ਅਭਿਵਾਦ੍ਯ ਗੁਰੁਂ ਬ੍ਰੂਯਾਦਭਿਧਾਂ ਸ੍ਵਾਂ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ਨਿਤਿ। ਇਦਂ ਕਰਿष੍ਯੇ ਭਗਵਨ੍ਨਿਦਂ ਚਾਪਿ ਮਯਾ ਕृਤਮ੍
ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਇਰਾਦਾ ਦੱਸੇ: "ਭਗਵਨ, ਇਹ ਕੰਮ ਮੈਂ ਕਰਾਂਗਾ," ਜਾਂ "ਇਹ ਵੀ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।"
ਇਤਿ ਸਰ੍ਵਂ ਚ ਵਿਜ੍ਞਾਪ੍ਯ ਨਿਵੇਦ੍ਯ ਗੁਰਵੇ ਧਨਮ੍। ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਕृਤਂ ਚ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯੇਯਂ ਗੁਰਵੇ ਪੁਨਃ
ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸ ਕੇ, ਜੋ ਵੀ ਧਨ ਮਿਲੇ ਉਹ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰੇ। ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ਦੀ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਦੱਸੇ।
ਯਾਂਸ੍ਤੁ ਗਂਧਾਨ੍ਰਸਾਨ੍ਵਾਪਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਨ ਸੇਵਤੇ। ਸੇਵੇਤ ਤਾਨ੍ਸਮਾਵृਤ੍ਯ ਇਤਿ ਧਰ੍ਮੇषੁ ਨਿਸ਼੍ਚਯਃ
ਜਿਹੜੇ ਸੁਗੰਧ ਜਾਂ ਸਵਾਦ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪਹਿਲਾਂ ਨਹੀਂ ਵਰਤਦਾ ਸੀ, ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਹੋਣ 'ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਰਤੇ। ਇਹ ਹੀ ਧਰਮ ਦਾ ਨਿਯਮ ਹੈ।
ਯੇ ਕੇਚਿਦ੍ਵਿਸ੍ਤਰੇਣੋਕ੍ਤਾ ਨਿਯਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਣਃ। ਤਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨਨੁਗृਹ੍ਣੀਯਾਦ੍ਭਕ੍ਤਸ਼੍ਸ਼ਿष੍ਯਸ਼੍ਚ ਵੈ ਗੁਰੋਃ
ਜੋ ਵੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਲਈ ਨਿਯਮ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਦਾ ਭਗਤ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੰਨੇ।
ਸ ਏਵ ਗੁਰਵੇ ਪ੍ਰੀਤਿਮੁਪਕृਤ੍ਯ ਯਥਾਬਲਮ੍। ਅਗ੍ਰਾਮ੍ਯੇष੍ਵਾਸ਼੍ਰਮੇष੍ਵੇਵ ਸ਼ਿष੍ਯੋ ਵਰ੍ਤੇਤ ਕਰ੍ਮਣਾ
ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਕੇ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿਰਫ ਚੰਗੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰੇ, ਗਲਤ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਚੇ।
ਵੇਦਵੇਦੌ ਤਥਾ ਵੇਦਾਨ੍ਵੇਦਾਰ੍ਥਾਂਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਦ੍ਵਿਜਃ। ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਭੁਗਪ੍ਯਧਃਸ਼ਾਯੀ ਸਮਧੀਤ੍ਯ ਗੁਰੋਰ੍ਮੁਖਾਤ੍
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ, ਗੁਰੂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਵੇਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਗ ਤੇ ਅਰਥ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਭਿਖਿਆ ਤੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸੌਣ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ।
ਵੇਦਵ੍ਰਤੋਪਯੋਗੀ ਚ ਚਤੁਰ੍ਥਾਂਸ਼ੇਨ ਯੋਗਤਃ। ਗੁਰਵੇ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸਮਾਵਰ੍ਤੇਦ੍ਯਥਾਵਿਧਿ
ਵੇਦ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਮਨੋਤਿ ਪੂਰੀ ਕਰਕੇ ਤੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਦੱਖਣਾ ਦੇ ਕੇ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰੇ।
ਧਰ੍ਮਾਨ੍ਵਿਤੈਰ੍ਯੁਤੋ ਦਾਰੈਰਗ੍ਨੀਨਾਵਾਹ੍ਯ ਪੂਜਯੇਤ੍। ਦ੍ਵਿਤੀਯਮਾਯੁषੋ ਭਾਗਂ ਗृਹਮੇਧੀ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਧਰਮ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਜੁੜ ਕੇ, ਅੱਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਕੇ, ਗ੍ਰਿਹਸਥੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਏ।
ਗृਹਸ੍ਥਵृਤ੍ਤਯਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਚਤਸ੍ਰੋ ਮੁਨਿਭਿਃ ਕृਤਾਃ। ਕੁਸੂਲਧਾਨ੍ਯਾ ਪ੍ਰਥਮਾ ਕੁਂਭੀਧਾਨ੍ਯਾ ਦ੍ਵਿਤੀਯਕਾ
ਮੁਨੀਆਂ ਨੇ ਚਾਰ ਗ੍ਰਿਹਸਥੀ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਬਣਾਏ: ਪਹਿਲਾ ਧਾਨ ਢੇਰੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ, ਦੂਜਾ ਧਾਨ ਮਟਕੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ।
ਅਸ਼੍ਵਸ੍ਤਨੀ ਤृਤੀਯੋਕ੍ਤਾ ਕਾਪੋਤ੍ਯਥ ਚਤੁਰ੍ਥਿਕਾ। ਤਾਸਾਂ ਪਰਾਪਰਾ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾ ਧਰ੍ਮਤੋ ਲੋਕਜਿਤ੍ਤਮਾ੩੦੦ 1.15.
ਤੀਜਾ ਤਰੀਕਾ 'ਘੋੜੇ ਦੀ ਛਾਤੀ' ਤੇ ਚੌਥਾ 'ਕਬੂਤਰ ਵਰਗਾ' ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਘੱਟ ਧਰਮ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਤੇ ਜਿੱਤਣ ਨਾਲ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ।
षਟ੍ਕਰ੍ਮਵਰ੍ਤ੍ਤਕਸ੍ਤ੍ਵੇਕਸ੍ਤ੍ਰਿਭਿਰਨ੍ਯਃ ਪ੍ਰਸਰ੍ਪਤੇ। ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਚੈਵ ਚਤੁਰ੍ਥਸ੍ਤੁ ਦ੍ਵਿਜਃ ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਿ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਇੱਕ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਛੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦੂਜਾ ਤਿੰਨ, ਤੇ ਹੋਰ ਦੋ। ਪਰ ਚੌਥਾ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ, ਬ੍ਰਹਮ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਗृਹਮੇਧਿਵ੍ਰਤਾਦਨ੍ਯਨ੍ਮਹਤ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਨ ਚਕ੍ਸ਼ਤੇ। ਨਾਤ੍ਮਾਰ੍ਥੇ ਪਾਚਯੇਦਨ੍ਨਂ ਨ ਵृਥਾ ਘਾਤਯੇਤ੍ਪਸ਼ੁਮ੍
ਗ੍ਰਿਹਸਥੀ ਦੀ ਮਨੋਤਿ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਤੀਰਥ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਲਈ ਖਾਣਾ ਨਾ ਪਕਾਏ, ਨਾ ਵਿਅਰਥ ਪਸ਼ੂ ਮਾਰੇ।
ਪ੍ਰਾਣੀ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾਪ੍ਰਾਣੀ ਸਂਸ੍ਕਾਰਾਦ੍ਯਜ੍ਞਮਰ੍ਹਤਿ। ਨ ਦਿਵਾ ਪ੍ਰਸ੍ਵਪੇਜ੍ਜਾਤੁ ਨ ਪੂਰ੍ਵਾਪਰਰਾਤ੍ਰਯੋਃ
ਜੀਵ ਜਾਂ ਅਜੀਵ, ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਯਜਨ ਤੇ ਕਰਮਾਂ ਲਈ ਯੋਗ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਰਾਤ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੌਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਨ ਭੁਂਜੀਤਾਂਤਰਾਕਾਲੇ ਨਾਨृਤਂ ਤੁ ਵਦੇਦਿਹ। ਨ ਚਾਪ੍ਯਸ਼੍ਨਨ੍ਵਸੇਦ੍ਵਿਪ੍ਰੋ ਗृਹੇ ਕਸ਼੍ਚਿਦਪੂਜਿਤਃ
ਅਣਸਮੇਂ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ, ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਣਾ। ਕੋਈ ਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜਿਸ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਨਾ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਭੁੱਖਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਤਥਾਸ੍ਯਾਤਿਥਯਃ ਪੂਜ੍ਯਾ ਹਵ੍ਯਕਵ੍ਯਵਹਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ। ਵੇਦਵਿਦ੍ਯਾਵ੍ਰਤਸ੍ਨਾਤਾ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਾ ਵੇਦਪਾਰਗਾਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਪਿਤਰਾਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਭੇਟਾਂ ਦੇਣੀਆਂ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹਨ; ਜੋ ਵਿਦਿਆਵਾਨ ਹਨ, ਵ੍ਰਤਾਂ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਜੀਵਿਨੋਦਾਂਤਾਃ ਕ੍ਰਿਯਾਵਂਤਸ੍ਤਪਸ੍ਵਿਨਃ। ਤੇषਾਂ ਹਵ੍ਯਂ ਚ ਕਵ੍ਯਂ ਚਾਪ੍ਯਰ੍ਹਣਾਰ੍ਥਂ ਵਿਧੀਯਤੇ
ਜੋ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਦੇ ਹਨ, ਕਰਮਾਂ ਤੇ ਤਪ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦੇਣੀ ਇੱਜ਼ਤ ਵਜੋਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਨਸ਼੍ਵਰੈਸ੍ਸਂਪ੍ਰਯਾਤਸ੍ਯ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਾਪਗਤਸ੍ਯ ਚ। ਅਪਵਿਦ੍ਧਾਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਸ੍ਯ ਗੁਰੋਰ੍ਵਾਲੀਕਕਾਰਿਣਃ
ਜੋ ਨਾਸਵੰਤ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਛੱਡ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਅੱਗ ਦੀ ਸੇਵਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਗੁਰੂ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਉਲਟ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਅਸਤ੍ਯਾਭਿਨਿਵੇਸ਼ਸ੍ਯ ਨਾਧਿਕਾਰੋਸ੍ਤਿ ਕਰ੍ਮਣੋਃ। ਸਂਵਿਭਾਗੋਤ੍ਰ ਭੂਤਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵੇषਾਮੇਵ ਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਜੋ ਝੂਠ ਨਾਲ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ। ਇੱਥੇ ਸਿਰਫ਼ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ ਸਾਂਝ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਥੈਵਾਪਚਮਾਨੇਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਦੇਯਂ ਗृਹਮੇਧਿਨਾ। ਵਿਘਸਾਸ਼ੀ ਭਵੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਚਾਮृਤਭੋਜਨਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਕਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਘਰਵਾਲਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਘਸਾਸ਼ੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗਾ ਭੋਜਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਅਮृਤਂ ਯਜ੍ਞਸ਼ੇषਂ ਸ੍ਯਾਦ੍ਭੋਜਨਂ ਹਵਿषਾ ਸਮਮ੍। ਸਂਭੁਕ੍ਤਸ਼ੇषਂ ਯੋਸ਼੍ਨਾਤਿ ਤਮਾਹੁਰ੍ਵਿਘਸਾਸ਼ਿਨਮ੍
ਯਜਨ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਹਵਿਸ਼ ਨਾਲ ਬਰਾਬਰ ਹੈ; ਜੋ ਸਾਂਝ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਘਸਾਸ਼ੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਵਦਾਰਨਿਰਤੋ ਦਾਂਤੋ ਦਕ੍ਸ਼ੋਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਜਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯਃ। ऋਤ੍ਵਿਕ੍ਪੁਰੋਹਿਤਾਚਾਰ੍ਯਮਾਤੁਲਾਤਿਥਿਸਂਹਤੈਃ
ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਸੰਜਮ ਵਾਲਾ, ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ; ਰਿਤਵਿਕ, ਪੁਰੋਹਿਤ, ਆਚਾਰਯ, ਮਾਮਾ ਤੇ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ—
ਵृਦ੍ਧਬਾਲਾਤੁਰੈਰ੍ਵੈਦ੍ਯੈਰ੍ਜ੍ਞਾਤਿਸਂਬਂਧਿ ਬਾਂਧਵੈਃ। ਮਾਤ੍ਰਾ ਪਿਤ੍ਰਾ ਚ ਜਾਮਾਤ੍ਰਾ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਭਾਰ੍ਯਯਾ
ਵੱਡੇ, ਬੱਚੇ, ਬਿਮਾਰ, ਵੈਦ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਮਿੱਤਰ, ਮਾਂ, ਪਿਤਾ, ਜਾਮਾਤਾ, ਭਰਾ, ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪਤਨੀ ਨਾਲ—
ਦੁਹਿਤ੍ਰਾ ਦਾਸਵਰ੍ਗੇਣ ਵਿਵਾਦਂ ਨ ਸਮਾਚਰੇਤ੍। ਏਤਾਨ੍ਵਿਮੁਚ੍ਯ ਸਂਵਾਦਾਨ੍ਸਰ੍ਵਪਾਪੈਃ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਧੀ ਤੇ ਨੌਕਰਾਂ ਨਾਲ ਕਦੇ ਵੀ ਵਿਵਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਵਿਵਾਦ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ, ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਤੈਰ੍ਜਿਤੈਸ੍ਤੁ ਜਯਤਿ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨ੍ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ। ਆਚਾਰ੍ਯੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇਸ਼ਃ ਪ੍ਰਾਜਾਪਤ੍ਯ ਪ੍ਰਭੁਃ ਪਿਤਾ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਆਚਾਰਯ ਬ੍ਰਹਮ ਲੋਕ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਪਿਤਾ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਲੋਕ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ।
ਅਤਿਥਿਃ ਸਰ੍ਵਲੋਕੇਸ਼ ऋਤ੍ਵਿਗ੍ਵੇਦਾਸ਼੍ਰਯਃ ਪ੍ਰਭੁਃ। ਜਾਮਾਤਾਪ੍ਸਰਸਾਂਲੋਕੇ ਜ੍ਞਾਤਯੋ ਵੈਸ਼੍ਵਦੇਵਿਕਾਃ
ਅਤਿਥੀ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਰਿਤਵਿਕ ਵੇਦ ਲੋਕ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ; ਜਾਮਾਤਾ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਵਿਸ਼ਵਦੇਵ ਲੋਕ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਨ।
ਸਂਬਂਧਿ ਬਾਂਧਵਾ ਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਮਾਤृਮਾਤੁਲੌ। ਵृਦ੍ਧਬਾਲਾਤੁਰਾਸ਼੍ਚੈਵ ਆਕਾਸ਼ੇ ਪ੍ਰਭਵਿष੍ਣਵਃ
ਸੰਬੰਧੀ ਤੇ ਮਿੱਤਰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਨ; ਮਾਂ ਤੇ ਮਾਮਾ, ਵੱਡੇ, ਬੱਚੇ, ਤੇ ਬਿਮਾਰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹਨ।
ਪੁਰੋਧਾ ऋषਿਲੋਕੇਸ਼ਃ ਸਂਸ਼੍ਰਿਤਾਸ੍ਸਾਧ੍ਯਲੋਕਪਾਃ। ਅਸ਼੍ਵਿਲੋਕਪਤਿਰ੍ਵੈਦ੍ਯੋ ਭ੍ਰਾਤਾ ਤੁ ਵਸੁਲੋਕਪਃ
ਪੁਰੋਹਿਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਆਸਰਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਸਾਧਿਆ ਲੋਕ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਹਨ; ਵੈਦ ਅਸ਼ਵ ਲੋਕ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਭਰਾ ਵਸੁ ਲੋਕ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹੈ।
ਚਂਦ੍ਰਲੋਕੇਸ਼੍ਵਰੀ ਭਾਰ੍ਯਾ ਦੁਹਿਤਾਪ੍ਸਰਸਾਂ ਗृਹੇ। ਭ੍ਰਾਤਾ ਜ੍ਯੇष੍ਠਃ ਸਮਃ ਪਿਤ੍ਰਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਪੁਤ੍ਰ ਸ੍ਵਕਾਤਨੁਃ
ਪਤਨੀ ਚੰਦ੍ਰ ਲੋਕ ਦੀ ਮਾਲਕਣ ਹੈ, ਧੀ ਘਰ ਵਿੱਚ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ; ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਪਿਤਾ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ, ਪਤਨੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਹਨ।
ਕਾਯਸ੍ਥਾ ਦਾਸਵਰ੍ਗਾਸ਼੍ਚ ਦੁਹਿਤਾ ਕृਪਣਂ ਪਰਮ੍। ਤਸ੍ਮਾਦੇਤੈਰਧਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਃ ਸਹੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਮਸਂਜ੍ਵਰਃ
ਕਾਇਸਥ, ਨੌਕਰ ਤੇ ਧੀ ਨੂੰ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਦਇਆਵਾਨ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਜੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਲੋਂ ਕੁਝ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗृਹਧਰ੍ਮਰਤੋ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਧਰ੍ਮਨਿष੍ਠੋ ਜਿਤਕ੍ਲਮਃ। ਨਾਰਭੇਦ੍ਬਹੁਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਧਰ੍ਮਵਾਨ੍ਕਿਂਚਿਦਾਰਭੇਤ੍
ਘਰ ਦੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ, ਥਕਾਵਟ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ; ਉਹ ਬਹੁਤ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰੇ, ਧਰਮਵਾਨ ਥੋੜ੍ਹੇ ਕੰਮ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੇ।