सूत उवाच— ब्राह्मणश्रेष्ठ, यत्र गृहस्य समीपे तुलसीवनं दृश्यते, तत्र तद्गृहं पुण्यक्षेत्रसमं भवति; तत्र यमस्य दूताः न आगच्छन्ति। तुलसीवनं शुभदं पापापहम्, तद्वपनं कुर्वन्ति ये उत्तमजनाः, ते सूर्यलोकं न पश्यन्ति, अकालमृत्युः तेषां न भवति। यो वा तुलसीं रोपयति, पालयति, सेवते, पश्यति, स्पृशति वा, तस्य सर्वपापानि नश्यन्ति। ये च तुलसीदलैः श्रीहरिमर्चयन्ति, ते कालधाम न यान्ति। गङ्गाद्याः सर्वाः पुण्यनद्यः, विष्णुर्ब्रह्मा महेश्वरः च, देवाः पुष्करादीनि पुण्यस्थलानि च, सर्वे तुलसीपत्रे एव निवसन्ति। पापी जनः अपि यदि तुलसीपत्रैः अलङ्कृतः देहम् त्यजति, स विष्णुलोकं गच्छति; एष सत्यवचनं मम। शतानि पापानां येनापि कृतानि स्युः, स यदि तुलसीमृत्तिकया लेपितः प्राणान् त्यजति, स हरिमन्दिरं गच्छति। यो तुलसीकाष्ठं चन्दनं च धारयति, तं पापं न स्पृशति; स परां गतिं आप्नोति। यो वा तुलसीकाष्ठमालां कण्ठे धारयति, अपवित्रोऽपि दुष्चरितोऽपि भक्त्या हरिगृहं प्राप्नोति। यस्य शरीरस्योपरि धात्रीफलतुलसीकाष्ठमाला दृश्यते, स भगवद्भक्तः इति निश्चित्यम्। यो तुलसीपत्रमालां, विशेषतः विष्णवे समर्पितां, कण्ठे धारयति, स देवैः पूज्यते। यः कण्ठे तुलसीमालां स्थाप्य जनार्दनं पूजयति, स प्रतिपुष्पं दशसहस्रगवां पुण्यं लभते। ये दुष्टचेतसः मालां न धारयन्ति, ते हरिकोपाग्निना दग्धाः नरकात् न निवर्तन्ति। तुलसीमालां, विशेषतः धात्रीमालां, न कदापि परित्याजनीया; सा महापापनाशिनी धर्मार्थकामप्रदायिनी च। यावन्ति केशरजांसि धात्रीमालया स्पृष्टानि, तावत्संख्यकवर्षाणि केशवधाम्नि वसति मनुष्यः कलियुगे। यो तुलसीकाष्ठमालां केशवाय समर्प्य भक्त्या धारयति, स पापरहितो भवति। यमदूताः तुलसीकाष्ठमालां दृष्ट्वा, वातेन पत्रमिव, दूरं पलायन्ति। यदि श्रेष्ठपुरुषः तुलसीवने वा धात्रीच्छायायाम् पितृभ्यः पिण्डं ददाति, तदा पितरः मोक्षं लभन्ते। यो धात्रीफलम् हस्ते, शिरसि, कण्ठे, कर्णयोः, वा मुखे धारयति, स हरिरिव मन्यते। यो श्रीहरिं धात्रीपत्रैः फलैः च एकवारं अपि पूजयति, स कोटिजन्मार्जितपापं नाशयति। यज्ञाः, देवाः, ऋषयः, पुण्यतीर्थानि च, कार्तिके मासे सदा धात्रीवृक्षस्य समीपे वसन्ति। यदि कश्चित् कार्तिकद्वादश्यां धात्रीपत्राणि तुलसीपत्राणि च सञ्चिनोति, स यातनायुतं नरकं गच्छति। यदि कश्चित् कार्तिकमासे धात्रीच्छायायाम् अन्नं भुङ्क्ते, तस्य संवत्सरस्य अन्नस्पर्शजं पापं नश्यति। यो कार्तिकमासे तुलसीवने वा धात्रीमूले वा हरिं पूजयति, स नूनं वैकुण्ठं प्राप्नोति। पापी अपि यदि भक्त्या तुलसीमूले क्षिप्तं जलं शिरसि स्थापयति, स हरिधाम प्राप्नोति। यो तुलसीपत्रात् पतितं जलं शिरसि सिञ्चति, स सर्वतीर्थेषु स्नात इव मन्यते, अन्ते च हरिगृहं गच्छति। एकदा द्वापरयुगे महर्षे, कश्चन उत्तमब्राह्मणः स्नात्वा तुलसीवनं दत्त्वा गृहं गतः। स आदित्यः नाम्ना, सौर्यतेजसा दीप्तः, पुण्यशीलः आसीत्। तत्र कश्चन पापात्मा, भक्षकः नाम, तृषार्तः क्षुधितः च, आगतः। स तुलसीमूलात् जलं पीत्वा, तस्य पापानि नष्टानि; ततः असिमर्दनः इति व्याधः शीघ्रं तत्र आगतः। स उक्तवान्— "त्वं मम अन्नं पाच्यागतः, भक्षं भुक्त्वा पात्रं भग्नं कृत्वा, कुतः गतः? क्रूर, त्वं कृतवान् किम्?" इति। तेन तं प्रहारः कृतः; तस्य प्राणान् निर्गच्छतः, यमस्य आज्ञया कोपिताः यमदूताः पाशमुषलपाणयः तत्र आगच्छन्। तं बद्ध्वा नेतुम् उद्युक्ताः, विष्णुदूताः तत्र आगम्य, तं पाशं छित्त्वा, सुन्दररथ उपवेशयन्तः, आदरात् पृच्छन्ति— "कस्य पुण्येन एषोऽयं नीयते?" ते प्रत्यवदन्— "पूर्वं एषः राजा आसीत्, बहुपुण्यकृत्; एकदा संकटस्थां कन्यां त्रातवान्। तस्य पापस्य कारणात् राजा यमलोकं गतः; तत्र यमस्याज्ञया त्वया तस्य क्लेशः कृतः। ताम्रस्त्रीसहितः क्रीडितः, ताम्रशय्यायां शयानः, तत्र दुःखमभूत्। यमस्याज्ञया ताम्रयष्टिं परिष्वज्य, बहुकालं तत्र क्लेशमाप। अन्यैः तत्र तीक्ष्णजलेन सिञ्चितः, पुनः पुनः अवशिष्टनरकेषु, पापयोनिषु च क्षिप्तः। जन्म प्राप्य, स्वकर्मफलात् दीर्घकालं दुःखमभूत्; तुलसीमूलात् जलं पीत्वा, स हरिगृहं गच्छति।" एवं तेषां वचनं श्रुत्वा, यमदूताः यथागतं निर्गताः; विष्णुदूतैः सह स वैकुण्ठमन्दिरं गतः।