यथा पूर्वं मया ते यथार्थतः शुभं यशस्यम् आयुष्यम् पुण्यं पापनाशनं चोक्तं, तथा पुनरपि शृणु, द्विजश्रेष्ठ। यः कश्चित् पृथोः वेनपुत्रस्य चरितानि शृणोति, स प्रतिदिनं गङ्गास्नानस्य पुण्यं लभते। स सर्वपापविमुक्तः विष्णुलोकं प्राप्नोति। अथ मुनयः ऊचुः— हे द्विजश्रेष्ठ, येन पापाचारिणा वेनः त्वया वर्णितः, तस्य पापिनः का गतिः? किम् फलम् अवाप? स वेनस्य पूर्वकथा यथावत् विस्तरेण वद, विप्रवर, त्वं हि तत्त्वतः जानासि, महात्मन्। सूत उवाच— अहं तां वेनस्य कथां तथा तस्य महात्मनः वेनपुत्रस्य पृथोः चरितं यथाश्रुतम् पुण्यम् उचितं च कथयिष्यामि। यदा तस्य सुतः महात्मा पृथुः जातः, तदा स राजा शुद्धः धर्मं पुनः प्राप्तवान्। नराधमेन यानि महापापानि सञ्चितानि, तीर्थसङ्गेन तानि सर्वाणि विनश्यन्ति। सत्सङ्गात् केवलं पुण्यम् एव जायते, न संशयः; दुष्टसङ्गात् तु केवलं पापम् एव उत्पद्यते। पापिनां सह संवादात्, दर्शनात्, स्पर्शात्, सहासनात्, सहभोजनात्, सङ्गात् च पापं प्रसार्यते। तद्वद् साधुस्वभावानां पुण्यम् एव वर्धते; महातीर्थसङ्गात् पापानि क्षीयन्ते, नान्यथा। सर्वमलवर्जिताः ते सुखितां स्थितिं प्राप्नुवन्ति। मुनयः पुनरूचुः— पापिनः केन प्रकारेण, द्विजश्रेष्ठ, परमां सिद्धिं प्राप्नुवन्ति? तद्विस्तरेण वद, श्रोतुम् अस्माकं श्रद्धा वर्धते। सूत उवाच— ये मृगयवः, महापापिनः, दासाः मत्स्यघातकाः च, ये रेवायाम् यमुनायां गङ्गायां वा तिष्ठन्ति— जानन्ति वा न जानन्ति वा, स्नानेन वा जलक्रीडया वा, महानद्याः सङ्गेन ते परमां गतिं प्राप्नुवन्ति। दास्यं पापसमूहं च परित्यज्य, तीर्थस्पर्शेन सर्वे शुद्धिं यान्ति। केवलं महानद्याः सङ्गेन, नान्येन, महतां पुण्येन महापापिनः पापं नश्यति। सङ्गात्, दर्शनात्, स्पर्शात्— नात्र संशयः; अस्मिन् विषये, विप्राः, एकं पापनाशकं आख्यानं श्रूयते। तदहं वः सम्यक् पुण्यदं कथयामि। अस्ति कश्चित् मृगयुः सुलोभो नाम, महावने वसन्, श्वभिः पाशैः जालैः धनुषा बाणैः च मृगवधेन निरन्तरं तुष्टिम् अनुभूतवान्। कदाचित् स पापबुद्धिः धनुष्पाणिः बाणैः सश्वा विंध्यदुर्गं प्रविष्टः। तत्र स बहून् भीतान् हरिणान् कर्णान् वराहांश्च हत्वा, रेवातटम् अगच्छत्, यत्र मत्स्यघातकः कश्चित् आसीत्। स मत्स्यान् हत्वा जलात् निर्गतः; तदा मृग्यां लोभात् भीता हरिणी तत्रात्यन्तं व्यथिता पलायिता। सा जीवितरक्षार्थं भयाकुला व्याकुलेन्द्रियाः शीघ्रं रेवातटे शरणं गता। श्वभिः धाव्यमाना बाणविद्धा दुःखिता च, मृगयुः वातवेगः तां हरिणीं पृष्ठतः अनुययौ। सा पुरतः यायमाना, मत्स्यघातकः धनुष्पाणिः तां दृष्टवान्। स बलात् धनुः संधाय तां हरिणीं धावितवान्; तस्मिन्नेव काले लोभाख्यः मृगयुः श्वभिः सह आगतः। "एषा मम, न हन्तव्या; मम मृगयायाम् आगता इयं" इति वाक्यं श्रुत्वा, मत्स्यघातकः मांसलोभात्, स पापात्मा बलवान् बाणं सन्धाय तां हरिणीं जघान। तीक्ष्णबाणविद्धा सा मृगी तयोः पापयोः बाणाभ्यां पतिता, श्वभिः दन्तैः भीषिता। शिखरात् सा पापनाशिनीं रेवातीर्थकुण्डे पतिता, श्वानः अपि शीघ्रं तस्मिन् पुण्यकुण्डे निमग्नाः। मृगयुः कोपात् मत्स्यघातकं प्रति उवाच— "एषा मम मृगी, पापिन्! त्वं किमर्थं बाणैः तां हत्वा?" ततः मत्स्यघातकः प्रत्युवाच— "एषा मम, न संशयः; त्वं गर्वं करोति।" ततो द्वावपि गर्वितौ कोपलोभसंतप्तौ परस्परं युध्यमानौ पुण्यजले अपतताम्। तस्मिन्नपि समये महोत्सवः अभवत्, मोक्षप्रदः अमावास्यायोगः, परमपुण्यदायकः। ते सर्वे, मन्त्राभावेन, ध्यानाभावेन, निश्चयाभावेन च, तस्मिन् पुण्यकाले जले पतिताः। पुण्यतीर्थस्नानस्य प्रभावात् सा मृगी, श्वानः, मृगयुः च सर्वे पापात् विमुक्ताः परमां गतिं प्राप्तवन्तः। एवं तीर्थस्य शक्त्या सत्सङ्गस्य च, द्विजश्रेष्ठ, पापिनां पापानि दग्धानि अग्निना इव इन्धनानि। सूतः पुनरुवाच— एवं महात्मनां मुनिनां सङ्गात् संवादात्, दर्शनात्, स्पर्शात्, राज्ञः पापं नष्टम्। पूर्वं सत्सङ्गेन वेनस्यापि पापं नष्टम्; महापुण्यजनसंपर्केण पापिनां पापं नश्यति।