सा पद्मावती स्वगृहात् पितृणा स्वामीगृहात् आनीता, न कामात् न लोभात् न मोहात् नासूयया, किमत्र दोषः? पतिं परित्यज्यापि तत्रापि पतिसंयुक्ता स्थितास्मि; त्वया पतिरूपेण मयि कपटेनानृतमुपनयता मोहिता स्मि। त्वां माथुरं ज्ञात्वा पुरस्तात् प्राप्तास्मि; त्वं तु मायावी, नीचासुरः सञ्जातः, इति विज्ञाय। एकेन 'हुम्' इत्युक्तमात्रेण त्वां भस्मीकर्तुम् अर्हामि। तदा गोभिलः उवाच— "अन्धः धर्मचक्षुषा रहितः किं मां पश्यसि, नरश्रेष्ठ! यदा तव मनः पितृगृहं प्रति प्रवृत्तम्, तदा शृणु। पतिस्मरणं परित्यज्य अन्यत्र चित्तं समर्पितवती, ततो ज्ञानचक्षुः नष्टं, हृदयं चास्पष्टमभवत्। यदा ज्ञानचक्षुः भूमौ नष्टः, कथं मां विज्ञास्यसि? स्त्रियाः कः माता, कः पिता, कः भ्राता? कः स्वजनः, कः बान्धवः? सर्वत्र पतिरेव स्त्रियाः परमः बान्धवः—अत्र न संशयः।" एवमुक्त्वा गोभिलः पापकृत् असुरः हसितवान्। "त्वया मम भीः न कर्तव्या—शृणु, कामिनी! पतिदोषात् व्यर्थं कम्पसे किम्? मम गृहमागच्छ, मनसि यदिष्टं तद्भोगान् भुञ्जस्व।" पद्मावती प्रत्युवाच— "दूरं गच्छ, दुष्ट! कठोरं वदसि। पतिव्रते स्थिता स्मि, पतिव्रतधर्मे दृढा। यदि पुनः एवं वक्ष्यसि, त्वां दग्धुम् अर्हामि, पापिन्!" एवं कथयित्वा सा एकाकिनी भूमौ उपाविशत्। महद् दुःखेन संतप्ता, तदा गोभिलः उवाच— "तव गर्भे स्ववीर्यं स्थापितम्, शुभे! तस्मात् त्रैलोक्यकम्पी पुत्रः जायते।" इत्युक्त्वा स गोभिलासुरः निर्गतः। तस्मिन्पापे गते, राजकन्या महता शोकवशात् रुरोद। ब्राह्मणः उवाच— तस्मिन्नेव दुष्टे गोभिले गते, पद्मावती महता शोकदुःखेन रुरोद। तस्या रुदितध्वनिं श्रुत्वा, सर्वाः सखीः, ब्राह्मणश्रेष्ठ, उज्ज्वलमुख्यः, तां राजकन्यां पप्रच्छुः— "किं शोकात् रोदिषि? सर्वं शुभं भवतु! किमिदं जातम्? क्व स महान् राजा, माथुराधिपः गतः? केन त्वं 'प्रिय' इति आहूता? वद।" सा दुःखार्ता पुनःपुनः रुदती प्रत्युवाच। सा सर्वं यथावत् दुःखकारणं न्यवेदयत्। कम्पमाना दुःखिता च, ताभिः पितृगृहं नीताभवत्। तत्र मातुः समीपे ताः स्त्रियः सर्वमखिलं न्यवेदयन्; रानी तदाकर्ण्य पतिसंनिकटे गतवती। सा स्वपुत्रसम्बन्धं सर्वमाख्यात्; राजा तदाकर्ण्य महता शोकवशं ययौ। सः आवृतरथं सेवकांश्च दत्वा, तां मथुरां प्रेषयामास; सा प्रियगृहं गता। दुहितुः दोषं गुह्यं कृत्वा, धर्मात्मा उग्रसेनः पद्मावतीं सस्नेहम् अयच्छत्। तां दृष्ट्वा सः प्रहृष्टः पुनः पुनः वाक्यमुवाच— "त्वया विना, सुन्दरमुखि, जीवितुं न शक्नोमि।" तव गुणैः, स्वभावेन, पतिव्रत्येन, सत्येन, मम स्नेहः सदा महान्। एवं प्रियायै पद्मावत्यै उक्त्वा, राजा उग्रसेनः सुखेन तया सह ववर्त। तदा तीव्रः गर्भः सर्वलोकभीषणः अभवत्; पद्मावती गर्भकारणं विदित्वा, दिनरात्रं चिन्तयामास— "किमस्य जन्मनः प्रयोजनम्? यो लोकनाशाय भविष्यति।" "नास्ति मेऽस्य पापपुत्रस्य आवश्यकता," इति निश्चित्य, सर्वत्र गर्भपातकारणं औषधं विचिन्वती। सा स्त्री प्रतिदिनं बलवान् औषधान्यविन्दत्; गर्भपाताय नानाप्रकाराणि प्रयत्नानि चकार। तदा स तीव्रगर्भः सर्वलोकभीषणः अभवत्; तदा गर्भः मातरं पद्मावतीं सम्बोधितवान्— "माते! किं प्रतिदिनं औषधैः स्वात्मानं पीडयसि? पुण्येनायुः वर्धते, पापेन क्षीयते। स्वकर्मविपाकेनैव जन्तवः जीवित्य म्रियन्ते; कश्चित् अपक्वः गर्भात् निर्गच्छति, कश्चित् स्थायि भवति। कश्चित् जातमात्र एव म्रियते, कति युवा अवस्थां प्राप्नुवन्ति? बालाः वृद्धाः युवानः च सर्वे आयुषः वशे वर्तन्ते। सर्वे स्वकर्मविपाकेनैव जीवित्य म्रियन्ते; औषधमन्त्रदेवताः हेतवः भवन्ति, अत्र न संशयः।" "त्वं मां न जानासि यथार्थतः; त्वया कालनिमेः श्रुतः दृष्टः च महाबलः। दानवानां मध्ये महावीर्यः त्रैलोक्यभीषणः; सुरासुरमहासंग्रामे विष्णुना पूर्वं हतोऽहम्। तस्य शत्रुत्वस्य पूर्त्यर्थं, गर्भनाशाय आगतः; माते! मा प्रतिदिनं दुःखमाचर, मा प्रयासं कुरु।" इत्युक्त्वा स गर्भः तुष्णीं बभूव; तदा मातुः प्रयासं परित्यज्य सः महता शोकवशं ययौ।