ਅਚਿਂਤ੍ਯੈਵ ਗਦਾਪਾਤਂ ਸੋऽਸੁਰੋ ਭृਸ਼ਦਾਰੁਣਃ । ਪ੍ਰਹਤ੍ਯ ਮੁष੍ਟਿਨਾ ਚਂਡਂ ਪਾਤਯਾਮਾਸ ਭੂਤਲੇ
ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਦੈਤ ਨੇ ਅਣਸੁਣੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਗਦਾ ਨਾਲ ਵੱਡਾ ਵੱਜਿਆ। ਫਿਰ, ਮੁੱਕੇ ਨਾਲ ਚੰਡ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਚਂਡੀਸ਼ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਭਿਹਤੋ ਰੋਮਕਂਠੋ ਮਹਾਸੁਰਃ । ਚਂਡੀਸ਼ਂ ਪਾਦਯੋਰ੍ਧृਤ੍ਵਾ ਰਥਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਨ੍ਯਪਾਤਯਤ੍
ਚੰਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਵੱਜ ਕੇ, ਰੋਮਕੰਠ ਮਹਾਦੈਤ ਨੇ ਚੰਡੀਸ਼ਾ ਨੂੰ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਫੜ ਕੇ ਰਥ ਦੀ ਛੱਤ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਪਪਾਤ ਸਹਸਾ ਭੂਮੌ ਯਯੌ ਤਂ ਭੀषਣੇਕ੍ਸ਼ਣਃ । ਉਰੁਨੇਤ੍ਰੇਣ ਸਮਰੇ ਹਤੋ ਲਂਬੋਦਰਃ ਸ਼ਰੈਃ 6.17.
ਉਹ ਅਚਾਨਕ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ, ਤੇ ਡਰਾਉਣੀ ਨਜ਼ਰ ਵਾਲਾ ਉਸ ਵੱਲ ਆਇਆ। ਜੰਗ ਵਿੱਚ, ਉਰਨੇਤਰ ਨੇ ਲੰਬੋਦਰ ਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਦਂਤੇਨੋਰਸਿ ਤਂ ਹਤ੍ਵਾ ਪਾਤਯਾਮਾਸ ਭੂਤਲੇ । ਊਰੁਨੇਤ੍ਰਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾਚ੍ਛਾਂਤਿਮਾਗਤ੍ਯਾਸ਼ੁ ਰਥਂ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਦੰਦ ਨਾਲ ਸੀਨੇ ਵਿੱਚ ਵੱਜ ਕੇ ਮਾਰਿਆ, ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਉਰਨੇਤਰ ਨੇ ਛੇਤੀ ਹੋਸ਼ ਸੰਭਾਲਿਆ ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਜਘਾਨ ਮੁਦ੍ਗਰੇਣਾਸੌ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਸਿਂਦੂਰਮਂਡਿਤੇ । ਗਣੇਸ਼੍ਵਰਃ ਪਟ੍ਟਿਸ਼ੇਨ ਜਘਾਨੋਰਸਿ ਦਾਨਵਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਗਦਾ ਨਾਲ ਲਾਲ ਰੰਗ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਦੈਤ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਵੱਜਿਆ; ਗਣਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਭਾਲਾ ਨਾਲ ਦੈਤ ਨੂੰ ਛਾਤੀ 'ਚ ਵੱਜਿਆ।
ਤਨ੍ਮੁਖਾਦਥ ਨਿष੍ਕ੍ਰਾਂਤੋ ਨਵਸ਼ੀਰ੍षੋऽਸੁਰੋ ਮਹਾਨ੍ । ਅष੍ਟਾਦਸ਼ਭੁਜੋ ਰਾਜਨ੍ਸੋऽਪ੍ਯਧਾਵਤ ਸ਼ਾਂਕਰਿਮ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚੋਂ ਨੌਂ ਸਿਰਾਂ ਵਾਲਾ, ਅਠਾਰਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਵੱਡਾ ਦੈਤ ਨਿਕਲਿਆ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਿਆ।
ਨਵਸ਼ੀਰ੍षੋਰੁਨੇਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਰਣੇ ਰੁਦ੍ਧੋ ਵਿਨਾਯਕਃ । ਜਰ੍ਜਰੀਕृਤਦੇਹੋऽਪਿ ਜਗ੍ਰਾਹ ਪਰਸ਼ੁਂ ਰੁषਾ
ਨੌਂ ਸਿਰਾਂ ਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਦੈਤ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵਿਨਾਇਕ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ; ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਕੁਲ੍ਹਾ ਫੜ ਲਿਆ।
ਤੇਨ ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਤਯੋਰਾਜੌ ਗਣੇਸ਼੍ਵਰਃ । ਰੁਦ੍ਧਂ ਗਣੇਸ਼੍ਵਰਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਸਂਖ੍ਯੇऽਥ षਣ੍ਮੁਖਃ
ਗਣਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕੁਲ੍ਹਾ ਨਾਲ ਦੋਨਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ; ਜਦ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵਿਦਵਾਨ ਗਣੇਸ਼ ਨੂੰ ਰੋਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਸ਼ਣਮੁਖ ਨੇ—
ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਾਗਤ੍ਯ ਸੇਨਾਨੀਰ੍ਜਘਾਨ ਨਵਸ਼ੀਰ੍षਕਮ੍ । ਨਵਸ਼ੀਰ੍षਂ ਰਣੇ ਹਤ੍ਵਾ ਉਰੁਨੇਤ੍ਰਮਧਾਵਤ
ਸੈਨਾਪਤੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਇਆ ਤੇ ਨੌਂ ਸਿਰਾਂ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ; ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਵੱਡੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਿਆ।
ਸ੍ਕਂਦਃ ਸ੍ਵਸ਼ਕ੍ਤਿਘਾਤੇਨ ਪਾਤਯਾਮਾਸ ਤਂ ਨृਪ । ਪਸ਼੍ਯਞ੍ਜਾਲਂਧਰਃ ਸ੍ਕਂਦਂ ਯਯੌ ਸੈਨ੍ਯੇਨ ਸਂਵृਤਃ
ਸਕੰਦੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਵੱਜ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਡਿੱਗਾ ਦਿੱਤਾ, ਹੇ ਰਾਜਾ; ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਜਾਲੰਧਰ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਸਕੰਦੇ ਵੱਲ ਵਧਿਆ।
ਪੁਤ੍ਰਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾਸੁਰਾਨ੍ਹਂਤੁਂ ਸਗਣਃ ਸ਼ਂਕਰੋऽਪਿ ਚ । ਤਤੋ ਘੋਰਤਰਂ ਯੁਦ੍ਧਮਭੂਦਦ੍ਭੁਤਸੈਨ੍ਯਯੋਃ
ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਕਰ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਦੈਤਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਲਈ ਨਿਕਲਿਆ; ਫਿਰ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵਿਚ ਹੋਰ ਭਿਆਨਕ ਜੰਗ ਹੋਈ।
ਹਰਸਿਂਧੁਜਯੋਰ੍ਯੁਦ੍ਧੇ ਗਤਪ੍ਰਾਣੇਵ ਰੋਦਸੀ । ਅਥ ਜਾਲਂਧਰਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਬਾਣਂ ਸਂਧਾਯ ਦਾਰੁਣਮ੍
ਹਰਾ ਤੇ ਸਿੰਧੁਜਾ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਸੁੰਨ ਹੋ ਗਏ; ਫਿਰ ਜਾਲੰਧਰ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਡਰਾਉਣਾ ਤੀਰ ਚੜ੍ਹਾਇਆ।
ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਤਸਂਖ੍ਯਾਕੈਃ ਪਤ੍ਰੈਃ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਭੂषਿਤਮ੍ । ਦੈਤ੍ਯੇਂਦ੍ਰਸ੍ਤੇਨ ਬਾਣੇਨ ਲਲਾਟੇਤਾਡਯਚ੍ਛਿਵਮ੍
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੰਖਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਤੀਰ, ਦੈਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਨੇ ਉਸ ਤੀਰ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਮੱਥੇ 'ਤੇ ਵੱਜਿਆ।
ਮਮਜ੍ਜਾਪੁਂਖਮਰ੍ਯਾਦਂ ਲਲਾਟੇ ਸ਼ਂਕਰਸ੍ਯ ਚ । ਭਾਲੇ ਸ਼ਸ਼ਾਂਕਵਚ੍ਛਂਭੋਃ ਸ ਰਰਾਜ ਮਹਾਪ੍ਰਭਃ
ਉਸ ਦਾ ਤੀਰ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਮੱਥੇ ਦੀ ਹੱਦ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ; ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਮੱਥੇ 'ਤੇ, ਚੰਦ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਵੱਡੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਚਮਕਿਆ।
ਯਥਾਦਿਤ੍ਯੋ ਹਿ ਘਰ੍ਮਾਂਤੇ ਸਂਧ੍ਯਾਕਾਲੇਂਬੁਦਾਗਮੇ । ਅਥ ਰੁਦ੍ਰੋ ਮਹਾਬਾਣਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਜ੍ਵਲਨੋਪਮਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਗਰਮੀ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਸੂਰਜ ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਵੱਡਾ ਤੀਰ ਫੜ ਲਿਆ।
ਯਸ੍ਯ ਵੇਗੇ ਤੁ ਪਵਨਃ ਫਲੇ ਯਸ੍ਯਾਗ੍ਨਿਭਾਸ੍ਕਰੌ । ਕਾਲੋ ਗ੍ਰਂਥਿषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਸ਼ਰੇ ਦੇਵੀ ਧਰਾ ਸ੍ਥਿਤਾ
ਉਸ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਅੱਗ ਤੇ ਸੂਰਜ ਸੀ; ਉਸ ਦੇ ਗੰਢਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਲ ਸਮਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇਵੀ ਉਸ ਤੀਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਸੀ।
ਹਰਸ੍ਤੇਨ ਸ਼ਰੇਣਾਸ਼ੁ ਵਿਵ੍ਯਾਧ ਹृਦਿ ਸਿਂਧੁਜਮ੍ । ਤੇਨ ਬਾਣਪ੍ਰਹਾਰੇਣ ਰੁਧਿਰੌਘਪਰਿਪ੍ਲੁਤਃ
ਹਰਾ ਨੇ ਉਸ ਤੀਰ ਨਾਲ ਸਿੰਧੁਜਾ ਨੂੰ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਜਿਆ; ਉਸ ਵੱਜ ਨਾਲ ਉਹ ਲਹੂ ਦੀ ਧਾਰ ਵਿੱਚ ਭਿੱਜ ਗਿਆ।
ਪਪਾਤ ਸ਼ਰਭਿਨ੍ਨਾਂਗੋ ਵਜ੍ਰਾਹਤ ਇਵਾਚਲਃ । ਤਦਾ ਦੈਤ੍ਯਾਃ ਸਮਾਕ੍ਰਂਦਨ੍ਜਗਰ੍ਜੁਃ ਪ੍ਰਮਥਾਸ੍ਤਥਾ
ਤੀਰ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਛੇਦਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਵਿਜਲੀ ਨਾਲ ਵੱਜਿਆ ਹੋਵੇ; ਫਿਰ ਦੈਤ ਚੀਲ ਪਏ, ਤੇ ਪ੍ਰਮਥਾ ਵੀ।
ਸਿਂਧੁਜਂ ਮੂਰ੍ਛਿਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰੁਰੁਧੁਰ੍ਦਾਨਵਾਃ ਸ਼ਿਵਮ੍ । ਰਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਮੁਦ੍ਯਤਾਃ ਕੇਚਿਤ੍ਕੇਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਤਃ ਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਸਿੰਧੁਜਾ ਨੂੰ ਬੇਹੋਸ਼ ਵੇਖ ਕੇ, ਦੈਤਾਂ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ; ਕੁਝ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਉੱਠੇ, ਕੁਝ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ।
ਯਾਵਜ੍ਜਾਲਂਧਰੋ ਮੂਰ੍ਛਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਵਾਰਿਧਿਨਂਦਨਃ । ਤਾਵਦ੍ਰੁਦ੍ਰੇਣ ਨਾਰਾਚੈਰ੍ਹਤਾ ਜਾਲਂਧਰੀ ਚਮੂਃ
ਜਦ ਤੱਕ ਜਾਲੰਧਰ, ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਬੇਹੋਸ਼ ਸੀ, ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਜਾਲੰਧਰ ਦੀ ਫੌਜ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ।
ਚਿਰਾਜ੍ਜਾਲਂਧਰਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮੂਰ੍ਛਾਂ ਸੈਨ੍ਯਂ ਹਤਂ ਨृਪ । ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਭਯਾਨ੍ਵਿਤਃ ਸੇਨਾਂ ਵਿਕੀਰ੍ਣਾਂ ਚ ਤਥਾ ਰਣੇ
ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਜਾਲੰਧਰ ਨੇ ਹੋਸ਼ ਸੰਭਾਲਿਆ; ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਮਰੀ ਹੋਈ ਤੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵਿਖਰੀ ਹੋਈ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਡਰ ਗਿਆ।
ਤਤਃ ਕਾਵ੍ਯਂ ਸ ਸਸ੍ਮਾਰ ਮਨਸਾ ਪਰਮਂ ਗੁਰੁਮ੍ । ਸ੍ਮृਤਸ੍ਤੇਨ ਤ੍ਵਰਨ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਕਵਿਰ੍ਜਾਲਂਧਰਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕਵੀ, ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਗੁਰੂ, ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ; ਯਾਦ ਆਉਂਦੇ ਹੀ, ਕਵੀ ਜਲਦੀ ਜਾਲੰਧਰ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ।
ਸ੍ਵਸ੍ਤਿ ਕृਤ੍ਵਾ ਜਗਾਦਾਥ ਭਾਰ੍ਗਵਃ ਸਿਂਧੁਨਂਦਨਮ੍ । ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਮਹਾਰਾਜ ਤਵ ਕਾਰ੍ਯਂ ਮਹਾਬਲ
ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇ ਕੇ ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਕੀ ਹੈ?'
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਇਤਿ ਕਾਵ੍ਯਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਭਾਰ੍ਗਵਂ ਬਹੁ ਮਾਨਯਨ੍ । ਨਤ੍ਵਾ ਗੁਰੁਮੁਵਾਚਾਥ ਰਾਜਾ ਜਾਲਂਧਰਸ੍ਤਥਾ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਕਾਵਯ ਦੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਭਾਰਗਵ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਇਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ। ਰਾਜਾ ਜਾਲੰਧਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਆਖਿਆ।
ਰਾਜੋਵਾਚ- ਜੀਵਯੈਤਾਨ੍ਮृਤਾਞ੍ਛੁਕ੍ਰ ਦੈਤ੍ਯਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਸਮਂਤਤਃ । ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਸਿਂਧੁਜੇਨਾਜੌ ਸੈਨ੍ਯਂ ਤਤ੍ਰ ਵ੍ਯਲੋਕਯਤ੍
ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਖਿਆ—'ਸ਼ੁਕਰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਰੇ ਹੋਏ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰ ਥਾਂ ਜੀਵਿਤ ਕਰ ਦੇ।' ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ੁਕਰ ਨੇ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਪਂਚਵਿਂਸ਼ਤ੍ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਪ੍ਰਮਾਣਤਃ । ਦੈਤ੍ਯਾਂਗਰਥਸਂਕੀਰ੍ਣਮੁਪਰ੍ਯੁਪਰਿ ਪਾਰ੍ਥਿਵ
ਓ ਰਾਜਾ, ਉਥੇ ਪਚੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਤਕ ਧਰਤੀ ਦੈਤਿਆਂ, ਰਥਾਂ ਤੇ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਜੋ ਇਕ ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਪਏ ਹੋਏ ਸਨ।
ਉਚ੍ਛ੍ਰਯੇ ਪਂਚਨਵਤਿਯੋਜਨਾਨਾਂ ਮਹੀਂ ਚਿਤਾਮ੍ । ਯੋਧਵਾਹਨਦੇਹਾਦ੍ਯੈਰਿਵ ਪੂਰ੍ਣਾਂ ਧਰਾਂ ਤਤਃ
ਉਸ ਮੈਦਾਨ 'ਚ, ਜੋ ਪਚਾਨਵੇਂ ਯੋਜਨ ਤਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਯੋਧਿਆਂ, ਵਾਹਨਾਂ ਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਚਿਤਾ ਲੱਗੀ ਹੋਵੇ।
ਮਂਤ੍ਰੋਦਕੇਨ ਚਾਭ੍ਯੁਕ੍ਸ਼੍ਯ ਦੈਤ੍ਯਾਨੁਤ੍ਥਾਪਯਤ੍ਕਵਿਃ । ਯਾਵਦ੍ਰੁਦ੍ਰੋ ਜਟਾਜੂਟਂ ਬਬਂਧ ਭੁਜਗੈਰ੍ਦृਢਮ੍
ਕਵੀ ਨੇ ਮੰਤਰ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕ ਕੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜੀਵਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਰੁਦ੍ਰ ਆਪਣੇ ਜਟਾਂ ਨੂੰ ਸੱਪਾਂ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬੰਨ੍ਹ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਤਾਵਤ੍ਕਾਵ੍ਯੇਨ ਤਤ੍ਸੈਨ੍ਯਂ ਮਂਤ੍ਰੇਣੋਤ੍ਥਾਪਿਤਂ ਨृਪ । ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾਨ੍ਯਥਾ ਕੇਸਰਿਣੋ ਗਜੇਂਦ੍ਰਾਃ ਸ਼ੂਕਰਾਨ੍ਯਥਾ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਕਵੀ ਦੇ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਫੌਜ ਜੀਵਿਤ ਹੋ ਗਈ, ਰਾਜਾ—ਜਿਵੇਂ ਸ਼ੇਰ ਨਾਲ ਬਾਘ, ਮੁਖੀ ਨਾਲ ਹਾਥੀ, ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਵਰਗਿਆਂ ਨਾਲ ਸੂਅਰ।
ਆਗਤਾਨ੍ਦਾਨਵਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚਿਂਤਯਾਮਾਸ ਸ਼ਂਕਰਃ । ਕਿਮੇਤਦਿਹ ਸਂਜਾਤਂ ਮृਤਾਨ੍ਸृਜਤਿ ਕੁਤ੍ਰਚਿਤ੍
ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਸੋਚਿਆ: 'ਇਹ ਕੀ ਹੋ ਗਿਆ? ਇੱਥੇ ਕੌਣ ਮਰੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਜੀਵਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ?'