मृत्युकाले अपि सर्वे दानानि ददति। प्रारम्भे एव अन्नं जलं च दातव्यं। सुन्दरं जलपात्रं शुद्धं चासनं पादत्राणं च दातव्यं। यः अष्टौ दानानि ददाति—भूमिं, सुवर्णं, गोः च—तस्य स्वर्गे क्षुधा तृष्णा च न जायते। राजन्, अन्नदानात् तस्य क्षुधा न भवति; अन्नेन तृप्तिम् उपनयति। तीव्रतृष्णा न भवति; सः सदा तृप्तः भवति। पादत्राणस्य छत्रस्य च दानात्, राजन्, दाता छाया वाहनं च प्राप्नोति। पादत्राणस्य दानात् अन्यद् अपि वक्ष्यामि। भूमिदानात्, भाग्यशालिन्, सर्वकामान् प्राप्नोति। गोदानात्, महराजन्, सदा रसान्नं पोष्यते। सर्वान् भोगान् उपभुञ्जानः पुरुषः स्वर्गलोके वसति। गोदानस्य दाता तृप्तः भवति—नात्र संशयः। रोगमुक्तः सुखयुक्तः तुष्टः धनसम्पन्नः च भवति। सुवर्णदानात् सः सुवर्णमयः भवति—नात्र संशयः। पुरुषः समृद्धः, सुन्दरः, उदारः, रत्नभोगी च भवति। मृत्युकाले तिलदानं कर्तव्यम्। सर्वभोगाधिपः सः विष्णोः लोकं गच्छति। एवं एतेषु विशिष्टेषु दानेषु परमं सुखं लभ्यते। गोदानं, भूमिदानं, अन्नं जलं च ब्राह्मणाय जीवन् न दत्तम्, राजन्। न च मृत्युकाले दत्तम्; तस्मात् क्षुधा उत्पन्ना। एषः कारणः ते उक्तः, कर्मणः प्रभावात्। यथा कृतं कर्म, तथा तस्य भोगः। सुभाहुः उवाच—कथं मे, श्रेष्ठमुने, क्षुधा शम्यते? मे शरीरं तेन शुष्कं, अत्यन्तं पीडितम्। द्विजश्रेष्ठ, क्षुधायाः प्रायश्चित्तं कथय। कथं तस्माद् दुःखात् शान्तिः स्यात्? वामदेवः उवाच—न प्रायश्चित्तम् अस्ति, केवलं तस्य फलस्य अनुभवेन, राजन्। स्वयम्, सम्पूर्णचेतना, तस्य कर्मणः फलानि अनुभविष्यसि, यत्र ते शरीरम् तव प्रियया पतितम्। नूनं, युवां इतः गन्तव्यम्—नात्र संशयः; अनन्तशरीरं भोगयितव्यम्। नात्र संशयः, राजन्, त्वं च तव प्रिया च स्वस्य स्वस्य भोगम् अनुभवितव्यम्। राजा उवाच—कियन्तं कालं प्रियया सह एतत् अनुभवितव्यम्? वद, भाग्यशालिन्, तस्य कालस्य प्रमाणं—ते वचनं मे प्रमाणम्। वामदेवः उवाच—वासुदेवस्य महास्तोत्रं महापापं अपि नाशयति। यदा तद् पुण्यं स्तोत्रं श्रोष्यसि, तदा मोक्षं लप्स्यसि। सर्वं उक्तं—गच्छ, राजन्, तृप्तिं कुरु। एवं श्रुत्वा राजा स्वप्रियया सह पुनः स्वशरीरमांसं भक्षयामास। तस्य शरीरम् पुनः पुनः सम्यक् सम्पूर्णं अभवत्; राजा रानी च तस्य मांसं सततं भक्षयामासतुः। राजा स्वशरीरम् भक्षयन्, तौ स्त्रीद्वयं सदा हास्यं कृत्वा स्थिते। तस्य हास्यस्य कारणं वक्ष्यामि। बुद्धिः धर्मपत्नी च, राज्ञः स्वभावः, तस्य विश्वासहीनपत्नी तान् सदा उपहसति। यद् ब्राह्मणेभ्यः तिलादिकं न दत्तम्, बुद्ध्या प्रेरितम् किन्तु श्रद्धया हीनम्, विष्णवे समर्पितम् अन्नं न दत्तम्—ततः सः स्वशरीरमांसं भक्षयति; स्त्री अपि स्वशरीरमांसं, रसान्नं अमृतवत्, भक्षयति। शतवर्षे अन्ते, वामदेवमहर्षिं स्मृत्वा, सः आत्मनं निन्दन् स्थितः। अहं कदापि पितृभ्यः, देवभ्यः, ब्राह्मणेभ्यः न दत्तम्; अतिथिभ्यः, वृद्धेभ्यः अपि न दत्तम्। दीनजनाय दया वा कौशलं वा न दत्तम्। अतः सः आत्मनं निन्दन् स्वशरीरमांसं भक्षयति। एवं सुभाहुः स्वप्रियया सह स्वशरीरमांसं भक्षयति; बुद्धिः श्रद्धा च, तौ स्त्रीद्वयं, तं दृष्ट्वा हास्यं कृत्वा स्थिते। तस्य कर्मणः फलात्, तस्य धर्मात्मा आत्मा हास्यं करोति, राजन्; दुष्टचित्त, मम संगात् किञ्चित् न दत्तम्। बुद्धिः तैः वाक्यैः पुनः राजानं उपहसति—क्व तद् महान् मोहः, येन त्वं मोहितः, राजन्? लोभमोहाभ्याम् प्रेरितः, अन्धतमसि पतति; तत्र पतित्वा, आत्मनं केवलं दुःखसंकटं प्राप्तं पश्यति। दानमार्गं त्यक्त्वा, राजा लोभमार्गं गृहीत्वा, तव प्रियया सह तीव्रक्षुधायाः दुःखं भोगयितव्यम्। एवं बुद्धिः सुभाहुं प्रियया सह उपहसति; एतत् सर्वं हास्यस्य कारणं, पुत्र। यदा राजा दुःखितः भक्ष्यः अभवत्, तौ सदा तं याचन्ति—'देहि स्वशरीरम्, देहि स्वशरीरम्,' सदा याचन्ति। ताः भयंकराः भूषणाः क्षुधातृष्णारूपाः, दृश्ये भयङ्कराः, राजानं अन्नं जलयुक्तं याचन्ति। यत् त्वया पृष्टम्, तत् सर्वं उक्तम्; किं अन्यत् वक्ष्यामि? वद, बुद्धिमन्। विज्वलः उवाच—पितः, वासुदेवनामकं स्तोत्रं कथय, येन राजा मोक्षं प्राप्नुयात्—विष्णोः परमं धाम। सूतः उवाच—एवं शुभवाक्यं महात्मना विज्वलेन उक्ते, कुञ्जलः, श्रेष्ठवक्ता, तद् पुण्यं स्तोत्रं पठितुम् आरब्धवान्।