म्लेच्छेषु, पार्वत्याः अनुयायिषु, नीचेषु च, मूढेषु अशुचिषु च, शप्तेषु दुष्टेषु च, लक्ष्मीः तेषु नरपतिषु शापस्य प्रभावात् वसति स्म। ततः एव सा लक्ष्मीः शापं दत्वा इन्द्राण्याः अपि शापं दत्तवती। यदा इन्द्रः ब्रह्महत्या-पापेन कलुषितः अभवत्, तदा तस्य भार्या दुःखं प्राप्नोति स्म, नहुषे राज्यं गृहीत्वा तदा सा इन्द्राणि त्वां पश्यन्ती त्वत्समीपं याचिष्यति। नहुषः मनसि चिन्तयामास—"एषा मूढा इन्द्रत्वं न प्राप्नोति चेत्, अहं सर्वान् देवतान् विनाशयिष्यामि। यदि शचीं न लभे, तर्हि सर्वदेवान् नाशयामि।" तदा त्वं, भीता मोहिता च, वाक्पतेः गृहे दुःखमग्ना वसिष्यसि, मद्वाक्येन गर्विता दुःखं प्राप्स्यसि। तस्मिन्काले सर्वेषां देवपत्नीनाम् अपि शापः अभवत्, न कापि अपि पुत्रेषु सुखं प्राप्नोति स्म। रात्रौ दिवा च ताः सन्तप्ताः, वन्ध्येति निन्दिताः, गौरी अपि सवित्र्या शुभवर्णया शप्ता। सा गौरी विलपन्ती दृष्टा, विष्णुना सान्त्विता। विष्णुः ताम् उवाच—"मा रुदः, विशाललोचने, आगच्छ, नित्यशुभे।" "सभां प्रविश, मेखलां च वस्त्रं च ददातु, व्रतं गृह्णातु, तव कृते ब्रह्मणः पादयोः नमामि।" इति विष्णुना उक्ता सा देवी प्रत्युवाच—"न अहं तव वचनं करिष्यामि, यत्र शब्दं न शृणोमि, तत्र गमिष्यामि।" इति उक्त्वा सा पर्वतम् आरोह्य तत्र तिष्ठन्ती, विष्णुः तस्याः पुरतः कृताञ्जलिः स्थितवान्। स विष्णुः ताम् उपास्य, प्रणम्य, परमया भक्त्या स्तुतिं चकार। "या सर्वत्र वर्तते, सर्वेषु भूतेषु, सर्वदिक् प्रकटिता—" "यत् किंचित् अस्ति, दृश्यते वा अदृश्यते वा, तव विना न दृश्यते। तथापि, एषु स्थलेषु, सिद्धिकामैः सा द्रष्टव्या।" "भूमिं इच्छद्भिः सा स्मरणीया; एतत् तुभ्यं वक्ष्यामि—सावित्री या पुष्कराख्या, तीर्थानां श्रेष्ठा।" "वाराणस्यां सा विशालाक्षी; नैमिषे लिङ्गधारिणी; प्रयागे ललिता देवी; गन्धमादने कामुका।" "मानसे सा कुमुदा; व्योम्नि विश्वकाया; गोमन्ते गोमती; मन्दरे स्वेच्छया विचरन्ती।" "चित्ररथे मदोत्कटा; जयन्त्यां, हस्तिनापुरे; कन्यकुब्जे गौरी; अम्बायां, मलयाचले।" "एकाम्रे कीर्तिमती; विश्वे विश्वेश्वरी; कर्णिकायां पुरुहस्ती; केदारे मार्गदायिनी।" "हिमालयस्य पार्श्वे नन्दा; गोकर्णे भद्रकाली; स्थान्विश्वरे भवानी; बिल्वके बिल्वपत्रिका।" "श्रीशैले माधवी देवी; भद्रभद्रेश्वरे भद्रा; वराहशैले जया; कमलालये कमला।" "रुद्रकोटौ तुरुद्राणी; कालञ्जरे काली; महालिङ्गे कपिला; कर्कोटे मङ्गलेश्वरी।" "शालिग्रामे महादेवी; शिवलिङ्गे जलप्रिया; मायापुरे कुमारी; सन्ताने ललिता।" "उत्पलाक्ष्यां सहस्राक्षी; हिरण्याक्षे महोत्पला; गयायां मङ्गला; पुरुषोत्तमे विमला।" "विपाशायां अमोघाक्षी; पाटले पुण्यवर्धनी; सुपार्श्वे नारायणी; त्रिकूटे भद्रसुन्दरी।" "विपुले विपुला; मलयाचले कल्याणी; कोटितीर्थे कोटवी; माधवीवने सुगन्धा।" "कुब्जाम्रके त्रिसन्ध्या; गङ्गाद्वारे हरिप्रिया; शिवकुण्डे शिवानन्दा; देविकाटटे नन्दिनी।" "द्वारवत्यां रुक्मिणी; वृन्दावने राधा; मथुरायां देवकी; पाताले परमेश्वरी।" "चित्रकूटे सीता; विन्ध्ये विन्ध्यनिवासिनी; सह्याद्रे एकवीरा; हरिश्चन्द्रे चन्द्रिका।" "रमणे रामतीर्था; यमुना मृगावती; करवीरे महालक्ष्मी; विनायकस्थले रुमादेवी।" "वैद्यनाथे आरोगा; महाकाले महेश्वरी; पुष्पतीर्थे अभया; विन्ध्यकन्दरे अमृता।" "माण्डव्ये माण्डवी देवी; माहेश्वरपुरी स्वाहा; वेगले प्रचण्डा; अमरकण्टके चण्डिका।" "सोमेश्वरे वरारोहा; प्रभासे पुष्करावती; सरस्वत्यां देवमाता, पारापारतीरे स्थित्वा।" "महालये महापद्मा; पयोष्ण्यां पिङ्गलेश्वरी; कृतशौचे सिंहिका; कार्तिकेयस्थले शंकरि।" "उत्पलावर्तके लोला; सिन्धुसङ्गमे सुभद्रा; सिद्धवने उमा; भरताश्रमे लक्ष्मी च अनङ्गा।" "जालन्धरे विश्वमुखी; किष्किन्धाचले तारा; देवदारुवने पुष्टि मेधा च; कश्मीरदेशे।" "हिमाद्रे भीमा देवी; वस्त्रेश्वरे तुष्टि; कपालमोचने श्रद्धा; कायावरणे माता।" "शङ्खोद्धारे ध्वनि; पिण्डारके धृति; चन्द्रभागायां काला; अच्छोदे सिद्धिदायिनी।" "वेणायाममृता देवी; बदर्यां उर्वशी; उत्तरकुरुषु औषधी; कुशद्वीपे कुशोदका।" "हेमकूटे मन्मथा; कुमुदे सत्यवादिनी; अश्वत्थमूले पूज्या; श्रवणालये निधिः।" "वेदमुखे गायत्री; शिवसमीपे पार्वती; देवलोके इन्द्राणी; ब्रह्मणः मुखे सरस्वती।" एवं स विष्णुः, सर्वत्र व्यापिनीं, सर्वदेवस्वरूपिणीं, तां देवीम् एकैकस्मिन्नेव स्थले, विविधैः नामभिः पूजनीयं स्तुतवान्।