तदा देवसेनापतिः कुमारः तारकासुरं युद्धभूमौ संबोध्य उवाच— "शृणु तारक! अत्र शास्त्रार्थो न निश्चितः, युद्धे हि शस्त्रैः अर्थदर्शनं न भवति, विशेषतः महाभये। मा बाल्यं मम अवज्ञाय; बालसर्पोऽपि भीषणः, नवसूर्यस्य अपि दर्शनं कठिनं, तथाहं बालोऽपि अजितः। मन्त्रः अपि अल्पाक्षरः सन्, राक्षस, महाबलः दृश्यते।" इत्युक्त्वा स कुमारः, तदा राक्षसः घोरगदां प्राक्षिपत्। स कुमारः, अपराजिततेजसा, तां भीषणां गदां चक्रेण अपासरत्। ततः दैत्यपतिः आयसीं मुसलां सन्दध्रे। तां मुसलां देवशत्रुविनाशनः कार्तिकेयः हस्तेन जग्राह, उत्थाय च भीमस्वनां गदां तस्मिन्नेव दैत्ये प्राक्षिपत्। तया निपातितः स दैत्यः पर्वतपतिवद् व्यशीत्; तदा स दैत्यः बालकं सत्येन अजितं महाबलञ्च मनसि चिन्तयामास। "नूनं कालः सम्प्राप्तः," इति सः मनसा न्यगृह्णात्। तस्य कम्पनं दृष्ट्वा कालनेमिप्रमुखाः दैत्याः सर्वे युद्धे बालकं अभ्यधावन्। तेषां प्रहारैः पीडनैः च स तेजस्वी कुमारः न किंचित् अभवत्। स बालकः महाबलैः दैत्यैः युद्धे महाबलम् अवहन्; पुनः युद्धकुशलाः दैत्येश्वराः शरैः तम् आर्जयन्त। देवशत्रवः दैत्याः तम् अभ्यधावन्; तथापि दैत्यशस्त्रैः पात्यमानः अपि बालकः न वेदनां लेभे। तदा दैत्यनिवेदनेन देवेषु महान् उपद्रवः समजनि; तान् क्लिश्यमानान् देवतान् दृष्ट्वा कुमारः क्रोधेन अभ्यगृह्णात्। सः तदा स्वशस्त्रैः दैत्यसेनां विदार्य, तैः अप्रतिहार्यैः आयुधैः देवशत्रवः निपातिताः। कालनेमिप्रमुखाः सर्वे युद्धे पृष्ठतः प्रायुः; दैत्याः सर्वत्र पलायमानाः निपातिताश्च। किन्नरगीतैः हास्यैः च तेषां चेतांसि विक्षिप्य, कुमारः सुवर्णसदृशप्रभया गदया प्राहृत्य दैत्यान् ताडयामास। नानावर्णैः शरैः सः युद्धे मयूरं निवर्तयामास; तस्य वाहनं रक्तमास्रावद् द्रष्ट्वा, देवः षडाननः सम्यक् सन्नद्धः जातः। युद्धे सः सुवर्णभूषणैः भूषितां निर्मलां शक्तिं स्वर्णकङ्कणदीप्तबाहुः समाददे। तदा महासेनः तारकासुरं संबोध्य उवाच— "तिष्ठ, तिष्ठ, दुष्टचेतन! यमलोकं पश्य। मया त्वं अस्या शक्त्या हतः; असुरकृत्यानि स्मर।" इत्युक्त्वा सः शक्तिं दितेः सुताय प्राक्षिपत्। सा शक्ता कुमारबाहुनिर्गता कङ्कणध्वनिसंयुक्ता दैत्यहृदयमिव वज्रपर्वतसार्द्रं विदार्य प्रविवेश। तस्य प्राणः निर्गतः; सः महापर्वत इव प्रलये भूमौ न्यपतत्, तस्य मुकुटपट्टाभरणानि अपसृतानि। तस्मिन् दैत्ये, दैत्यभारवाहके, निहते, नरकेऽपि पापकृतः दुःखिता न अभवन्। देवाः षण्मुखं स्तुत्वा हृष्टाः स्मितैः क्रीडन्तः स्वलोकं प्रस्थिताः। सर्वे देवाः तुष्टाः कामान् प्राप्य, तपोबलसमन्वितैः सिद्धैः सहिताः, षण्मुखाय वरं ददुः। त एवमूचुः— "यो बुद्धिमान् स्कन्दचरितं पठति, शृणोति, वा श्रोतव्यं करोति, सः मनुष्येषु कीर्तिमान् भविष्यति।" "स दीर्घायुष्मान्, भाग्यवान्, धनाढ्यः, कीर्तिमान्, शुभदर्शनः, भूतानां मध्ये अभयः, सर्वदुःखविवर्जितः च भविष्यति।" "यः प्रत्यूषकाले स्कन्दकृत्यानि पठति, सः सर्वैः किन्नरैः सहितः महाधनाधिपतिः भविष्यति।" एवमुक्ते, भीष्मः उवाच— "अधुना हिरण्यकशिपोर्घातं, नरसिंहस्य माहात्म्यं, पापनाशं च श्रोतुमिच्छामि।" पुलस्त्यः उवाच— "कदाचित् कृतयुगे, राजन्, हिरण्यकशिपुः दैत्यपतिः, दैत्यकुलप्रवर्तकः, महत्तपः अचरत्।" दशसहस्रवर्षाणि सहस्रवर्षाणि च, जलमध्यवासं स्नानमौनव्रतानि च आस्थाय सः स्थितवान्। सः शमदमसंयमयुक्तः ब्रह्मचर्यसमन्वितः च आसीत्; तस्य तपसा ब्रह्मा तुष्टः। तदा स्वयम्भूः भगवाञ्छुभ्रः स्वयं तत्र समुपागमत्, सूर्यसन्निभविमानमारुह्य, हंसयुक्तम्। आदित्यैः, वसुभिः, साध्यैः, मरुद्भिः, रुद्रैः, विश्वैः, यक्षैः, राक्षसैः, नागैः च सहितः। दिशः च, विदिशः च, नद्यः, समुद्राः, तारा, क्षणाः, दिवौकसः, महाग्रहाः च तत्र आसन्। देवैः, ब्रह्मर्षिभिः, सिद्धैः, सप्तर्षिभिः, राजर्षिभिः, साधुभिः, गन्धर्वाप्सरसां गणैः च परिवृतः सः ब्रह्मा, सर्वभूतगुरुः, दिविसदां मध्ये स्थितः, हिरण्यकशिपुं उवाच। "तव तपसा तुष्टोऽहम्, वरं वृणु, यं कामयसे तं लभस्व।" हिरण्यकशिपुः उवाच— "मां न देवाः, नासुराः, न गन्धर्वाः, न यक्षाः, न सर्पाः, न राक्षसाः, न मनुष्याः, न पिशाचाः हन्तुं शक्नुवन्तु।" "न ऋषयः, न नराः, शापैः मां बाधयन्तु। यदि प्रभुः तुष्टः, एष मे वरो भवेत्।" "न शस्त्रेण, न अस्त्रेण, न पर्वतेन, न वृक्षेण, न शुष्केण, न क्लिनेन्, न अन्येन केनचित् मम मृत्युर्भवेत्।" "अहं सूर्यः, चन्द्रः, वायुः, अग्निः, आपः, आकाशः, तारा, दशदिशः च भवामि।" इति सः दैत्यपतिः अभिलषितं वरम् अवाप्तवान्।