ਸਂਹਰਿष੍ਯਤਿ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਂ ਸੁਪ੍ਤੇ ਚੈਵ ਜਰ੍ਨਾਦਨੇ । ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਜੇ ਸੁੱਤ ਅਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਲੈ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਵੇਗੀ। ਉਸ ਦੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਅਗਲੇ ਸ਼ਬਦ ਕਹੇ।
ਅਹਂ ਚ ਨਿਰ੍ਜਿਤੋ ਯੇਨ ਕਥਂ ਸੋऽਪਿ ਤ੍ਵਯਾ ਜਿਤਃ । ਏਕਾਦਸ਼੍ਯੁਵਾਚ- ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਚ੍ਚ ਭੋ ਸ੍ਵਾਮਿਨ੍ਮਹਾਦੈਤ੍ਯੋ ਮਯਾ ਹਤਃ
ਜਿਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਹਰਾਇਆ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਕਿਵੇਂ ਜਿੱਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ? ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਸਵਾਮੀ, ਮੈਂ ਵੱਡਾ ਦੈਤ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ- ਆਨਂਦਂ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਮੁਨਯੋ ਦੇਵਤਾ ਗਤਾਃ । ਬ੍ਰੂਹਿ ਤ੍ਵਂ ਚ ਮਯਾ ਭਦ੍ਰੇ ਯਤ੍ਤੇ ਮਨਸਿ ਰੋਚਤੇ । ਦਦਾਮਿ ਚ ਨ ਸਂਦੇਹੋ ਯਤ੍ਸੁਰੈਰਪਿ ਦੁਰ੍ਲ੍ਲਭਮ੍
ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਨੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਪਾਈ ਹੈ। ਹੇ ਭਾਗਵਤੀ, ਦੱਸ ਕਿ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕੀ ਚਾਹ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਹ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਮਿਲਣਾ ਔਖਾ ਹੋਵੇ।
ਏਕਾਦਸ਼੍ਯੁਵਾਚ- ਯਦਿ ਤੁष੍ਟੋऽਸਿ ਮੇ ਦੇਵ ਸਤ੍ਯਮੁਕ੍ਤਂ ਜਨਾਰ੍ਦਨ । ਵਰਮੇਕਂ ਤੁ ਵਾਂਚ੍ਛਾਮਿ ਹृਦਯੇ ਚ ਜਗਤ੍ਪਤੇ
ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਰਾਜੀ ਹੈਂ, ਹੇ ਦੇਵ, ਅਤੇ ਜੇ ਮੈਂ ਸੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹੇ ਜਗਤਪਤੀ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਰ ਮੰਗਦੀ ਹਾਂ।
ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਾਮਿ ਚ ਦੇਵੇਸ਼ ਈਪ੍ਸਿਤਂ ਚ ਮਯਾ ਪ੍ਰਭੋ । ਯਦਿ ਸਤ੍ਯਂ ਜਗਨ੍ਨਾਥ ਤਿਸ੍ਰੋ ਵਾਚੋ ਦਦਾਸਿ ਮੇ
ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਮੈਂ ਜੋ ਚਾਹਦੀ ਹਾਂ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਮੰਗਦੀ ਹਾਂ। ਜੇ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਹੇ ਜਗਤਨਾਥ, ਤਿੰਨ ਵਰ ਮੇਰੇ ਲਈ ਦੇ।
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ- ਸਤ੍ਯਂ ਸਤ੍ਯਂ ਮਯਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਅਵਸ਼੍ਯਂ ਤਵ ਸੁਵ੍ਰਤੇ । ਤਿਸ੍ਰੋ ਵਾਚੋ ਮਯਾ ਦਤ੍ਤਾ ਨ ਚਾਵਾਕ੍ਯਂ ਭਵੇਦਿਹ
ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੱਚ, ਸੱਚ, ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਹੈ; ਹੇ ਸੁਵਰਤ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵਰ ਜਰੂਰ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
ਏਕਾਦਸ਼੍ਯੁਵਾਚ- ਤ੍ਰਿਭੁਵਨੇषੁ ਚ ਦੇਵੇਸ਼ ਚਤੁਰ੍ਯੁਗੇषੁ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍ । ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਤਾਦृਸ਼ਂ ਕੁਰੁ ਮੇ ਪ੍ਰਭੋ
ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇ ਚਾਰ ਯੁਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਹਰ ਥਾਂ ਇਹੀ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।
ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਪ੍ਰਧਾਨਂ ਹਿ ਸਰ੍ਵਵਿਘ੍ਨਵਿਨਾਸ਼ਿਨੀ । ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਕਰੀ ਦੇਵੀ ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਦ੍ਭਵਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਸਭ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਅਤੇ ਸਭ ਸਿਧੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਬਣ ਜਾਵਾਂ।
ਮਾਮੁਪੋष੍ਯਂਤਿ ਯੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤਵ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਜਨਾਰ੍ਦਨ । ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਭਵੇਤ੍ਤੇषਾਂ ਯਦਿ ਤੁष੍ਟੋऽਸਿ ਮੇ ਪ੍ਰਭੋ 6.38.
ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਮਨਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਮਨਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਰਾਜੀ ਹੋਵੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਸਿਧੀਆਂ ਮਿਲਣ।
ਉਪਵਾਸਂ ਚ ਨਕ੍ਤਂ ਚ ਏਕਭਕ੍ਤਂ ਕਰੋਤਿ ਚ । ਤਸ੍ਯ ਵਿਤ੍ਤਂ ਚ ਧਰ੍ਮਂ ਚ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਵੈ ਦੇਹਿ ਮਾਧਵ
ਜੋ ਉਪਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਾਗਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੇ ਹਨ—ਹੇ ਮਾਧਵ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਧਨ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇ।
ਵਿष੍ਣੁਰੁਵਾਚ-। ਯਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵਦਸਿ ਕਲ੍ਯਾਣਿ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਚ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਮਨੋਰਥਾਨ੍ਭਦ੍ਰੇ ਦਾਸ੍ਯਸਿ ਤ੍ਵਂ ਚ ਨਾਨ੍ਯਥਾ
ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਸੁਭਾਗਵਤੀ, ਜੋ ਕੁਝ ਤੂੰ ਮੰਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਹੋਵੇਗਾ। ਤੂੰ ਸਭ ਮਨ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰੇਗੀ, ਤੇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ।
ਮਮ ਭਕ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ਲੋਕੇ ਯੇ ਚ ਭਕ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇ । ਚਤੁਰ੍ਯੁਗੇषੁ ਵਿਖ੍ਯਾਤਾਸ੍ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਵੈ ਪ੍ਰਭੋ
ਮੇਰੇ ਭਗਤ ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੋ ਕਾਰਤਿਕ ਵਿੱਚ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਚਾਰ ਯੁਗਾਂ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਣਗੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।
ਤ੍ਵਾਂ ਚ ਸ਼ਕ੍ਤਿਮਹਂ ਮਨ੍ਯੇ ਏਕਾਦਸ਼ੀਵ੍ਰਤਸ੍ਥਿਤਾਃ । ਮਮ ਪੂਜਾਂ ਕਰਿष੍ਯਂਤਿ ਮੋਕ੍ਸ਼ਗਾਸ੍ਤੇ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਮੇਰੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਪਾਵਣਗੇ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਤृਤੀਯਾ ਚਾष੍ਟਮੀ ਚੈਵ ਨਵਮੀ ਚ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ੀ । ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ੇषੇਣ ਤਿਥਿਰੇषਾ ਹਰਿਪ੍ਰਿਯਾ । ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਾਧਿਕਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸਤ੍ਯਂ ਸਤ੍ਯਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਤਿਜੀ, ਅਠਵੀਂ, ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਚੌਦਵੀਂ ਤਿਥੀ, ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਏਕਾਦਸ਼ੀ—ਇਹ ਤਿਥੀ ਹਰੀ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਤੋਂ ਵਧ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ; ਸੱਚ, ਸੱਚ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਇਦਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਰਂ ਤਸ੍ਯੈ ਤਿਸ੍ਰੋ ਵਾਚੋ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਹृष੍ਟਾ ਪੁष੍ਟਾ ਚ ਸਂਜਾਤਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀਮਹਾਵ੍ਰਤਾ
ਇਹ ਤਿੰਨ ਵਰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਦੇ ਕੇ, ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਮਹਾਵਰਤ ਖੁਸ਼ ਅਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤ ਹੋ ਗਈ।
ਸ਼ਤ੍ਰੁਂ ਹਂਸਿ ਪਰਾਂ ਤਸ੍ਯ ਦਦਾਸਿ ਪਰਮਾਂ ਗਤਿਮ੍ । ਤ੍ਵਂ ਹਂਸਿ ਸਰ੍ਵਵਿਘ੍ਨਾਨਿ ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਵਰਪ੍ਰਦਾ
ਤੂੰ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰਦੀ ਹੈਂ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਚੀ ਗਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਸਭ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈਂ ਅਤੇ ਸਭ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਸਿਧੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈਂ।
ਉਭਯੋਃ ਪਕ੍ਸ਼ਯੋਃ ਪਾਰ੍ਥ ਤੁਲ੍ਯਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਸ਼ੁਭਾ । ਨ ਸ਼ੁਕ੍ਲਾ ਨੈਵ ਕृष੍ਣਾ ਚ ਵਿਭੇਦਂ ਨੈਵ ਕਾਰਯੇਤ੍
ਹੇ ਪਾਰਥ, ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦੋਵੇਂ ਪੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ; ਨਾ ਇਹ ਸ਼ੁਕਲ ਹੈ, ਨਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਤੇ ਕੋਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਵਿਭੇਦੋ ਨੈਵ ਕਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯਃ ਸਮਸ੍ਤਵ੍ਰਤਕਾਰਿਭਿਃ । ਦਿਵਾ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਰਾਤ੍ਰੌ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਭਕ੍ਤਿਤਤ੍ਪਰਃ
ਜੋ ਸਭ ਵਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਕੋਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਦਿਨ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਰਾਤ, ਜੋ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ—
ਤਿਥਿਰੇਕਾ ਭਵੇਤ੍ਸਰ੍ਵਾ ਪਕ੍ਸ਼ਯੋਰੁਭਯੋਰਪਿ । ਉਭਯੈਕਾਦਸ਼ੀ ਸ੍ਵਲ੍ਪਾ ਹ੍ਯਂਤੇ ਚੈਵ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ
ਇੱਕ ਤਿਥੀ ਦੋਵੇਂ ਪੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਪੂਰ੍ਣਾ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਸਾ ਹਰਿਪ੍ਰਿਯਾ । ਏਕਾਮੁਪੋषਯੇਤ੍ਤਾਂ ਵੈ ਸਹਸ੍ਰੈਕਾਦਸ਼ੀਫਲਮ੍
ਪਰ ਵਿਚਕਾਰ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਤਿਥੀਆਂ ਨੂੰ ਛੂਹਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਦਿਨ ਹਰੀ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਿਨ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਉਪਵਾਸ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸਹਸ੍ਰਗੁਣਿਤਂ ਹ੍ਯੇਵਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਪਾਰਣੇ ਕृਤੇ । ਅष੍ਟਮ੍ਯੇਕਾਦਸ਼ੀ षष੍ਠੀ ਤृਤੀਯਾ ਚ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ੀ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਉਪਵਾਸ ਖੋਲ੍ਹਣ ਨਾਲ ਪੁਣ ਦਾ ਫਲ ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅਸ਼ਟਮੀ, ਇਕਾਦਸ਼ੀ, ਛੱਠੀ, ਤੀਜੀ ਤੇ ਚੌਦਹਵੀਂ ਤਿਥੀ—
ਪੂਰ੍ਵਵਿਦ੍ਧਾ ਨ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਪਰਵਿਦ੍ਧਾਮੁਪੋषਯੇਤ੍ । ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਹ੍ਯਹੋਰਾਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਭਾਤੇ ਘਟਿਕਾ ਭਵੇਤ੍
ਜੇ ਉਹ ਪਿਛਲੀ ਤਿਥੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਪਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਪਰ ਜੇ ਅਗਲੀ ਤਿਥੀ ਨਾਲ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦਿਨ ਤੇ ਰਾਤ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਸਵੇਰੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸਾ ਤਿਥਿਃ ਪਰਿਹਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਉਪੋष੍ਯਾ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਯੁਤਾ । ਏਵਂਵਿਧਾ ਮਯਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਪਕ੍ਸ਼ਯੋਰੁਭਯੋਰਪਿ
ਉਹ ਤਿਥੀ ਛੱਡ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਤਿਥੀ ਤੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਪੱਖਾਂ ਦੀ ਵਿਧੀ ਮੈਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਏਕਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵੀਤ ਹ੍ਯੁਪਵਾਸਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਤੇ ਯਾਂਤਿ ਵੈष੍ਣਵਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਯਤ੍ਰਾਸ੍ਤੇ ਗਰੁਡਧ੍ਵਜਃ
ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਉਪਵਾਸ ਜਰੂਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਲੋਕ ਇਹ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੈਸ਼ਣਵ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਾਸ ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਗਰੁੜ-ਧਵਜ ਵਿਸ਼ਨੂ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਧਨ੍ਯਾਸ੍ਤੇ ਮਾਨਵਾ ਲੋਕੇ ਵਿष੍ਣੁਭਕ੍ਤਿਪਰਾਯਣਾਃ । ਏਕਾਦਸ਼੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਕਾਲੇषੁ ਯਃ ਪਠੇਤ੍
ਉਹ ਲੋਕ ਧਨਵੰਤ ਹਨ ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਭਕਤੀ ਵਿੱਚ ਲਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਕੋਈ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹਰ ਸਮੇਂ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ—
ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਸੋऽਪਿ ਪੁਣ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਮਾਨਵਃ । ਦਿਵਾ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਰਾਤ੍ਰੌ ਯੇ ਵੈ ਸ਼ृਣ੍ਵਂਤਿ ਭਕ੍ਤਿਤਃ
ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪੁਣ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਦਿਨ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਰਾਤ, ਜੋ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਸੁਣਦੇ ਹਨ—
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਦਿਪਾਪੇਭ੍ਯੋ ਮੁਚ੍ਯਂਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਵਿष੍ਣੁਧਰ੍ਮਸਮਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਗੀਤਾਰ੍ਥਂ ਚ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ । ਏਕਾਦਸ਼ੀਸਮਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਵ੍ਰਤਂ ਪਾਪਪ੍ਰਣਾਸ਼ਨਮ੍
ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ-ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਵਿਸ਼ਨੂ ਧਰਮ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ, ਗੀਤਾ ਦੇ ਅਰਥ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ; ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਵਰਗਾ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਰਤ ਨਹੀਂ।
ਯੁਧਿष੍ਠਿਰ ਉਵਾਚ- ਸਾਧੁ ਕृष੍ਣ ਜਗਨ੍ਨਾਥ ਆਦਿਦੇਵ ਜਗਤ੍ਪਤੇ । ਕਥਯਸ੍ਵ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਕृਪਾਂ ਕੁਰੁ ਮਮੋਪਰਿ
ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਜਗਤ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਆਦਿ ਦੇਵ, ਜਗਤਪਤੀ, ਮਿਹਰ ਕਰ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ ਤੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰੋ।
ਮਾਘਸ੍ਯ ਕृष੍ਣਪਕ੍ਸ਼ੇ ਤੁ ਕਾ ਵਾ ਚੈਕਾਦਸ਼ੀ ਭਵੇਤ੍ । ਕਿਂ ਨਾਮ ਕੋ ਵਿਧਿਸ੍ਤਸ੍ਯਾ ਏਤਦ੍ਵਿਸ੍ਤਰਤੋ ਵਦ
ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ? ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕੀ ਹੈ ਤੇ ਵਿਧੀ ਕੀ ਹੈ? ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।
ਦਾਲਭ੍ਯ ਉਵਾਚ- ਮਰ੍ਤ੍ਯਲੋਕਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਪਾਪਂ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਜਂਤਵਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਦਿਪਾਪੈਸ਼੍ਚ ਯੁਕ੍ਤਾ ਯੇ ਵਿਵਿਧਾਦਿਭਿਃ
ਦਾਲਭਿਆ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੋ ਜੀਵ ਮਰਤਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮ-ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਾਪਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।