पृष्टः शक्रेण प्रोवाच गिरिजासंश्रयां कथाम्। नारद उवाच-। यन्मह्यमुक्तं कर्तव्यं तन्मया कृतमेव हि
किंतु पंचशरस्येषु गोचरत्वमपेक्षितम्। इत्युक्तो देवराजस्तु मुनिना कार्यदर्शिना1.43.
चूतांकुरास्त्रं सस्मार भगवान्पाकशासनः। सस्मृतस्तु तदा क्षिप्रं सहस्राक्षेण धीमता
उपतस्थे रतियुतः सविलासो झषध्वजः। प्रादुर्भूतं च तं दृष्ट्वा शक्रः प्रोवाच मन्मथम्
शक्र उवाच-। उपदेशेन बहुना किं त्वां प्रति रतिप्रिय। मनोभवोसि तेन त्वं वेत्सि भूतमनोगतम्
तद्यथानुक्रमं तु त्वं कुरु नाकसदां प्रियम्। शंकरं योजय क्षिप्रं गिरिपुत्र्या मनोभव
संयुक्तो मधुनानेन गच्छ रत्या सहायवान्। इत्युक्तो मदनस्तेन शक्रेण स्वार्थसिद्धये
प्रोवाच पंचबाणोथ वाक्यं भीतः शतक्रतुम्। काम उवाच-। अनया देव सामग्र्या मुनिदानवभीमया
दुःसाध्यश्शंकरो देवः किं न वेत्सि जगत्प्रभो। तस्य देवस्य वेत्थ त्वं कारणं पदमव्ययम्
प्रायः प्रसादे कोपेपि सर्वं हि महतां महत्। सर्वोपभोगसारं हि सौदर्यं स्वर्गसंभवम्
विशेषं कांक्षतां शक्र सामान्याद्भ्रंशनं फलात्। श्रुत्वैतद्वचनं शक्रस्तमुवाचामरैर्युतः
शक्र उवाच-। वयं प्रमाणं ते तत्र रतिकांत न संशयः। संदंशेन विना शक्तिरयस्कारस्य नेष्यते
कस्यचिच्च क्वचिद्दृष्टं सामर्थ्यं न तु सर्वतः। इत्युक्तः प्रययौ कामः सखायं मधुमाश्रितः
रतियुक्तो जगामाशु प्रस्थं तुहिनभूभृतः। स तु प्राप्याकरोच्चिंतां कार्यस्योपायपूर्विकाम्
महात्मानो हि निष्कंपा मनस्तेषां सुदुर्जयम्। तदादावेव संक्षोभ्य नेत्थं तस्य जयो भवेत्
संसिद्धिः प्रायशश्चैव पूर्वं संशोध्य मानसम्। कथमेवंविधैर्भावैर्द्वेषानुगमनं विना
क्रोधः क्रूरतरात्संगाद्भीषणेर्ष्या महासखी। चापल्यान्मूर्ध्नि विध्वस्त धैर्याधारमहाबला
तामस्य विनियोक्ष्यामि मनसो विकृतिं पुरः। पिधाय धैर्यद्वाराणि संतोषमपकृष्य च
अवगंतुं हि मां तत्र न कश्चिदिह पंडितः। विकल्पमात्रसंस्थानं विरूपाक्षमनोभवम्
प्रविश्याथ क्रियारंभी गंभीरावर्तदुस्तरः। भविष्यामि हरस्याहं तपःस्थस्य स्थिरात्मनः
इंद्रियग्राममावृत्य रम्यसाधनसंविधिः। चिंतयित्वेति मदनो भूतभर्तुस्तदाश्रमम्
जगाम जगतीसारं सरलद्रुम वेदिकम्। शांतसत्वसमाकीर्णमचलं प्राणिसंकुलम्
नानापुष्पलताजालं सानुसंस्थगणेश्वरम्। निर्व्यग्रवृषभोद्घुष्टं नीलशाद्वलसानुकम्
तत्रापश्यत्त्रिनेत्रस्य रम्यंकं चिद्द्वितीयकम्। वीरकं वीरलोकेशमीशानसदृशद्युतिम्
पक्वं कुंकुमकिंजल्कपुंजपिंगजटासटम्। वेत्रपाणितमव्यग्रमुग्रं चाभद्रभूषणम्
ततो निमीलितोन्निद्र पद्मपत्रांतलोचनम्। प्रेक्षमाणमृजुस्थानं नासावंशाग्रगोचरम्
अतीवरम्यसिंहेंद्र चर्मलंबोत्तरीयकम्। श्रवणाहिफणोन्मुक्त निश्वासानलपिंगलं
प्रेंखत्कपोलपर्यंत चुंबिलंबिजटाचयम्। कृतवासुकिपर्यंत नाभिमूलनिवेशितम्
ब्रह्मांजलिस्थनासाग्र निबद्धोरगभूषणम्। ददर्श शंकरं कामः क्रमप्राप्तांतिकः शनैः
ततो भ्रमरझंकारमालंब्य द्रुमसानुगम्। प्रविष्टः कर्णरंध्रेण भवस्य मदनो मनः