शिशिरमासस्य प्रथममासे, शुभायां एकादश्यां प्राप्तायां, कामक्रोधविवर्जितः ब्राह्ममूहूर्ते उत्तिष्ठेत्। ततः, नद्याः संगमे, तीर्थे, सरसि, वाप्यां वा, यत्र कुत्रापि, वश्यमनाः स्नानं कुर्यात्; गृह एव अपि स्नानं समाचरेत्। स्नात्वा, "सर्वेषु तीर्थेषु स्नातोऽस्मि, मम स्नानस्य पुण्यं सदा दत्तुम्," इति प्रार्थयेत्। ततः, देवपितृपूजनं कृत्वा, जपं च समाप्य, जितेन्द्रियः सन्, श्रीलक्ष्मीनारायणं सम्पूज्य, पञ्चामृतैः अभिषेकं कुर्यात्, ततः सुरभिगन्धोदकेन स्नापयेत्। तत्र, "देवेश, लक्ष्म्या सह, विश्वेश, त्वं स्नापितोऽसि; संसारबन्धनात् मां मोचय," इत्येवमभिषेकमन्त्रं पठेत्। अनन्तरं, वेदमन्त्रैः पुराणमन्त्रैश्च, भक्त्या श्रीजनार्दनं लक्ष्म्या सह सम्पूजेत्। ततः, चन्दनादिभिः द्रव्यैः, स्ववाक्येन वा, "नमो मत्स्याय, नमः कूर्माय," इत्यादि उच्चारयेत्। "नमो वाराहाय, नमो नृसिंहाय, नमो बुद्धाय, पुनः कल्कये नमः। नमो रामाय, नमस्ते विष्णवे, नमस्ते सर्वात्मने," इति नामभिः वा, केशवाद्यैः नामभिः वा, हरीं सम्पूजेत्। ततः, "एष धूपः दिव्यः सुरभिः शुद्धः सुगन्धितः, देवेश, त्वया स्वीकृतः अस्तु," इति धूपं निवेदयेत्। दीपं च, "तमः अपाकरोति, तेजः ददाति; अस्मिन दीपदानेन जनार्दनः मयि तुष्टः भवतु," इति समर्पयेत्। ततोऽन्नं, "देवेश, विश्वेश, लक्ष्म्या सह, एतदन्नं परं पवित्रं त्वया स्वीकृतं भवतु," इति निवेदयेत्। अनन्तरं, भक्त्या जनार्दनं ध्यात्वा, फलेन वा शङ्खेन वा जलं गृहित्वा, अर्घ्यं समर्पयेत्। "अनन्तजन्मकृतं पापं यत् किंचिदस्ति, तत् सर्वं तव प्रसादेन नश्यतु, हे केशव," इति प्रार्थयेत्। एष अर्घ्यमन्त्रः। ततः, नवीनं निर्मलं पात्रं सर्पिसा पूर्णं, तद्वा तैलपूर्णं, श्रीलक्ष्मीनारायणस्य पुरतः स्थापयेत्। तस्मिन्नुपरि ताम्रपात्रं वा मृण्मयं पात्रं स्थापयेत्, तस्मिन्नेव नवतिसूत्रयुक्तां वातिकां स्थापयेत्। ततः, दीपं प्रज्वालयित्वा, पात्रं स्थिरं कृत्वा, पुष्पगन्धादिभिः पूजां कृत्वा, शुचिः संकल्पं कुर्यात्। "येऽत्र वायुवर्जिते गृहे दीपः स्थाप्यते, तत्र भूतभविष्ययोः एकाधिपः प्रभासते," इति मन्त्रं पठेत्। "एष दीपः संवत्सरपर्यन्तं यथाऽहुत्यग्निरिव, स्थापितः; केशवः मयि तुष्टो भवतु," इति प्रार्थयेत्। ततः, जितेन्द्रियः शास्त्रज्ञाननिष्ठः सन्, पतितपापिभिः नास्तिकपुरुषैः च सह न संवादयेत्। रात्रौ गीतनृत्यवाद्यैः, विविधशास्त्रपाठैः, धर्मकथाभिः, व्रतचर्यया च जागरणं कुर्यात्। प्रभाते, शौचादिकं कृत्वा, भक्त्या ब्राह्मणान् भोजयेत्, यथाशक्ति सत्कारं च कुर्यात्। स्वयम् उपोष्य, प्रणम्य, विसर्जनं कुर्यात्। एवं दृढसंकल्पः, अहोरात्रं संवत्सरपर्यन्तं व्रतमाचरेत्। दीपः सुवर्णस्य पलमात्रः, वा अर्धपलः, वा चतुर्थांशः कर्तव्यः; वातिका रजतस्य द्विपलार्धचतुर्थांशमिता वा भवेत्। घटः सर्पिसा पूर्णः, ताम्रपात्रसहितः; लक्ष्मीनारायणस्य प्रतिमा सुवर्णमयी, यथाशक्ति, स्थाप्यते। एतत् मोक्षद्वारकामनया भक्त्या कार्यम्। ततः, विद्वान् उत्तमान् सदाचारशीलान् ब्राह्मणान् आमन्त्रयेत्। शुक्लपक्षे द्वादश ब्राह्मणान्, मध्यभागे षट्, अन्यथा त्रीन् वा एकं वा नियोजयेत्। शान्तः, पत्नीसमेतः, विशेषतः कर्मकुशलः, इतिहासपुराणज्ञः, धर्मविद्, सौम्यः ब्राह्मणः चयननीयः। पितृभक्तः, गुरुपूजकः, देवब्राह्मणपूजकश्च, पाद्यवस्त्राभरणैः सह, विधिपूर्वकं पूजयेत्। पत्नीसमेतः, पूर्ववत् भक्त्या लक्ष्मीनारायणं दीपवातिकायुक्तं पूजयेत्। ताम्रपात्रे स्थाप्य, सर्पिसा सह घटं, ब्राह्मणाय दद्यात्, परमं नारायणं ध्यात्वा, "अज्ञानतमसावृतं जगत्, त्वं पापकृत्, ज्ञानदः, मोक्षदः; तस्मात् एषः दीपः समर्प्यते, हे निष्पाप," इति मन्त्रेण समर्पयेत्। एष दीपमन्त्रः। ततः, यथाशक्ति, भक्त्या ब्राह्मणाय दक्षिणां दद्यात्; ततो घृतक्षीरपानैः ब्राह्मणान् भोजयेत्। अनन्तरं, ब्राह्मणं पत्नीसमेतं वस्त्रैः संवेष्ट्य, शय्योपस्करैः सह शय्यां दद्यात्, तद्वत् धेनुं वत्ससमेतां च दद्यात्। यथाशक्ति, मित्रबान्धवस्वजनान् अपि भोजयेत्, सत्कारं च कुर्यात्। एवं दीपव्रतसमाप्तौ महोत्सवं आयोज्य, प्रणम्य, तान् विसर्जयेत्, क्षमां च याचेत्। एवमेतत् दीपव्रतस्य पुण्यं, यत् अयनव्रतैः लभ्यते, तत् सर्वं दीपव्रतवर्षेण लभ्यते। मासव्रतैः यत् पुण्यं, तत् अपि दीपव्रतवर्षेण लभ्यते। अनन्तदानव्रतैः, योगव्रतैश्च यः फललाभः, सः अपि दीपव्रतवर्षेण लभ्यते। विद्वान् गवां भूमेः सुवर्णस्य च दानेन, विशेषतः गृहदानेन यत् फलम् आप्नोति, तत् दीपदानेन प्राप्यते। एवं, श्रद्धया दीपव्रतं संवत्सरपर्यन्तं सम्यक् आचरन्, महान् पुण्यलाभः स्यात्।