दूरस्थाः ये धनुरधरस्य दर्शनार्थं तस्थुः, तान् स भगवान् आह्वयत्। तेषां शीघ्रबद्धजटाः, श्यामवस्त्राणि च लम्बमानानि आसन्। ततः ते सर्वे सम्यक् संहृष्टमनसः हस्ताञ्जलिपुटाः दिव्यं पुष्पवर्षं कुर्वन्तः देवाधिपतेः मन्दिरं प्रविशन्ति स्म। स्वर्गवासिनः धनुरधरस्य पादौ भक्त्या पूजयामासुः। ततः त्रिशूलधारिणा सौम्यदृष्ट्या वीक्षिताः मुनयः परितुष्टाः। गिरिशं दृष्ट्वा ते सर्वे हर्षोत्कर्षेण स्तुतिम् अकुर्वन्। ते मुनयः ऊचुः—"धन्याः वयं, यतः देवेन्द्रादिभिः पूजितं तव पद्मपदं दृष्टवन्तः। धर्मरक्षणे तव महिमा अस्माकं पुण्यस्य परिपूरणं।" ततः सर्वज्ञः भगवान् स्मितपूर्वकं मुनिवरान् इत्युवाच—"यद् युष्माकं हृदि अभिलषितं, तत् साधयध्वम्।" एवमुक्ताः मुनयः शीघ्रं पर्वतानन्दिन्याः समीपं जग्मुः। यथाविधि विभागज्ञाः ते गिरिजां गुहायाम् उपविष्टां तपसा शोभितां, सौन्दर्यप्रियतया, रूपमाधुर्येण च स्तुत्वा वदन्ति स्म— "शिवः त्वया तुष्टः, स त्वां विवाहाय गृह्णाति। पितुः आदेशेन वयं तव समीपं प्राप्ताः।" इति श्रुत्वा सा पार्वती चिन्तयामास—"नूनं मम तपसः फलम् एतत्।" ततः सा शीघ्रं पितुः दिव्ये महालये प्रविश्य, तत्र सती रात्रिं दशसहस्रवर्षपर्यन्तम् इव दीर्घां अनुभवति स्म। हरदर्शनलालसा सा हिमवत्पुत्री तीव्रविरहेन तप्ताभवत्। तदा शुभे ब्रह्ममुहूर्ते सखीभिः सह तस्याः विधिवत् मङ्गलक्रियाः कृताः। तस्मिन्नेव पुण्ये मन्दिरे, दिव्यैः शुभैः व्यवस्थाभिः, विविधाः मङ्गलक्रियाः क्रमशः सम्पन्नाः। ऋतवः साक्षात् रूपधारिणः, सर्वकामसमृद्धये, पर्वतस्य समीपं आगच्छन्; मन्दमारुतः हिमालयं शीतलीकृत्य शुद्धिं चकार। तत्र श्रीः स्वयम् नानाविधाभरणैः विभूषिता, गृहेषु शोभां वितन्वती, सर्वत्र समृद्धिं प्रसारयति स्म। पार्श्वतः स्फटिकमण्यादिरत्नानि पर्वतं परिवेष्ट्य स्थितानि; लताः कल्पवृक्षादयः च तत्र उपस्थिताः। दिव्यगुणयुक्ताः औषधयः, विविधरसाः धातवः च, पर्वतस्य सेवकत्वं प्राप्नुवन्। एते सर्वे पर्वतस्य सेवकाः, सततम् आश्रमे प्रवृत्ताः, नद्यः, समुद्राः, स्थावरजङ्गमाः च, पर्वतस्य महिमानं वर्धयन्ति स्म। ऋषयः, नागाः, यक्षाः, गन्धर्वाः, किन्नराः च तत्र उपस्थिताः। देवाः अपि गन्धमादनपर्वते शिवस्य विवाहाय, निर्मलरूपधारिणः, सर्वाभरणसंपन्नाः तिष्ठन्ति स्म। तदा पितामहः स्नेहविस्तारितलोचनः शर्वस्य जटासु चन्द्रकला बबन्ध। चामुण्डा, महाकपालमालां शिरसि धारयन्ती, गिरीशं प्रति उवाच—"शङ्कर! पुत्रं जनय।" सा वदति—"यो दैत्यवंशं नष्ट्वा मम रुधिरैः मां तर्पयिष्यति, स कौस्तुभमणिना कर्णाभरणं, दीप्तमालां च धारयतु।" ततः नागं भूषणरूपेण गृह्य, स शम्भोः पुरतः स्थितः। इन्द्रः तस्य कृते गजचर्म, स्नेहसिक्तं तृणाङ्कुरयुक्तं, समर्पयामास। स तद् उत्साहेन धारयन्, कमलवदनः स्वेदबिन्दुभिः सिञ्चितः, हिमशिखरदीप्त्या वातः अपि दीप्तिमान् अभवत्। ते हरेः वाहनं मनोजवम् वृषभं भूषयामासुः; शम्भोः नेत्रयोः स्थितौ सूर्यचन्द्रमसी दीप्तिम् वितन्वतः। स जगदधिपः, साक्षी सर्वकर्मणां, स्वतेजसा श्मशानरजः ललाटे तिलकवत् अङ्कयामास। मानवास्थिमालां हस्तेन बध्नन्, मृत्युपतिः स्वपुर्यां दूरात् भीतः अभवत्। कुबेरसमानीयानि नानारत्नमयमणिभूषणानि परित्यज्य, तेजस्विनं नागराजं बाहुभूषणं कृत्वा, तेनैव स्वं भूषयामास। तत्र तक्षकः निर्मलः कर्णाभरणं जातः, तेन च भगवान् भूषितः। अत्रैव तस्य रूपाणि यथाविधि प्रवृत्तानि; विविधाः नवाङ्कुराः, औषधयः च मोदजनकाः विमोचिताः। भूमिः, सर्वभावेन तत्परायता, वरुणः च, मणिमयीं विभूषां समर्पयामासतुः। तत्र नानाविधरत्नमयीं अद्भुतपुष्पाणि अपि समर्पितानि; सर्वज्ञः, सर्वभूताधिपः, तैः भूषणैः भूषितः तस्थौ। अग्निः अपि दिव्यं सुवर्णमयं निर्मलं भूषणं समर्प्य, भक्त्या समीपं प्राप्तः। वायुः मृदुलः, सुगन्धिः, स्पर्शे रमणीयः, भगवतः सेवार्थं वातयामास। इन्द्रः शतक्रतुः, हास्ययुक्तः, शशिकिरणसदृशं तेजस्वि छत्रं धारयामास। स हृष्टः वज्रधारी, भुजाभ्यां तद् छत्रं सम्यक् धारयामास। गन्धर्वश्रेष्ठाः गीतानि गायन्ति स्म, अप्सरसां गणाः नृत्यन्ति स्म। गन्धर्वाः, किन्नराः च, मधुरसंगीतं वादयन्तः गायन्ति स्म; क्षणमात्रं ऋतवः अपि गायन् नृत्यन्ति स्म। उत्सुकाः गणाः हिमालयं कम्पयन्तः तस्थुः। ततः क्रमशः ब्रह्मा, विश्वकर्मा, भगचक्षुःहरः चोपविवेशुः। सः जगद्विधाता, गिरिराजेन अर्घ्यं प्राप्त्वा, सर्वदेवगणैः सत्कृतः, यथाविधि स्वपत्नीं सह विवाहकर्म अकरोत्। तत्र पुरीदाहकः स्वपत्नीं सह रात्रिं न्यवसत्। ततः गन्धर्वगीतैः, अप्सरःनृत्यैः च, देवासुरस्तुतिभिः च, प्रभाते जागरितः बुद्धिमतां श्रेष्ठः हिमगिरिपतिं पत्न्याः सह संबोधितवान्।