शिष्यः यथाविधि भिक्षां याचेत, पतिताङ्गनाभ्यः तु न कदापि, न च ये वेदकर्मविहीनाः, केवलं स्वधर्मनिष्ठेषु सत्सु, यत्र यत्र स्तूयन्ते, तेषु एव भिक्षां याचनीयाम्। सः नित्यं यत्नेन गृहात् गृहं सञ्चरन् भिक्षां संचितुम् अर्हति, किन्तु न स्वगुरोः कुलात्, न च स्वबान्धवानां कुलात्। यदि अन्यस्मात् गृहेभ्यः किंचिदपि न लभ्यते, तर्हि पूर्वगृहं परिहरन्, यदि पूर्वोक्ताः अनुपलब्धाः, ग्रामं सम्पूर्णं भ्रमन् भिक्षां याचेत्। सः स्ववाणीं निगृह्य, सर्वदिशं नावलोक्य, यथायोग्यं यथाप्रयोजनं भिक्षां समाचरेत्, न च कपटेन। सदा श्रद्धया, वाक्संयमेन, एकाग्रचित्तेन, भुञ्जीत; सदा भिक्षामात्रेण जीवेत्, व्रती च न कदापि एकस्माद् गृहात् भोजनं कुर्यात्। भिक्षाशिनां जीविका उपवाससमाना स्मृता; सः सदा अन्नं पूजयेत्, न च तद् अवमानयेत्। दृष्ट्वा अन्नं प्रमुद्येत, तुष्टः स्यात्, सदा कृतज्ञः च; अतिक्रुद्धिः रोगहेतुः, आयुःहरः, स्वर्गात् अपगमयति। एषा दोषयुक्ता, जनैः निन्दिता; तस्मात् तद् वर्जनीयम्। सः पूर्वदिशं वा सूर्यं वा प्रेक्ष्य भुञ्जीत। उत्तरदिशं प्रेक्ष्य कदापि न भुञ्जीत; एष धर्मः सनातनः। हस्तपादौ प्रक्षाल्य, भोजनकाले द्विवारं आपः स्पृशेत्। शुचौ स्थले उपवेश्य, भोजनानन्तरं द्विवारं आपः स्पृशेत्। व्यासः उवाच—भोजनानन्तरं, पानानन्तरं, निद्रानन्तरं, स्नानानन्तरं, मार्गस्य समीपगमनानन्तरं, ओष्ठकेशस्पर्शनानन्तरं, वस्त्रधारणानन्तरं च—शुक्रविसर्गात्, मूत्रपुरीषत्यागात्, असत्यवचनात्, कफनिक्षेपात्, अध्ययनारम्भात्, श्वासोत्क्रमणात्, वासक्रीडायाः, श्मशानगमनात्, सन्ध्ययोः, शुद्धः अपि द्विजो पुनः शुद्धिं कुर्यात्। चाण्डालयोः, म्लेच्छयोः, अशुचिसम्बद्धनारीशूद्रयोः संभाषणानन्तरं, तदृशजनदर्शनानन्तरं, तादृशान्नदर्शनानन्तरं, अश्रुविसर्गात्, रक्तविसर्गात्, भोजनात्, सन्ध्ययोः, स्नानात्, मूत्रपुरीषत्यागात् आचमनं कार्यम्। निद्रातः उत्थाय, भाषणात्, छर्दनात्, वह्निस्पर्शनात्, गवां स्पर्शनात्, अशुचिस्पर्शनात्, शुचिस्पर्शनात् अपि आचमनं कार्यम्। स्त्रीस्पर्शात्, आत्मनः स्पर्शात्, नीलवस्त्रधारणात्, क्लिन्नवस्त्रधारणात्, आपः, पङ्क, तृण, भूमिस्पर्शनात् आचमनं कार्यम्। केशवस्त्रयोः स्पर्शात्, पतनात्, शीतलापां आचमनं धर्मतः कार्यम्; न तु उष्णापां, न च केशयुक्तापां, न च अशुच्यापां। शुद्ध्यर्थं सदा उपवेश्य एव आचमनं कुर्यात्, पूर्वदिशं वा उत्तरदिशं वा प्रेक्ष्य, शिरः कण्ठं वा आच्छाद्य, मुक्तकेशः वा शिखाधारी वा। अपादशौचः पन्थाने न शुचिः; पादत्राणेन, पादुकेन, शिरोवस्त्रेण वा आचमनं न कार्यम्। वर्षाजलं पतनकाले, एकहस्तेन आपः दत्त्वा, सूत्रविना वा, न आचमनम्। पादुके, आसने उपवेश्य, बाहुभ्यां बहिः, भाषमाणः, हसन्, विचिन्तयन्, शय्यायाम्, एतेषु अवस्थासु आचमनं न कार्यम्। फेनयुक्तापां, दूषितापां, शूद्रस्पृष्टापां, मलिनापां, उन्मत्तस्पृष्टापां, क्षारयुक्तापां, न आचमेत्। अङ्गुलिनिर्घोषं न कुर्यात्, विक्षिप्तचित्तः न स्यात्, वर्णहीनापां, रसहीनापां, दुर्गन्धयुक्तापां, प्रवहमानापां, न आचमेत्। हस्तेन क्षोभितापां, बाह्यगन्धयुक्तापां, न आचमेत्; ब्राह्मणः हृदयगता आपः शुद्धिं ददाति, क्षत्रियः कण्ठगतया, वैश्यः निगलितया, स्त्रीशूद्रौ स्पर्शमात्रेण। अङ्गुष्ठतर्जनीयोरन्तरगता आपः ब्राह्मी; अङ्गुष्ठतर्जनीयोर्यः मध्ये पितृतीर्थः; कनिष्ठमूलगता प्राजापत्यः। अङ्गुल्यग्रगता दैवी च आर्षी; अङ्गुलिमूलगता दैवी च आर्षी; मध्ये अग्नेया; सा एव सौमिकी इति विहिता। एवं विदित्वा न मुह्येत्; द्विजातिः सदा ब्राह्म्या आपः आचमेत्। दैव्या आपः हविः दद्यात्, पितृतीर्थेन न; प्रथमं त्रीः सिपेत्, ब्राह्म्याः शुद्धः। अङ्गुष्ठमूलना मुखं मृज्य, ततो मुखं स्पृशेत्; अङ्गुष्ठनामिकाभ्यां नेत्रे स्पृशेत्। अङ्गुष्ठतर्जनीयोर्युग्मेन नासिके, अङ्गुष्ठकनिष्ठिकाभ्यां कर्णौ स्पृशेत्। सर्वशक्त्या च चित्तेन हृदयं हस्तेन स्पृशेत्, तथा उभौ स्कन्धौ अङ्गुष्ठाभ्यां शिरः च स्पृशेत्। त्रीः सिपेत्; एतेन देवताः तुष्यन्ति—ब्रह्मा, विष्णुः, महेशः। शौचेन गङ्गायमुन्यौ तुष्येते; नेत्रस्पर्शेन चन्द्रसूर्यौ। नासिकास्पर्शेन अश्विनौ तुष्येते; कर्णस्पर्शेन वाय्वग्नी तुष्येते। हृदयस्पर्शेन सर्वदेवताः तुष्यन्ति; शिरःस्पर्शेन विषेशतः प्रीयते। मुखं स्पृशति येन सः न अशुचिः; दन्तजिह्वासंलग्नेन जिह्वास्पर्शेन शुद्धिः। शुद्ध्यर्थं आचमन्तः पादेषु ये बिन्दवः पतन्ति, ते भूमिरेणुसमानाः, न च दोषजनकाः। मद्युपर्के, सोमपाने, ताम्बूलभक्षणे, फलमूलशर्करास्वादने च मनुना दोषः उक्तः। एवं शिष्यः भिक्षाविधिं, भोजनशुद्धिं, आचमनकर्म च यथानियमं आचरन्, धर्ममार्गे प्रतिष्ठितः भवति।