ਮੇਨੇ ਕृਤਾਰ੍ਥਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਸ਼ਨੈਸ਼੍ਚਰਮ੍ । ਸ਼ਨਿਨਾ ਚਾਭ੍ਯਨੁਜ੍ਞਾਤੋ ਰਥਮਾਰੁਹ੍ਯ ਵੇਗਵਾਨ੍
ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਫਲ ਸਮਝਿਆ, ਸ਼ਨੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਸ਼ਨੀ ਵਲੋਂ ਆਗਿਆ ਮਿਲਣ ਉਪਰੰਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਰਥੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਸ੍ਵਸ੍ਥਾਨਂ ਗਤਵਾਨ੍ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਸ਼੍ਰੇਯੋऽਭਵਤ੍ਤਦਾ । ਯ ਇਦਂ ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਸ਼ਨਿਵਾਰੇ ਸ੍ਤਵਂ ਪਠੇਤ੍ 6.33.
ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਗਿਆ ਤੇ ਸੁੱਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਪਾਈ। ਜੋ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਇਹ ਭਜਨ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ—
ਪਠ੍ਯਮਾਨਮਿਦਂ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਯਃ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਚ । ਨਰਃ ਸ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਪਾਪਾਤ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਭਜਨ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾਖ੍ਯਂ ਵ੍ਰਤਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਸਰ੍ਵੇਸ਼੍ਵਰ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ । ਯਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਲੋਕਃ ਕਰ੍ਮਬਂਧਨਤਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍
ਨਾਰਦ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਹੇ ਸਭ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਮੈਨੂੰ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ ਨਾਮਕ ਵਰਤ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸ, ਜਿਸਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਲੋਕ ਤੁਰੰਤ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।'
ਮਹਾਦੇਵ ਉਵਾਚ- ਸਰ੍ਵਪਾਪੌਘਸ਼ਮਨਂ ਮਹਾਦੁਃਖਵਿਨਾਸ਼ਨਮ੍ । ਸ਼ृਣੁ ਕृष੍ਣਾਵਤਾਰਂ ਤ੍ਵਂ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾਖ੍ਯਂ ਮਹਾਵ੍ਰਤਮ੍
ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਇਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤੂੰ ਸੁਣ, ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅਵਤਾਰ, ਇਹ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ ਨਾਮਕ ਮਹਾਂ ਵਰਤ।'
ਕਾਮਦਂ ਸਸ੍ਪृਹਾਣਾਂ ਤੁ ਨਿਸ੍ਪृਹਾਣਾਂ ਤੁ ਮੋਕ੍ਸ਼ਦਮ੍ । ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾਖ੍ਯਂ ਵ੍ਰਤਂ ਵਿਪ੍ਰ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਗਦਤੋ ਮਮ
ਇਹ ਚਾਹ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮਨੋਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਨਿਸ਼ਕਾਮਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਜਦ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ ਨਾਮਕ ਵਰਤ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਮਰ੍ਚਿਤਸ੍ਤੇਨ ਕਲਿਕਾਲੇ ਚ ਕੇਸ਼ਵਃ । ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਕੀਰ੍ਤਨਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਯਃ ਕਰੋਤਿ ਮਹਾਮੁਨੇ
ਕਲਿਜੁਗ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਕੇਸ਼ਵ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਪੂਜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਚੀ ਭਗਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਨ ਪੁਰਸ਼੍ਚਰਣੇ ਚੀਰ੍ਣੇ ਸਰ੍ਵਪਾਪਕ੍ਸ਼ਯੋ ਭਵੇਤ੍ । ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਨਾਮਮਾਤ੍ਰੇਣ ਕ੍ਸ਼ੀਯਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਜਦੋਂ ਵਿਧੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਵੀ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਪਰ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਨਾਮ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਉਚਾਰਣ ਨਾਲ ਹੀ ਪਾਪ ਮਿਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਨਾਗਮੈਰ੍ਨ ਪੁਰਾਣਾਦ੍ਯੈਰ੍ਨ ਮਖੈਸ੍ਤੀਰ੍ਥਕੋਟਿਭਿਃ । ਬਹੁਭਿਰ੍ਵ੍ਰਤਸਂਘੈਸ਼੍ਚ ਪੂਜਿਤੈਸ੍ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੈਰਪਿ
ਨਾ ਤਾਂ ਰੀਤ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਨਾਲ, ਨਾ ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੇ ਪਾਠ ਨਾਲ, ਨਾ ਯਜਨਾਂ ਨਾਲ, ਨਾ ਅਣਗਿਣਤ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਨਾਲ, ਨਾ ਕਈ ਵਰਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਾਲ,
ਮੋਕ੍ਸ਼ੋ ਭਵਤਿ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਨ ਕृਤਾ ਯਦਿ । ਮੋਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥੇ ਦੇਵਦੇਵੇਨ ਦृष੍ਟਾ ਵੈ ਵੈष੍ਣਵੀ ਤਿਥਿਃ
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਿਰਤਾਜ, ਜੇ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਤਾਂ ਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ; ਮੁਕਤੀ ਲਈ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਨੇ ਵੈਸ਼ਣਵ ਤਿਥੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਦ੍ਵਿਜਾਨਾਂ ਦੁਰ੍ਵਿਦਂ ਸਾਂਖ੍ਯਂ ਕਲਿਕਾਲੇ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ । ਅਨਿਗ੍ਰਹਸ਼੍ਚੇਂਦ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਸ੍ਥਿਰਤ੍ਵਂ ਮਨਸੋ ਨਹਿ
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕਲਿਜੁਗ ਵਿੱਚ, ਗਿਆਨ ਪਾਉਣਾ ਔਖਾ ਹੈ; ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ, ਮਨ ਦੀ ਟਿਕਾਵਟ ਨਹੀਂ।
ਵਿषਯੈਰ੍ਵਿਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਾਨਾਂ ਧ੍ਯਾਨਧਾਰਣਵਰ੍ਜਿਨਾਮ੍ । ਕਾਮਭੋਗਪ੍ਰਸਕ੍ਤਾਨਾਂ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਮੋਕ੍ਸ਼ਦਾਯਿਨੀ
ਜੋ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਵੰਝੇ ਹਨ, ਧਿਆਨ ਤੇ ਟਿਕਾਅ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ, ਅਤੇ ਭੋਗ-ਇੱਛਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਮਹ੍ਯਂ ਚੈਵ ਪੁਰਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਚਤੁਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਸਾਗਰੇ । ਕ੍ਸ਼ੀਰੋਦੇ ਪ੍ਰਣਤਾਨਾਂ ਤੁ ਮਤ੍ਸ੍ਯਰੂਪੇਣ ਚਕ੍ਰਿਣਾ
ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਚਾਰ-ਮੁਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ; ਖੀਰ-ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਸ਼ਰਨ ਆਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਕਰਧਾਰੀ ਨੇ ਮੱਛੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਹ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।
ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾਂ ਯੇ ਕਰਿष੍ਯਂਤਿ ਵਿषਯੈਰਪਿ ਸਂਯੁਤਾਃ । ਤੇषਾਮਪਿ ਮਯਾ ਦਤ੍ਤੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਃ ਸਾਂਖ੍ਯਵਿਵਰ੍ਜਿਨਾਮ੍
ਜੋ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਵੀ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।
ਕਾਮਭੋਗਪ੍ਰਸਕ੍ਤਾਨਾਂ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਮੋਕ੍ਸ਼ਦਾਯਿਨੀ । ਬਹੁਭਿਰ੍ਮੁਨਿਸਂਘੈਸ਼੍ਚ ਕृਤੇਯਂ ਚ ਮਹਾਮੁਨੇ
ਭੋਗ-ਇੱਛਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗਿਆਂ ਲਈ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਇਹ ਕਈ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ।
ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇ ਸ਼ੁਕ੍ਲਪਕ੍ਸ਼ੇ ਤੁ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਜਾਯਤੇ ਯਦਿ । ਸੋਮੇਨ ਸੋਮਜੇਨਾਪਿ ਪਾਪਕੋਟਿਵਿਨਾਸ਼ਿਨੀ
ਜੇ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਕਾਰਤਿਕ ਦੇ ਚੰਨਣੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸੋਮ ਜਾਂ ਸੋਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ, ਇਹ ਅਣਗਿਣਤ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯਾ ਉਪੋषਣਕृਤੋ ਹਤ੍ਯਾਯੁਕ੍ਤ ਮਹੇਸ਼ਿਤੁਃ । ਹਸ੍ਤਾਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਪਾਲਂ ਤੁ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ਪਤਿਤਂ ਭੁਵਿ
ਜਿਸ ਲਈ ਉਪਵਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਹੱਤਿਆ ਜੁੜੀ ਹੋਵੇ, ਮਹੇਸ਼ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਕਪਾਲ ਉਸ ਸਮੇਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਲਿਕਲ੍ਮषਕੋਟ੍ਯੌਘੈਰ੍ਮੁਕ੍ਤਾ ਦੇਵੀ ਤ੍ਰਿਮਾਰ੍ਗਗਾ । ਉਪਦੇਸ਼ਾਨ੍ਮਾਧਵਸ੍ਯ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਸਮੁਪੋषਣਾਤ੍
ਕਲਿਜੁਗ ਦੇ ਅਣਗਿਣਤ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਤਿੰਨ ਮਾਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਮਾਧਵ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਦੇ ਉਪਵਾਸ ਰਾਹੀਂ।
ਹਤ੍ਯਾष੍ਟੌ ਬਾਹੁਵੀਰ੍ਯਸ੍ਯ ਪੂਰ੍ਵਜਾਤਾ ਮਹਾਮੁਨੇ । ਗਤਾ ਭृਗੂਪਦੇਸ਼ੇਨ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਸਮੁਪੋषਣਾਤ੍
ਬਹੁ-ਬਲ ਵਾਲੇ ਦੀ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਠ ਹੱਤਿਆਵਾਂ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਭ੍ਰਿਗੂ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਦੇ ਉਪਵਾਸ ਨਾਲ ਦੂਰ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਸ਼ਤਾਯੁਧੇਨ ਵਿਪ੍ਰੇਂਦ੍ਰ ਨਿਹਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਨੇ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਃ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਸਮੁਪੋषਣਾਤ੍
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਿਰਤਾਜ, ਸ਼ਤਾਯੁਧ ਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਾਰਿਆ, ਉਹ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਦੇ ਉਪਵਾਸ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਾ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਜੀਵੋਪਦੇਸ਼ਾਚ੍ਛਕ੍ਰਸ੍ਯ ਹਤ੍ਯਾ ਨਮੁਚਿਸਂਭਵਾ । ਵਿਨष੍ਟਾ ਮੁਨਿਮੁਖ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਸਮੁਪੋषਣਾਤ੍
ਸ਼ਕਰ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਨਾਮੁਚੀ ਤੋਂ ਹੋਈ ਹੱਤਿਆ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਦੇ ਉਪਵਾਸ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਦਿ ਪਾਪਾਨਿ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾਸਮੁਪੋषਣਾਤ੍ । ਵਿਲਯਂ ਯਾਂਤਿ ਵਿਪ੍ਰੇਂਦ੍ਰ ਪਾਪੇष੍ਵਨ੍ਯੇषੁ ਕਾ ਕਥਾ
ਬ੍ਰਹਮਾ-ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਪਾਪ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਦੇ ਉਪਵਾਸ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਿਰਤਾਜ; ਹੋਰ ਪਾਪਾਂ ਦੀ ਤਾਂ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ।
ਨ ਪ੍ਰਯਾਗੇ ਨ ਕਾਸ਼੍ਯਾਂ ਤੁ ਗੋਮਤ੍ਯਾਂ ਕृष੍ਣਸਂਨਿਧੌ । ਮੋਕ੍ਸ਼ੋ ਭਵਤਿ ਵਿਪ੍ਰੇਂਦ੍ਰ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਯਦਿ ਨੋ ਕृਤਾ
ਨਾ ਪ੍ਰਯਾਗ ਵਿੱਚ, ਨਾ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ, ਨਾ ਗੋਮਤੀ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਿਰਤਾਜ, ਜੇ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਮਰਣਾਚ੍ਚ ਪ੍ਰਯਾਗੇ ਤੁ ਗੋਮਤ੍ਯਾਂ ਕृष੍ਣਸਨ੍ਨਿਧੌ । ਸ੍ਨਾਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਗੋਮਤ੍ਯਾਂ ਮੁਕ੍ਤਿਰ੍ਭਵਤਿ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤੀ
ਪ੍ਰਯਾਗ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਗੋਮਤੀ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਗੋਮਤੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਸਦੀਵੀ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਗृਹੇਪਿ ਜਾਯਤੇ ਮੁਕ੍ਤਿਸ੍ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਸਮੁਪੋषਣਾਤ੍ । ਵਿषਯੇ ਵਰ੍ਤ੍ਤਮਾਨਸ੍ਯ ਕਾਮਭੋਗਾਨ੍ਵਿਤਸ੍ਯ ਚ
ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ, ਜੇ ਕੋਈ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਿਸ਼ਾ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਮੋਖਸ਼ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਇੰਦਰੀਆਂ ਦੇ ਸੁਖਾਂ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋਵੇ।
ਨਿਵृਤ੍ਤਵਿषਯਸ੍ਯਾਪਿ ਮੁਕ੍ਤਿਃ ਸਾਂਖ੍ਯੇਨ ਦੁਰ੍ਲ੍ਲਭਾ । ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕੁਰੁष੍ਵ ਵਿਪ੍ਰੇਂਦ੍ਰ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ਦਾਯਿਨੀਮ੍
ਜੋ ਇੰਦਰੀ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਹਟ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਵੀ ਸਾਂਖਿਆ ਰਾਹੀਂ ਮੋਖਸ਼ ਮਿਲਣਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਤੂੰ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਿਸ਼ਾ, ਜੋ ਮੋਖਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਅਪਣਾ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਕੀਦृਸ਼ਂ ਤਤ੍ਸੁਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾਖ੍ਯਂ ਮਹਾਵ੍ਰਤਮ੍ । ਮੁਕ੍ਤਿਦਂ ਯਦ੍ ਦ੍ਵਿਜਾਤੀਨਾਂ ਤ੍ਵਯਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਮਮਾਧੁਨਾ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਇਹ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਿਸ਼ਾ ਨਾਂ ਵਾਲਾ ਵੱਡਾ ਵਰਤ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮੋਖਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ?
ਮਹਾਦੇਵ ਉਵਾਚ- ਜਾਹ੍ਨਵ੍ਯੈ ਸਾ ਪੁਰਾ ਵਿਪ੍ਰ ਤ੍ਰਿਸ੍ਪृਸ਼ਾ ਮਾਧਵੇਨ ਤੁ । ਪ੍ਰਾਚੀ ਸਰਸ੍ਵਤੀ ਤੀਰੇ ਕਥਿਤਾ ਤ੍ਵਨੁਕਂਪਯਾ
ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਮਾਧਵ ਨੇ ਜਾਹਨਵੀ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਿਸ਼ਾ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, ਦੱਖਣੀ ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ।
ਜਾਹ੍ਨਵ੍ਯੁਵਾਚ- ਕਲਿਕਲ੍ਮष ਕੋਟ੍ਯੌਘੈਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਦਿਕੈਰ੍ਯੁਤਾਃ । ਕਲਿਕਾਲੇ ਹृषੀਕੇਸ਼ ਸ੍ਨਾਨਂ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਮਜ੍ਜਲੇ
ਜਾਹਨਵੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਲੋਕ ਕ੍ਰੋੜਾਂ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਆਦਿ, ਭਰੇ ਹੋਏ ਮੇਰੇ ਜਲ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤੇषਾਂ ਪਾਪਸ਼ਤੈਰ੍ਦੋषੈਰ੍ਦੇਹੋ ਮੇ ਕਲੁषੀ ਕृਤਃ । ਕਥਂ ਯਾਸ੍ਯਤਿ ਮੇ ਦੇਵ ਪਾਤਕਂ ਗਰੁਡਧ੍ਵਜ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਮੈਲਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਗਰੁੜ-ਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੇਰੇ ਪਾਪ ਕਿਵੇਂ ਦੂਰ ਹੋਣਗੇ?