जयन्ती ते चण्डिका, जयन्ती भूतनाशिनी, जयन्ती सर्वव्यापिनी देवि। कालरात्रि, तुभ्यं नमः। विश्वरूपा शुद्धा, त्रिनयना विषमनेत्रा, उग्रवपुषा शुभा, ज्ञानस्वरूपा, महामाया, विशालपयोधरा त्वं। मनोजया, मनोदुर्गा, विशालनेत्रा, क्षोभनाशिनी, महारोगा, अद्भुताङ्गिनी, गीतनृत्यप्रियशुभा त्वं। भीषणा महाकाली कालिका पापकृत्क्षयकरी, पाशधारिणी, दण्डधारिणी, भयानका, उग्रहस्ता। चण्डिका ज्वलन्मुखी, तीक्ष्णदंष्ट्रा, महाबला, शिववाहनप्रियदेवी, श्मशानस्थिता शुभा। विशालनेत्रा, भीषणरूपा, सर्वभूतभीषणी, उग्ररूपा, विकृतवपुषा, महाकाली, घोरस्वरूपा। कालिका उग्रशक्तिसम्पन्ना, कालरात्रि, तुभ्यं नमः। शस्त्रधारिणी देवि, तुभ्यं नमः, सुरैः पूजिता। एवं रुद्रेण महेश्वरेण शिवदूती स्तुता, तया परमा देवी प्रसन्ना भूत्वा इदं वचः अब्रवीत्— "वरं वृणु देवेश, यत् ते मनसि वर्तते।" रुद्रः उवाच— "देवि, यः त्वां एष स्तोत्रेण स्तौति, स तव वरदाता सदा सत्यम्। यः पर्वतम् आरोह्य भक्त्या पूजयति, स सम्पदः, पुत्रान्, पौत्रान्, पशून् लभते। यः स्तोत्रं भक्त्या शृणोति, स सर्वपापविमुक्तः परमं मोक्षं प्राप्नोति। राजा यदि राज्यहीनः नवमीं शुद्ध्या उपवासं करोति, अष्टमीचतुर्दश्योः अपि उपवासं कुर्यात्, स वर्षेण सुरक्षितं राज्यं पुनः प्राप्नोति। एषा विद्या-सम्पन्ना शिवदूती नाम। यः नित्यं भक्त्या शृणोति, स सर्वपापविमुक्तः परमं मोक्षं प्राप्नोति। यः पुष्करतीर्थे स्नात्वा भक्त्या पठति, स सर्वफलानि लभित्वा ब्रह्मलोकं गच्छति। यत्र गृहे लिख्यते, तत्र अग्निभयः, चौरादिभयः न भवति। यः पुस्तके लिखितं भक्त्या पूजयति, तस्य सर्वकर्माणि त्रैलोक्ये सफलानि भवन्ति। पुत्राः, धनं, धान्यं, उत्तमा पत्न्यः, रत्नानि, अश्वाः, गजाः, सेवकाः शीघ्रं लभ्यन्ते। यत्र गृहे लिख्यते, तत्र अपि एवं निश्चितं भवति।" भीष्मः उवाच— "कस्य कर्मफलात् पुनः प्रेतत्वं प्राप्तिः? केन उपायेन तस्मात् विमुक्तिः? एतद् ब्रूहि विप्र!" पुलस्त्यः उवाच— "सर्वं विस्तरेण कथयामि। शृण्वन्, राजश्रेष्ठ, त्वं मोहं न पुनः यास्यसि। कस्य हेतोः प्रेतत्वं, केन उपायेन मुक्तिः, स दुःसाध्यं नरकं प्राप्नोति देवैरपि दुष्क्रमं। सत्पुरुषैः संवादेन, तीर्थकथनैः, प्रेतयोनि-प्राप्ताः जनाः विमुच्यन्ते।" श्रुतं, भीष्म, पुरा एकः ब्राह्मणः धर्मनिष्ठः, सर्वत्र प्रसिद्धः, सदा तुष्टिमान् आसीत्। स्वगृहे आत्मस्वाध्यायेन, योगनिष्ठः, योगाभ्यासविद्, जपयज्ञनिरतः कालं याययामास। क्षमायुक्तः, दयासम्पन्नः, क्षमातत्त्वज्ञः, अहिंसामनसः, सौम्यः, सत्यनिष्ठः। ब्रह्मचर्यनिष्ठः, तपोयोगयुक्तः, पितृकर्मनिरतः, वेदकर्मनिष्ठः। परलोकभीतिः, सत्यनिष्ठः, सौम्यवाक्, अतिथिपूजननिष्ठः। दानयज्ञसंपन्नः, द्वन्द्वहीनः, स्वधर्मनिष्ठः, स्वाध्यायनिरतः। एवं संसारविजयाय कर्माणि कुर्वन्, गृहस्थब्राह्मणः बहून् वर्षान् याययामास। ततः तीर्थयात्रायां मनसि चिन्ता उत्पन्ना— "एतत् शरीरं तीर्थोदकेन शुद्धं करिष्यामि।" पुष्करे शुद्धभावेन स्नात्वा, जपं नमस्कारं कृत्वा, यात्रायां प्रवृत्तः। अग्रे, कांटवृक्षैः घने अरण्ये, निर्जने, विहङ्गहीने, पञ्च पुरुषान् भीषणरूपान् दृष्टवान्। तान् विकृतवपुषः, अत्युग्रान्, दारुणदर्शनान् दृष्ट्वा, तस्य हृदयम् अल्पं कम्पितम्, किन्तु स्थिरः अवातिष्ठत। ततः साहसं कृत्वा, दूरात् भयम् त्यक्त्वा, मधुरं वचनम् अब्रवीत्— "कः भवतः, विकृतवपुषः, कुतः आगतम्? किम् कर्म कृतम्, येन उत्तमं स्थानं न प्राप्तम्? सर्वे एवं किमर्थम्, क्व गच्छथ?" प्रेता ऊचुः— "सदा भूख्षुधया पीडिताः, महातापपरिवृताः, मनः नष्टम्, इन्द्रियाणि नष्टानि, चेतना नष्टा। दिशं न जानिमः, न प्रदेशं, न गगनं, न भूमिं, न स्वर्गं। दुःखम् यद् भवतः, अस्माकं तद् सुखं स्यात्; अधुना प्रभाते सूर्यस्य उदयम् पश्यामः। अहं पर्युषितः, अन्यः सूचिमुखः, तृतीयः शीघ्रगः, चतुर्थः रोहकः, पञ्चमः लेखकः।