महालयः महापद्मतीर्थे स्थितः, पिङ्गलेश्वरः पयोष्ण्यां प्रतिष्ठितः, सिंहिकायां सौरवेराख्यं पुण्यस्थलमस्ति। कृतिकायां कृतिकाक्षेत्रे कार्तिकः, शङ्करपर्वते शङ्करः, ततो दिव्यं उत्पलाख्यं च सिंधुसंगमे सुभद्रा च प्रतिष्ठिताः। ततो गणपत्यम्, विष्णुपर्वतः, जलन्धरे विष्णुमुखाख्यं पुण्यतीर्थं निर्दिष्टम्। तारायां तारा, विष्णुपर्वते पुनः, देवदारुवने पौण्ड्रः पौष्कश्च कश्मीरदेशे सन्ति। हिमालये भौमं हिमं, तुष्टिकं पौष्टिकं पुनः, मयापुरे कपालमोचनं पुण्यतीर्थं समुत्पन्नम्। ततो शङ्कोद्धरः, शङ्कधरक इति देवः, पिण्डे पिण्डनाम, सिद्धे वैखानसः दृश्यते। अच्छोदायां धर्मार्थकाममोक्षप्रदं विष्णुकामाख्यं तीर्थं, उत्तरतीरे औषधजलम्, कुशद्वीपे कुशोदकम्। हेमकूटे मन्यते मन्मथः, सत्यमुदायुक्तं कुमुदम्, अवश्वकं पुण्यस्थलमिति कथ्यते, विंध्याचले मातृका स्मर्यते। चित्ते ब्रह्ममयं पुण्यतीर्थं, पुण्यतीर्थशुद्धिदं स्मृतम्; एतेषां सर्वेषां श्रेष्ठं पुण्यस्थलमश्रौषीः, सुन्दरि। विष्णोर्नाम्नि समाहितं पुण्यतीर्थं न कदापि जातं, न भविष्यति; ब्रह्महन्ता वा सुवर्णस्तेयी, बालघातको गोहन्ता वा, केवलं नाम्ना केशवस्य प्रसादात् विमुच्यते। कलियुगे द्वारवती रम्या, पुण्यः जनार्दनः देवः। ये नराः देवदर्शनं कुर्वन्ति, ते विमुक्तिमविचलां प्राप्नुवन्ति; एवं विष्णुः परमधन्यः, सर्वेश्वरः, प्रभुः। अहं जनार्दनं चिन्तयामि, महादेवि, पण्डितेषु प्रतिष्ठितम्; एषा एकशताष्टतीर्थानां गणना। यः पठति वा शृणोति, स सर्वपापैः प्रमुच्यते; यः तेषु पुण्यतीर्थेषु स्नात्वा नारायणं हरिं पश्यति, स सर्वपापैः विमुक्तः, विष्णोः परमं धाम प्राप्नोति। जगन्नाथः महातीर्थं, लोकपावनं स्मृतम्। ये नरश्रेष्ठाः तत्र गच्छन्ति, ते अपि परमं पन्थानं प्राप्नुवन्ति; शताष्टकं पुण्यतीर्थं पितृकर्मणि पठनीयम्। अस्मिन्लोके सुखं भुक्त्वा, विष्णोः शाश्वतं धाम प्राप्नोति; गोदानं वा श्राद्धकर्म वा, प्रतिदिनं पुनः, यः पण्डितः देवपूजाविधौ, स परमं ब्रह्म प्राप्नोति। एवं श्रीपद्ममहापुराणे पञ्चपञ्चाशत्सहस्रसंहितायां उत्तरखण्डे जम्बूद्वीपतीर्थवर्णनं त्रयस्त्रिंशदधिकशततमोऽध्यायः। अथ महादेव उवाच—वेत्रवत्याः माहात्म्यं ते वक्ष्यामि, शृणु सुन्दरि, यत्र स्नानात् सर्वपापसञ्चयात् विमुच्यते। तत्र वृत्रेण एकं कूपं कृतं, स गभीरतमः कथ्यते; तस्मात् कूपात् देवी समुत्पन्ना, महापापघ्नी। यथा गङ्गा, तथा सा नदी अपि उत्तमा, देवि; केवलदर्शनात् पापराशयः प्रशम्यन्ति। शृणु देवि, पुरातनं चरित्रं वक्ष्यामि; तस्य श्रवणेन पापिनः दोषैः कर्मबन्धनैश्च विमुच्यन्ति। चम्पकनगरे कश्चित् राजा आसीत्, सदा दुष्टः, पापात्मा, प्रजापीडकः। धर्मरूपधारी अधार्मिकः, विष्णुनिन्दनपरायणः, देवब्राह्मणघ्नः, आश्रमदूषकः। स वेदान्निन्दकः, धनवान्, मूर्खः, क्रूरः, कपटी, मिथ्याशास्त्रनिष्ठः, परदारदूषकः। तस्य नाम विदरुणः, स एव मूर्खः; कदाचित् दैवयोगात् तस्यां नदीं प्राप्तः। मृगयायाम् संलग्नः, स स्वयं कुष्ठी, देवि; ब्राह्मणनिन्दनात् स पापी तथा जातः। स व्याघ्रवदकठोरः, दुष्टबुद्धिः, कपटी, निःस्नेहः, सदा वेदान्निन्दनपरः, गोशास्त्रदूषकः। एवं स वनमध्ये भ्रमन्, तृषार्तः, मित्रैः सहितः, अश्वात् अवतीर्य, जलं पीत्वा, गृहं प्रत्यागच्छत्। तस्यैव जलपानात् कुष्ठरोगः निःशेषतः नष्टः, चित्तं विशुद्धतरं जातम्, नृप। तदा, देवि, तस्मिन् विष्णुभक्तिः उत्पन्ना; तस्मात् सदा नियमेन स्नानं कृतवान्। स विशुद्धः, बहुधनसम्पन्नः, देवि; अस्मिन्लोके सुखं भुक्त्वा, अनेके यज्ञाः कृताः। ब्राह्मणेभ्यः दानं दत्त्वा, वैष्णवं धाम प्राप्नोत्; एवं वेत्रवत्याः माहात्म्यं विशेषतः विद्धि, देवि। ये ब्राह्मणाः तत्र स्नानं कुर्वन्ति, पर्वतप्रिये, ते मुक्ताः; क्षत्रियः, वैश्यः, शूद्रः, देवश्रेष्ठे। यत्र यत्र स्नानं कुर्वन्ति, सर्वपाशैः पापस्य विमुच्यन्ति; कार्तिके, माघे, अपि चाण्डालो वेदान्निन्दकः। नदीसंगमे स्नानात् पापान्मुच्यते, देवि; यत्र यत्र सब्रवत्याः संगमः दृश्यते। तत्र विशेषतः स्नानात् अपि ब्रह्महन्ता सदा विमुच्यते; खेठकपुरी दिव्या, स्वर्गसदृशी, निष्पापे। तत्र, देवि, ब्रह्मणा अनेका योगाः कृताः; स्नानभोजनयोः पुनः, पुनर्जन्म नास्ति। सा द्वितीया गङ्गा स्मृता, विशेषतः कलियुगे, देवि; ये नराः सुखकामाः, ये धनकामाः— एवं पुण्यतीर्थानां माहात्म्यं, तेषां दर्शनस्नानयोः, विष्णुधामप्राप्तिः, सर्वपापविनाशश्च, श्रीपद्मपुराणे विस्तारतः प्रतिपादितम्।