तस्मिन्नेव प्रदेशे सुवर्णरेणुना शोभितं दिव्यं विशुद्धं महदास्थानं दृश्यते, यत्र रमणीयं विष्णुसरः सरोवरं स्थितम्। तत्र राजर्षिः भगीरथः पूर्वं वासं कृतवान्। भगीरथः गङ्गां भगीरथीं दृष्ट्वा तत्र बहून् वर्षान् निवसन् आसीत्; तत्र मणिमय यूपाः सुवर्णमयानि क्षेत्राणि च सन्ति। तत्र भगवतः सहस्रनेत्रस्य यज्ञानुष्ठानानन्तरं सिद्धिः प्राप्ता; तत्रैव नित्यः स्रष्टा श्रीपतिः सर्वलोकैः पूज्यते। तत्र तेजस्वी भगवान् सर्वतः पूज्यते, नरनारायणौ, ब्रह्मा, मनुः, स्थाणुश्च पञ्चमः सह पूज्यन्ते। तत्रैव दिव्या त्रिपथगा गङ्गा प्रथमं प्रतिष्ठिता, ब्रह्मलोकात् निर्गम्य सप्तधाऽपि विभक्तवती। ताः सप्त धाराः—वाटोदका, नलिनी, पार्वती, सरस्वती, जम्बुनदी, सीता, सप्तमी गङ्गा सिन्धु—इति। सा दुर्गम्या, दिव्याख्या, शक्तिसम्पन्ना, सहस्रयुगान्ते यज्ञेषु पूज्यते। सरस्वती तत्र क्वचित् प्रकट्य क्वचित् लीयते; एताः सप्त दिव्याः गङ्गाः त्रैलोक्ये प्रसिद्धाः। हिमवति राक्षसाः, हेमकूटे गुह्यकाः, निष्यधे नागाः, गोकर्णे तपःस्थली। श्वेतः सर्वदेवानां दैत्यनां च पर्वतः; निष्यधे गन्धर्वाः, नीलपर्वते ब्रह्मर्षयः। शृङ्गवान् पुण्यतमः, देवावर्तस्थानम्; एवं सप्त प्रदेशाः श्रेष्ठाः, प्रत्येकं स्वभागेन स्थितम्। तत्र चराचराः प्राणीः निवसन्ति; तेषु दिव्यं मानुषं च बहुविधं ऐश्वर्यं दृश्यते। तत्र सर्वं विभूषितं गणयितुं न शक्यते, भक्तजन; किं तु यद् त्वया पृष्टं, ब्राह्मणाः, शशकाकृतं दिव्यं प्रदेशम्—तस्य वर्णनम्। शशकस्य उभयपार्श्वयोः दक्षिणा उत्तरा च नाम प्रदेशौ; कर्णे नागद्वीपः कश्यपद्वीपश्च। ब्राह्मणाः, कर्णद्वीपः, मालयपर्वतः च तत्र; एष द्वितीयः प्रदेशः, चन्द्राकृतिरूपेण स्थितः। ऋषयः ऊचुः—हे सूत! मेरुश्च उत्तरदिशं पश्चिमदिशं पूर्वदिशं च, माल्यवान् महापर्वतं च विस्तरेण कथय। सूतः ऊचुः—नीलस्य दक्षिणे, मेरुश्च उत्तरपार्श्वे, उत्तरा कुरवः पुण्यतमाः सिद्धैः सेव्यमानाः। तत्र वृक्षाः मधुरफलसम्पन्नाः, नित्यं पुष्पफलविभूषिताः; पुष्पाणि सुरभ्याणि, फलानि रससम्पन्नानि। तत्र कामदुघाः वृक्षाः, ब्राह्मणश्रेष्ठाः, क्षीरवृक्षाः अपि तत्र दृश्यन्ते। तेषु क्षीरं नित्यं प्रवहति, सर्वेषां अमृतवत्; फलान्येव वस्त्राणि, भूषणानि च उत्पद्यन्ते। तत्र भूमिः मणिमयी, सुवर्णरेणुना शोभिता; सर्वऋतुषु स्पर्शः सुखदः, तपस्विनः तत्र निराशाः। तत्र ये जनाः जाताः, ते देवलोकात् पतिताः, शुद्धवंशसम्पन्नाः, सर्वथा शोभनाः। तत्र द्वन्द्वजन्मा जनाः, स्त्रियः अप्सरस्सदृश्याः; क्षीरवृक्षस्य क्षीरं अमृतवत् पिबन्ति। द्वन्द्वयुग्मं समये जातं, सह वृद्धिं प्राप्नोति; रूपगुणयोः समाना, सर्वथा संयुक्ताः। प्रत्येकः चक्रवाकद्वयवत् सुसंयुक्तः, ब्राह्मणाः; तत्र रोगरहिताः, सदा प्रमुदितचित्ताः। तत्र दशसहस्रवर्षाणि दशशतानि च आयुः; ते कदापि परस्परं न त्यजन्ति। तत्र भारुण्डाख्याः पक्षिणः तीक्ष्णचञ्चलाः, महाबलाः; मृतान् जनान् गृहीत्वा गुहासु स्थापयन्ति। ब्राह्मणाः, उत्तरा कुरवः संक्षेपेण वर्णिताः; अधुना मेरुपर्वतस्य पार्श्वस्थं प्रदेशं सम्यक् कथयामि। भद्राश्वस्य अभिषेकस्थानं, भद्रशालवनं तत्र, कृष्णाम्रवृक्षैः महद्भिः सह। कृष्णाम्रवृक्षाः श्रेष्ठाः, नित्यं पुष्पफलसम्पन्नाः, शुभाः; तेषां एकयोजनपरिमाणं उन्नतिः, सिद्धचारणैः सेविताः। तत्र पुरुषाः शुक्लवर्णाः, तेजस्विनः, महाबलाः; स्त्रियः पद्मवर्णाः, सुन्दराः, दर्शनीयाः। ते चन्द्रवर्णाः, चतुर्वर्णाः, पूर्णचन्द्रमुखाः; तेषां शरीराणि चन्द्रकान्तानि, नृत्यगीतकुशलाः। तत्र, द्विजश्रेष्ठ, दशसहस्रवर्षाणि आयुः; कृष्णाम्ररसपानात् नित्यं युवा भवन्ति। नीलस्य दक्षिणे, निष्यधस्य उत्तरपार्श्वे, सुधर्शनं जम्बुवृक्षः महत् नित्यं स्थितम्। सः सर्वकामफलप्रदः, पुण्यः, सिद्धचारणैः सेवितः; तस्य नाम्ना नित्यं जम्बूद्वीपः प्रसिद्धः। ब्राह्मणश्रेष्ठ, सहस्रयोजनानि शतं च, पूर्वमाल्यवत्पर्वतस्य शिखरे, पूर्वदिशं गच्छन्ति। ब्राह्मणाः, माल्यवते पञ्चाशत्सहस्रयोजनानि; तत्र जनाः महारजतप्रभाः जाताः। सर्वे ब्रह्मलोकात् पतिताः, सर्वे ब्रह्मवादिनः; दिव्यं तपः कुर्वन्ति, ऊर्ध्वशक्तिसम्पन्नाः। प्राणिसंरक्षणार्थं सूर्यं प्रविशन्ति, षष्टिसहस्राणि षष्टिशतानि च। ते अरुणपूर्वकं सूर्यं परिवृत्य गच्छन्ति; षष्टिसहस्रवर्षाणि षष्टिशतानि च। एवं दिव्यं, पुण्यं, रमणीयं, विविधैः लोकैः, पर्वतैः, सरोवरैः, नद्यः, द्वीपैः च समन्वितं, जम्बूद्वीपस्य प्रदेशं सूतः ब्राह्मणेषु सम्यक् वर्णयति।