ਮਤਿਮਪਿ ਚ ਜਨਾਨਾਂ ਯੋ ਦਦਾਤੀਨ੍ਦ੍ਰਲੋਕੇ ਭੀष੍ਮ ਉਵਾਚ।। ਭਗਵਨ੍ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਦਾਨਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਜੋ ਇੰਦਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬੁਧੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਭਗਵਾਨ, ਮੈਂ ਦਾਨ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਯਦਕ੍ਸ਼ਯਂ ਪਰੇ ਲੋਕੇ ਦੇਵਰ੍षਿਗਣਪੂਜਿਤਮ੍ ਮੇਰੋਃ ਪ੍ਰਦਾਨਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਦਸ਼ਧਾ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ
ਜੋ ਉੱਚੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਕਦੇ ਨਾ ਮਿਟਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ, ਮੈਂ ਮੇਰੂ ਦੇ ਦਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਾਂਗਾ, ਰਾਜਾ।
ਯਤ੍ਪ੍ਰਦਾਤਾਨਂਤਲੋਕਾਨ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸੁਰਪੂਜਿਤਾਨ੍।। ਪੁਰਾਣੇषੁ ਚ ਵੇਦੇषੁ ਯਜ੍ਞੇष੍ਵਾਯਤਨੇषੁ ਚ
ਉਹ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਉਹ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਪੂਜਦੇ ਹਨ; ਪੁਰਾਣਿਆਂ, ਵੇਦਾਂ, ਯਜਨਾਂ ਤੇ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿਚ।
ਨ ਤਤ੍ਫਲਮਧੀਤੇषੁ ਕृਤੇष੍ਵਿਹ ਯਦਸ਼੍ਨੁਤੇ।। ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦਾਨਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਪਰ੍ਵਤਾਨਾਮਨੁਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਉਹ ਫਲ ਪਾਠ ਜਾਂ ਕਰਮ ਨਾਲ ਇਥੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ; ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਾਂਗਾ।
ਪ੍ਰਥਮੋ ਧਾਨ੍ਯਸ਼ੈਲਃ ਸ੍ਯਾਦਿਦ੍ਵਤੀਯੋ ਲਵਣਾਚਲਃ।। ਗੁਡਾਚਲਸ੍ਤृਤੀਯਸ੍ਤੁ ਚਤੁਰ੍ਥੋ ਹੇਮਪਰ੍ਵਤਃ
ਪਹਿਲਾ ਧਾਨ ਦਾ ਪਹਾੜ, ਦੂਜਾ ਲੂਣ ਦਾ ਪਹਾੜ; ਤੀਜਾ ਗੁੜ ਦਾ ਪਹਾੜ, ਚੌਥਾ ਸੋਨੇ ਦਾ ਪਹਾੜ।
ਪਂਚਮਸ੍ਤਿਲਸ਼ੈਲਸ੍ਸ੍ਯਾਤ੍षष੍ਟਃ ਕਾਰ੍ਪ੍ਪਾਸਪਰ੍ਵਤਃ।। ਸਪ੍ਤਮੋ ਘृਤਸ਼ੈਲਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਰਤ੍ਨਸ਼ੈਲਸ੍ਤਥਾष੍ਟਮਃ
ਪੰਜਵਾਂ ਤਿਲਾਂ ਦਾ ਪਹਾੜ, ਛੇਵਾਂ ਕਪਾਹ ਦਾ ਪਹਾੜ; ਸੱਤਵਾਂ ਘੀ ਦਾ ਪਹਾੜ, ਅੱਠਵਾਂ ਰਤਨਾਂ ਦਾ ਪਹਾੜ।
ਰਾਜਤੋ ਨਵਮਸ੍ਤਦ੍ਵਦ੍ਦਸ਼ਮਃ ਸ਼ਰ੍ਕਰਾਚਲਃ।। ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਵਿਧਾਨਮੇਤੇषਾਂ ਯਥਾਵਦਨੁਪੂਰ੍ਵਸ਼ਃ
ਨੌਵਾਂ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਪਹਾੜ, ਦਸਵਾਂ ਸ਼ੱਕਰ ਦਾ ਪਹਾੜ; ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਧੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਅਯਨੋ ਵੇਪੁਣ੍ਯੇ ਵ੍ਯਤੀਪਾਤੇ ਦਿਨਕ੍ਸ਼ਯੇ।। ਸ਼ੁਕ੍ਲਪਕ੍ਸ਼ੇ ਤृਤੀਯਾਯਾਮੁਪਰਾਗੇਸ਼ ਸ਼ਿਕ੍ਸ਼ਯੇ
ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜੋਤਿਸ਼ੀ ਸਮੇਂ, ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ, ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਤੀਜੀ, ਗ੍ਰਹਣ ਤੇ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਸਮੇਂ 'ਤੇ।
ਵਿਵਾਹੋਤ੍ਸਵਯਜ੍ਞੇषੁ ਦ੍ਵਾਦਸ਼੍ਯਾਮਥਵਾ ਪੁਨਃ।। ਸ਼ੁਕ੍ਲਾਯਾਂ ਪਂਚਦਸ਼੍ਯਾਂ ਵਾ ਪੁਣ੍ਯਰ੍ਕ੍ਸ਼ੇ ਵਾ ਵਿਧਾਨਤਃ
ਵਿਆਹ, ਤਿਉਹਾਰ, ਯਜਨ, ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਜਾਂ ਫਿਰ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਪੰਦਰਵੀਂ, ਜਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤਾਰੇ 'ਤੇ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ।
ਧਾਨ੍ਯਸ਼ੈਲਾਦਯੋ ਦੇਯਾਃ ਕਾਰ੍ਤਿਕ੍ਯਾਂ ਜ੍ਯੇष੍ਠਪੁष੍ਕਰੇ।। ਤੀਰ੍ਥੇष੍ਵਾਯਤਨੇ ਵਾਪਿ ਗੋष੍ਠੇ ਵਾ ਭਵਨਾਂਗਣੇ
ਧਾਨ ਆਦਿ ਪਹਾੜਾਂ ਦਾ ਦਾਨ ਕਾਰਤਿਕੀ, ਜੇਠ ਪੁਸ਼ਕਰ, ਤੀਰਥ, ਮੰਦਰ, ਗੋਸ਼ਾਲਾ ਜਾਂ ਘਰ ਦੇ ਆੰਗਣ ਵਿਚ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮਂਡਪਂ ਕਾਰਯੇਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਚਤੁਰਸ਼੍ਰਮੁਦਙ੍ਮੁਖਮ੍।। ਪ੍ਰਾਗੁਦਕ੍ਪ੍ਰਵਣਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਙ੍ਮੁਖਂ ਵਾ ਵਿਧਾਨਤਃ
ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਚਤੁਰਕੋਣ ਮੰਡਪ ਬਣਾਓ, ਜੋ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਹੋਵੇ; ਪੂਰਬ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਢਲਾਣ ਵਾਲਾ, ਪਵਿੱਤਰ, ਜਾਂ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ।
ਗੋਮਯੇਨਾਨੁਲਿਪ੍ਤਾਯਾਂ ਭੂਮਾਵਾਸ੍ਤੀਰ੍ਯ ਵੈ ਕੁਸ਼ਾਨ੍।। ਤਨ੍ਮਧ੍ਯੇ ਪਰ੍ਵਤਂ ਕੁਯਾਦ੍ਵਿष੍ਕਂਭਂ ਪਰ੍ਵਤਾਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਗੋਮੈ ਨਾਲ ਲਪੇ ਹੋਏ ਜਮੀਨ 'ਤੇ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਵਿਛਾਓ; ਉਸ ਵਿਚਕਾਰ ਪਹਾੜ ਬਣਾਓ, ਸਹਾਇਕ ਤੇ ਹੋਰ ਪਹਾੜਾਂ ਸਮੇਤ।
ਧਾਨ੍ਯਦ੍ਰੋਣਸਹਸ੍ਰੇਣ ਭਵੇਦ੍ਗਿਰਿਰਿਹੋਤ੍ਤਮਃ।। ਮਧ੍ਯਮਃ ਪਂਚਸ਼ਤਕੈਃ ਕਨਿष੍ਠਸ਼੍ਚ ਤ੍ਰਿਭਿਃ ਸ਼ਤੈਃ
ਇਥੇ ਪਹਾੜ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਧਾਨ ਦੀ ਮਾਪ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਪੰਜ ਸੌ ਨਾਲ ਮੱਧਮ, ਤੇ ਤਿੰਨ ਸੌ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਹਲਕਾ।
ਮੇਰੁਰ੍ਮਹਾਵ੍ਰੀਹਿਮਯਸ੍ਤੁ ਮਧ੍ਯੇ ਸੁਵਰ੍ਣਵृਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਯਸਂਯੁਤਃ ਸ੍ਯਾਤ੍।। ਮੂਰ੍ਦ੍ਧਨ੍ਯਵਸ੍ਥਾਨਮਥਾਂਬਰੇਣ ਕਾਰ੍ਯਂ ਤ੍ਵਨੇਕਂ ਚ ਪੁਨਰ੍ਦ੍ਵਿਜਾਗ੍ਰ੍ਯੈਃ
ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਵੱਡੇ ਚਾਵਲਾਂ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਵਿਚਕਾਰ ਤਿੰਨ ਸੋਨੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਲਗਾਏ ਜਾਣ; ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਕਪੜਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ, ਤੇ ਮੁੜ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਜਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਚਤ੍ਵਾਰਿ ਸ਼ृਂਗਾਣਿ ਚ ਰਾਜਤਾਨਿ ਨਿਤਂਬਭਾਗਾ ਅਪਿ ਰਾਜਤਾਸ੍ਸ੍ਯੁਃ।। ਪੂਰ੍ਵੇਣ ਮੁਕ੍ਤਾਫਲਵਜ੍ਰਯੁਕ੍ਤੋ ਯਾਮ੍ਯੇਨ ਗੋਮੇਦਕਪਦ੍ਮਰਾਗੈਃ
ਚਾਰ ਚੋਟੀਆਂ ਤੇ ਨਿਤੰਬਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਹੋਵੇ; ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੋਤੀ ਤੇ ਹੀਰੇ ਨਾਲ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਗੋਮੇਦ ਤੇ ਲਾਲ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਪਸ਼੍ਚਾਚ੍ਚ ਗਾਰੁਤ੍ਮਤਨੀਲਰਤ੍ਨੈਃ ਸੌਮ੍ਯੇਨ ਵੈਡੂਰ੍ਯਕਪੁष੍ਪਰਾਗੈਃ।। ਸ਼੍ਰੀਖਂਡਖਂਡੈਰਭਿਤਃ ਪ੍ਰਵਾਲੈਰ੍ਲਤਾਨ੍ਵਿਤੋ ਮੌਕ੍ਤਿਕਪ੍ਰਸ੍ਤਰਾਢ੍ਯਃ
ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਪੀਲੇ ਨੀਲਮ ਤੇ ਨੀਲੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਲਾਜਵਰਦ ਤੇ ਪੀਲੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ; ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਚੰਦਨ ਦੀਆਂ ਲੱਕੜੀਆਂ, ਮੋਤੀ, ਲਾਲ, ਲਤਾਵਾਂ ਤੇ ਮੋਤੀਆਂ ਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਘੇਰਿਆ ਹੋਵੇ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਥ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਭਗਵਾਨ੍ਪੁਰਾਰਿਰ੍ਦਿਵਾਕਰੋਪ੍ਯਤ੍ਰ ਹਿਰਣ੍ਮਯਃ ਸ੍ਯਾਤ੍।। ਤਥੇਕ੍ਸ਼ੁਵਂਸ਼ਾਵृਤਕਂਦਰਸ੍ਤੁ ਘृਤੋਦਕਪ੍ਰਸ੍ਰਵਣੋ ਦਿਸ਼ਾਸੁ
ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ ਇੱਥੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਬਣਾਏ ਜਾਣ; ਇਉਂ ਹੀ ਕਸਰਤ ਦੀ ਗੁਫਾ ਕਣਕ ਦੀਆਂ ਲੱਕੜੀਆਂ ਨਾਲ ਘੇਰੀ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘੀ ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਧਾਰਾਂ ਵਹ ਰਹੀਆਂ ਹੋਣ।
ਸ਼ੁਭ੍ਰਾਂਬਰਾਣ੍ਯਂਬੁਧਰਾਵਲਿਸ੍ਯਾਤ੍ਪੂਰ੍ਵੇਣ ਪੀਤਾਨਿ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇਨ।। ਵਾਸਾਂਸਿ ਪਸ਼੍ਚਾਦਥ ਕਰ੍ਬੁਰਾਣਿ ਰਕ੍ਤਾਨਿ ਚੈਵੋਤ੍ਤਰਤੋ ਘਨਾਨਿ
ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਕਪੜੇ ਬਦਲੀ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੇ ਹੋਣ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਪੀਲੇ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਲਾਲ ਤੇ ਘਣੇ ਬਦਲੀ ਵਾਂਗ ਹੋਣ।
ਰੌਪ੍ਯਾਨ੍ਮਹੇਂਦ੍ਰਪ੍ਰਮੁਖਾਂਸ੍ਤਥਾऽष੍ਟੌ ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਲੋਕਾਧਿਪਤੀਨ੍ਕ੍ਰਮੇਣ।। ਨਾਨਾਵਨਾਲੀ ਚ ਸਮਂਤਤਃ ਸ੍ਯਾਨ੍ਮਨੋਰਮਮ੍ਮਾਲ੍ਯਵਿਲੇਪਨਂ ਚ
ਇੰਦ੍ਰ ਸਮੇਤ ਅੱਠ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਬਣਾਕੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ; ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੰਗਲ, ਸੁੰਦਰ ਮਾਲਾਵਾਂ ਤੇ ਲੇਪ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਵਿਤਾਨਕਂ ਚੋਪਰਿ ਪਂਚਵਰ੍ਣਮਮ੍ਲਾਨਪੁष੍ਪਾਭਰਣਂ ਸਿਤਂ ਚ।। ਇਤ੍ਥਂ ਨਿਵੇਸ਼੍ਯਾਮਰਸ਼ੈਲਮਗ੍ਰ੍ਯਂ ਮੇਰੋਸ੍ਤੁ ਵਿष੍ਕਂਭਗਿਰੀਨ੍ਕ੍ਰਮੇਣ
ਉੱਪਰ ਪੰਜ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਛਤ, ਕਦੇ ਨਾ ਮੁਰਝਾਉਣ ਵਾਲੇ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਚਿੱਟੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਹੋਈ; ਇਉਂ, ਮਹਾਂ ਪਹਾੜ ਤੇ ਮੇਰੂ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਪਹਾੜ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਰੱਖੇ ਜਾਣ।
ਤੁਰੀਯਭਾਗੇਨ ਚਤੁਰ੍ਦਿਸ਼ਂ ਚ ਸਂਸ੍ਥਾਪਯੇਤ੍ਪੁष੍ਪਵਿਲੇਪਨਾਢ੍ਯਮ੍।। ਪੂਰ੍ਵੇਣ ਮਂਦਰਮਨੇਕਫਲੈਸ਼੍ਚਯੁਕ੍ਤਂ ਕਾਮੇਨ ਕਾਂਚਨਮਯੇਨ ਵਿਰਾਜਮਾਨਮ੍੧੦੦ 1.21.
ਚੌਥੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਬਹੁਤ ਫੁੱਲ ਤੇ ਲੇਪ ਰੱਖੇ ਜਾਣ; ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ, ਕਈ ਫਲਾਂ ਨਾਲ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ।
ਯਾਮ੍ਯੇਨ ਗਂਧਮਦਨੋ ਵਿਨਿਵੇਸ਼ਨੀਯੋ ਗੋਧੂਮਸਂਚਯਮਯਃ ਕਲਧੌਤਵਾਂਸ਼੍ਚ।। ਹੈਮੇਨ ਯਜ੍ਞਪਤਿਨਾ ਘृਤਮਾਨਸੇਨ ਵਸ੍ਤ੍ਰੇਣਰਾਜਤਵਨੈਸ਼੍ਚ ਸ ਸਂਯੁਤਃ ਸ੍ਯਾਤ੍
ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਗੰਧਮਦਨ ਪਹਾੜ, ਗੋਧੂਮ ਤੇ ਚਮਕਦੇ ਬਾਂਸ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ; ਸੋਨੇ ਦੀ ਯਜਨ ਪਾਤਰ, ਘੀ ਭਰੀ ਕਟੋਰੀ, ਕਪੜਾ ਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਜੰਗਲ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਵੇ।
ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤਿਲਾਚਲਮਨੇਕਸੁਗਂਧਪੁष੍ਪਸੌਵਰ੍ਣਪਿਪ੍ਪਲਹਿਰਣ੍ਮਯਹਂਸਯੁਕ੍ਤਮ੍।। ਆਕਾਰਯੇਦ੍ਰਜਤਪੁष੍ਪਵਨੇਨ ਤਦ੍ਵਦ੍ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਨ੍ਵਿਤਂ ਦਧਿਸਿਤੋਦਸਰਸ੍ਤਥਾਗ੍ਰੇ
ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਤਿਲਾਚਲ ਪਹਾੜ, ਕਈ ਸੁਗੰਧਤ ਫੁੱਲਾਂ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਪੀਪਲ ਰੁੱਖ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਹੰਸਾਂ ਨਾਲ; ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲਾ ਜੰਗਲ, ਕਪੜੇ ਨਾਲ, ਤੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦਹੀਂ ਤੇ ਠੰਡੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਝੀਲ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ।
ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯਤਂ ਵਿਪੁਲਸ਼ੈਲਮਥੋਤ੍ਤਰੇਣ ਸ਼ੈਲਂ ਸੁਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਮਪਿ ਮਾषਮਯਂ ਸਵਸ੍ਤ੍ਰਮ੍।। ਪੁष੍ਪੈਸ਼੍ਚ ਹੇਮਵਟਪਾਦਪਸ਼ੇਖਰਂ ਤਮਾਕਾਰਯੇਤ੍ਕਨਕਕੇਤੁਵਿਰਾਜਮਾਨਮ੍
ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ, ਚੰਗੀ ਪਾਸੇ, ਮਾਸ਼ ਤੇ ਕਪੜੇ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ; ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਵਟ ਰੁੱਖ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕੇਤੂ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ।
ਮਾਕ੍ਸ਼ੀਕਭਦ੍ਰਸਰਸਾ ਚ ਵਨੇਨ ਤਦ੍ਵਦ੍ਰੌਪ੍ਯੇਣ ਭਾਸੁਰਵਿਤਾਨਯੁਤਂ ਵਿਧਾਯ।। ਹੋਮਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭਿਰਥ ਵੇਦਪੁਰਾਣਵਿਦ੍ਭਿਰ੍ਦਾਂਤੈਰਨਿਂਦ੍ਯਚਰਿਤਾਕृਤਿਭਿਰ੍ਦ੍ਵਿਜੇਂਦ੍ਰੈਃ
ਮਧੂ ਤੇ ਭਦਰਾ ਪਾਣੀ ਦੇ ਜੰਗਲ ਨਾਲ, ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਬਣਾਕੇ, ਚਮਕਦਾਰ ਛਤ ਨਾਲ; ਚਾਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਵੇਦ ਤੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ, ਨਿਮਰ ਤੇ ਨਿਰਵੈਰ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਹੋਮ ਕਰਣ।
ਪੂਰ੍ਵੇਣ ਹਸ੍ਤਮਿਤਮਤ੍ਰ ਵਿਧਾਯ ਕੁਂਡਂ ਕਾਰ੍ਯਸ੍ਤਿਲੈਰ੍ਯਵਘृਤੇਨ ਸਮਿਤ੍ਕੁਸ਼ੈਸ਼੍ਚ।। ਰਾਤ੍ਰੌ ਚ ਜਾਗਰਮਨੁਦ੍ਧਤਗੀਤਰੂਪੈਰਾਵਾਹਨਂ ਚ ਕਥਯਾਮਿ ਸ਼ਿਲੋਚ੍ਚਯਾਨਾਮ੍
ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਹੱਥ ਰੱਖ ਕੇ, ਕੂੰਡਾ ਤਿਲ, ਜੌ, ਘੀ, ਸਮਿੱਥ ਤੇ ਕੁਸ਼ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ; ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਾਗਰਣ, ਗੀਤ ਤੇ ਪਾਠ ਨਾਲ, ਤੇ ਮੈਂ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਚੋਟੀਆਂ ਦਾ ਆਵਾਹਨ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਦੇਵਗਣਧਾਮਨਿਧੇ ਵਿਰੁਦ੍ਧਮਸ੍ਮਦ੍ਗृਹੇष੍ਵਮਰਪਰ੍ਵਤ ਨਾਸ਼ਯਾਸ਼ੁ।। ਕ੍ਸ਼ੇਮਂ ਵਿਧਤ੍ਸ੍ਵ ਕੁਰੁ ਸ਼ਾਂਤਿਮਨੁਤ੍ਤਮਾਂ ਚ ਸਂਪੂਜਿਤਃ ਪਰਮਭਕ੍ਤਿਮਤਾ ਮਯਾ ਹਿ
ਅਮਰਾਂ ਦੇ ਪਹਾੜ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਠਿਕਾਣਾ, ਸਾਡੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵਿਰੋਧ ਹੈ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਨਸ਼ਟ ਕਰ; ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ, ਉੱਚੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਕਰ, ਤੇ ਮੇਰੀ ਵਧੀਕ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਪਾ।
ਤ੍ਵਮੇਵ ਭਗਵਾਨੀਸ਼ੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਦਿਵਾਕਰਃ।। ਮੂਰ੍ਤਾਮੂਰ੍ਤਮਯਂ ਬੀਜਮਤਃ ਪਾਹਿ ਸਨਾਤਨ
ਤੂੰ ਹੀ ਭਗਵਾਨ, ਤੂੰ ਹੀ ਈਸ਼, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਸੂਰਜ; ਰੂਪ ਤੇ ਅਰੂਪ, ਸਦੀਵੀ ਬੀਜ — ਇਸ ਲਈ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ।
ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਲੋਕਪਾਲਾਨਾਂ ਵਿਸ਼੍ਵਮੂਰ੍ਤੇਸ਼੍ਚ ਮਂਦਿਰਮ੍।। ਰੁਦ੍ਰਾਦਿਤ੍ਯਵਸੂਨਾਂ ਚ ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛਾਨ੍ਤਿਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛ ਮੇ
ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਰੂਪ ਦਾ ਮੰਦਰ ਹੈਂ; ਰੁਦ੍ਰ, ਆਦਿਤਯ ਤੇ ਵਸੂਆਂ ਦਾ ਵੀ — ਇਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ।
ਯਸ੍ਮਾਦਸ਼ੂਨ੍ਯਮਮਰੈਰ੍ਨਾਰੀਭਿਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਰਸ੍ਤਵ।। ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮਾਮੁਦ੍ਧਰਾਮੁष੍ਮਾਦ੍ਦੁਃਖਸਂਸਾਰਸਾਗਰਾਤ੍
ਕਿਉਂਕਿ ਤੇਰੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਅਮਰਾਂ ਤੇ ਨਾਰੀਆਂ ਦੀ ਕਦੇ ਘਾਟ ਨਹੀਂ; ਇਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਦੁੱਖ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਉੱਠਾ ਲੈ।