ततः धर्मज्ञः सूतः, पुण्यकथायाः आरम्भे, एवम् आख्यातवान्—यः योग्यशिष्यस्य कर्णे मोक्षमन्त्रं पठति, स धर्मः, स विशुद्धः, स स्वर्ग्यः, स आनन्ददायकः। स परमपावनः, रमणीयः, शुद्धिकरः, सर्वधर्मेषु श्रेष्ठः; स भूमेः महागुह्यम्, पापानां नाशकः। द्विजातिषु पठनेन शुद्धिम् आप्नोति; स तेजस्वी, स्वर्ग्यः, महाफलः, शत्रुनाशकः, शुभदायकः। बुद्धिं जनयति, परमम्, तीर्थवंशानां वर्णनं करोति; पुत्रहीनः पुत्रम् आप्नोति, दरिद्रः धनम् लभते। राजा पृथिवीं जयति, वणिक् धनम् आप्नोति; सेवकः कामान् आप्नोति, ब्राह्मणः पठनेन पारं गच्छति। यः नित्यं शुद्धः, तीर्थमहात्म्यं शृणोति, स जन्मान्तरस्मरणम् आप्नोति, परमस्वर्गे मुदं लभते। तीर्थानि यानि केवलं उक्तानि, न गतानि, तानि मनसा, संकल्पेन, सर्वतीर्थानि सम्यक् उपसन्नानि। एतानि तीर्थानि वसुभिः, आदित्यैः, मरुद्भिः, अश्विभिः, देवसमैः ऋषिभिः, पुण्यकर्मणां काम्यया स्थापितानि। अतः त्वमपि, हे कौर्व्य, अस्य विधेयस्य अनुष्ठानेन, आत्मसंयमेन तीर्थानि गच्छ; पुण्येन पुण्यं वर्धते। शुद्धकर्मणा, श्रद्धया, पूर्वश्रवणदर्शनया, तानि तीर्थानि साधुभिः प्राप्तानि, यथायोग्यं अनुकरणेन। यः नियतकर्म न कृतवान्, अशुद्धमनाः, अशुचिः, न चौरः, तीर्थस्नानेन, हे कौर्व्य, यः मनः न कुटिलम्— स धर्ममूल्यं प्राप्नोति। त्वया तु, यः सदा धर्मयुक्तः, धर्मार्थस्य तत्त्वदर्शी, सर्वे पितरः, सर्वे प्रपितामहाः, पितृपूर्वकैः देवैः, ऋषिसंघैः सह, तुष्टाः भवन्ति। वसिष्ठः उवाच— त्वं धर्मविद् सदा धर्मेण तुष्टः; पृथिव्यां दिलीपस्य महतीं कीर्तिं लप्स्यसे। नारदः उवाच— एवं उक्त्वा, अनुमतिं दत्त्वा, भगवत् वसिष्ठः, प्रसन्नः, हृष्टचित्तः, ततः तत्रैव अन्तर्धानम् अगच्छत्। दिलीपः, हे कुरुष्रेष्ठ, शास्त्रार्थज्ञानात् वसिष्ठवचनात्, पृथिवीं परिभ्रम्य पुण्यं संचितवान्। एवं, हे महाभाग, तीर्थयात्रायाः स्थापना कृताः; तीर्थयात्रा परमपुण्या, सर्वपापविनाशिनी। यः पृथिवीं एवं यायाति, स मृत्युः अनन्तरं शताश्वमेधफलं समस्ताङ्गयुक्तं भुङ्क्ते। ततः, हे पार्थ, त्वं पूर्वं दिलीपेन लब्धं अष्टगुणं परमं धर्मं प्राप्स्यसि। त्वं ऋषिसंघस्य नेता भविष्यसि; अतः अष्टगुणं फलम् लप्स्यसि। एतानि तीर्थानि, हे भारत, राक्षससमूहेन व्याप्तानि। अन्यः न प्रविशति, त्वां विना, हे कुरुनन्दन; एषा दिव्यऋषिकथाः, सर्वतीर्थसम्बद्धा। यः प्रातः उत्तिष्ठन् पठति, स सर्वपापविमुक्तः; यत्र श्रेष्ठाः ऋषयः सदा वसन्ति—वाल्मीकि, कश्यपः, अत्रिः, कौण्डिन्यः, विश्वामित्रः, गौतमः, असितः, देवलः, मार्कण्डेयः, गालवः, ऋषिः उद्दालकः, भारद्वाजशिष्यः, शौनकः पुत्रसहितः, व्यासः तपोनिधिः, दुर्वासाः श्रेष्ठऋषिः, जाबालिः महातपस्वी—एते तपोबलेन समृद्धाः, त्वां प्रतीक्षन्ति। एतेषु सह, हे महाभाग, तीर्थानि गच्छ; महाभिषस्य यथा महतीं कीर्तिं प्राप्स्यसि। ययातिः धर्मात्मा, पुरूरवाः राजा, तथा त्वं कुरुष्रेष्ठ, स्वधर्मेण दीप्तिम् आप्नोषि। भगीरथः राजा, प्रसिद्धः रामः, वर्त्रघ्नः पूर्वं सर्वान् शत्रून् दग्धवान्, इन्द्रः दुःखमुक्तः त्रिलोकं रक्षितवान्—एवं त्वं शत्रून् निहत्य, स्वजनं रक्षिष्यसि। स्वधर्मेण पृथिवीं प्राप्य, हे पद्माक्ष, वीर्येण कीर्तिं लप्स्यसि, यथा कार्तवीर्यार्जुनः। सूतः उवाच— एवं उक्त्वा, नारदः, राजानं नमस्कृत्य, ततः तत्रैव अन्तर्धानम् अगच्छत्। धर्मात्मा युधिष्ठिरः, ऋषिसंघसहितः, सर्वतीर्थानि सन्मानपूर्वकं गच्छत्। यः तीर्थयात्रायाः कथा पठति वा शृणोति, स सर्वपापविमुक्तः। सर्वं सत्यं मया उक्तम्; किं अन्यत् श्रोतुम् इच्छसि? पुण्यऋषिषु किञ्चित् अप्रकाशितम् न अस्ति। सूतः उवाच— एतानि तीर्थानि, विष्णोः अङ्गानि, वर्णितानि, हे साधवः; कस्यचित् एकस्य तीर्थस्य संगमे मुक्तिः लभ्यते। तीर्थश्रवणं पुण्यं, तीर्थसेवा पुण्या; कलियुगे पापसमूहनाशाय अन्यः उपायः न अस्ति। तीर्थे वासः कर्तव्यः, स्पर्शः कर्तव्यः; यः प्रतिदिनं एतद् वदति, स परमं महत्त्वं प्राप्नोति। तीर्थकथनमात्रेण पापानि नश्यन्ति; तीर्थानि पुण्यानि, सेवनीयानि, हे साधवः। तीर्थसेवया एव, भगवान् नारायणः, जगत्कर्ता, सेवितः; तीर्थात् श्रेष्ठं पदं न अस्ति। ब्राह्मणः, तुलसी, अश्वत्थः, तीर्थसमूहः, विष्णुः परमेश्वरः—एते सदा सेवनीयाः। विशेषतः, हे ऋषिस्रेष्ठ, ब्राह्मणसेवा सर्वतीर्थस्नानात् श्रेष्ठा इति वृद्धैः ज्ञातम्। एवं पुण्यतीर्थकथाः, धर्ममूल्यं, पुण्यफलदं, सर्वपापविनाशिनीं, धर्मज्ञैः सदा श्रद्धया पठनीयाम्।