शृणुत धर्मस्य पावनस्य प्रवृत्तिं, यथोक्तं पुण्ये पद्मपुराणे। यः शिष्यः स्वाध्यायं समाप्य शुद्धिकर्माणि नित्यं समाचरेत्, स स्वधर्मं वेदविहितं यत्नेन आचरन् आत्मानं विशुद्धं करोति। यः तु एतानि कर्माणि न करोति, स शीघ्रं घोरान् नरकान् पतति; स वेदमधीयीत, महायज्ञान् च न अवमन्येत। स गार्हस्थ्यकर्माणि सायं प्रातः च सम्यक् आचरन्, ध्यानशक्त्या उत्तमेषु मित्रत्वं कुर्वन्, सदा भगवन्तम् उपसृत्य तिष्ठेत्। देवतानां पूजनं, भार्यायाः च पालनं कर्तव्यम्; धर्मज्ञः न तु स्वधर्मं प्रचारयेत्, न च पापं गुप्तम् कुर्यात्। सदा सर्वेषां भूतानां हितं कृत्वा, आयुः, कर्म, वित्त, विद्या, कुलं च विचारयन्, आत्महितं आचरन्, सर्वेषु दया दर्शयेत्। देशे, वाक्, मनसि च सुसंयुक्तः, शास्त्रविहितं, सदाचार्यं चानुसरन्, तेनैव मार्गे स्थातव्यम् येन पितरः पितामहाश्च सिद्धिं प्राप्तवन्तः। एवं सत्पथं गच्छन्, स न कदापि भ्रष्टो भवति; सदा स्वाध्यायनिष्ठः, यज्ञोपवीती च स्यात्। सत्यं वदेत्, क्रोधं जयेत्, लोभमोहाभावः, सावित्र्याः जपपरायणः, पितृकार्यरतः गृहस्थः मोक्षं लभते। मातापित्रोः हिते, ब्राह्मणानां च कल्याणे यतमानः, दानशीलः, यज्ञशीलः, देवभक्तः च, स ब्रह्मलोके पूज्यते। सदा त्रिवर्गनिष्ठः, देवपूजारतः, नित्यं भक्त्या देवतानां पूजनं कुर्यात्। दानप्रियः, क्षमाशीलः, दयालुः च, स एव गार्हस्थ्यं प्राप्नोति, न केवलं गृहेन। क्षमा, दया, ज्ञानं, सत्यम्, दमः, शमः, नित्यं ब्रह्मचर्यं, विवेकः इति ब्राह्मणस्य लक्षणानि। द्विजश्रेष्ठः एतेषु कदापि प्रमादं न कुर्यात्; यथाशक्ति धर्ममार्गं आचरन्, निन्दितं वर्जयेत्। मोहान्धकारं निवार्य, योगश्रेष्ठं प्राप्य, गृहस्थः बन्धनात् विमुक्तो भवति—अत्र न संशयः। अपवादपराजयतिरस्कारदुःखजनितदोषान्, स्वजनहानिः, स्वदोषः, परस्परक्रोधोत्थदोषांश्च क्षमेत—एषा क्षमा। स्वदुःखे दया, परदुःखे मैत्री—एषा दया, या धर्मस्य प्रत्यक्षोपायः इति मुनयः वदन्ति। चतुर्दशविद्यास्थानानि परोपकारार्थं धार्यन्ते; या बुद्धिः येन धर्मवृद्धिः भवति, सा एव परं ज्ञानम्। सम्यक् अध्ययनात् ज्ञानस्य फलप्राप्तिः, धर्मकर्मणि प्रवृत्तिः—एषा विवेकः इति कथ्यते। सत्येन लोकं जयति; सत्यमेव परं पदम्; तद् एव दोषरहितं सत्यम् इति मनीषिणः वदन्ति। दमः कायस्य निग्रहः, शमः विवेकसमुत्पन्नः; आत्मज्ञानं तु तदक्षयं येन लब्ध्वा न शोचति। एवम् एव तेन ज्ञानेन भगवान् परः अस्ति; हृषीकेशः साक्षात् तद् एव ज्ञानम् इति कथ्यते। तत्र स्थितः, तत्र भक्तः, विद्वान्, क्रोधरहितः, शुद्धः, महायज्ञनिष्ठः, ब्राह्मणः तदनुत्तमं पदं प्राप्नोति। शरीरं धर्मायतनं सम्यक् रक्षेत्; शरीराभावे हि जनाः परमं विष्णुं न प्राप्नुवन्ति। द्विजः सदा वेदविहितः धर्मार्थकामेषु प्रवर्तेत; धर्मरहितं कामार्थं न मनसा अपि चिन्तयेत्। कष्टेऽपि धर्ममाचरेत्, अधर्मं न कदापि; धर्म एव भगवान् सर्वभूताश्रयः। सर्वेषां भूतानां हितं आचरन्, परधनकर्मेषु अनासक्तः, वेदान् देवांश्च न निन्देत्, न च तादृशैः सह संगच्छेत्। यः तु संयमेन एष धर्मशास्त्रं पठति, पाठयति, वा पाठ्यते, स ब्रह्मलोके पूज्यते। इति श्रीपद्मपुराणे स्वर्गखण्डे चतुश्चत्वारिंशदधिकपञ्चाशत्तमोऽध्यायः समाप्तः। ततः व्यासः उवाच—किञ्चित् जीवस्य हिंसा न कर्तव्या, न च कदापि असत्यं वक्तव्यम्; न हानिकारकं, न अप्रियं वाक्यं वदेत्, न च कदापि चौर्यं कुर्यात्। तृणं, पत्रं, मृत्तिका, जलं वा—यः अन्यतः आदत्ते, स नरकं प्राप्नोति। राज्ञः, शूद्रात्, पतितात् च दानं न गृह्णीयात्; अन्यत्र प्राप्तौ अशक्तः, दोषयुक्तं त्यजेत्। नित्यं याचकः न भवेत्, न च पुनः पुनः तस्मात् एव याचेत; याचकः तेन वृत्त्या तस्य प्राणान् हरति। देवद्रव्यं न आदद्यात्, विशेषतः द्विजश्रेष्ठः; ब्राह्मणधनं आपत्तौ अपि न स्पृशेत्। विषं विषं न मन्यन्ते, ब्राह्मणधनं विषम् इति; तस्मात् देवद्रव्यं अपि सदा विवर्जयेत्। पुष्पाणि, शाकानि, जलं, काष्ठं, मूलानि, फलानि, तृणं च—अनुज्ञां विना तानि न आदद्यात्, मनुः सृष्टिकर्ता एवम् उक्तवान्। द्विजः देवपूजार्थं पुष्पाणि गृह्णीयात्, न तु सदा तस्मात् एव देशात्, न च अननुज्ञातः, न च केवलतः। धर्मार्थं तृणं, काष्ठं, फलम्, पुष्पं च यथायोग्यं गृह्णीयात्; अन्यथा धर्मात् पतति। तिलमाषाद्येकमुष्टिं पिपासितः पन्थानं याति गृह्णीयात्, अन्यथा न; एष धर्मस्य नियमः। पापं कृत्वा व्रतम् आचरन्, धर्माभासेन न कुर्यात्; व्रतेन पापं गुह्य धृत्वा, स्त्रीशूद्रान् च मोदयति। एवं धर्मस्य पावनमार्गः श्रुतः, यः धर्मनिष्ठः स एव श्रेयः प्राप्नोति।