कृष्णप्रिये उर्जायां पुरुषः फलं हरये निवेद्य भुङ्क्ते चेत्, हे ब्रह्मन्, स कोटिजन्मसमुद्भूतपापात् विमुक्तिम् आप्नोति। कार्तिकमासे घृतयुक्तं मधुरं भोजनं हरये यः प्रयच्छति, स सर्वपापैः विमुक्तः सन् हरिधाम प्राप्नोति। कार्तिके एकं पद्ममपि हरये ददाति यः, स पापरहितः विष्णोः पदं प्राप्नोति। कार्तिके श्रीहरिप्रियायां प्रातःस्नानं यः करोति, स सर्वतीर्थस्नानफलं लभते। कार्तिके दिवि दीपदानं यः करोति, द्विजश्रेष्ठ, स ब्रह्महत्यादिपापैः विमुक्तः हरिधाम प्राप्नोति। कार्तिके हरिप्रीत्यर्थं क्षणमात्रं दिवि दीपं ददाति चेत्, ब्राह्मणश्रेष्ठ, सदा हरिः तेन तुष्यति। कार्तिके गृहस्थो घृतदीपं कृष्णाय ददाति यः, स प्रतिदिनम् अश्वमेधफलं लभते। दीपस्य विशेषमहिमानं ते कथयामि, ब्राह्मणश्रेष्ठ, सावधानः शृणु। प्राक् त्रेतायां वैकुण्ठनाम्ना शुद्धब्राह्मणः आसीत्, यस्य प्रभावेन पापिनः अपि विमुच्यन्ते। स ब्राह्मणः कदाचित् कार्तिकमासे हरिसम्मुखे घृतपूर्णं दीपं दत्त्वा स्वगृहं गतः। तदा घृतगन्धेन आकृष्टः मूषकः दीपस्य समीपम् आगतः। स भोजनं आरभ्य दीपस्य प्रकाशेन जागृतः अभवत्। अग्निभयात् स मूषकः शीघ्रं पलायितः, हरिकृपया तस्य सर्वाणि पापानि नश्यन्ति स्म। ततः सर्पदष्टः स मूषकः प्राणांस्त्यक्त्वा मृतः। यमाज्ञया यमदूताः पाशगदाधराः तत्रागच्छन्। ते तं नयितुम् आगत्य तस्य चर्मबंधनं कृत्वा नेतुम् उद्यताः। तदा शंखचक्रगदाधराः विष्णुदूताः तत्र प्रादुरासन्। चतुर्भुजाः गरुडारूढाः त एव दिव्यं हंसयुक्तं सुवर्णमयं विमानं तत्र स्थितम्। तं विमानं हरिगुणेन निर्मितम्, सर्वकामदं, तस्मिन् विष्णुदूताः पाशं छित्वा यमदूतान् इदं वचनम् ऊचुः— "अयं मूषकः विष्णुभक्तः, मूढाः, भवतां बन्धनं व्यर्थम्। यदि जीवितुम् इच्छथ, यमदूताः, तर्हि गच्छत।" तद्वचनं श्रुत्वा ते कम्पमानाः सविनयम् अपृच्छन्—"कस्य पुण्यबलात् भवन्तः एनं नगरं नयन्ति? अयं विष्णुद्रोही महापापी, तद्विस्तरं वदन्तु।" विष्णुदूताः ऊचुः—"एषः वासुदेवसमीपे दीपं जागरितवान्। तेनैव कर्मणा, हे दूताः, वयं तं विष्णोधाम नयामः। अनवधानतया अपि विष्णोः दीपं जागरयन् यः—स कोटिजन्मपापं विहाय हरिगृहं याति। यश्च भक्त्या कार्तिके हरये दीपं ददाति—तस्य पुण्यं केवलं हरिरेव वर्णयितुं शक्नोति। यः भक्त्या घृतदीपं हरिगृहे ददाति—तस्य किम् अश्वमेधसहस्रेण? अश्वमेधकृदपि हरिदिने स्वर्गं याति, परन्तु कार्तिके दीपदातृ हरिधाम प्राप्नोति।" इत्येतत् श्रुत्वा यमदूताः यथागतं प्रतिजग्मुः। विष्णुदूताः तं विमानारूढं कृत्वा विष्णुधाम नयन्ति स्म। तत्र विष्णोः सन्निधौ स मन्वन्तरशतं वासं कृतवान्। ततः हरिकृपया स नृणां मध्ये राजकन्यत्वेन जातः। पुत्रपौत्रसंवृतः सा दीर्घकालं भोगान् अन्वभवत्। अनन्तरं हरिसेवया सा गोलोकं प्राप। सूतः उवाच—"यः भक्त्या दीपस्यैतदुत्तमं माहात्म्यं शृणोति, स सर्वपापैः विमुक्तः विष्णुधाम प्राप्नोति।" एवं सूतेन उक्ते, शौनकः पप्रच्छ—"हे सूत, जयन्तीव्रतं कदा जनाः कुर्वन्ति? तस्य च महिमानं किं? तन्मे वद, यत् संसारसागरस्य नौकायाः सदृशम्।" सूतः उवाच—"मुने, शृणु, यद् त्वया पृष्टं तत् कथयामि। पुरा ब्रह्मा स्वर्गे नारदेन पृष्टः।" नारदः उवाच—"पितामह, जयन्तीमाहात्म्यं वद। तच्छ्रुत्वा विष्णोः परं पदं प्राप्स्यामि।" ब्रह्मोवाच—"मुने, सावधानः शृणु। जयन्त्यां उपवासेन विष्णुलोकः प्राप्यते।" "जयन्तीमात्रस्मरणपाठेन सप्तजन्मार्जितपापं दह्यते, किमुतोपवासेन। शुक्लचैत्राष्टमी नवमी, कुम्भकृष्णचतुर्दशी, मेषशुक्लचतुर्दशी—एता जयन्त्यः। आश्विनशुक्लाष्टमी दुर्गायाः, शुक्लद्वादशी श्रवणयुक्ता—एता षट् जयन्त्यः पुण्यदाः शुभदाः। प्रसिद्धा कृष्णजन्माष्टमी पापनाशिनी, यज्ञकोटितीर्थशतसमाना। यः प्रतिदिनं सहस्रं गावः प्रयच्छति, स जयन्त्युपवासनं कृत्वा तदेव फलं लभते। कुरुक्षेत्रे सूर्यग्रहणे सुवर्णभारसहस्रदानफलं जयन्त्युपवासेन लभ्यते। कृष्णाजिनसहस्राणां तिलगोदोहिकाशतानां च दानफलं जयन्त्युपवासेन लभ्यते। कन्याकोटिदानफलं जयन्त्युपवासेन सुलभम्।" एवं कार्तिकदीपदानस्य, जयन्त्युपवासस्य च महिमान् पुरावृत्तकथया सूतेन शौनकादीनां समक्षं उज्ज्वलितः।