व्रतस्य समाप्तौ, शय्यां सर्वोपस्करसम्पन्नां सुवर्णमय्यौमामहेश्वरप्रतिमाभिः सह, वृषभं च गावश्च दातव्यानि। शय्यां स्थाप्य द्वादश्यां ब्राह्मणाय तां समर्पयेत्, सह महालक्ष्म्या केशवेन च संवत्सरमेकं। अत्र ब्रह्माणं सावित्र्यासहितं पूजयित्वा, यः काङ्क्षितान् कामान् मनसा चिन्तयति, तान् सर्वान् स प्राप्नोति। शक्त्या यथाशक्ति चान्यान् दम्पतीन् वस्त्रादिभिः, धान्याभरणगवां चान्यैः सम्पदामुपहारैः सह दद्यात्। अलुब्धः विस्मयवर्जितश्च पूजां कुर्यात्; यः शुभशय्याव्रतमेतद् सम्यगाचरति—सर्वान् कामान् प्राप्नोति, वा नित्यपदं भुञ्जीत; एकस्य कर्मणः फलं च त्यजेत्। स मासे मासे कीर्तिं यशश्च लभते, राजन्, सौभाग्यं आरोग्यं रूपं वस्त्राणि भूषणानि रत्नानि च। शुभशय्यादानेन कदाचित् न हीयते, राजन्; यः द्वादशवर्षाणि शुभशय्याव्रतं चरति—स सप्तवर्षाणि, अथवा अष्टवर्षाणि, ब्रह्मलोक उपजीव्यते, दशसहस्रयुगपर्यन्तं पूज्यः तत्र वसति। विष्णुलोकं प्राप्त्वा, शिवलोकं च गत्वा, स्त्री वा कन्या वा यदेतदाचरति, राजन्, सा अपि तदेव फलं प्राप्नोति, देवीस्नेहेन पूजिता। यः शृणोति, मनसा च ध्यायति, स अपि विद्याधरत्वं प्राप्य स्वर्गे दीर्घकालं वसति। पूर्वं मदनेनैवात्र स्थाप्यं कृतं च शतधनुना, तथैव मनुष्यैः। यदि पवनेन नन्दिने च कृतं, तर्हि, नृपते, किमुत न महदाश्चर्यम्? अथ भीष्म उवाच—यज्ञस्थलं प्राप्त्वा बलवान् विष्णुः तत्र पदानि न्यवेशयत्; किमर्थं पदविन्यासः कृतः? एष देवदेवेन कृतः, तत्त्वं ब्रूहि, विप्र; कः दैत्यः विष्णुना तत्र निगृह्यते स्म? पदविन्यासं कृत्वा विष्णोः स्वर्गवासं, वैकुण्ठे महात्मनः निवासं, तत्त्वतः कथय। कथं स मर्त्यलोके पदं न्यवेशयत्? देवेषु, इन्द्रमुख्येषु, यः श्रीवराहस्य वासः महर्लोके, यः महात्मनः नृसिंहस्य जनलोके, त्रिविक्रमस्य तपोलोके प्रसिद्धः—तान् त्यक्त्वा, कथं भूमौ द्वे पदे न्यवेशयत्, अस्मिन्पितृक्षेत्रे, पुष्करे, यज्ञगिरौ? विस्तरेण कथय, विप्र, यथा स पदविन्यासः कृतः; शृण्वतः सर्वपापानि नश्यन्ति। पुलस्त्य उवाच—साधु पृष्टं त्वया, नृपश्रेष्ठ; शृणु, यथा विष्णुः पुरा पदविन्यासं चकार। कृतयुगे, पूर्वं, भीष्म, देवकार्यार्थं विष्णुः यज्ञगिरिं शिलाशैले गत्वा स्थितः। तत्र विष्णुः पृथिव्याः हिताय प्रवृत्तः, यतो दिवं बलिनो दानवाः जिगृहुः। दानवैः, इन्द्रसहितैः, त्रयः लोकाः जिताः; तत्र बलवन्तः दानवाः यज्ञभोक्तारः अभवन्। सर्वं तद् बाष्कलिना दानवेन कृतम्; तस्मिन् काले, त्रिषु लोकेषु, चराचरेषु—इन्द्रः परमक्लेशं प्राप, जीविते निराशः—‘अयम् बाष्कलिः दानवेश्वरः मम युद्धे अजेयः।’ ब्रह्मणा दत्तेन वरेण, सर्वैः सुरैः सह, ब्रह्मलोके अहं बाध्ये। शरण्यं विष्णुं गच्छामि; अन्यः नास्ति गतिः। इति चिन्तयन्, देवानां नाथः, सर्वैः अमरैः परिवृतः—शीघ्रं ब्रह्मणः स्थानं जगाम। तत्र गत्वा, ब्रह्मणः सान्निध्ये, अमरैः सहितः, जगतः आपदं, परमदुःखं, न्यवेदयत्—‘न जानासि, देव, भीतेः कारणम्?’ सर्वं दैत्यैः गृहीतम्, भगवन्, तव वरेण; सर्वं वक्तं, बाष्कलिपापं च। त्वं शीघ्रं कुरु, पितरं, पितामहं; चिन्तय, देवदेव, किमत्र कर्तव्यम् लोकशान्तये। यज्ञादयः कर्माणि, वैदिकस्मार्तादीनि, दृष्ट्वा, न प्रवर्तन्ते; तस्मात्, नष्टिः प्रतिदिनं वर्धते। यथा साधारणः स्वहितं वदति, तथा वयं त्वां विज्ञापयामः, सदा निष्कपटाः। यदि कश्चिदन्यस्मादुपकारं लभते, न च तं सहस्रगुणं प्रत्युपकुर्यात्, तस्य बुद्धिः व्यर्था। यः परोपकारेण क्लिष्टः, निर्लज्जः, अनृतवान्, पुनः पापं आचरति, स नरकेषु वसति। केवलं प्रत्युपकारेण पुण्यं न लभ्यते; येषां मनः स्वार्थे एव स्थितम्, ते न तथा कुर्वन्ति। यदि कश्चिदत्र दुःखमय्यां लोके स्थानं न लभते, तस्य हृदयं शतधा विदीर्णमपि, तृप्तिं न प्राप्नोति। यत्र यत्र गन्तव्यं, तत्र नः उद्धर, तस्य तेजः प्रवर्तयितुं उपायं वद।