शेष उवाच। प्रातर्नित्यं विधायासौ ब्राह्मणान्वेदवित्तमान् । हिरण्यदानैः संतर्प्य विधिवत्संसदं ययौ
लोकाः सर्वे नमस्कर्तुं रघुनाथं महीपतिम् । पुत्रवत्स्वप्रजाः सर्वाः पालयंतं ययुः सभाम्
लक्ष्मणेनातपत्रं तु धृतं मूर्धनि भूपतेः । तदा भरतशत्रुघ्नौ चामरद्वंद्व धारिणौ
वसिष्ठप्रमुखास्तत्र मुनयः पर्युपासत । सुमंत्रप्रमुखास्तत्र मंत्रिणो न्यायकर्तृकाः
एवं प्रवृत्ते समये षट्चारास्ते स्वलंकृताः । समाजग्मुर्नरपतिं नमस्कर्तुं सभास्थितम्
तान्वक्तुकामान्संवीक्ष्य चारान्नृपतिसत्तमः । सभायामंतरावेश्म रहः प्राविशदुत्सुकः
एकांते तांश्चरान्सर्वान्पप्रच्छ सुमतिर्नृपः । कथयंतु चरा मह्यं यथातथ्यमरिंदमाः
लोका ब्रुवंति मां कीदृग्भार्याया मम कीदृशम् । मंत्रिणां कीदृशं लोका वदंति चरितं कथम्
इति वाक्यं समाकर्ण्य चारा राममथाब्रुवन् । मेघगंभीरया वाचा पृच्छंतं रघुनायकम्
चारा ऊचुः। नाथ कीर्तिर्जनान्सर्वान्पावयत्यधुना भुवि । गृहेगृहे श्रुतास्माभिः पुरुषैः स्त्रीभिरीडिता
विवस्वतो महान्वंशो भवता परमेष्ठिना । अलंकर्तुं गतं भूमौ कीर्तिर्विस्तारिता बहुः
अनेके सगराद्याश्च कीर्तिमंतो महाबलाः । अभवंस्तादृशी कीर्तिस्तेषां नाभूद्यथा तव
त्वया नाथेन सकलाः कृतार्थाश्च प्रजाः कृताः । यासां नाकालमरणं न च रागाद्युपद्रुतिः
यादृशश्चंद्रमालोके यादृशी जाह्नवी सरित् । तादृक्तव च सत्कीर्तिः प्रकाशयति भूतलम्
ब्रह्मादिका भवत्कीर्तिमाकर्ण्य त्रपिता भृशम् । नाथ सर्वत्र ते कीर्तिः पावयत्यधुना जनान्
वयं धन्यतमाः सर्वे ये चारास्तव भूपते । क्षणेक्षणे तव मुखं लोकयाम मनोहरम्
इत्यादिवाक्यं चाराणां पंचानां वीक्ष्य राघवः । षष्ठं पप्रच्छ चारं तं विलक्षणमुखांकितम्
राम उवाच। सत्यं वद महाबुद्धे यच्छ्रुतं लोकसंकरे । तादृक्प्रशंस मे सर्वमन्यथा पातकादिकृत्
पुनः पुनश्च तं रामः पप्रच्छाशु सविस्तरम् । तथापि न ब्रवीत्येव रामं लौकिकभाषितम्
तदा रामः प्रत्यवोचच्चारं मुखविलक्षितम् । शपामि त्वां तु सत्येन शंस सर्वं यथातथम्
तदा रामं प्रत्युवाच चारो वाक्यं शनैः शनैः । अकथ्यमपि ते वाच्यं वाक्यं कारुजनोदितम्
चार उवाच। स्वामिन्सर्वत्र ते कीर्तिर्दशाननवधादिका । अन्यत्र राक्षसगृहे स्थितायास्ते स्त्रिया अहो
कारुरेकस्तु रजको निशीथे महिलां स्वकाम् । अन्यगेहोषितां दृष्ट्वा धिक्कुर्वन्समताडयत्
तन्माता प्रत्युवाचेमां कथं ताडयसेऽनघाम् । गृहाण मा कृथा निंदां स्त्रियं मद्वाक्यमाचर
तदावोचत्स रजको नाहं रामो महीपतिः । यद्राक्षसगृहेध्युष्टां सीतामंगीचकार सः
सर्वं राज्ञः कृतं कर्म नीतिमद्भवति प्रभो । अन्येषां पुण्यकर्तॄणामपि कृत्यमनीतिमत्
पुनः पुनरुवाचासौ नाहं रामो महीपतिः । चुक्रुधे समये राजन्मया वाक्यं तव स्मृतम्
तदानीं शिर आच्छिद्य पातयामि महीतले। कृतः पुनर्विचारोमे क्व रामो रजकः क्व नु
अयं दुष्टोऽनृतं वक्ति न हीदं तथ्यमुच्यते । आज्ञापयसि चेद्राम सांप्रतं मारयामि तम्
अवाच्यमपि ते प्रोक्तं त्वदाग्रहत उन्नयम् । राजा प्रमाणमत्रेदं विचारयतु संगतम्