सर्वे ते सहसा विष्णुरूपं जगृहुः, नीलवैकृतस्फटिकसदृशवर्णाः, शङ्खचक्रगदाधारिणः। सर्वाभरणसमन्विताः, समृद्ध्या सहिताः, विष्णुरूपिणः, महातेजसः, हारकङ्कणविभूषिताः, मणिमाल्यविभ्राजमानाः च। सूर्यसमानप्रभाः, दीप्ततेजसा परिवृताः, तं वैश्णवं देहम् आविशन्ति स्म, शिवशर्मणा निरीक्ष्यमाणाः। यथा दीपसमूहः एकस्मिन्नेव दीपे लीयते, तथा ते श्रेष्ठब्राह्मणाः, पितृभक्त्या, वैश्णवं पदं प्राप्नुवन्। अथाहं सोमशर्मणः सामर्थ्यं सम्यग्वक्ष्यामि। सुत उवाच—यदा ते गोलोकं, तं तमोऽतीतं वैश्णवं पदं, गतवन्तः, तदा प्राज्ञः शिवशर्मा कनिष्ठं पुत्रं सम्बोधितवान्। ब्राह्मण उवाच—सोमशर्मन्, बुद्धिमन्, त्वं पितृभक्तः; एष ते महाकलशः अमृतपूर्णः मया दत्तः, तं रक्षस्व। अहं भार्यया सह तीर्थयात्रां करिष्यामि। सोमशर्मा उवाच—एवं भवतु, भाग्यवन्, अहं कल्पयिष्यामि, कलशं सम्यक् रक्षिष्यामि। ततः स धर्मात्मा पिता तं कलशं पुत्रस्य करेषु समर्प्य, स्वयम् अविच्छिन्नं तपः दशवर्षाणि अचरत्। सोमशर्मा धर्मात्मा तं कलशं अहोरात्रं श्रमेण विना ररक्ष। ततः ख्यातः शिवशर्मा पुनः प्रत्यागच्छत्। तदा स प्राज्ञः स्वशक्त्या भार्यया सहितः, आत्मानं पुत्रं च कुष्ठरोगेण पीडितौ कृतवान्; भार्या अपि तथैव अभवत्। मायया उभौ मांसपिण्डसदृशौ जात्वा, सोमशर्मणः समीपम् अगच्छताम्। तौ दुःखमग्नौ दृष्ट्वा सोमशर्मा महाक्रन्दनया दयया परिपूर्णः अभवत्। स भक्त्या तयोः पादौ नमित्वा, शिरसा वन्द्य, उवाच—न कश्चन दृष्टः येन युष्माकं इदृशं तपः। कियद्भिः पुण्यैः, कियद्गुणसंभारैः, एषः परिणामः प्राप्तः? सर्वे देवाः नित्यं सेवकवत् युष्मान् सेवन्ते। भवतः आज्ञया ते तेजसा आकर्ष्यन्ते। किं पापेन एषः दुःखदः रोगः शरीरे जातः? ब्रूहि, ब्रह्मश्रेष्ठ, अस्य कारणं। एषा माता धर्मिष्ठा, महापुण्या, पतिसंयुक्ता। या पतिसंयोगेन त्रिलोक्यर्थं साधयितुम् इच्छति, सा कथं दुःखं प्राप्नोति? किं तपसः न फलं अस्ति? या सङ्गद्वेषौ परित्यज्य, सर्वथा प्रियं सेवते, देव्या भक्त्या, शिष्यवत् स्नेहेन—सा कथं कुष्ठरोगदुःखं लभते? शिवशर्मा उवाच—मा शोचिष्ठाः, भाग्यवन्; कर्मफलमेव अनुभूयते। कर्मणा नरः, पुण्यपापमयेन, रोगदुःखयुतौ अपि शुद्धिं कर्तव्यः। यदि पुण्यम् इच्छसि, भाग्यवन्, तदा सेवा कार्य्या। इत्युक्ते, सोमशर्मा उवाच—अहं युवां पुण्ययुक्तौ सेविष्ये। मयैव पापिना, दुरात्मना, दुःखितेन, ब्रह्मश्रेष्ठ, किं कर्तव्यम्? इति उक्त्वा, तयोः दुःखेन संतप्तः, तयोः दुःखेन सः पीडितः अभवत्। सः उभयोः श्लेष्ममूत्रपुरीषं स्वयमेव शुद्धीकृतवान्; पादौ प्रक्षालयामास, अङ्गानि अपि मर्दयामास। भक्तिपूर्णः स्वयम् अभिषेकादिकं चकार, सोमशर्मा तौ गुरुवत् संपूजयामास। धर्मात्मा सः तौ उत्तमौ स्वस्कन्धे स्थापयित्वा तीर्थे अनयत्। स्वहस्तेन तौ स्नाप्य शुभैः विधिभिः कृतवान्। श्रेष्ठैः मन्त्रैः वेदज्ञानसमन्वितः, नियतं स्नानं, पितृकार्यं, देवपूजनं चकार। सः धर्मात्मा तयोः प्रतिदिनं एतानि कार्याणि कारयामास; स्वयम् अग्नौ हविः समर्प्य, श्रेष्ठं भोजनं पक्वान्नं चकार। तौ वृद्धौ सुखेन विश्राम्य स्थापयामास; ब्राह्मणः प्रतिदिनं तौ शय्यासनयोः स्थापयामास। ताभ्यां वस्त्रपुष्पादिकं नित्यं दत्तवान्; तौ ताम्बूलं सुरभिसंयुक्तं समर्पयामास। सोमशर्मा भाग्यवन् तयोः सर्वं यथायोग्यं साधयामास; मूलं, दुग्धं, श्रेष्ठं भोजनं नित्यं दत्तवान्। एवं सोमशर्मा महायशाः तयोः इच्छितं सर्वं प्राप्नोति; एवं विध्या, एवं क्रमेण सः नित्यं तौ पूजयेत्। धर्मात्मा सोमशर्मा पितरौ सततं पूजयेत्। यदा सोमशर्मा आहूयते, तदा पिता तं कठोरैः वचोभिः ताडयति। कार्यसिद्धौ, पुण्यलाभेऽपि, पुनः पुनः पुत्रं ताडयति। "त्वया मम किञ्चित् न कृतं, कुलकलङ्क!" इति विविधानि कटुवचनानि वदति। शिवशर्मा अपि ताड्यते, सदा पीडितः सन्, दण्डेन अपि। तथापि, तादृशे व्यवहारसमये अपि, धर्मात्मा सोमशर्मा कदापि न कोपं कृतवान्। मनसा, वाचा, कर्मणा—सर्वथा तृप्तः सन्, पितरं सततं पूजयामास। एवं माता अपि प्रतिदिनं पूजिता। एतत् ज्ञात्वा शिवशर्मा स्वकर्मणि विचारयामास। मम कृते विष्णुशर्मणा अपि अमृतं आनीतम्; पुण्ययुक्तः स धर्मात्मा सदा पितृमातृभक्तः आसीत्।