अत्रैवोदाहरंतीममितिहासं पुरातनम् । मुनयो वीतरागाश्च कामक्रोधविवर्जिताः
पुरा कीकटसंज्ञे वै देशे धर्मविवर्जिते । आसीत्पुल्कसजातीयो नरः शबरसंज्ञितः
नित्यं जंतुवधोद्युक्तः शरासनधरो मुहुः । तीर्थं प्रति यियासूनां बलाद्धरति जीवितम्
अनेकप्राणिहत्याकृत्परस्वे निरतः सदा । सदा रागादिसंयुक्तः कामक्रोधादिसंयुतः
विचरत्यनिशं भीमे वने प्राणिवधंकरः । विषसंसक्तबाणाग्र रूढचापगुणोद्धुरः
सैकदा पर्यटन्व्याधः प्राणिमात्रभयंकरः । कालं प्राप्तं न जानाति समीपेऽप्युग्रमानसः
यमदूतास्तु संप्राप्ताः पाशमुद्गरपाणयः । ताम्रकेशा दीर्घनखा लंबदंष्ट्रा भयानकाः
श्यामा लोहस्यनिगडान्बिभ्रतो मोहकारकाः । बध्नंतु पापिनं ह्येनं प्राणिमात्रभयंकरम्
कदाचिन्मनसा नायं प्राणिमात्रोपकारकः । परदार परद्रव्य परद्रोहपरायणः
एतस्य जिह्वां महतीमहं निष्कासयाम्यतः । एको वदति चैतस्य चक्षुरुत्पाटयाम्यहम्
एको वदति चैतस्य करौ कृंतामि पापिनः । अन्यो वदत्यहं कर्णौ कर्तयामि दुरात्मनः
एवं वदंतः सुभृशं दन्तैर्दन्तनिपीडकाः । आगत्य तं दुरात्मानं सायुधास्तस्थुरुन्मदाः
एको दूतस्तदा सर्परूपं धृत्वादशत्पदे । स दष्टमात्रः सहसा गतासुः पर्यजायत
तदा तं लोहपाशेन बद्ध्वा ते यमकिंकराः । कशाभिस्ताडयामासुर्मुद्गरैः प्राहरन्क्रुधा
अहो दुष्ट दुरात्मंस्त्वं कदाचिन्नाचरः शुभम् । मनसापि यतस्त्वां वै क्षेप्स्यामो रौरवेषु च
त्वङ्मांसं वायसा रौद्रा भक्षयिष्यंति वै क्रुधा । आजन्मतस्तु भवता न कृतं हरिसेवनम्
त्वया कलत्रपुत्राद्या द्रोहं कृत्वा सुपोषिताः । न कदाचित्स्मृतो देवः पापहारी जनार्दनः
तस्मात्त्वां लोहशंकौ वा कुंभीपाके च रौरवे । धर्मराजाज्ञया सर्वे नेष्यामो बहुताडनैः
एवमुक्त्वा यदानेतुं समैच्छन्यमकिंकराः । तावत्प्राप्तो महाविष्णुचरणाब्जपरायणः
यमदूतास्तदा दृष्टा वैष्णवेन महात्मना । पाशमुद्गरदंडादिदुष्टायुधधरा गणाः
पुल्कसं लोहनिगडैर्बद्ध्वा यातुं समुद्यताः । बन्ध बन्ध ग्रसच्छिन्धि भिन्धि भिन्धीति वादिनः
तदा कृपालुस्तं प्रेक्ष्य पद्मनाभपरायणः । अत्यंतकृपयायुक्तं चेतस्तत्र तदाकरोत्
असौ महादुष्ट पीडां मा यातु मम सन्निधौ । मोचयाम्यहमद्यैव यमदूतेभ्य एव च
इति कृत्वा मतिं तस्मिन्कृपायुक्तो मुनीश्वरः । शालग्रामशिलां हस्ते गृहीत्वास्य गतोंऽतिके
तस्य पादोदकं पुण्यं तुलसीदलमिश्रितम् । मुखे विनिक्षिपन्कर्णे रामनाम जजाप ह
तुलसीं मस्तके तस्य धारयामास वैष्णवः । शिलां हृदि महाविष्णोर्धृत्वा प्राह स वैष्णवः
गच्छंतु यमदूता वै यातनासु परायणाः । शालग्रामशिलास्पर्शो दहतात्पातकं महत्
इत्युक्तवति तस्मिन्वै गणा विष्णोर्महाद्भुताः । आययुस्तस्य सविधे शिलास्पर्शाद्गतांहसः
पीतवस्त्राः शंखचक्रगदापद्मविराजिताः । आगत्य मोचयामासुर्लोहपाशाद्दुरासदात्
मोचयित्वा महापापकारकं पुल्कसं नरम् । ऊचुः किमर्थं बद्धोऽयं वैष्णवः पूज्यदेहभृत्