ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਵੇषੁ ਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਸ੍ਨਾਤਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਯਤ੍ਫਲਮ੍। ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੁਯਾਨ੍ਮਰ੍ਤ੍ਯੋ ਜ੍ਯੇष੍ਠਕੁਂਡੇ ਸਕृਤ੍ਪ੍ਲੁਤਃ
ਇਸ ਲਈ, ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਜੇਠਾ ਕੁੰਡ 'ਚ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਡੁੱਬਣ ਨਾਲ ਮਰਦ ਨੂੰ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਿਮਤ੍ਰ ਬਹੁਨੋਕ੍ਤੇਨ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਗਤਿਸ਼੍ਸ਼ੁਭਾ। ਯੇਨੈਤਤ੍ਤ੍ਰਿਤਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਤੇਨ ਗਤਿਃ ਪਰਾ
ਇਥੇ ਵਧੇਰੇ ਕਹਿਣ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ? ਖੇਤਰ, ਤੀਰਥ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਮਾਰਗ — ਜਿਸ ਨੇ ਇਹ ਤਿੰਨ ਪਾ ਲਏ, ਉਹ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਲੇ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਤਥਾ ਤੀਰ੍ਥੇ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਹੁਤ੍ਵਾਪਿ ਤਤ੍ਰ ਯਃ। ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤੇ ਦ੍ਵਿਜਾਯਾਰ੍ਥਂ ਸੋਨਂਤਂ ਸੁਖਮਸ਼੍ਨੁਤੇ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਠੀਕ ਸਮੇਂ, ਖੇਤਰ ਤੇ ਤੀਰਥ 'ਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ, ਹਵਨ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਉਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅੰਤਹੀਨ ਸੁਖ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇ ਮਾਸਿ ਸ਼ੁਕ੍ਲੇ ਚ ਵੈਸ਼ਾਖੇ ਸ਼ਸ਼ਿਭੂषਣੇ। ਚਂਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯੋਪਰਾਗੇ ਚ ਕਾਲੇ ਚ ਕੁਰੁਜਾਂਗਲੇ
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ, ਚੰਨਣੀ ਪੱਖ, ਵੈਸਾਖ 'ਚ ਚੰਦ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ, ਚੰਦ ਜਾਂ ਸੂਰਜ ਦੀ ਗ੍ਰਹਣ ਵੇਲੇ, ਅਤੇ ਕੁਰੂ ਦੇਸ਼ 'ਚ—
ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇष੍ਵੇਤੇषੁ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਯਾਨ੍ਯੁਕ੍ਤਾਨਿ ਮੁਨੀਸ਼੍ਵਰੈਃ। ਤੇषਾਂ ਪੁਣ੍ਯਤਮਂ ਤੀਰ੍ਥਮਿਦਮਾਹ ਪਿਤਾਮਹਃ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ 'ਚ, ਜੋ ਤੀਰਥ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪਿਤਾਮਹ ਨੇ ਇਸ ਤੀਰਥ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨਿਆ ਹੈ।
ਕੁਂਡੇ ਤੁ ਮਧ੍ਯਮੇ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਕਾਰ੍ਤਿਕ੍ਯਾਂ ਯਃ ਪੁਮਾਨ੍ਦ੍ਵਿਜੇ। ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤੇ ਚਾਪਿ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਸੋਸ਼੍ਵਮੇਧਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕਾਰਤਿਕ 'ਚ ਮੱਧ ਕੁੰਡ 'ਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੌਲਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਕਨਿष੍ਠਕੇਪ੍ਯਤ੍ਰ ਕੁਂਡੇ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਸਮਾਧਿਨਾ। ਯਃ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤਿ ਵਿਪ੍ਰਾਯ ਸੁਰੂਪਾਮਪਿ ਸ਼ਾਲਿਕਾਮ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਛੋਟੇ ਕੁੰਡ 'ਚ ਵੀ, ਜੋ ਇਥੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਸੋਹਣੀ ਚੌਲ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,
ਸ ਪ੍ਰਯਾਤਿ ਨਰਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮਗ੍ਨਿਲੋਕਂ ਮਨੋਰਮਮ੍। ਤ੍ਰਿਃਸਪ੍ਤਕੁਲਸਂਯੁਕ੍ਤੋ ਭੁਂਕ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਮਹਾਫਲਮ੍
ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਜਲਦੀ ਅੱਗ ਦੇ ਸੁਆਦਲੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਕੱਤੀ ਕੁਲਾਂ ਸਮੇਤ ਉਥੇ ਵੱਡਾ ਫਲ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਗਮਨਾਯ ਮਤਿਃ ਸ੍ਥਿਰਾ। ਪੁਰੁषੇਣ ਤੁ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਪੁष੍ਕਰਾਵਾਪ੍ਤਯੇ ਸ਼ੁਭਾ
ਇਸ ਲਈ, ਹਰ ਜਤਨ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮਨ ਪੱਕਾ ਕਰਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਪੁਸ਼ਕਰ ਜਾਣ ਦੀ ਸੋਚ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪੁष੍ਕਰਾਰਣ੍ਯਮਾਸਾਦ੍ਯ ਪ੍ਰਾਚੀ ਯਤ੍ਰ ਸਰਸ੍ਵਤੀ। ਮਤਿਃ ਸ੍ਮृਤਿਃ ਸ਼ੁਭਾ ਪ੍ਰਜ੍ਞਾ ਮੇਧਾ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਦਯਾਪਰਾ
ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੇ ਜੰਗਲ 'ਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਜਿੱਥੇ ਪੂਰਬੀ ਸਰਸਵਤੀ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਮਨ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਨਿਸ਼ਚੇ, ਯਾਦ, ਗਿਆਨ, ਸਮਝ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਦਇਆ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਪਰ੍ਯਾਯਾष੍षਡੇਤੇ ਸਂਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ। ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਯਤ੍ਰਾਸੌ ਪ੍ਰਾਚੀਭੂਤਾ ਸਰਸ੍ਵਤੀ
ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਛੇ ਹੋਰ ਨਾਮ ਵੀ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ। ਜਿਥੋਂ ਤੋਂ ਉਹ ਸਰਸਵਤੀ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਹੀ, ਉਥੋਂ ਤੋਂ—
ਤਤ੍ਰਸ੍ਥਂ ਤਜ੍ਜਲਂ ਯੇਪਿ ਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਤਟਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ। ਤੇਪ੍ਯਸ਼੍ਵਮੇਧਸ੍ਯਫਲਂ ਲਭਂਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਜੋ ਲੋਕ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਹੋ ਕੇ ਉਥੇ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਯੋਵਤੀਰ੍ਯ ਪੁਨਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਸ੍ਨਾਨਂ ਸਮਾਚਰੇਤ੍। ਨਰਃ ਸਮਾਧਿਯੁਕ੍ਤੋ ਵੈ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋਨੁਚਰੋ ਭਵੇਤ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਉਥੋਂ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ ਫਿਰ ਉਥੇ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸੇਵਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਾਕਾਦਿਨਾਪਿ ਹਿ ਪਿਤॄਨ੍ਯਸ੍ਤਤ੍ਰਾਰ੍ਚਯਤੇ ਨਰਃ। ਸੋਪ੍ਯੇਤਿ ਵਿਪੁਲਾਨ੍ਭੋਗਾਂਸ੍ਤੇषਾਮੇਵਾਨੁਭਾਵਤਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਉਥੇ ਸਾਦਾ ਭੋਜਨ ਜਿਵੇਂ ਸਬਜੀਆਂ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਉਹ ਵੀ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਸੁਖ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਯੇ ਪੁਨਰ੍ਵਿਧਿਨਾ ਤਤ੍ਰ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਮਾਨਵਾਃ। ਤੇ ਨਯਂਤਿ ਪਿਤॄਨ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਨਰਕਾਦਪਿ ਦੁਃਖਦਾਤ੍
ਪਰ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਥੇ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਨਰਕ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾ ਕੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤृਪ੍ਯਂਤਿ ਪਿਤਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਸ਼ਮਿਸ਼੍ਰਿਤਮ੍। ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤੇ ਤੋਯਂ ਪੂਤਂ ਤੇषਾਂ ਤਿਲਾਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਜੋ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਕੇ ਕੁਸ਼ ਅਤੇ ਤਿਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵੇषਾਮੇਵ ਤੀਰ੍ਥਾਨਾਮਿਦਮੇਵਾਧਿਕਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍। ਆਦਿਤੀਰ੍ਥਮਿਦਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤੀਰ੍ਥਾਨਾਂ ਭੁਵਿ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤੀਰਥ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਆਦਿ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ।
ਧਰ੍ਮਾਪਵਰ੍ਗਯੋਃਨਕ੍ਰੀਡਾਨਨਿਧਿਭੂਤਮਵਸ੍ਥਿਤਮ੍। ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਨਪੁਨਸ਼੍ਚੈਵਨਸਮੇਤਂਨਗੁਣਵਤ੍ਤਰਮ੍
ਇਹ ਸਰਸਵਤੀ ਦਾ ਮਿਲਾਪ ਧਰਮ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕੋਈ ਤੀਰਥ ਨਹੀਂ।
ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਕਾਮਮੋਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਚਤੁਰ੍ਣਾਮਪਿ ਦਾਯਕਮ੍। ਯੇਪ੍ਯਤ੍ਰ ਮਲਨਾਸ਼ਾਯ ਪੁਮਾਂਸੋ ਵਿਵਿਸ਼ੁਰ੍ਜਲਮ੍
ਇਹ ਤੀਰਥ ਧਰਮ, ਧਨ, ਇਛਾ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ—ਚਾਰੇ ਲਕੜਾਂ—ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਗੋਪ੍ਰਦਾਨਸਮਂ ਤੇषਾਂ ਸੁਖੇਨੈਵ ਫਲਂ ਭਵੇਤ੍। ਸੁਵਰ੍ਣਦਾਨੇਨ ਸਮਮੇਵਮਾਹੁਰ੍ਮਨੀषਿਣਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਗੋਦਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਸੁਵਰਨ ਦਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਵੀ ਹੈ।
ਤਰ੍ਪਣਾਤ੍ਪਿਣ੍ਡਦਾਨਾਚ੍ਚ ਨਰਕੇष੍ਵਪਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ। ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਪ੍ਰਯਾਨ੍ਤਿ ਪਿਤਰਸ੍ਤਤ੍ਰ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਤਾਰਿਤਾਃ
ਤਰਪਣ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਨਾਲ, ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਉਥੇ ਪੁੱਤਰ ਦੁਆਰਾ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੁष੍ਕਰੇਪਿ ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਂ ਯੇ ਪਿਬਨ੍ਤਿ ਜਲਂ ਜਨਾਃ। ਤੇ ਲਭਨ੍ਤੇऽਕ੍ਸ਼ਯਾਨ੍ਲੋਕਾਨ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼ਵਂਦਿਤਾਨ੍
ਜੋ ਲੋਕ ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿੱਚ ਸਰਸਵਤੀ ਦਾ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਟੱਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵੇਸ਼ਾ ਸਤਕਾਰਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਵਰ੍ਗਨਿਸ਼੍ਰੇਣਿਕਾਭੂਤਾ ਪੁष੍ਕਰੇ ਚ ਸਰਸ੍ਵਤੀ। ਸਾ ਪੁਣ੍ਯਵਦ੍ਭਿਸ੍ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੁਂ ਪੁਂਭਿਸ਼੍ਸ਼ਕ੍ਯਾ ਮਹਾਨਦੀ
ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿੱਚ ਸਰਸਵਤੀ ਸਵਰਗ ਦੀ ਸੀੜ੍ਹੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਵੱਡੀ ਦਰਿਆ ਸਿਰਫ਼ ਪਵਿੱਤਰ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਮੁਨਿਭਰ੍ਧਰ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞੈਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਨਿषੇਵਿਤਾ। ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸਾ ਦੇਵੀ ਪਵਿਤ੍ਰਾ ਸਰ੍ਵਤਸ੍ਸ੍ਥਿਤਾ
ਉਥੇ ਹਰ ਥਾਂ ਧਰਮ ਦੇ ਮੂਲ ਜਾਣਣ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਦੇਵੀ ਹਰ ਥਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਹਾਜ਼ਰ ਹੈ।
ਪੁष੍ਕਰੇ ਤੁ ਵਿਸ਼ੇषੇਣ ਪੂਤਾਤ੍ਪੂਤਤਮਾ ਹਿ ਸਾ। ਨਦੀ ਸਰਸ੍ਵਤੀ ਪੁਣ੍ਯਾ ਸੁਲਭਾ ਜਗਤਿ ਸ੍ਥਿਤਾ
ਪਰ ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ; ਸਰਸਵਤੀ ਪਵਿੱਤਰ ਦਰਿਆ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦੁਰ੍ਲਭਾ ਸਾ ਕੁਰੁਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਪ੍ਰਭਾਸੇ ਪੁष੍ਕਰੇ ਤਥਾ। ਤਤ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਾਨਾਂ ਪ੍ਰਵਰਂ ਵਿਹਿਤਂ ਭੁਵਿ
ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ, ਪ੍ਰਭਾਸ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਾਫੀ ਵਿਰਲੇ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਤੀਰਥ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਕਾਮਮੋਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਚਤੁਰ੍ਣਾਮਪਿ ਸਾਧਕਮ੍। ਪ੍ਰਾਚੀਂ ਸਰਸ੍ਵਤੀਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਯੋਨ੍ਯਤ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਹਿ ਮਾਰ੍ਗਤੇ
ਪੂਰਬੀ ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਕੇ ਚਾਰੇ ਲਕੜਾਂ—ਧਰਮ, ਧਨ, ਇਛਾ, ਮੁਕਤੀ—ਪੂਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ ਹੋਰ ਤੀਰਥ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਸ ਕਰਸ੍ਥਂ ਸਮੁਤ੍ਸृਜ੍ਯ ਹ੍ਯਮृਤਂ ਵਿषਮਿਚ੍ਛਤਿ। ਜ੍ਯੇष੍ਠੇ ਜ੍ਯੇष੍ਠਾ ਪ੍ਰਯਾਗਸ੍ਯ ਮਧ੍ਯਮੇ ਮਧ੍ਯਮਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਰੱਖੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਵਿਸ਼ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਬੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਮੱਧਲੀ ਮੱਧਮ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਤਤੋ ਗਚ੍ਛੇਤ੍ਕਨੀਯਾਂਸਂ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ। ਤ੍ਰਿष੍ਵਪ੍ਯੇਤੇषੁ ਸ੍ਨਾਯੀਤ ਕੁਰ੍ਯਾਚ੍ਚਾਪਿ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍
ਫਿਰ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਛੋਟੇ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮ ਕੇ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨੋ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਵੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤਿ ਪਿਤृਭ੍ਯੋ ਯਸ੍ਤੋਯਂ ਤੇषਾਂ ਤਿਲਾਨ੍ਵਿਤਮ੍। ਤੇਪਿ ਤੁष੍ਟਾਃ ਪੁਨਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਂਤ੍ਯਮਿਤਂ ਫਲਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਿਲਾਂ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਭੇਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਬੇਅੰਤ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।