ਹੇਮਂਤੇ ਸ਼ਿਸ਼ਿਰੇ ਚੈਵ ਸਲਿਲਂ ਯਸ੍ਯ ਤਿष੍ਠਤਿ । ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਤਸ੍ਯ ਲਭਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਜਦੋਂ ਹੇਮੰਤ ਤੇ ਸ਼ੀਤਲ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਿਸ ਦੇ ਤਲਾਬ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ — ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਵਸਂਤੇऽਪਿ ਤਥਾ ਗ੍ਰੀष੍ਮੇ ਸਲਿਲਂ ਤਿष੍ਠਤੇ ਯਦਿ । ਅਤਿਰਾਤ੍ਰਾਸ਼੍ਵਮੇਧਾਭ੍ਯਾਂ ਫਲਮਾਹੁਰ੍ਮਨੀषਿਣਃ
ਵਸੰਤ ਤੇ ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜੇ ਤਲਾਬ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਿਆਣੇ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਅਤਿਰਾਤ੍ਰ ਤੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਅਥੈਤੇषਾਂ ਤੁ ਵृਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਰੋਪਣੇ ਚ ਗੁਣਾਞ੍ਛृਣੁ । ਅਤੀਤਾਨਾਗਤੌ ਚੋਭੌ ਪਿਤृਵਂਸ਼ੌ ਮਹਾऋषੇ
ਹੁਣ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਗੁਣ ਸੁਣ; ਇਹ ਪਿਛਲੇ ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੋਵੇਂ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਭਲਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਾਰਯੇਦ੍ਵृਕ੍ਸ਼ਰੋਪੀ ਚ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵृਕ੍ਸ਼ਾਂਸ੍ਤੁ ਰੋਪਯੇਤ੍ । ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰਾ ਭਵਂਤ੍ਯੇਤੇ ਪਾਦਪਾ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਦਰੱਖਤ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲਾ ਦੋਵੇਂ ਵੰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਦਰੱਖਤ ਲਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦਰੱਖਤ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪੋਤਰੇ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ — ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਪਰਲੋਕਂ ਗਤਃ ਸੋऽਪਿ ਲੋਕਾਨਾਪ੍ਨੋਤਿ ਚਾਕ੍ਸ਼ਯਾਨ੍ । ਪੁष੍ਪੈਃ ਸੁਰਗਣਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਪਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਤਥਾ ਪਿਤॄਨ੍
ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਗਲੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਵੀ ਉਹ ਅਟੱਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ।
ਛਾਯਯਾ ਚਾਤਿਥੀਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਪੂਜਯਂਤਿ ਮਹੀਰੁਹਾਃ । ਕਿਨ੍ਨਰੋਰਗਰਕ੍ਸ਼ਾਂਸਿ ਦੇਵਗਂਧਰ੍ਵਮਾਨਵਾਃ
ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠਾਂ ਸਾਰੇ ਮਹਿਮਾਨ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ — ਕਿੰਨਰ, ਉਰਗ, ਰਾਖਸ, ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ ਤੇ ਮਨੁੱਖ।
ਤਥਾ ऋषਿਗਣਾਸ਼੍ਚੈਵ ਸਂਸ਼੍ਰਯਂਤਿ ਮਹੀਰੁਹਾਨ੍ । ਪੁष੍ਪਿਤਾਃ ਫਲਵਂਤਸ਼੍ਚ ਤਰ੍ਪਯਂਤੀਹ ਮਾਨਵਾਨ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵੀ ਦਰੱਖਤਾਂ ਹੇਠਾਂ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਦਰੱਖਤ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਹਲੋਕੇ ਪਰੇ ਚੈਵ ਪੁਤ੍ਰਾਸ੍ਤੇ ਧਰ੍ਮਤਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ । ਤਡਾਗਵृਕ੍ਸ਼ਰੋਪਾਸ਼੍ਚ ਇष੍ਟਯਜ੍ਞਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਇਸ ਲੋਕ ਤੇ ਅਗਲੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਤਲਾਬ ਤੇ ਦਰੱਖਤ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਜੋ ਦੋਵੇਂ ਜਨਮਾਂ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਇੱਛਤ ਯਜਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੁੱਤਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਏਤੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਾਨ੍ਨਹੀਯਂਤੇ ਯੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਸਤ੍ਯਵਾਦਿਨਃ । ਸਤ੍ਯਮੇਵ ਪਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸਤ੍ਯਮੇਵ ਪਰਂ ਤਪਃ
ਇਹ ਲੋਕ ਤੇ ਜੋ ਹੋਰ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗਦੇ; ਸੱਚ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਸੱਚ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਤਪ ਹੈ।
ਸਤ੍ਯਮੇਵ ਪਰੋ ਯਜ੍ਞਃ ਸਤ੍ਯਮੇਵ ਪਰਂ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ । ਸਤ੍ਯਂ ਦੇਵੇषੁ ਜਾਗਰ੍ਤਿ ਸਤ੍ਯਂ ਚ ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍
ਸੱਚ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਯਜਨ ਹੈ, ਸੱਚ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗਿਆਨ ਹੈ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਸੱਚ ਹੀ ਜਾਗਦਾ ਹੈ, ਸੱਚ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਹੈ।
ਤਪੋ ਯਜ੍ਞਾਸ਼੍ਚ ਪੁਣ੍ਯਂ ਚ ਤਥਾ ਦੇਵਰ੍षਿਪੂਜਨਮ੍ । ਆਦ੍ਯੋ ਵਿਧਿਸ਼੍ਚ ਵਿਦ੍ਯਾ ਚ ਸਰ੍ਵਂ ਸਤ੍ਯੇ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਮ੍
ਤਪ, ਯਜਨਾ, ਨੇਕ ਕੰਮ ਤੇ ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਮੂਲ ਨਿਯਮ ਤੇ ਗਿਆਨ—ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਸੱਚ ਉੱਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸਤ੍ਯਂ ਯਜ੍ਞਸ੍ਤਥਾ ਦਾਨਂ ਮਂਤ੍ਰਾ ਦੇਵੀ ਸਰਸ੍ਵਤੀ । ਵ੍ਰਤਚਰ੍ਯਾ ਤਥਾ ਸਤ੍ਯਮੋਙ੍ਕਾਰਃ ਸਤ੍ਯਮੇਵ ਚ
ਸੱਚ ਹੀ ਯਜਨਾ ਹੈ, ਦਾਨ ਹੈ, ਮੰਤਰ ਹੈ, ਸਰਸਵਤੀ ਮਾਤਾ ਹੈ, ਵਰਤ ਰੱਖਣਾ ਤੇ ਓਂਕਾਰ—ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸੱਚ ਹੀ ਹੈ।
ਸਤ੍ਯੇਨ ਵਾਯੁਰਭ੍ਯੇਤਿ ਸਤ੍ਯੇਨ ਤਪਤੇ ਰਵਿਃ । ਸਤ੍ਯੇਨ ਚਾਗ੍ਨਿਰ੍ਦਹਤਿ ਸ੍ਵਰ੍ਗਃ ਸਤ੍ਯੇਨ ਤਿष੍ਠਤਿ
ਸੱਚ ਨਾਲ ਹੀ ਹਵਾ ਚੱਲਦੀ ਹੈ, ਸੂਰਜ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਅੱਗ ਸੜਦੀ ਹੈ ਤੇ ਸਵਰਗ ਵੀ ਸੱਚ ਨਾਲ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਪੂਜਨਂ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਾਵਗਾਹਨਮ੍ । ਸਤ੍ਯਂ ਚ ਵਦਤੇ ਲੋਕੇ ਸਰ੍ਵਮਾਪ੍ਨੋਤ੍ਯਸਂਸ਼ਯਃ
ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ—ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਬੋਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਅਸ਼੍ਵਮੇਧਸਹਸ੍ਰਂ ਚ ਸਤ੍ਯਂ ਚ ਤੁਲਯਾ ਧृਤਮ੍ । ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਸਰ੍ਵਯਜ੍ਞਾਨਾਂ ਸਤ੍ਯਮੇਵ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਹਜ਼ਾਰ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨਾ ਤੇ ਸੱਚ ਨੂੰ ਤੋਲਣ ਉੱਤੇ—ਸਭ ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਸਤ੍ਯੇਨ ਦੇਵਾਃ ਪ੍ਰੀਯਂਤੇ ਪਿਤਰੋ ऋषਯਸ੍ਤਥਾ । ਸਤ੍ਯਮਾਹੁਃ ਪਰਂ ਧਰ੍ਮਂ ਸਤ੍ਯਮਾਹੁਃ ਪਰਂ ਪਦਮ੍
ਸੱਚ ਨਾਲ ਹੀ ਦੇਵਤੇ, ਪਿਤਰ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਸੱਚ ਨੂੰ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਧਰਮ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦਰਜਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਸਤ੍ਯਮਾਹੁਃ ਪਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਤ੍ਯਂ ਵਦਾਮਿ ਤੇ । ਮੁਨਯਃ ਸਤ੍ਯਨਿਰਤਾਃ ਤਪਸ੍ਤਪ੍ਤ੍ਵਾ ਸੁਦੁष੍ਕਰਮ੍
ਉਹ ਸੱਚ ਨੂੰ ਹੀ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਸੱਚ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਜੋ ਰਿਸ਼ੀ ਸੱਚ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਠਿਨ ਤਪ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸਤ੍ਯਧਰ੍ਮਰਤਾਃ ਸਿਦ੍ਧਾਸ੍ਤਤਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਿਤੋ ਗਤਾਃ । ਅਪ੍ਸਰੋਗਣਸਂਘੁष੍ਟੈਰ੍ਵਿਮਾਨੈਃ ਪਰਿਤੋ ਵृਤਾਃ
ਜੋ ਪੂਰਨ ਜੀਵ ਸੱਚ ਤੇ ਧਰਮ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਥੋਂ ਸਵਰਗ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਤੇ ਵਿਮਾਨਾਂ ਨੇ ਘੇਰ ਲਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਵਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਚ ਸਦਾ ਸਤ੍ਯਂ ਨ ਸਤ੍ਯਾਦ੍ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਪਰਮ੍ । ਅਗਾਧੇ ਵਿਪੁਲੇ ਸਿਦ੍ਧੇ ਸਤ੍ਤੀਰ੍ਥੇ ਚ ਸ਼ੁਚੌ ਹृਦਿ
ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੱਚ ਹੀ ਬੋਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਸੱਚ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ। ਡੂੰਘੇ, ਵੱਡੇ, ਪੂਰੇ ਤੇ ਸੁੱਚੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ, ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤੇ—
ਸ੍ਨਾਤਵ੍ਯਂ ਮਨਸਾ ਯੁਕ੍ਤੈਃ ਸ੍ਨਾਨਂ ਤਤ੍ਪਰਮਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ । ਆਤ੍ਮਾਰ੍ਥੇ ਵਾ ਪਰਾਰ੍ਥੇ ਵਾ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥੇ ਵਾਪਿ ਮਾਨਵਾਃ । ਅਨृਤਂ ਯੇ ਨ ਭਾषਂਤੇ ਤੇ ਨਰਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਗਾਮਿਨਃ
ਜੋ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਇਸ਼ਨਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਆਪਣੇ ਲਈ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਲਈ ਜਾਂ ਪੁੱਤਰ ਲਈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦੇ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਵੇਦਾ ਯਜ੍ਞਾਸ੍ਤਥਾ ਮਂਤ੍ਰਾਃ ਸਂਤਿ ਵਿਪ੍ਰੇषੁ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ । ਨ ਭਾਂਤ੍ਯੁਜ੍ਝਿਤ ਸਤ੍ਯੇषੁ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਤ੍ਯਂ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਵੇਦ, ਯਜਨਾ ਤੇ ਮੰਤਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਸੱਚ ਉੱਤੇ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਇਸ ਲਈ ਸੱਚ ਦੀ ਹੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ-। ਤਪਸਾਂ ਮੇ ਫਲਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਪੁਨਰੇਵ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ । ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਚੈਵ ਵਰ੍ਣਾਨਾਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਤਪੋਬਲਮ੍
ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਮੈਨੂੰ ਫੇਰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ ਕਿ ਤਪ ਦਾ ਕੀ ਫਲ ਹੈ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਵਰਗਾਂ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਤਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਕਿੰਨੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤਪੋਧ੍ਯਾਨਂ ਸਰ੍ਵਕਾਮਾਰ੍ਥਸਾਧਕਮ੍ । ਸੁਦੁਸ਼੍ਚਰਂ ਦ੍ਵਿਜਾਤੀਨਾਂ ਤਨ੍ਮੇ ਨਿਗਦਤਃ ਸ਼ृਣੁ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤਪ ਦੀ ਧਿਆਨ-ਵਿਧੀ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਤੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਜਾਤੀਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਤਪੋ ਹਿ ਪਰਮਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਤਪਸਾ ਵਿਂਦਤੇ ਫਲਮ੍ । ਤਪੋਰਤੋ ਹਿ ਯੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਮੋਦਤੇ ਸਹ ਦੈਵਤੈਃ
ਤਪ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਤਪ ਨਾਲ ਹੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਪ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਤਪਸਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਸ੍ਤਪਸਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਯਸ਼ਃ । ਤਪਸਾ ਮੋਕ੍ਸ਼ਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਤਪਸਾ ਵਿਂਦਤੇ ਮਹਤ੍
ਤਪ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤਪ ਨਾਲ ਇੱਜ਼ਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਤਪ ਨਾਲ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਤਪ ਨਾਲ ਵੱਡਾਪਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਜ੍ਞਾਨਵਿਜ੍ਞਾਨਸਂਪਤ੍ਤਿਃ ਸੌਭਾਗ੍ਯਂ ਰੂਪਮੇਵ ਚ । ਤਪਸਾ ਲਭਤੇ ਸਰ੍ਵਂ ਮਨਸਾ ਯਦ੍ਯਦਿਚ੍ਛਤਿ
ਗਿਆਨ ਤੇ ਸਮਝ, ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਤੇ ਸੋਹਣਾਪਣ—ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਤਪ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕੁਝ ਮਨ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨਾਤਪ੍ਤਤਪਸੋ ਯਾਂਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਕਦਾਚਨ । ਯਤ੍ਕਾਰ੍ਯਂ ਕਿਂਚਿਦਾਸ੍ਥਾਯ ਪੁਰੁषਸ੍ਤਪ੍ਯਤੇ ਤਪਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਦੇ ਤਪ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਕਦੇ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਦੇ। ਜੋ ਕੁਝ ਮਨੁੱਖ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤਪ ਕਰਕੇ ਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸਮਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਪਰਤ੍ਰੇਹ ਚ ਮਾਨਵਃ । ਸੁਰਾਪਃ ਪਰਦਾਰੀ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਾ ਗੁਰੁਤਲ੍ਪਗਃ । ਤਪਸਾ ਤਰਤੇ ਸਰ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਤਸ਼੍ਚ ਵਿਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਇਨਸਾਨ ਇੱਥੇ ਤੇ ਅੱਗੇ ਦੋਹਾਂ ਜਗ੍ਹਾਂ ਸਭ ਕੁਝ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਸ਼ਰਾਬੀ, ਪਰਾਈ ਔਰਤ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਵਾਲਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਗਲਤ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵੀ ਹੋਵੇ—ਤਪ ਨਾਲ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਪਿ ਸਰ੍ਵੇਸ਼੍ਵਰਃ ਸ੍ਥਾਣੁਰ੍ਵਿष੍ਣੁਸ਼੍ਚੈਵ ਸਨਾਤਨਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਹੁਤਾਸ਼ਨਃ ਸ਼ਕ੍ਰੋ ਯੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਤਪਸਾਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਅਟੱਲ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਸਦਾ ਕਾਇਮ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਅੱਗ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਿਹੜੇ ਤਪ ਕਰਦੇ ਨੇ—
षਡਸ਼ੀਤਿਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਮੁਨੀਨਾਮੂਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਰੇਤਸਾਮ੍ । ਤਪਸਾ ਦਿਵਿ ਮੋਦਂਤੇ ਸਮੇਤਾ ਦੈਵਤੈਃ ਸਹ
ਛਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਉੱਚੀ ਤਪੱਸਿਆ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਆਪਣੇ ਤਪ ਨਾਲ ਸੁਰਗ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ—