चित्रगुप्तः धर्मराजस्य सन्निधौ एवं वचनमब्रवीत्—“कर्मणा मनसा च विशुद्धः स विष्णोर्लोकं गच्छतु।” तदेतच्छ्रुत्वा धर्मराजः कारणं विज्ञाय, पुनः स्मितपूर्वकं प्रसन्नचित्तः प्राह—“गच्छ, गच्छ अक्षरधाम्नि निवस।” ततः स दिव्यं रथमारुह्य, तेजस्वी सुमनोहरश्च स वैकुण्ठं जगाम, यत्र पुनरागमनं दुर्लभं भवति। तस्मात् यः कश्चित् कर्षपरिमाणं भूमिदानं कृतवान्, स राज्यमुपरि उत्तराधिकारं च, महतीं स्वर्गसंपत्तिं च प्राप्नोति। तथैव गोभूमिदानेन स्वर्गात् न पतति; गोभूमिदातुः गतिः नूनं तस्यैव स्यात्। यः पण्डितः स्वल्पमपि व्याममेकं गोभूमिं प्रयच्छति, स कामितं स्वर्गं लभते—बहुवचनस्य किं प्रयोजनम्? यः स्वशक्त्या कारणेन गोभूमिं त्यजति, तस्य पुण्यं ब्राह्मणभोजनस्य शतगुणं भवति। अतः गोभूमिप्रदानात् स्वर्गात् न पतति; यः तु पावनवृक्षं छिनत्ति, स एव गोभूमिं नाशयति। तस्य एकविंशति कुलानि रौरवानाम् नरकाणां मध्ये क्लिश्यन्ति; ग्रामरक्षिता तद्विज्ञाय, गोभूमिनाशकं दण्डयेत्। विशेषतः धर्मवृक्षछेदकं च, गोभूमिनाशकं च—तस्य दण्डनं सुखकरं, तस्मात् तं दण्डयेत् एव। यः कश्चित् विष्णोर्लिङ्गस्य त्रितलपञ्चतलवेश्म शोभनं सुसंस्कृतं वा निर्माति, अथवा मृत्तिकाश्मयः, धनसमृद्धं, रमणीयं, दिव्याधारं च ददाति, प्रतिष्ठाविधिपूर्णं सेवकादिभिरुपेतं, विष्णोः प्रियदेवतायाः लिङ्गाय विशेषतः, स कृतार्थः पुरुषो विष्णुसायुज्यं प्राप्नोति। हरिमूर्तिं वा अन्यां वा यः निर्माति, तस्य देवालयनिर्माणेन फलं, सहस्रयज्ञदानेन व्रतैः च न लभ्यते। कोटिकोटिसम्वत्सराणि, शतकोट्यधिकानि च, रत्नमण्डिते सर्वसमृद्धे देवालये, स इच्छारथस्थः सर्वलोकमोहकः वसति; स्वर्गात् पतितः चक्रवर्ती धर्मवान् भवति। यः शक्त्या शिवलिङ्गस्य देवालयं निर्माति, तस्मै यदुक्तं विष्णुलिङ्गवेश्मनि, तत्सर्वं शिवगृहे अपि अवगन्तव्यम्। स परमानन्दान् भुङ्क्ते, रामानन्दसम्पूर्णचित्तः, स्वर्गे सर्वत्र सुखदः। भूमौ अपि, यः हरस्य देवालये मूर्तिं निर्माय, राजा वा धनाढ्यो वा स्यान्नित्यसुखभोगी। अथवा शोभनं लिङ्गं कृत्वा, कोटिसंवत्सरं स्वर्गे वसति; तत्र पतितः राजा धनाढ्यो मान्यः भवति। यः कश्चित् देव्या लिङ्गानां देवालयं निर्माति, स अस्मिन्नेव लोके दिव्यत्वं, सर्वसौख्यप्रदां देव्या मूलां प्राप्नोति। रत्नमण्डिते स्फटिकतले देवालये, स पूर्णमक्षरसायुज्यं, दुःखरहितं सुखं च प्राप्नोति। सहस्रशः रामैः सह, निर्भयः देव्या साकं, नृत्यगीतपरायणः, सर्वेन्द्रियमनःप्रियः च सुखान्यनुभूयते। स्त्रीभिः परिवृतः, रत्नैः, मृदङ्गपटहध्वनिभिः च, शुद्धे रम्ये शोभने रत्नमये गृहे सदा वसति। एवमेव यः परमं देव्या मूर्तेः देवालयं निर्माति, स शतकोटिसंवत्सरं स्वर्गलोकं प्राप्नोति। तत्र पतितः देवीभक्तः राजा भवति; सहस्रजन्मसु भूमौ स्मृतिमान् भवति। यः भक्त्या गणपतिदेव्या वा देवगणानां वा देवालयं निर्माति, स स्वर्गे पूज्यः भवति। एवं सा अपि स्वर्गपुरीश्वर्यं भोगं च प्राप्नोति, सर्वकर्माणि तस्य सदा निर्विघ्नानि भवन्ति, यथा गणाधिपतेः। यदि देवासुरमानुषेषु तस्याज्ञा प्रमादात् लङ्घ्यते, तथापि स सूर्यप्रासादे फलमवाप्नोति। स रोगरहितः, हृष्टचित्तः, कामदेवोपमतेजाः, सर्वलोकेषु वरदः, ब्रध्नवत् भवति। यः देवमूर्तेः शिलागृहं निर्माति, स कोटिसंवत्सरं भुक्त्वा, स्वर्गपृथिव्योः स्वामी भवति। अधुना अहं विष्णुप्रभृतयः सर्वदेवतापूजनं पृथक् पृथगेव प्रवक्ष्यामि, यथाक्रमं पुरुषाणां हितार्थम्। यः एकं घृतदीपं स्वसमं दिवानिशं ददाति, स स्वर्गे देवश्रेष्ठैः दशसहस्रदिव्यवर्षाणि पूज्यते। यः लिङ्गं घृतेन स्नापयति, स मासमात्रेण कोटिसंवत्सरफलं लभते। तिलतैलदीपदानेन वा अन्येन, फलं तस्यार्धं भवति; मासमात्रं जलदानात्, स स्वामित्वं प्राप्नोति। धूपदानात् गन्धर्वपदं लभते; चन्दनदानेन फलं द्विगुणं भवति; कस्तूरीमृगागुरुदानेन फलं बहुविधं भवति। पुष्पमाल्यदानात् स देवेश्वरत्वं प्राप्नोति; शिशिरे कर्णोत्कर्षे तूलकम्बलदानेन सर्वदुःखात् विमुक्तो भवति। प्रतिजन्म शीतले वस्त्रं लभते; यः शक्त्या वस्त्रं ददाति, स कदापि न दुःखमाप्नोति। यः चतुर्व्यामं शोभनं वस्त्रं शरीरपादच्छादनाय ददाति, स स्वर्गात् न पतति। एवं शास्त्रवचनेषु प्रतिपादितं पुण्यस्य माहात्म्यं, भूमिदानादिदानानां, देवालयनिर्माणस्य, दीपदानस्य, वस्त्रदानस्य च, धर्मराजस्य सभायां चित्रगुप्तवचनप्रसङ्गे, धर्मनिष्ठानां लोकानां च परमफलप्राप्तिः, स्वर्गसंपत्तिः, अक्षरधामप्राप्तिश्च भाव्यते।