तदा तस्मिन् दैत्ये पीड्यमाने, तस्य शक्तिः सन्देहं विना क्षीणाभवत्; पूर्वमस्यै एव शक्त्या निर्मितः शापः दत्तः आसीत्। यदि सा शक्तिः प्रत्युत्तरं कर्तव्या, तर्हि भगवती सन्तुष्टा क्रियेत, इति सखा इन्द्रं जलसम्भवम् च सोमं च याचते। तेन सह अहं शीघ्रं यदुभिः परिवृतः गमिष्यामि; तव प्रसादात् एतां शक्तिं निःसंशयं नाशयिष्यामि, इति प्रतिज्ञाय तिष्ठति। ततः तुष्टः देववर्धनः इन्द्रः 'एवं भवतु' इति प्रहृष्य सोमं शीतांशुभुजं युद्धाय पुरतः आज्ञापयत्। सः सोमं उवाच—'गच्छ सोम, पाशधारिणः सहायकः भव, असुरविनाशाय सुरनिवासिनां च जयाय। त्वं तेजसा तुल्यः, ग्रहेशः अपि स्मृतः; वेदविद्भिः सर्वेषु लोकेषु सारः त्वया व्याप्तः इति ज्ञायते।' 'नास्ति त्वत्समः कश्चन लोके, हे शीतांशो, अव्यक्तस्य वर्धने क्षये च, सागरे च, व्योम्नि च। त्वं दिवा-नक्तं कालं सञ्चालयसि, लोकं मोहयन्; तव चिह्नं सोमरूपं शरीरस्थं, लोकच्छायया निर्मितम्। नक्षत्रपितरः अपि तव मायां न जानन्ति, सोम; त्वं सूर्यपथात् परतः, ज्योतिषां चोपरि स्थितः।' 'त्वं तमः सहसा अपाकरोषि, समस्तं जगत् प्रकाशयसि; त्वं शीतांशुः, हिमाङ्गः, ज्योतिषां नाथः, सोमः। नूनं त्वं कालनिमित्तात्मा, अविनाशी पूज्यः, यज्ञरथः, ओषधीशः, क्रियास्रोतः, जलसम्भूतिः, अनुष्णः च। त्वं शीतांशुः, अमृताधारः, शीघ्रगः, श्वेतवाहनः; तेजस्विनां तेजः असि, सोमपानां सोमः।' 'त्वं सर्वभूतेषु सौम्यः, तमोविनाशकः, ताराणां नाथः; अतः महासेनवरुणाभ्यां सेनाभिः सह गच्छ। असुरमायां शमय, येन वयं संग्रामे दह्यामः।' एवं सोमेन प्रतिपन्नम्—'यद् युद्धार्थं त्वया आज्ञापितः, वरद, सुराधिप, तत् करोमि।' ततः सोमः उक्तवान्—'अहं इदानीं शीतं वर्षयामि, दैत्यमायां नाशयन्; पश्यैतान् शीतदग्धान् हिमवेष्टितांश्च।' एवमुक्त्वा चन्द्रेण निर्गतं शीतं वर्षं पाशैः सह दैत्यान् आवृत्य, यथा वातः मेघगणान् आवृत्य गच्छति, तथा। तौ महाबलौ वरुणश्च सोमश्च, पाशैः शीतांशुभिः च दानवान् हिमवृष्ट्या पाशैश्च ताडयामासतुः। तौ जलाधिपती, हिमपाशधारिणौ, युद्धे महावेलायुक्तौ, चञ्चलसमुद्रयुग्मवत् विचरतः। ताभ्यां समग्रं दानवमहाचमूः मोहिता, यथा प्रलयमेघवृष्ट्या जगत् आच्छाद्यते, तथा आवृता। तौ जलाधिपती, सोमवरुणौ, समुत्थाय दैत्याधिपेन निर्मितां मायां निगृह्य नाशयामासतुः। शीतांशुभिः दग्धाः, पाशैः ताडिताः दैत्याः युद्धे चलितुं न अशक्नुवन्, शृङ्गहीनगिरयः इव स्थगिताः। चन्द्रेण ताडिताः सर्वे दैत्याः पतिताः, हिमच्छन्नदेहाः, ज्वलनवर्जिताग्नयः इव। मायः दानवानां मायाचार्यः, दैत्यांश्चाकाशे पाशैः बद्धान् शीतांशुभिः छन्नान् दृष्ट्वा, महतीं मायां ससर्ज। सा मायां पर्वतश्रेणीभूषिता, खड्गतूणीरयुत्ता, शिलाग्रे स्थिताः, गुहावनैः पूरिता। सिंहव्याघ्रगणैः आकीर्णा, दिव्यपशुघोषैः निनादिता, मृगसंघसमाकीर्णा, वातचालितद्रुमशाखिनी च सा। सा ख्यातमाया 'पार्वती' इति नाम्ना, स्वपुत्रेणैव निर्मिता, निनादिनी, सुरैः कामिता, मायया सर्वत्र व्यापिता। सा खड्गनिनादैः, शिलावृष्ट्या, पतितद्रुमैः च, सुरगणान् ताडयित्वा, दानवान् पुनः जीवन्ति स्म। ततः सोमवरुणयोः माया नष्टा, भूमिः च पर्वतैः यथा कम्पमाना भीषणा अभवत्। वृक्षगणैः परिवृता देवाः न दृश्यन्ते स्म; तेषां धनूंषि भग्नानि, शस्त्राणि चूर्णितानि, सैन्यं च विक्षिप्तमभवत्। गदाधरं विना अन्यः कोऽपि देवसेनापतिः युद्धे शक्तिहीनः अभवत्; स तु महात्मा न कदापि चचाल। स जगन्नाथः गदाधरः, क्षमया न कोपं चकार; स योग्यं समयं विदित्वा, मेघश्यामलः, युद्धे क्षणं पश्यन् स्थितवान्। स हरिः, सुरासुरयुद्धं द्रष्टुमिच्छन्, भगवत् आदेशेन वह्निं च वायूं च युद्धे प्रवर्तयामास। विष्णोः वचसा प्रेरितौ तौ अग्निवायू, जागृतदुर्जयं बलं समाश्रित्य, तां महायुद्धे मायां निवारयामासतुः। सा पार्वतीमाया दग्धा, भस्मीकृता, नष्टा; अग्निः वायुना संयुक्तः, वायुः च अग्निना पूरितः। यथाऽन्ते प्रलयकाले, चेतनाशून्यवत्, दैत्यसेनां दग्धवन्तौ; तत्र वायुः पूर्वं गतः, पश्चात् अग्निः वायुमन्वगात्। अग्निवायू तौ दैत्यचमूं परिभ्रम्य, पततां चोत्थायमानानां च प्राणिनां भस्मकरणे क्रीडन्तौ। दैत्यविमानानि सर्वत्र पतन्ति स्म, वायोः वेगेन विक्षिप्तानि, अग्निः कर्म समापयत्। मायानाशे प्रवर्तमाने, गदाधरः स्तूयमानः, दैत्याः शक्तिहीनाः, त्रयः लोका बन्धनात् विमुक्ताः अभवन्। देवाः 'साधु साधु' इति हृष्टाः, सहस्रनेत्रस्य जयम्, दैत्यपराजयं च दृष्ट्वा प्रमोदिताः।