् । स्वसंपादितवित्तस्य येन दानं न वै कृतम्
दिनेदिने भुज्यमानं निःसारं स्यात्क्रमेण हि । वर्षाण्येव च तावंति नरके पच्यते ध्रुवम्
कृमियोनिसहस्रं च अनुभूय ततः परम् । दरिद्रो व्याधितोऽबंधुर्दुष्टभार्यो बहुप्रजः
दिनेदिने भिक्षितेन याचितेन च जीवनम् । यन्न क्वापि च बीजानां मग्नानामथ मार्गणात्
लब्धेनजीवनं कर्म भृत्यानामथ जीवनम् । मध्ये श्रोत्रविहीनश्च नेत्रहीनः स्खलन्मलः
एवं पुराणं श्रुत्वा साविक्ष्वाकुर्भृशदुःखितः । मनसा चिंतयच्चेदं स्मारं स्मारं द्विजाधमः
रूपपुष्पैर्माहिष्मयी दुर्गापि फलवर्जिता । तथा पुराणरहिता विद्या नो गतिदर्शनी
बहुशास्त्रं समभ्यस्य बहुवेदान्सविस्तरान् । पुंसोश्रुतपुराणस्य सम्यग्याति न दर्शनम्