नारायणो ह्यनंतात्मा प्रभवाप्यय एव च। एष नारायणो भूत्वा हरिरासीत्सनातनः॥१.४०.
ब्रह्मा वायुश्च सोमश्च धर्मः शक्रो बृहस्पतिः। अदितेरपि पुत्रत्वमेत्यजः कुरुनंदन॥१.४०.
एष विष्णुरिति ख्यात इन्द्रस्यावरजो विभुः। प्रसादनं तस्यविभोरदित्याः पुत्रकारणम्॥१.४०.
वधार्थं सुरशत्रूणां दैत्यदानवरक्षसाम्। ससर्जाथ सुरान्कल्पे ब्रह्माणं च प्रजापतीन्॥१.४०.
असृजन्मानसांस्तत्र ब्रह्मवंशाननुत्तमान्। तेभ्योभवन्महात्मभ्यः परंब्रह्म सनातनम्॥१.४०.
एतदाश्चर्यभूतस्य विष्णोः कर्मानुकीर्तितं। कीर्त्तनीयस्य लोकेषु कीर्त्यमानं निबोध मे॥१.४०.
वृत्ते वृत्रवधे भीष्म वर्तमाने कृतेयुगे। आसीत्त्रैलोक्यविख्यातः संग्रामस्तारकामयः॥१.४०.
यत्र ते दानवा घोराः सर्वे संग्रामदुर्जयाः। घ्नंति देवासुरान्सर्वान्सयक्षोरगराक्षसान्॥१.४०.
ते वध्यमाना विमुखाश्छिन्नप्रहरणा रणे। त्रातारं मनसा जग्मुर्देवं नारायणं प्रभुम्॥१.४०.
एतस्मिन्नंतरे मेघा निर्वाणांगारवर्चसः। सार्कचंद्रग्रहगणं च्छादयंतो नभस्तलम्॥१.४०.
चंडविद्युद्गणोपेता घोरनिर्ह्रादकारिणः। अन्योन्यवेगाभिहताः प्रववुः सप्तमारुताः॥१.४०.
दीप्ततोयाः सनिर्घातैः सह वज्रानलानिलैः। रवैस्सुघोरैरुत्पातैर्दह्यमानमिवाम्बरम्॥१.४०.
पेतुरुल्कासहस्राणि निपेतुः खचराण्यपि। दैवानि च विमानानि प्रपतंत्युत्पतंति च॥१.४०.
चतुर्युगांतसमये लोकानां यद्भयं भवेत्। अरूपवति रूपाणि तस्मिन्नुत्पातलक्षणे॥१.४०.
तस्माद्दुष्प्रथितं सर्वं न प्राज्ञायत किंचन। तिमिरौघपरिक्षिप्ता न रेजुश्च दिशो दश॥१.४०.
विवेश रूपिणी काली कालमेघावगुंठिता। द्यौर्नभात्यभिभूतार्का घोरेण तमसा वृता॥१.४०.
तां घनौघां सतिमिरां दोर्भ्यामाछिद्य स प्रभुः। वपुः स्वं दर्शयामास दिव्यं कृष्णवपुर्हरिः॥१.४०.
बलाहकांजननिभं बलाहकतनूरुहम्। तेजसा वपुषा चैव कृष्णं कृष्णमिवाचलम्॥१.४०.
दीप्तपीतांबरधरं तप्तकांचनभूषणम्। धूम्रांधकारवपुषं युगांताग्निमिवोत्थितम्॥१.४०.
वृत्तद्विगुणपीनां संकिरीटाच्छन्नमूर्धजम्। बभौ चामीकरप्रख्यैरायुधैरुपशोभितम्॥१.४०.
चंद्रार्ककिरणोद्योतं गिरिकूटमिवोच्छ्रितम्। नंदकानंदितकरं कौस्तुभोद्भासितोरसम्॥१.४०.
शक्तिचित्रफलोदग्रं शंखचक्रगदाधरम्। विष्णुशैलं क्षमाशीलं श्रीवत्सं शार्ङ्गपाणिनम्॥१.४०.
त्रिदशोदारफलदं स्वर्गस्त्रीचारुवल्लभम्। सर्वलोकमनःकांतं सर्वसत्वमनोहरम्॥१.४०.
मायाविशालविटपं तोयदौघसमप्रभम्। विद्याहंकारमानाढ्य महाभूतप्ररोहणम्॥१.४०.
विशेषपत्रैर्निचितं ग्रहनक्षत्रपुष्पितम्। दैत्यलोकमहास्कंधं मर्त्यलोकप्रकाशितम्॥१.४०.
सागराकारनिर्ह्रादं रसातलगलाश्रयम्। नागेंद्रपाशैर्विततं पक्षिजंतुसमन्वितम्॥१.४०.
शीलानाहार्यगंधाढ्यं सर्वलोकमहाद्रुमम्। अव्यक्तानंदसलिलं व्यक्ताहंकारफेनिलम्॥१.४०.
महाभूतकरौघौघं ग्रहनक्षत्रबुद्बुदम्। विमानवाहनैर्व्याप्तं तोयदाडम्बराकुलम्॥१.४०.
जंतुमत्स्यगणाकीर्णं शैलशंखकुलैर्युतम्। त्रैगुण्यविषयावर्तं सर्वलोकतिमिंगिलम्॥१.४०.
वीरवृक्षलतागुल्मं भुजगोत्सृष्टशैवलम्। द्वादशार्कमहाद्वीपं रुद्रैकादशपत्तनम्॥१.४०.