धर्मस्य सारः पूर्वमेव निर्दिष्टः, यः मृत्योरनन्तरं नित्यफलप्रदः स्यात्। शिष्यः गुरुं सम्यक् सत्कृत्य, तस्य अनुमतिं प्राप्य, स्वधर्मात् विमुक्तः सन्, ज्ञानस्य फलं भुङ्क्ते, मृत्योरनन्तरं स्वर्गं प्राप्नोति। यः तु मूढः ज्येष्ठभ्रातरं पितृसमानं न मन्यते, स तु तस्य दोषात् मृत्योरनन्तरं घोरं नरकं प्राप्नोति। पुरुषाणां मार्गे पतिः सदा पूजनीयः, इति धर्मः स्थापितः। अस्मिन्नेव लोके माता स्वकार्यसम्पादनात् पूज्यते। मातुलान्, पितृव्यांश्च, श्वशुरान्, ऋत्विजः, आचार्यांश्च सदा पूजनीयान् मन्येत। सर्वेषां प्रति, "अहमेवायम्" इति वदेत्, तान् प्रत्युत्थाय प्रणमेत्। उपनीतः अपि यदि कनिष्ठो भवेत्, तस्य नाम न उच्चारयेत्। धर्मवित् तु तं "भोः" वा "अनुज्ञया" इति शब्दैः समुपासीत, तं प्रणम्य शिरसा सत्कुर्यात्। ब्राह्मणाः, क्षत्रियाः, अन्ये च, सर्वे समृद्धिं कामयमानाः, सदा आदरं कुर्वन्तु; किन्तु ब्राह्मणः कदापि क्षत्रियादिभ्यः प्रणामं न कुर्यात्। अन्ये यदि ज्ञानशीलाः, पुण्यकर्मणः, बहुकृत्यसम्पन्नाः अपि स्युः, शास्त्रस्य वचनात् ब्राह्मण एव सर्ववर्णानां आशीः दातुं युक्तः। समवर्णेषु परस्परं प्रणामः उचितः; द्विजातिषु आचार्यः अग्निसमः, सर्वेषां वर्णानां मध्ये ब्राह्मणः गुरुः इति निश्चितम्। स्त्रीणां तु पतिः एव गुरुः; यत्र पतिः तिष्ठति, स एव तस्याः गुरुर्भवति। ज्ञानं, कर्म, वयः, बन्धुत्वं, चतुर्णां बन्धनानां मध्ये, धनं पञ्चमं स्मृतम्। पञ्च वस्तूनि पूर्वपूर्वं वरिष्ठान्यन्यतराणि पूजनीयानि इति विद्वांसः वदन्ति। त्रिषु वर्णेषु, वरिष्ठाः शक्तिमन्तः स्युः। यत्र एते सन्ति, तत्र आदरः कार्यः, शूद्रः अपि दशमे स्थाने स्थितः स्यात्। ब्राह्मणाय, स्त्रियै, नृपाय, विदुषे मार्गः दातव्यः। वृद्धाय, भारार्ता, रोगिणे, दुर्बलाय च मार्गः दातव्यः। भिक्षां संगृह्य, यत्नेन प्रतिदिनं साधूनां गृहे गन्तव्यम्। गुरवे अन्नं समर्प्य, ततो वाचं संयम्य, गुरोः अनुमत्यैव भक्षयेत्। द्विजातीनां श्रेष्ठः प्रथमं तव गृहे भिक्षां याचेत्। मध्ये क्षत्रियः, अन्ते वैश्यः तव गृहे भिक्षां याचेत्। मातुः, भगिन्याः, मातुल्याः च गृहे प्रथमं भिक्षां याचेत्। तां न अवमन्तव्यं, तत्रैव भिक्षां याचेत्। समवर्णगृहेषु, सर्ववर्णगृहेषु वा भिक्षां याचेत्। पतितात्, स्वर्गवर्जितात्, वेदाध्ययनयज्ञविहीनाच्च भिक्षा न याच्या, अन्यथा स्वधर्मे स्थितः अपि स्यात्। शिष्यः यत्नेन प्रतिदिनं भिक्षां गृह्णीयात्, किन्तु गुरोः कुलात्, बन्धुभ्यः च न याचेत्। अन्यत्र असफलः सन्, पूर्वगृहं परिहरेत्; यदि ते न सन्ति, ग्रामं सम्पूर्णं गच्छेत्। वाचं संयम्य, सर्वदिशं नावलोक्य, यत्नेन यथायोग्यं भिक्षामात्रं संगृह्णीयात्, न च छलं कुर्यात्। सदा यत्नेन भुञ्जीत, वाचं संयम्य, चित्तैकाग्र्येण। सदा भिक्षया जीवेत्, न तु एकगृहस्य अन्नेन। भिक्षाजीवनं उपवाससमं स्मृतम्। अन्नं सदा पूजयेत्, न अवमानयेत्। अन्नं दृष्ट्वा हृष्टः स्यात्, तुष्टः च सदा कृतज्ञः भवेत्। अतिक्रुध्यन्नश्नन् व्याधिं, अल्पायुषत्वं, स्वर्गहानिं च प्राप्नोति। तदशौचं, जनैः निन्दितं, तस्मात् परिहरणीयम्। पूर्वदिशं वा सूर्यं प्रेक्ष्य भोजनं कुर्यात्। उत्तरदिशं प्रेक्ष्य कदापि न भुञ्जीत, एष धर्मः सनातनः। हस्तपादौ प्रक्षाल्य, द्विवारं जलं स्पृशेत्। शुचौ स्थाने उपविश्य, भोजनोत्तरं द्विवारं जलं स्पृशेत्। व्यासः उवाच— भोजनानन्तरं, पानानन्तरं, शयनानन्तरं, स्नानानन्तरं, मार्गे गमनानन्तरं, ओष्ठकेशस्पर्शानन्तरं, वस्त्रपरिवर्तनानन्तरं, शुक्रमूत्रपुरीषत्यागे, मिथ्यावाक्ये, कफोत्सर्गे, अपि वा श्वासोत्सर्गे, द्विजश्रेष्ठ, चत्वरं श्मशानं वा स्पृष्ट्वा, सायं प्रातः च, शुद्धः अपि सन्, पुनः जलं स्पृशेत्। चाण्डाल, म्लेच्छ, स्त्री, शूद्र, अशुच्यन्नभोजीभिः सह संवादे, तान् दृष्ट्वा वा, तेषां अन्नं दृष्ट्वा वा, अश्रुपाते, रक्तस्रावे, भोजने, सायं प्रातः, स्नाने, पानं कृत्वा, मूत्रपुरीषत्यागे, निद्रातः उत्थाय, अग्निस्पर्शे, गावः स्पर्शे, अशुचिस्पर्शे, स्त्रीस्पर्शे, आत्मनः स्पर्शे, नीलवस्त्रधारणे, शीतवस्त्रधारणे, जलतृणभूमिस्पर्शे, केशस्पर्शे, वस्त्रपतनं वा, तदा जलं स्पृशेत्, न तु उष्णं, न जीर्णं, न अशुचि, नियमानुसारम्। शौचाय सदा पूर्वं पूर्वदिशं वा उत्तरदिशं प्रेक्ष्य, उपविष्टः, शीर्षकं वा ग्रीवां आवृत्य, मुक्तकेशः अपि जलं स्पृशेत्। अपादप्रक्षालितः, पादत्राणधारी, पादत्राणस्थः, अनावृतशिराः, जलं न स्पृशेत्। वर्षाजलं, स्थितः, उच्चालितजलं, एकहस्तसंस्थापितजलं, सूत्ररहितं वा, न स्पृशेत्। पादत्राणे उपविष्टः, आसने उपविष्टः, बाहुर्बाहिर्भूतः, भाषमाणः, हसन्, सर्वतोऽवलोकयन्, शय्यायाम्, जलं न स्पृशेत्। फेनिलं, पिच्छिलं, दूषितं, शूद्रस्पृष्टं, अशुचिस्पृष्टं, व्रतभङ्गिनां स्पृष्टं, क्षारजलं, न स्पृशेत्। अङ्गुलिस्वनं न कुर्यात्, चित्तविभ्रान्त्या न स्पृशेत्, वर्णदोषयुक्तं, कटुकं, प्रवाहितं वा जलं न स्पृशेत्। एवं धर्मशास्त्रे निर्दिष्टानि नियमाः, आचरणानि च, यथाक्रमं आचरन्, जीवने पुण्यं, मृत्योरनन्तरं च श्रेष्ठं स्थानं प्राप्नोति इति।