तदा भगवान् केशवः, ज्वलद्ग्नितुल्यशरैः तेषां दिव्यास्त्राणि छित्त्वा, गजशिरांसि शीघ्रश्च हयान् च निषिच्य सस्मार। स एव पुरुषश्रेष्ठः केवलं सुदर्शनचक्रेण तान् विच्छित्तवान्; केचन चक्रेण, अन्ये शरैः निपातिताः। अपरे रणभूमौ गदया राक्षसाः हताः; एवं सर्वे दानवाः भूमौ पतिताः। स कमलनयनः प्रभुः, वज्रेण शक्रेण पर्वतानिव विदारितान् तान् असुरान् निहत्य, सर्वेषां दानवानां नाशं कृत्वा, परमपुरुषः पाञ्चजन्यं महाशङ्खं प्रावधीत्। ततः बलवान् नरकासुरः धनुः गृह्य, दिव्यरथे आरूढः, केशवेन सह समरं कर्तुं ययौ। तयोः युद्धं तीव्रं, भीषणं, केशव-नरकयोः रोमाञ्चनं समजायत। उभयतः सहस्रशः शरवृष्टयः मेघाः इव वर्षन्त्यः; तदा वासुदेवः शाश्वतः चन्द्रार्धाकारेण शरेण तस्यासुरस्य धनुः छित्त्वा, दिव्यास्त्रं तस्य वक्षसि ससर्ज। तेन दिव्यास्त्रेण विदारितहृदयः स महादैत्यः, इन्द्रवज्रहतः महानिव पर्वतः निनदन् भूमौ पतितः। कृष्णः तं भूमौ पतितं राक्षसं समीपं गतः, भूम्या प्रेरितः तस्मै वरदानं दातुं प्राह—"वरं वृणीष्व" इति। स दैत्यः, गरुडस्योपरि स्थितः, कृष्णं प्रत्युवाच—"न मे किञ्चिद् वरेच्छा, अहं नरकः; परं परलोकहितार्थं परमं वरं याचे।" स उवाच—"हे कृष्ण, सर्वभूताधिपते, मम निधनदिने ये नराः पुण्यस्नानं कुर्वन्ति, ते यान्तु न कदापि नरकं, मधुसूदन, एष मे वरः स्यात्।" महादेवः "एवं भवतु" इति उक्त्वा, गोविन्दो भगवाँस्तं वरं दत्तवान्। स नारकः, शरदिन्दुवद्विशदपादपद्मयोः हरिं निःसृत्य, वज्रवैडूर्यनूपुरैरलङ्कृतयोः, ब्रह्मा-रुद्रादिभिः देवैः ऋषिभिश्च पूजितयोः, तेषु पादयोः दृष्ट्वा, भूतेभ्यः सुतः हरिसदृश्यत्वं प्राप्तवान्। ततः सर्वे देवगणाः हर्षपूर्णहृदयाः पुष्पवृष्टिं चक्रुः, महर्षयः स्तुतिं च। तदनन्तरं कृष्णः, कमलनयनः, पुरीं प्रविश्य, देवतानां मणीन्, दिव्यजनन्याः कुण्डले, उच्चैःश्रवाः अश्वं च बलात् जग्राह। एरावतं च, मणिपर्वतं दीप्तिमन्तं, सर्वं तद् यदूनां श्रेष्ठः इन्द्राय वज्रिणे दत्तवान्। सर्वेषां भुवनपतिं जित्वा, बलवान् नरकः षोडशसहस्रकन्यकाः अपाहरत्। ताः सर्वाः नरकस्य अन्तःपुरे बद्धाः आसन्। ताः कृष्णं वीर्यवन्तं, शतकामदर्पसमप्रभं दृष्ट्वा, जगन्नाथं पतिं ववृणुः। तदा गोविन्दः, सर्वात्मा, अनेकस्वरूपं धारयन्, प्रतिवध्वानुसारं हस्तं गृहीत्वा विवाहं चकार। नरकस्य सर्वाः कन्यकाः गोविन्दे शरणं ययुः; तान् सर्वान् वचनेन सन्तुष्टः, कृष्णः स्वराज्ये स्थाप्य, इन्द्रस्य दिव्यरथेन, देवदूतैः सह, द्वारकाम् आनयत्। ततः सत्या सहितः केशवः विनतासुतं आरुह्य, देवमातरं द्रष्टुं सुरलोकं जगाम। तत्र देवराजस्य पुरीं प्रविश्य, जनार्दनः स्वपत्नी सहितः गरुडात् अवतीर्य, मातरं प्रणम्य, अदितिं स्वसुतवत्सलां बाहुभ्यां आलिङ्ग्य, मुख्यासने उपवेश्य, भक्त्या पूजयामास। अदित्यान्, वसून्, रुद्रांश्च, इन्द्रमुख्यांश्च अपि पूजयामास। तत्र परमेश्वरं सम्यक् पूजयित्वा, सत्यभामा शचीगृहं प्रविवेश। तत्र देवी पूजिता सत्यभामा सुखेन उपाविशत्; तदा पारिजातसेवकाः इन्द्रेण प्रेरिताः, शोभनानि पुष्पाणि शचीदेव्यै सस्नेहं ददुः। शची तानि पुष्पाणि स्वकेशेषु बध्नाति स्म; परं सत्यभामां न अवलोकयत्। सा चिन्तयामास—"एषा स्त्री न योग्येति, मानुषी केवलं; एष पुष्पं सुरेषु योग्यं," इत्येव, तस्मै पुष्पं न दत्तवती। ततः सत्यभामा कोपसमन्विता, राजमहलात् निर्गत्य, कृष्णस्य समीपं गत्वा, कमललोचना सन्नद्धया वाचा तम् उक्तवती—"एषा शची, हे यदुनन्दन, पारिजातस्य गर्विता; न मे दत्त्वा, गोविन्द, स्वमूर्ध्नि तानि बध्नाति।" महादेव उवाच—सत्यभामायाः वचः श्रुत्वा, वासुदेवः बलशालिन् पारिजातं समूलं उद्धृत्य, गरुडस्य उपरि स्थापयामास। ततः सत्यया सह शीघ्रं गरुडं आरुह्य, देवकीसुतः शोभनां द्वारकाम् अगच्छत्। तदा कोपेन पूर्णः इन्द्रः, रुद्रैः, वसुभिः, आदित्यैः, साध्यैः, मरुद्गणैः सह, ऐरावतं आरुह्य, केशवेन सह युद्धाय ययौ। सर्वे देवगणाः जनार्दनं परिवव्रुः। ते मेघाः इव पर्वतेषु अस्त्रवृष्टिं चक्रुः; कृष्णः तानि दिव्यास्त्राणि सुदर्शनचक्रेण छित्त्वा समशामयत्।