हृताधिकारास्त्रिदशा मया यद्यपि निर्जिताः । भवंति बलयुक्तास्ते करणीयं ममात्र किम्
अद्य ज्ञातं मया देवा वेदमंत्रबलान्विताः । तान्हरिष्ये ततः सर्वे बलहीना भवंति हि
इति मत्वा ततो दैत्यो विष्णुमालक्ष्य निद्रितम् । सत्यलोकाज्जहाराशु वेदानां च गणं प्रभुः
नीतास्तु तेन ते वेदास्तद्भयात्ते निराक्रमन् । तोये निविविशुस्तेऽत्र यज्ञमंत्रसमन्विताः
तान्मार्गमाणः शंखोऽपि समुद्रांतर्गतो भ्रमन् । न ददर्श ततो दैत्यः क्वचिदेकत्र संस्थितान्
अथ ब्रह्मा सुरैः सार्द्धं विष्णुं शरणमन्वयात् । पूजोपकरणं गृह्य वैकुंठभवनं गतः
तत्र तस्य प्रबोधाय गीतवाद्यादिकाः क्रियाः । चक्रुर्देवा गंधपुष्पधूपदीपान्मुहुर्मुहुः
अथ प्रबुद्धो भगवांस्तद्भक्तिपरितोषितः । ददृशे तैः सुरैस्तत्र सहस्रार्कसमद्युतिः
उपचारैः षोडशभिः संपूज्य त्रिदशास्तदा । दंडवत्पतिता भूमौ तानुवाचाथ केशवः
विष्णुरुवाच- वरदोऽहं सुरगणा गीतवाद्यादि मंगलैः । मनोऽभिलषितान्कामान्सर्वानेव ददामि वः
इषस्य शुक्लैकादश्या यावदुद्बोधिनी भवेत् । निशातुर्यांशशेषेण गीतवाद्यादि मंगलैः
कुर्वंति मनुजा नित्यं भवद्भिर्यद्यथाकृतम् । ते मत्प्रियकरा नित्यं मत्सांनिध्यं व्रजंति हि
पाद्यार्घाचमनीयाद्यैर्भवद्भिर्यद्यथाकृतम् । तदद्भुतगुणं यस्माज्जातंवः सुखकारणम्
वेदाः शंखहृताः सर्वे तिष्ठंत्युदकसंस्थिताः । तानानयाम्यहं देवा हत्वा सागरनंदनम्
अद्यप्रभृति वेदास्तु मंत्रबीजमखान्विताः । प्रत्यब्दं कार्तिके मासि विश्रमंत्वप्सु सर्वदा
अद्यप्रभृत्यहमपि भवामि जलमध्यगः । भवंतोऽपि मया सार्द्धमायांतु समुनीश्वराः
कालेऽस्मिन्नेव कुर्वंति प्रातःस्नानं द्विजोत्तमाः । ते सर्वयज्ञावभृथैः सुस्नाताः स्युर्न संशयः
ये कार्तिके व्रतं सम्यङ्नित्यं कुर्वंति मानवाः । ते देहांते त्वया शक्र प्राप्या मद्भवनं सदा
विघ्नेभ्यो रक्षणं तेषां यया कार्यं ममाज्ञया । देया त्वया च वरुण पुत्रपौत्रादि संततिः
धनवृद्धिर्धनाध्यक्ष त्वया कार्या ममाज्ञया । ममरूपधराः साक्षाज्जीवन्मुक्ताश्च ते नराः
आजन्ममरणाद्यैश्च कृतमेतद्व्रतोत्तमम् । यथोक्तविधिना सम्यक्ते मान्या भवतामपि
एकादश्यां यतश्चाहं भवद्भिः प्रतिबोधितः । अतश्चैषा तिथिर्मान्या सदैव प्रीतिदा मम
व्रतद्वयं सम्यगिदं नरैः कृतं कृष्णस्य सान्निध्यदमस्ति नान्यत् । दानानि तीर्थानि तपांसि यज्ञाः स्वर्लोकदानेन सदा सुरोत्तमाः
इति श्रीपाद्मेमहापुराणे पंचपंचाशत्सहस्र संहितायां कार्तिकमाहात्म्ये श्रीकृष्णसत्यभामासंवादे शंखासुरवधउद्यमोनाम नवतितमोऽध्यायः
नारद उवाच। अथोर्जव्रतिनः सम्यगुद्यापनविधिं नृप । तच्छृणुष्व मयाख्यातं किं विधानं समासतः
ऊर्ज्जशुक्लचतुर्दश्यां कुर्यादुद्यापनं व्रती । व्रतसंपूर्णतार्थाय विष्णुप्रीत्यर्थमेव च
तुलस्या उपरिष्टात्तु कुर्यान्मंडपिकां शुभाम् । सुतोरणां चतुर्द्वारां पुष्पचामरशोभिताम्
द्वारेषु द्वारपालांश्च पूजयेन्मृन्मयान्पृथक् । पुण्यशीलं सुशीलं च जयं विजयमेव च
तुलसीमूलदेशे च सर्वतोभद्रमालिखेत् । चतुर्भिर्वर्णकैः सम्यक्शोभाढ्यं समलंकृतम्
तस्योपरिष्टात्सपिधानं पंचरत्नसमन्वितम् । महाफलेन संयुक्तं कुंभं तत्र निधाय च