नृसिंहेति नृसिंहेति य उच्चैर्नदते नरः । तादृशः प्रतिशब्दो वै जायते नगनंदिनि
ब्रह्महा हेमहारी वा सुरापो गुरुतल्पगः । सिंधौ गत्वा विशेषेण स्नानं कुर्वंति ये जनाः
मुच्यते नात्र संदेहः श्रीनृसिंह प्रसादतः । दशारात्रिप्रमाणेन मानवा ये वसंति हि
ते ज्ञेयाः पुण्यकर्माणो नासत्यं मामकं वचः । निवसंति कलौ तत्र वर्णा ये द्विजपूर्वकाः
म्लेच्छवत्तेऽपि विज्ञेया वेदबाह्याः सुरोत्तमैः । मांसं खादंति ते तत्र मद्यपानं पपुः सदा
अतो ह्यधर्मरूपास्ते पापिष्ठा नात्र संशयः । संध्याहीना यथा विप्रा वेदबाह्यास्तथैव च
निवसंति पुरे तस्मिन्पश्चिमायां सुरेश्वरि । एकमेव परं तीर्थं नृसिंहाख्यं सुविस्तरम् । यं श्रुत्वा मुच्यते पापान्नरः सद्यो न संशयः
इति श्रीपाद्मेमहापुराणे पंचपंचाशत्साहस्र्यां संहितायामुत्तरखंडे नृसिंहोत्पत्तिर्नाम चतुःसप्तत्यधिकशततमोऽध्यायः
श्रीभगवानुवाच । आदिमस्यैवमाख्यानमुदीरितमनुत्तमम् । शृणु माहात्म्यमन्येषामध्यायानामपींदिरे
दक्षिणस्यां दिशि श्रीमानासीदाम्नायवादिनाम् । पुरे पुरंदराह्वाने देवशर्मेति विश्रुतः
अर्चितातिथिराम्नातो वेदशास्त्रविशारदः । आहर्ता क्रतुसंघानां तापसानां प्रियः सदा
देवान्संतर्पयामास हव्यैर्हुतवहं चिरम् । न चोपलेभे धर्मात्मा शांतिमेकांतिकीं ततः
निःश्रेयसं स जिज्ञासुस्तापसाननुवासरम् । सिषेवे सत्यसंकल्पाननल्पैरेव कल्पकैः
एवमाचरतस्तस्य काले महति गच्छति । मुक्तकर्मा ततः कश्चित्प्रादुरासीत्पुरा भुवि
अनुभूतनिराकांक्षी नासाग्रन्यस्तलोचनः । शांतचेताः परं ब्रह्म ध्यायन्नानंदनिर्भरः
पादौ तस्योपसंगृह्य प्रणतेनांतरात्मना । चकार विधिवत्तस्मै विद्वानतिथिसत्क्रियाम्
तं च शुद्धेन भावेन परितुष्टं तपस्विनम् । प्रणतः परिपप्रच्छ निर्वाणस्थितिमात्मनः
स तस्मै कथयामास पुरेऽसौ पुरनामनि । मित्रवंतमजापालमुपदेष्टारमात्मवित्
स चाभिवंद्य तत्पादावेत्यसौ पुरमूर्जितम् । तस्योत्तरदिशोभागे ददर्श विपुलं वनम्
मारुतांदोलितानेक कुसुमामोदसुंदरम् । उन्मत्तभ्रमरोद्गीत नादापूरितदिङ्मुखम्
तस्मिन्वने सरित्तीरे निषीदंतं शिलातले । मित्रवंतं ददर्शाथ सानंदस्तिमितेक्षणम्
अपि स्वाभाविकं वैरं हित्वान्योन्यं विरोधिभिः । सत्वैरावृतमुद्याने मंदस्यंदनभास्वति
शांतेषु मृगयूथेषु दशानंदमनोज्ञया । कृपानुविद्धया भूमिं निषिंचंतमिवामृतम्
उपेत्य विनयेनामुमुन्मनाः प्रीतमानसः । किंचिदानम्रशिरसा तेनापि स तु सत्कृतः
उपतस्थे ततो विद्वान्मित्रवंतमनन्यधीः । समाप्तध्यानकालं स पर्यपृच्छत्समाहितः
देवशर्मोवाच। आत्मानं वेत्तुमिच्छामि तदमुष्मिन्मनोरथे । लब्धसिद्धिमुपायं मामुपदेष्टुं त्वमर्हसि
श्रीभगवानुवाच। परामृश्य क्षणं सोऽपि मित्रवानिदमब्रवीत् । मित्रवानुवाच। विद्वन्विद्धि पुरावृत्तमुच्यमानमिदं मया
अस्ति गोदावरीतीरे प्रतिष्ठानाभिधं पुरम् । तत्र दुर्दमनामासीदन्वये च मनीषिणाम्
तत्रास्ति विक्रमो नाम सेव्यमानो महीपतिः । दानानि प्रत्यहं गृह्णन्वर्त्तते उदरंभरः
कालेन कालपाशेन बद्धानीतो यमालयम् । निरयेषु समग्रेषु यातना अनुभूय च