ਗ੍ਰਹੀਤਾਰਸ੍ਤੁ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਨਰਕਗਾਮਿਨਃ। ਗ੍ਰਥਿਤਾਂ ਵਸੁਜਾਲੇਨ ਸ਼ਯ੍ਯਾਂ ਦਾਂਪਤ੍ਯਸੇਵਿਤਾਮ੍
ਜੋ ਲੋਕ ਦੋਵੇਂ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਵੱਲੋਂ ਵਰਤੀ ਹੋਈ, ਧਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਖੱਟ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਨਰਕ ਵਿਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯੇ ਸ੍ਪृਸ਼ਂਤਿ ਨ ਜਾਨਂਤਃ ਸਰ੍ਵੇ ਨਰਕਗਾਮਿਨਃ। ਨਵਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇਨ ਭੋਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚਾਂਦ੍ਰਾਯਣਂ ਚਰੇਤ੍
ਜੋ ਲੋਕ ਅਣਜਾਣੇ ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ ਛੂਹ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਸਾਰੇ ਨਰਕ ਵਿਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਨਵੇਂ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਦਾ ਭੋਜਨ ਖਾ ਕੇ, ਚਾਂਦ੍ਰਾਯਣ ਵਰਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪਿਤृਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤੁ ਪੁਤ੍ਰਾਣਾਂ ਕਾਰ੍ਯਮੇਵ ਸਦਾ ਭਵੇਤ੍। ਵृषੋਤ੍ਸਰ੍ਗਂ ਚ ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਦੇਯਾ ਚ ਕਪਿਲਾ ਸ਼ੁਭਾ
ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਫਰਜ ਹੈ ਕਿ ਸਦਾ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣ। ਵੱਝ ਛੱਡਣ ਦੀ ਰੀਤ ਵੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਕਪਿਲ ਗਾਂ ਭੇਟ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਉਦਕੁਂਭਸ਼੍ਚ ਦਾਤਵ੍ਯੋ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਭੋਜ੍ਯਫਲਾਨ੍ਵਿਤਃ। ਯਾਵਦਬ੍ਦਂ ਨਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸਤਿਲੋਦਕਪੂਰ੍ਵਕਮ੍
ਪਾਣੀ ਦਾ ਘੜਾ ਵੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਭੋਜਨ, ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੇ ਫਲ ਹੋਣ। ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਵਧੀਆ, ਇਹ ਸਾਲ ਭਰ ਤਿਲਾਂ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤਃ ਸਂਵਤ੍ਸਰੇ ਪੂਰ੍ਣੇ ਸਪਿਂਡੀਕਰਣਂ ਭਵੇਤ੍। ਸਪਿਂਡੀਕਰਣਾਦੂਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਂ ਪ੍ਰੇਤਃ ਪਾਰ੍ਵਣਭੁਗ੍ਯਤਃ
ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸਪੀੰਡੀਕਰਣ ਦੀ ਰੀਤ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸਪੀੰਡੀਕਰਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪ੍ਰੇਤ ਪਾਰਵਣ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਵਿਚ ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਵृਦ੍ਧਿਪੂਰ੍ਵੇषੁ ਕਾਰ੍ਯੇषੁ ਗृਹਸ੍ਥਸ੍ਯ ਭਵੇਤ੍ਤਤਃ। ਸਪਿਂਡੀਕਰਣਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਦੇਵਪੂਰ੍ਵਂ ਨਿਯੋਜਯੇਤ੍
ਵਧਦੀ ਹੋਈ ਰੀਤਾਂ ਵਿਚ, ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਨੂੰ ਸਪੀੰਡੀਕਰਣ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪਿਤॄਨਾਵਾਹਯੇਤ੍ਤਤ੍ਰ ਪृਥਕ੍ਪ੍ਰੇਤਂ ਵਿਨਿਰ੍ਦਿਸ਼ੇਤ੍। ਗਂਧੋਦਕਤਿਲੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪਾਤ੍ਰਚਤੁष੍ਟਯਮ੍
ਉਥੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪ੍ਰੇਤ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਚਾਰ ਬਰਤਨ ਤਿਆਰ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸੁਗੰਧ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਤਿਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਣ।
ਅਰ੍ਘ੍ਯਾਰ੍ਥਂ ਪਿਤृਪਾਤ੍ਰੇषੁ ਪ੍ਰੇਤਪਾਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਸੇਚਯੇਤ੍। ਤਦ੍ਵਤ੍ਸਂਕਲ੍ਪ੍ਯ ਚਤੁਰਃ ਪਿਂਡਾਨ੍ਪਿਤृਪਰਸ੍ਤਦਾ
ਅਰਘ ਦੇਣ ਲਈ, ਪ੍ਰੇਤ ਦਾ ਬਰਤਨ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਬਰਤਨਾਂ ਵਿਚ ਪਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਚਾਰ ਪਿੰਡ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਯੇ ਸਮਾਨਾ ਇਤਿ ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਮਨ੍ਨਂ ਤੁ ਵਿਭਜੇਤ੍ਤ੍ਰਿਧਾ। ਅਨੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਚਾਰ੍ਘ੍ਯਂ ਪੂਰ੍ਵਮੇਵ ਪ੍ਰਦਾਪਯੇਤ੍
ਕਹਿ ਕੇ, 'ਇਹ ਸਾਰੇ ਬਰਾਬਰ ਹਨ', ਦੋ ਬਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿਚ ਵੰਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਪਹਿਲਾਂ ਅਰਘਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤਃ ਪਿਤृਤ੍ਵਮਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਚਤੁਰ੍ਥਸ੍ਤਦਾ ਤ੍ਵਨੁ। ਅਗ੍ਨਿष੍ਵਾਤ੍ਤਾਦਿ ਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤ੍ਯਮृਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਫਿਰ, ਚੌਥਾ ਪਿਤਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਗਨਿਸਵਾਤ ਤੇ ਹੋਰ ਪਿਤਰਾਂ ਵਿਚ, ਉਹ ਉੱਚੀ ਅਮਰਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਪਿਣ੍ਡੀਕਰਣਾਦੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਪृਥਕ੍ਤਸ੍ਮੈ ਨ ਦੀਯਤੇ। ਪਿਤृष੍ਵੇਵ ਚ ਦਾਤਵ੍ਯਂ ਤਤ੍ਪਿਂਡਂ ਯੇषੁ ਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਸਪੀੰਡੀਕਰਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਪਿੰਡ ਸਿਰਫ ਉਹਨਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਵਿਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਉਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਸਂਕ੍ਰਾਨ੍ਤਾਵੁਪਰਾਗਾਦਿ ਪਰ੍ਵਸੁ। ਤ੍ਰਿਪਿਂਡਮਾਚਰੇਚ੍ਛ੍ਰਾਦ੍ਧਮੇਕੋਦ੍ਦਿष੍ਟਂ ਮृਤੇਹਨਿ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ, ਗ੍ਰਹਣ ਤੇ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨਾਂ 'ਤੇ, ਤ੍ਰਿਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਇਕੋਦੀਸ਼ਟ ਰੀਤ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਏਕੋਦ੍ਦਿष੍ਟਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਮृਤਾਹੇ ਯਃ ਸਮਾਚਰੇਤ੍। ਸ ਦੈਵਂ ਪਿਤृਹਾ ਸ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਥਾ ਭ੍ਰਾਤृਵਿਨਾਸ਼ਕਃ
ਜੋ ਇੱਕੋ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰਸਮ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਦਿਨ ਰਸਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਦਾ ਹਤਿਆਰਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵੀ।
ਮृਤਾਹੇ ਪਾਰ੍ਵਣਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਨਧੋ ਯਾਤਿ ਸ ਮਾਨਵਃ। ਸਂਪृਕ੍ਤੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਤੀ ਭਾਵੇ ਪ੍ਰੇਤਮੋਕ੍ਸ਼ੋ ਯਤੋ ਭਵੇਤ੍
ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਦਿਨ ਪਰਵਣ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਹੇਠਲੇ ਦਰਜੇ 'ਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਦੇ ਰਾਹ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਪ੍ਰੇਤ ਅਵਸਥਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਆਮਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਤਦਾ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਵਿਧਿਜ੍ਞਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਦਸ੍ਤਤਃ। ਤੇਨਾਗ੍ਨੌਕਰਣਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪਿਂਡਾਂਸ੍ਤੇਨੈਵ ਨਿਰ੍ਵਪੇਤ੍
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਜੋ ਰਸਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਮਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹਾ ਕਰੇ, ਫਿਰ ਆਮ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹਾ ਕਰੇ; ਇਸ ਨਾਲ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਹਵਨ ਕਰੇ ਤੇ ਪਿੰਡ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਸਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਚੜ੍ਹਾਏ।
ਤ੍ਰਿਭਿਃ ਸਪਿਂਡੀਕਰਣਂ ਮਾਸੈਕ੍ਯੇ ਤ੍ਰਿਤਯੇ ਤਥਾ। ਯਦਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਤਿ ਕਾਲੇਨ ਤਦਾ ਮੁਚ੍ਯੇਤ ਬਂਧਨਾਤ੍
ਜਦੋਂ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ 'ਚ ਤਿੰਨ ਪਿੰਡਾਂ ਨਾਲ ਸਪੀੰਡੀਕਰਨ ਦੀ ਰਸਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਮਾਂ ਆਉਣ 'ਤੇ ਪ੍ਰੇਤ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁਕ੍ਤੋਪਿ ਲੇਪਭਾਗਿਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਕੁਸ਼ਮਾਰ੍ਜਨਾਤ੍। ਲੇਪਭਾਜਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਥਾਦ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਰਯਃ ਸ੍ਯੁਃ ਪਿਂਡਭਾਗਿਨਃ
ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਕੁਸ਼ ਘਾਸ ਨਾਲ ਸਾਫ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਲੇਪ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਚੌਥੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਤਿੰਨ ਲੇਪ ਦੇ ਹਿੱਸੇਦਾਰ ਹਨ, ਤੇ ਹੋਰ ਪਿੰਡਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਪਿਣ੍ਡਦਃ ਸਪ੍ਤਮਸ੍ਤੇषਾਂ ਸਪਿਂਡਾਃ ਸਪ੍ਤਪੂਰੁषਾਃ। ਭੀष੍ਮ ਉਵਾਚ। ਕਥਂ ਹਵ੍ਯਾਨਿ ਦੇਯਾਨਿ ਕਵ੍ਯਾਨਿ ਚ ਜਨੈਰਿਹ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸੱਤਵਾਂ ਪਿੰਡ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਸਪੀੰਡਾ ਸੱਤ ਪੁਰਖ ਹਨ। ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਇੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹਵਨ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਭੇਟ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ?
ਗृਹ੍ਣਂਤਿ ਪਿਤृਲੋਕੇ ਵਾ ਪ੍ਰਾਯਃ ਕੇ ਕੈਰ੍ਨਿਗਦ੍ਯਤੇ। ਯਦਿ ਮਰ੍ਤ੍ਯੇ ਦ੍ਵਿਜੋ ਭੁਂਕ੍ਤੇ ਹੂਯਤੇ ਯਦਿ ਵਾਨਲੇ
ਪਿਤਰ ਲੋਕ 'ਚ ਕੌਣ ਇਹ ਭੇਟਾਂ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਜੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਭੋਜਨ ਕਰੇ ਜਾਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹਾਏ, ਤਾਂ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਾਤ੍ਮਕਾਃ ਪ੍ਰੇਤਾਸ੍ਤਦਨ੍ਨਂ ਭੁਂਜਤੇ ਕਥਮ੍। ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯ ਉਵਾਚ। ਵਸੁਸ੍ਵਰੂਪਾਃ ਪਿਤਰੋ ਰੁਦ੍ਰਾਸ਼੍ਚੈਵ ਪਿਤਾਮਹਾਃ
ਜੋ ਪ੍ਰੇਤ ਚੰਗੇ ਤੇ ਮਾੜੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਉਸ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਖਾਂਦੇ ਹਨ? ਪੁਲਸਤਿਆ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਿਤਰ ਵਸੁ ਰੂਪ 'ਚ ਹਨ, ਤੇ ਪਿਤਾਮਾ ਰੁਦਰ ਹਨ।
ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਹਾਸ੍ਤਥਾਦਿਤ੍ਯਾ ਇਤ੍ਯੇषਾ ਵੈਦਿਕੀ ਸ਼੍ਰੁਤਿਃ। ਨਾਮਗੋਤ੍ਰਂ ਪਿਤॄਣਾਂ ਤੁ ਪ੍ਰਾਪਕਂ ਹਵ੍ਯਕਵ੍ਯਯੋਃ
ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਾ ਵੀ ਆਦਿਤਿਆ ਹਨ — ਇਹ ਵੈਦਿਕ ਸ਼੍ਰੁਤੀ ਹੈ। ਪਿਤਰਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਤੇ ਗੋਤ੍ਰ ਹੀ ਹਵਨ ਤੇ ਕਵਨ ਦੀ ਭੇਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਸ੍ਯ ਮਨ੍ਤ੍ਰਤਸ੍ਤਤ੍ਵਮੁਪਲਭ੍ਯੇਤ ਭਕ੍ਤਿਤਃ। ਅਗ੍ਨਿष੍ਵਾਤ੍ਤਾਦਯਸ੍ਤੇषਾਮਾਧਿਪਤ੍ਯੇ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹਾ ਦਾ ਸੱਚਾ ਅਰਥ ਮੰਤਰ ਤੇ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਸਮਝ ਆਉਂਦਾ ਹੈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਅਗਨਿਸਵਾਤ ਤੇ ਹੋਰ ਪਿਤਰ ਮੁਖੀ ਦੇਵਤਾ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਨਾਮਗੋਤ੍ਰਾਸ੍ਤਦਾ ਦੇਸ਼ਾ ਭਵਂਤ੍ਯੁਦ੍ਭਵਤਾਮਪਿ। ਪ੍ਰਾਣਿਨਃ ਪ੍ਰੀਣਯਤ੍ਯੇਤਦਰ੍ਹਣਂ ਸਮੁਪਾਗਤਂ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ, ਗੋਤ੍ਰ ਤੇ ਥਾਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਸਤਿਕਾਰ ਜਦੋਂ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਦਿਵ੍ਯੋ ਯਦਿ ਪਿਤਾ ਮਾਤਾ ਗੁਰੁਃ ਕਰ੍ਮਾਨੁਯੋਗਤਃ। ਤਸ੍ਯਾਨ੍ਨਮਮृਤਂ ਭੂਤ੍ਵਾ ਦਿਵ੍ਯਤ੍ਤ੍ਵੇਪ੍ਯਨੁਗਚ੍ਛਤਿ
ਜੇ ਪਿਤਾ, ਮਾਤਾ ਜਾਂ ਅਧਿਆਪਕ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਦਿਵਯ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭੋਜਨ ਅਮਰ ਹੋ ਕੇ, ਦਿਵਯ ਅਵਸਥਾ 'ਚ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੈਤ੍ਯਤ੍ਵੇ ਭੋਗਰੂਪੇਣ ਪਸ਼ੁਤ੍ਵੇਪਿ ਤृਣਂ ਭਵੇਤ੍। ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਨ੍ਨਂ ਵਾਯੁਰੂਪੇਣ ਨਾਗਤ੍ਵੇਪ੍ਯੁਪਤਿष੍ਠਤਿ
ਦੇਤਿਆ ਅਵਸਥਾ 'ਚ ਇਹ ਭੋਗ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਸ਼ੂ ਅਵਸਥਾ 'ਚ ਘਾਹ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹਾ ਦਾ ਭੋਜਨ ਹਵਾ ਰੂਪ 'ਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਏ।
ਪਾਨਂ ਭਵਤਿ ਯਕ੍ਸ਼ਤ੍ਵੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਤ੍ਵੇ ਤਥਾਮਿषਂ। ਦਾਨਵਤ੍ਵੇ ਤਥਾ ਪਾਨਂ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵੇ ਰੁਧਿਰੋਦਕਮ੍
ਯਕਸ਼ ਅਵਸਥਾ 'ਚ ਇਹ ਪੀਣ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਰਾਖਸ਼ ਅਵਸਥਾ 'ਚ ਮਾਸ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਦਾਨਵ ਅਵਸਥਾ 'ਚ ਵੀ ਪੀਣ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪ੍ਰੇਤ ਅਵਸਥਾ 'ਚ ਇਹ ਲਹੂ ਤੇ ਪਾਣੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਨੁष੍ਯਤ੍ਵੇਨ੍ਨਪਾਨਾਦਿ ਨਾਨਾਭੋਗਵਤਾਂ ਭਵੇਤ੍। ਰਤਿਸ਼ਕ੍ਤਿਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ ਕਾਨ੍ਤੇऽਨ੍ਯੇषਾਂ ਭੋਜਨਸ਼ਕ੍ਤਿਤਾ
ਮਨੁੱਖੀ ਰੂਪ 'ਚ ਇਹ ਭੋਜਨ, ਪੀਣ ਆਦਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭੋਗ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਇਹ ਰਤੀ ਤੇ ਸੋਹਣੇਪਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਹੋਰਾਂ ਲਈ ਇਹ ਖਾਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦਾਨਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਸ ਵਿਭਵਾ ਰੂਪਮਾਰੋਗ੍ਯਮੇਵ ਚ। ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਪੁष੍ਪਮਿਦਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਫਲਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਮਾਗਮਃ
ਇਹ ਦਾਨ ਦੀ ਤਾਕਤ, ਧਨ, ਰੂਪ ਤੇ ਸਿਹਤ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹਾ ਦਾ ਫੁੱਲ ਇਹ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਫਲ ਬ੍ਰਹਮ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਹੈ।
ਆਯੁਃ ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਧਨਂ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਸੁਖਾਨਿ ਚ। ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਤਥਾ ਰਾਜ੍ਯਂ ਪ੍ਰੀਤਾਃ ਪਿਤृਗਣਾ ਨृਪ
ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਪੁੱਤਰ, ਧਨ, ਗਿਆਨ, ਸਵਰਗ, ਮੁਕਤੀ ਤੇ ਸੁਖ, ਰਾਜ ਵੀ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਜਾ।
ਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ਚ ਪੁਰਾ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਕੌਸ਼ਿਕਸੂਨਵਃ। ਪਂਚਭਿਰ੍ਜਨ੍ਮਸਂਬਂਧੈਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਪਰਂ ਪਦਮ੍
ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ 'ਚ ਕਉਸ਼ਿਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮੁਕਤੀ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਗਏ; ਪੰਜ ਪੀੜੀਆਂ ਦੀ ਸੰਬੰਧਤਾ ਨਾਲ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਏ।