ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਸ੍ਤੇषਾਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਥਾਵਿਜ੍ਞਾਨਦਰ੍ਸ਼ਨਾਤ੍ । ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯੇਕਾਦਸ਼ੀਨਾਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਨਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤਾਮ੍
ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਜਾਣੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਚੌਵੀ ਤੇ ਬਾਰਾਂ ਏਕਾਦਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵੀ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਗੋਦਾਵਰ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਸ਼ਂਖਚਕ੍ਰਾਦਿਧਾਰਣਮ੍ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਵਿਸ਼ੇषੇਣ ਧਾਰਣਂ ਵਿਧਿਪੂਰ੍ਵਕਮ੍
ਗੋਦਾਵਰੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਸ਼ੰਖ, ਚੱਕਰ ਆਦਿ ਪਹਿਨਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਲੋਂ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪਹਿਨਣ ਦੀ ਗੱਲ ਵੀ ਆਵੇਗੀ।
ਯਮੁਨਾਯਾਸ਼੍ਚ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਗਂਡਿਕਾਯਾਸ੍ਤਥਾ ਮੁਨੇ । ਵੇਤ੍ਰਵਤ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਵਚ੍ਮ੍ਯਹਂ ਤੇ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਯਮੁਨਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਗੰਡਕੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਅਤੇ ਵੈਤ੍ਰਵਤੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵੀ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਗਿਲ੍ਲਿਤੀਰ੍ਥੋਦ੍ਭਵਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸ਼ਿਲਾਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਮਹਚ੍ਚ ਯਤ੍ । ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸਂਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਖਂਡੇ ਉਤ੍ਤਰਸਂਜ੍ਞਕੇ
ਗਿੱਲੀ ਤੀਰਥ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ, ਵੱਡਾ ਸ਼ਿਲਾ ਖੇਤਰ—ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੈਂ ਉੱਤਰ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਅਰ੍ਬੁਦੇਸ਼੍ਵਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਤਤ੍ਰ ਤੀਰ੍ਥਾਦਿਕਂ ਚ ਯਤ੍ । ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਸਿਦ੍ਧਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਾਦਿਕਂ ਚ ਯਤ੍
ਅਰਬੁਦ ਦੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਉਥੇ ਦੇ ਤੀਰਥ ਆਦਿ, ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਆਦਿ ਦੀ ਵੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇਗੀ।
ਪਦ੍ਮਨਾਭਸਮੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਤੁਲਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚੈਵ ਧਾਰਣਮ੍ । ਗੋਪੀਚਂਦਨਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਪਟ੍ਟਪੂਜਾਂ ਤਥੈਵ ਚ
ਪਦਮਨਾਭ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ, ਤੁਲਸੀ ਪਹਿਨਣ, ਗੋਪੀਚੰਦਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਪੱਟਾ ਪੂਜਾ ਦੀ ਵੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇਗੀ।
ਨਿਰਂਜਨਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਤਥਾ ਵਿਜ੍ਞਾਨਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ । ਤਤ੍ਰ ਦੀਪਪ੍ਰਦਾਨਂ ਚ ਧੂਪਦਾਨਂ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਨਿਰੰਜਨ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਝਲਕ, ਉਥੇ ਦੀਵੇ ਜਗਾਉਣ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਧੂਪ ਦੇਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕਸ੍ਯਾਥ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਮਾਘਜਂ ਤਥਾ । ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਚ ਵ੍ਰਤਾਨਾਂ ਚ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਵਿਧਿਪੂਰ੍ਵਕਮ੍
ਫਿਰ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਵਰਤਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਜਿਵੇਂ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ृਣੁ ਨਾਰਦ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਜਗਨ੍ਨਾਥਾਖ੍ਯਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਯਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਲੋਕੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਦਿਪਾਤਕਾਤ੍
ਸੁਣ, ਨਾਰਦ ਜੀ, ਮੈਂ ਜਗੰਨਾਥ ਜੀ ਦੀ ਉੱਚੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਲੋਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਯਤ੍ਰ ਸਿਦ੍ਧਂ ਤਥਾ ਭੁਕ੍ਤਂ ਪਾਰਲੌਕਿਕਦਾਯਕਮ੍ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਯਤ੍ਰ ਭੁਂਜਨ੍ਤਿ ਵੇਦਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰ ਵਿਸ਼ਾਰਦਃ
ਉਥੇ ਪੂਰਨਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਲੋਕ ਸੁਖ ਭੋਗਦੇ ਹਨ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕ ਪਰਲੋਕ ਦੇ ਫਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ; ਉਥੇ ਵੈਦ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਭੋਜਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯੇषਾਂ ਚੈਵ ਲੋਕਾਨਾਂ ਕਾ ਕਥਾ ਚੈਵ ਸੁਵ੍ਰਤ । ਪਂਚਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਤ੍ਰ ਨਾਗਾ ਨਰ੍ਤਕ੍ਯੋ ਵਿਵਿਧਾਸ੍ਤਥਾ
ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀ ਕਰੀਏ, ਸੁਚੱਜੇ ਜੀ? ਉਥੇ ਪਚੀ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਗ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਚਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਬਾਲਹਤ੍ਯਾ ਗਵਾਂਹਤ੍ਯਾ ਤਥੈਵ ਚ । ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾ ਵਿਲਯਂ ਯਾਂਤਿ ਜਗਨ੍ਨਾਥਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਤ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ, ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ, ਗਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਜਗੰਨਾਥ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਜਗਨ੍ਨਾਥੇਤ੍ਯੁਚ੍ਚਰਞ੍ਜਂਤੁਰ੍ਮਹਾਪਾਪੈਃ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ । ਵਿष੍ਣੋਃ ਪੂਜਨਕਂ ਪੁष੍ਪੈਸ੍ਤਨ੍ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮਪਿ ਬ੍ਰੁਵੇ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ 'ਜਗੰਨਾਥ' ਨਾਮ ਉਚਾਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਜੀ ਦੀ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵੀ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਪਰ੍ਵਤਾਨਾਂ ਵਰ੍ਣਨਂ ਚ ਦੇਸ਼ਾਨਾਂ ਵਰ੍ਣਨਂ ਤਥਾ । ਗੋਪੂਜਨਾਦਿਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਸਿਦ੍ਧਾਨਾਂ ਚੈਵ ਪੂਜਨਮ੍
ਪਹਾੜਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ, ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ, ਗਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਆਦਿਕ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।
ਸਿਕ੍ਥੇ ਦਤ੍ਤੇ ਤੁ ਯਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਵਦਾਮ੍ਯਹਮ੍ । ਕਦਲੀਗਰ੍ਭਦਾਨਂ ਚ ਵृਕ੍ਸ਼ਦਾਨਂ ਤਤਃ ਪਰਮ੍
ਮਿੱਠਾ ਭੋਜਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਜੋ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਮੈਂ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਕੇਲੇ ਦੇ ਫਲ ਦੀ ਭੇਟ ਅਤੇ ਰੁੱਖ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਫਲ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਸ਼੍ਵਦਾਨਂ ਹਸ੍ਤਿਦਾਨਂ ਜਪਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਮਂਤ੍ਰਦੀਕ੍ਸ਼ਾਗਮਂ ਚੈਵ ਗੁਰੋਰ੍ਲਕ੍ਸ਼ਣਮੇਵ ਚ
ਘੋੜਾ ਦਾਨ, ਹਾਥੀ ਦਾਨ, ਜਪ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਹਿਮਾ, ਮੰਤਰ ਦੀ ਦਿਖਿਆ ਲੈਣ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਵੀ ਦੱਸੇ ਹਨ।
ਸ਼ਿष੍ਯਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਯਥਾ ਪੌਰਾਣਿਕਾ ਵਿਦੁਃ । ਚਰਣੋਦਕਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਪਿਤृਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਦਿਕਂ ਚ ਯਤ੍
ਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਲੱਛਣ, ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸੇ ਹਨ, ਚਰਨਾਮ੍ਰਿਤ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰਾਧ ਆਦਿਕ ਵੀ ਦੱਸੇ ਹਨ।
ਪਿਤृਕ੍ਸ਼ਯਾਹਦਾਨਂ ਚ ਨੀਲੋਤ੍ਸਰ੍ਗਵਿਧਿਸ੍ਤਤਃ । ਗ੍ਰਹਣਂ ਚਂਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯ ਤਤ੍ਰ ਦਾਨਂ ਚ ਯਦ੍ਭਵੇਤ੍
ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਦਾਨ, ਫਿਰ ਨੀਲੇ ਪਾਣੀ ਛੱਡਣ ਦੀ ਰੀਤ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਣ ਤੇ ਉਥੇ ਜੋ ਦਾਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਦੱਸੇ ਹਨ।
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸ੍ਯ ਦਾਨਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਮਾਲ੍ਯਗਂਧਯੋਃ । ਦਸ਼ਮ੍ਯੈਕਾਦਸ਼ੀਵੇਧਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਹਰਿਵਾਸਰਮ੍
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਦੇਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਮਾਲਾ ਤੇ ਸੁਗੰਧ ਦੇਣ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਦਸਮੀ, ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਅਤੇ ਦੁਵਾਦਸ਼ੀ—ਹਰੀ ਦਾ ਦਿਨ—ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।
ਤੇषਾਂ ਚੈਵ ਤੁਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਰੁਦ੍ਰਨਾਮਾਦਿਕਂ ਚ ਯਤ੍ । ਮਥੁਰਾਯਾਸ਼੍ਚ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਕੁਰੁਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਾਦਿਕਂ ਤਥਾ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਰੁਦਰ ਦੇ ਨਾਂ ਆਦਿਕ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਮਥੁਰਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ ਆਦਿਕ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।
ਸੇਤੁਬਂਧਸ੍ਯ ਚਾਖ੍ਯਾਨਂ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮੇਸ਼੍ਵਰਜਂ ਤਥਾ । ਤ੍ਰ੍ਯਂਬਕਸ੍ਯ ਚ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਪਂਚਵਟ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਯਤ੍ਫਲਮ੍
ਸੇਤੁਬੰਧ ਦੀ ਕਥਾ, ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਤ੍ਰਯੰਬਕ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਅਤੇ ਪੰਚਵਟੀ ਦਾ ਫਲ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦਂਡਕਾਰਣ੍ਯਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਸ਼ृਣੁ ਵਾਡਵਸਤ੍ਤਮ । ਦਂਡਕਾਰਣ੍ਯਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਨृਸਿਂਹੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਕਾਰਣਮ੍
ਦੰਡਕਾਰਣ ਦੇ ਮਹਾਤਮ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ, ਵੱਡੇ ਵਡਵਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ। ਦੰਡਕਾਰਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਨਰਸਿੰਹ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਗੀਤਾਯਾਸ਼੍ਚੈਵ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਤਥਾ ਭਾਗਵਤਸ੍ਯ ਚ । ਕਾਲਿਂਦ੍ਯਾਸ਼੍ਚੈਵ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮਿਨ੍ਦ੍ਰਪ੍ਰਸ੍ਥਸ੍ਯ ਵਰ੍ਣਨਮ੍
ਗੀਤਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਭਾਗਵਤ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਕਾਲਿੰਦੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਦਾ ਵਰਣਨ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਰੁਕ੍ਮਾਂਗਦਚਰਿਤ੍ਰਂ ਤੁ ਮਹਿਮਾ ਵੈष੍ਣਵਸ੍ਯ ਚ । ਵੈष੍ਣਵੇ ਹ੍ਯੇਕਭੁਕ੍ਤੇ ਤੁ ਸ਼ृਣੁ ਵਾਡਵਸਤ੍ਤਮ
ਰੁਕਮਾਂਗਦ ਦੀ ਕਥਾ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਨਵ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਵੈਸ਼ਨਵ ਵਿਚ ਇਕੋ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਜੋ ਮਹਾਨਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਸੁਣ, ਵੱਡੇ ਵਡਵਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ।
ਸਸਾਗਰਾਂ ਚ ਪृਥਿਵੀਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਚੈਵ ਤੁ ਯਤ੍ਫਲਮ੍ । ਤਤ੍ਫਲਂ ਸਮਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਭੁਕ੍ਤੇ ਹ੍ਯੇਕੇ ਤੁ ਵੈष੍ਣਵੇ
ਜੇ ਕੋਈ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਸਮੇਤ ਦਾਨ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਫਲ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਵੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਹੋਇਆ ਪ੍ਰਸਾਦ ਖਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਾਤ੍ਵਿਕਾਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵਸਂਪਨ੍ਨਾ ਰਾਜਸਾਃ ਕਾਮੁਕਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ । ਤਾਮਸਾ ਅਧਮਾਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਵੈष੍ਣਵਾਨਾਂ ਤੁ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਜੋ ਲੋਕ ਸਤੋਗੁਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ; ਰਜੋਗੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਕਾਮੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਤਮੋਗੁਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਭਗਤਾਂ ਦੀਆਂ ਖਾਸ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਵੈष੍ਣਵਾ ਯੇ ਤੁ ਵੇਦਧਰ੍ਮਪਰਾਯਣਾਃ । ਤੇषਾਂ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਥੋਕ੍ਤਂ ਚੈਵ ਨਾਰਦ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਭਗਤ ਹਨ ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ, ਹੇ ਨਾਰਦ।
ਵਿष੍ਣੁਨਿਂਦਾਰਤਾ ਯੇ ਵੈ ਦ੍ਰਵ੍ਯਲੋਭੇਨ ਸਤ੍ਤਮ । ਤੇषਾਂ ਪਾਪਂ ਤੁ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਾਂਪ੍ਰਤਂ ऋषਿਸਤ੍ਤਮ
ਜੋ ਲੋਕ ਧਨ ਦੀ ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਰਿਸ਼ੀ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਜ੍ਵਾਲਾਮੁਖ੍ਯਾਸ੍ਤਥਾਖ੍ਯਾਨਂ ਹਿਮਸ਼ੈਲੇਕ੍ਸ਼ਣਂ ਤਥਾ । ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਸ੍ਤੁ ਵੈ ਯਤ੍ਰ ਤਂ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਂ ਵਦਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਦੀ ਕਥਾ, ਹਿਮਾਚਲ ਦਾ ਵਰਣਨ, ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਥਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਕਾਯਸ੍ਥਾਨਾਂ ਸਮੁਤ੍ਪਤਿਰ੍ਗਯਾਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਨਮੇਵ ਚ । ਗਦਾਧਰਸ੍ਵਰੂਪਂ ਚ ਫਲ੍ਗੁਵਰ੍ਣਨਮੇਵ ਚ 6.1.
ਕਾਯਸਥਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ, ਗਿਆ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ, ਗਦਾਧਰ ਦਾ ਰੂਪ, ਅਤੇ ਫਲਗੂ ਦਰਿਆ ਦਾ ਵਰਣਨ—