पूर्वकृतकर्मणः प्रभावेन, हे राजन्, तदा पिशाचः स ब्राह्मणेन सह लोमशं दृष्ट्वा, अष्टाङ्गप्रणिपातं कृत्वा, विनयेन प्रणम्य तस्य पुरतः स्थितवान्। सः करौ शिरसि कृत्वा, मधुरया वाचा प्रोवाच— "हे ब्राह्मण, महद्भाग्यं यदा सम्पद्यते, तदा साधुसङ्गः लभ्यते। गङ्गादिषु पुण्यतीर्थेषु स्नानं कुर्वतां, साधुसङ्गं कुर्वतां च, साधुसङ्ग एव श्रेष्ठः। हे ब्राह्मण, आचार्यसङ्गः इह लोके दृश्यादृश्यफलदः; सः स्वर्गदः, व्याधिनाशकः, तमोहरश्च स्मृतः।" इति उक्त्वा सः पिशाचः प्राचीनं अद्भुतं वृत्तान्तं कथयितुम् आरब्धवान्— "मुने, अहम् द्विजपुत्रः अस्मि, एते च गन्धर्वकन्यकाः। वयं सर्वे शापमोहिताः पिशाचरूपिणः अभवाम। दुःखितमुखाः तव पुरतः स्थिताः स्मः, हे मुने श्रेष्ठ। तव दर्शनात् अस्माकं मोक्षः भविष्यति, यथा सूर्ये उदिते तमः नश्यति, एवं अस्माकं दुःखं विनश्यति।" एतद् वचनं श्रुत्वा, लोमशस्य हृदयं करुणया समाकुलम् अभवत्, सः तपसा दीप्तः दुःखितं तं द्विजपुत्रं प्रत्युवाच— "मम प्रसादात् सर्वेषां युष्माकं स्मृति: सन्द्रक्ष्यति। धर्मनिष्ठया स्थातव्यम्; तेन शापः समाप्तिं यास्यति।" तदा पिशाचः उवाच— "महामुने, कथय धर्म्यम् कर्म यत् कृत्वा वयं पापात् विमुच्येमहि। विलम्बस्य समयो नास्ति, शापाग्निः तीव्रः इति।" लोमशः उवाच— "मया सह रेवायां विधिवत् स्नानं कुर्युः। रेवायाः स्नानात् शापविमोचनं भविष्यति; अन्यः नास्ति प्रायश्चित्तः। शृणु, ब्राह्मन्, निःसंशयं पापक्षयो जनानां रेवास्नानात् एव सम्पद्यते— एषा मम निश्चिता बुद्धिः। सप्तजन्मकृतं पापं, वर्तमानं चापि, रेवास्नानात् सर्वं दह्यते, यथा अग्निना कर्पासपिण्डः। येषां पापानां न प्रायश्चित्तं दृश्यते, तानि अपि नर्मदाजलेन स्नानेन विनश्यन्ति। अतः नर्मदास्नानं विज्ञानेन कृत्वा मोक्षफलदं भवति; हिमवतः पुण्यतीर्थानि सर्वपापनाशकानि। इदं स्थलं ब्रह्मविद्भिः इन्द्रलोकदं प्रतिष्ठितम्; रेवायाः कीर्तिः सर्वकामदायिनी मोक्षदायिनी च। नर्मदा पापनाशिनी, पापहरिणी, सर्वकामफलप्रदा; स्नानात् विष्णुलोकप्राप्तिः, सा पापनाशिनी हि। यमुनास्नानात् सूर्यलोकः, सरस्वत्याः प्लवः नश्यति, ब्रह्मलोकफलप्राप्तिः लभ्यते। विशाला महाफलप्रदा प्रोक्ता, हे पिशाच, सा हि विस्तीर्णा, पापानां दहनं यथा वनाग्निः, कर्मबन्धनाशिनी। नर्मदा विष्णुलोकप्रदा मोक्षदायिनी प्रसिद्धा; तथैव सरयू, गण्डकी, सिन्धु, चन्द्रभागा, कौशिकी च। तापी, गोदावरी, भीमा, पयोष्णी, कृष्णवेणिका, कावेरी, तुङ्गभद्रा, ये चान्ये समुद्रगामिनः नद्यः। तासु रेवैवोत्तमा विष्णुलोकप्रदा घोषिताः। रेवायाः सम्प्राप्तिः पूर्वकृतसुकृतैः लभ्यते, हे द्विज, स्नानात् पुनर्जन्मविनिर्मुक्तिः, हे ऋषिपुत्र। स्वर्गे स्थिताः देवाः सदा गायन्ति— 'कदा रेवां द्रक्ष्यामः? ये तत्र स्नाताः, ते गर्भदुःखं न अनुभवन्ति, विष्णुसन्निधौ स्थिताः भवन्ति।' ये जनाः प्रतिदिनं रेवायां स्नाति, बहुपापयुताः अपि, धर्मतः न नरकं पतन्ति, स्वर्गे देववत् विचरन्ति। तीव्रव्रतदानतपःयज्ञैश्च कदाचित् कर्ता तुलां स्थाप्य, तस्यां रेवायाः महत्त्वं सर्वेषां समतिक्रम्य, सा मोक्षोपायोऽभवत्। एवं लोमशस्य वचः श्रुत्वा, नारद उवाच, पिशाचाः शीघ्रं तेन सह रेवास्नानाय जग्मुः। तदा रेवातीरे देवयोगात् वातः समुत्पन्नः, सः जलबिन्दून् तेषां शरीरेषु न्यपतयत्। रेवाजलस्पर्शात्, तानि पिशाचानि तत्क्षणमेव विमुक्तानि, दिव्यरूपाणि प्राप्तवन्तः, नर्मदां स्तुत्वा। ततः लोमशस्य वचनेन, गन्धर्वकन्यकाः तेन ब्राह्मणेन नर्मदातीरे ससन्तोषं परिणीताः। ते चिरकालं तत्र वासं कृत्वा, स्नानपाननिमग्नाः, नर्मदां पूजयित्वा, विष्णुलोकं प्राप्तवन्तः। एवं, हे राजन्, नर्मदायाः पुण्यकथनं श्रुत्वा पापक्षयः स्यात् इति ते आख्यातम्। अथ युधिष्ठिरः उवाच— "भो नारद, अन्यानि तीर्थानि अपि वद, ये वसिष्ठेन उक्तानि, येषां श्रवणेन पापक्षयो भवति।" नारद उवाच— "शृणु राजन्, वसिष्ठवचनानि तीर्थानि। दक्षिणसमुद्रं प्रति ब्रह्मचारी जितेन्द्रियः गच्छन्— अग्निष्टोमफलप्राप्तिः, दिव्यरथारूढः भवति। चर्मण्वतीं प्रति यमः, संयमिताहारः, रन्तिदेवस्य अनुमतिं प्राप्य, अग्निष्टोमफलं लभते। ततः, धर्मज्ञ, अर्बुदं हिमवतः पुत्रं प्रति गन्तव्यम्। तत्र, हे युधिष्ठिर, भूमौ यत्र पूर्वं विदारणं जातम्, तत्र वसिष्ठस्य आश्रमः, त्रिलोक्यविख्यातः। तत्र एकरात्रवासेन सहस्रगोदानं फलं लभते। पिङ्गतीर्थं स्पृष्ट्वा, ब्रह्मचारी, शतकपिलगोदानं फलं प्राप्नोति, ततः धर्मज्ञ, प्रभासं गन्तव्यम्, या लोकेषु प्रसिद्धा। तत्र वह्निर्देवः स्वयमेव सन्निहितः, हे महाबाहो, देवमुखः अग्निः, यस्य सारथिः वायुः। तत्र उत्तमतीर्थे स्नानं कृत्वा, शुद्धचित्तः सन्, अग्निष्टोमातिरात्रयोरपि फलं लभते।