ਆਵਾਹਨਾਦੀਨੁਪਚਾਰਾਂਸ੍ਤਥਾਪਿ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ੍ਨਾਨਂ ਪੂਰ੍ਵਵਚ੍ਛਂਕਰਸ੍ਯ । ਉਦੁਂਬਰਂ ਰਾਜਤਂ ਸ੍ਵਰ੍ਣਪੀਠਂ ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਦਿਛਨ੍ਨਂ ਸਰ੍ਵਮੇਵੇਹ ਪੀਠਮ੍
ਆਵਾਹਨ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਉਪਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਾ ਕੇ, ਉੱਦੁੰਬਰ ਦੀ ਲੱਕੜ, ਚਾਂਦੀ ਜਾਂ ਸੋਨੇ ਦਾ ਪੀਠਾ, ਕਪੜੇ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਇੱਥੇ ਆਸਨ ਵਜੋਂ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਂਤੇ ਕृਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਬੁਦਾਨਾਂ ਚ ਵृष੍ਟਿਂ ਪੀਠੇ ਪੀਠੇ ਨਾਗਮੇਕਂ ਪੁਰਸ੍ਤਾਤ੍ । ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪੀਠੇ ਚੋਰ੍ਧ੍ਵਕੇ ਨਾਗਯੁਗ੍ਮਂ ਦੇਵਾਭ੍ਯਾਸ਼ੇ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਵਾਮਤਸ਼੍ਚ
ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਹਰ ਪੀਠੇ ਉੱਤੇ ਬੁਲਬੁਲੇ ਵਰਗਾ ਛਿੜਕਾਅ ਕਰਕੇ, ਹਰ ਪੀਠੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਨਾਗ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉੱਚੇ ਪੀਠੇ ਉੱਤੇ, ਦੋ ਨਾਗ, ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਕੋਲ, ਸੱਜੇ ਤੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਰੱਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਜਪਾਪੁष੍ਪਂ ਨਾਗਮਧ੍ਯੇ ਨਿਧਾਯ ਮਧ੍ਯੇ ਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ ਪ੍ਰਾਤਿਗੁਣ੍ਯੇ । ਸੁਸ਼੍ਵੇਤੇਨ ਤਸ੍ਯ ਮਧ੍ਯੇ ਮਹੇਸ਼ਂ ਲਿਂਗਾਕਾਰਂ ਪੀਠਯੁਕ੍ਤਂ ਪ੍ਰਪੂਜ੍ਯਮ੍
ਨਾਗਾਂ ਵਿਚ ਜਪਾ ਫੁੱਲ ਰੱਖ ਕੇ, ਵਿਚਕਾਰ ਕਪੜਾ, ਜੋ ਬਾਰਾਂ ਵਾਰੀ ਵੱਧ ਹੋਵੇ, ਰੱਖਣਾ। ਉਸ ਵਿਚ ਸੁੱਚਾ ਚਿੱਟਾ ਰੱਖ ਕੇ, ਮੱਧ ਵਿਚ ਪੀਠੇ ਉੱਤੇ ਲਿੰਗ ਰੂਪ ਮਹੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਏਵਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਬਾਣਮੁਖ੍ਯਾ ਦਿਤੀਸ਼ਾ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪਂਚਗਂਧਾष੍ਟਗਂਧਮ੍ । ਪੁष੍ਪੈਃ ਪਤ੍ਰੈਃ ਸ਼੍ਰੀ ਤਿਲੈਰਕ੍ਸ਼ਤੈਸ਼੍ਚ ਤਿਲੋਨ੍ਮਿਸ਼੍ਰੈਃ ਕੇਵਲੈਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਪੂਜ੍ਯ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ, ਬਾਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਮੁੱਖ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਪੰਜ ਤੇ ਅੱਠ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਸੁਗੰਧਾਂ ਚੜ੍ਹਾਈਆਂ। ਫੁੱਲਾਂ, ਪੱਤਿਆਂ, ਸ਼ੁਭ ਤਿਲ, ਅੱਖ, ਤਿਲ ਮਿਲੇ ਹੋਏ ਅੱਖ ਤੇ ਖਾਲਸਾ ਅੱਖ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਧੂਪਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਧਿਵਤ੍ਸਂਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਂ ਦੀਪਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਚੋਕ੍ਤਮੇਵੋਪਹਾਰਮ੍ । ਪੂਜਾਸ਼ੇषਂ ਤੇ ਸਮਾਪ੍ਯਾਥ ਸਰ੍ਵੇ ਗੀਤਂ ਨृਤ੍ਯਂ ਤਤ੍ਰਤਤ੍ਰਾਪਿ ਚਕ੍ਰੁਃ
ਜਦੋਂ ਧੂਪ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਗਿਆ, ਫਿਰ ਦੀਵਾ ਤੇ ਹੋਰ ਚੜ੍ਹਾਵੇ ਦਿੱਤੇ, ਪੂਜਾ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਈ ਤਾਂ ਸਭ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਗੀਤ ਗਾਏ ਤੇ ਨੱਚਿਆ।
ਅਥਾਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਗੌਤਮਸ੍ਯਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਸ਼ਿष੍ਯਃ ਸ਼ਂਕਰਾਤ੍ਮੇਤਿ ਨਾਮ੍ਨਾ
ਇਸੇ ਵੇਲੇ ਗੌਤਮ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ੰਕਰਾਤਮਾ ਸੀ, ਆ ਗਿਆ।
ਉਨ੍ਮਤ੍ਤਵੇਸ਼ੋ ਦਿਗ੍ਵਾਸਾ ਅਨੇਕਾਵृਤਿਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ । ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਦ੍ਵਿਜਾਤਿਪ੍ਰਵਰਃ ਕ੍ਵਚਿਚ੍ਚਂਡਾਲਸਨ੍ਨਿਭਃ
ਉਹ ਪਾਗਲਾਂ ਵਾਂਗ ਲੱਗਦਾ ਸੀ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਚਾਦਰਾਂ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈਆਂ, ਕਈ ਵਾਰੀ ਵੱਡੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਾਂਗ, ਕਈ ਵਾਰੀ ਚੰਡਾਲ ਵਰਗਾ ਦਿਸਦਾ ਸੀ।
ਕ੍ਵਚਿਚ੍ਛੂਦ੍ਰ ਸਮੋ ਯੋਗੀ ਤਾਪਸਃ ਕ੍ਵਚਿਦਪ੍ਯੁਤ । ਗਰ੍ਜਤ੍ਯੁਤ੍ਪਤਤੇ ਚੈਵ ਨृਤ੍ਯਤਿ ਸ੍ਤੌਤਿ ਗਾਯਤਿ
ਕਦੇ ਉਹ ਸ਼ੂਦਰ ਵਰਗਾ, ਕਦੇ ਯੋਗੀ ਤੇ ਤਪਸੀ ਵਾਂਗ, ਕਦੇ ਗਰਜਦਾ, ਉੱਡਦਾ, ਨੱਚਦਾ, ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਤੇ ਗੀਤ ਗਾਂਦਾ।
ਰੋਦਿਤਿ ਸ਼ृਣੁਤੇ ਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਪਤਤ੍ਯੁਤ੍ਤਿष੍ਠਤਿ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ । ਸ਼ਿਵਜ੍ਞਾਨੈਕਸਂਪਨ੍ਨਃ ਪਰਮਾਨਂਦਨਿਰ੍ਭਰਃ
ਕਦੇ ਰੋਂਦਾ, ਕਦੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ, ਕਦੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ, ਕਦੇ ਉਠ ਜਾਂਦਾ; ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਗਿਆਨ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਸਰਵੋਤਮ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਭੋਜ੍ਯਵੇਲਾਯਾਂ ਗੌਤਮਸ੍ਯਾਂਤਿਕਂ ਯਯੌ । ਬੁਭੁਜੇ ਗੁਰੁਣਾ ਸਾਕਂ ਕ੍ਵਚਿਦੁਚ੍ਛਿष੍ਟਮੇਵ ਚ
ਜਦੋਂ ਖਾਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆਇਆ, ਉਹ ਗੌਤਮ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ; ਉਹ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਖਾਂਦਾ ਸੀ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਵੀ ਖਾਂ ਲੈਂਦਾ।
ਕ੍ਵਚਿਲ੍ਲੇਹਤਿ ਤਤ੍ਪਾਤ੍ਰਂ ਤੂष੍ਣੀਮੇਵਾਭ੍ਯਗਾਤ੍ਕ੍ਵਚਿਤ੍ । ਹਸ੍ਤਂ ਗृਹੀਤ੍ਵੈਵ ਗੁਰੋਃ ਸ੍ਵਯਮੇਵਾਭੁਨਕ੍ਕ੍ਵਚਿਤ੍
ਕਦੇ ਉਹ ਗੁਰੂ ਦੇ ਪਿਆਲੇ ਨੂੰ ਚੱਟ ਲੈਂਦਾ, ਕਦੇ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਆ ਜਾਂਦਾ; ਕਦੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਖਾਂ ਲੈਂਦਾ।
ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਗृਹਾਂਤਰੇ ਮੂਤ੍ਰਂ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਕਰ੍ਦਮਲੇਪਨਮ੍ । ਸਰ੍ਵਦਾ ਤਂ ਗੁਰੁਰ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕਰਮਾਲਂਬ੍ਯ ਮਂਦਿਰਮ੍
ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਘਰ ਵਿਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਕਰ ਲੈਂਦਾ, ਕਦੇ ਮਿੱਟੀ ਲਗਾ ਲੈਂਦਾ; ਪਰ ਗੁਰੂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ।
ਪ੍ਰਵੇਸ਼੍ਯ ਸ੍ਵੀਯਪੀਠੇ ਤਮੁਪਵੇਸ਼੍ਯਾਭ੍ਯਭੋਜਯਤ੍ । ਸ੍ਵਯਂ ਤਦਸ੍ਯ ਪਾਤ੍ਰੇਣ ਬੁਭੁਜੇ ਗੌਤਮੋ ਮੁਨਿਃ
ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਿੰਘਾਸਨ 'ਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ ਖਾਣਾ ਖਵਾਉਂਦਾ; ਤੇ ਗੌਤਮ ਮੁਨੀ ਆਪ ਉਸ ਦੇ ਪਿਆਲੇ ਤੋਂ ਖਾਂਦਾ।
ਤਸ੍ਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਜ੍ਞਾਤੁਂ ਕਦਾਚਿਦਥ ਸੁਂਦਰੀ । ਅਹਲ੍ਯਾ ਸ਼ਿष੍ਯਮਾਹੂਯ ਭੁਂਕ੍ਸ਼੍ਵੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਥ ਸਾ ਸ਼ੁਭਾ
ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਜਾਣਨ ਲਈ, ਸੁੰਦਰ ਅਹਲਿਆ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, 'ਖਾ ਲੈ,' ਤੇ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਮਹਿਲਾ—
ਸੌਵਰ੍ਣੇ ਭਾਜਨੇ ਚਾਨ੍ਨਂ ਨਿਧਾਯ ਚषਕਾਂਤਰੇ । ਪਾਨਾਦਿਕਮਥੋ ਦਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਮਿਨ੍ਪਾਵਕਂ ਪੁਨਃ
—ਸੋਨੇ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਵਿਚ ਖਾਣਾ ਰੱਖਿਆ, ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਵੱਖਰੇ ਕੱਪ ਵਿਚ ਦਿੱਤਾ, ਹੋਰ ਭਾਂਡੇ ਵਿਚ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਰੱਖਿਆ, ਤੇ ਇਕ ਹੋਰ ਵਿਚ ਅੱਗ ਰੱਖੀ।
ਨਿਧਾਯਾਂਗਾਰਨਿਚਯਂ ਕਂਟਕਾਨਾਂ ਚਯਂ ਪਰੇ । ਨਿਧਾਯ ਭੁਂਕ੍ਸ਼੍ਵ ਭੁਂਕ੍ਸ਼੍ਵੇਤਿ ਸ ਚਾਪਿ ਬੁਭੁਜੇ ਮੁਨਿਃ
ਉਹ ਨੇ ਅੰਗਾਰਾਂ ਦੀ ਢੇਰੀ ਤੇ ਕੰਡਿਆਂ ਦਾ ਢੇਰ ਵੀ ਰੱਖਿਆ; 'ਖਾ ਲੈ, ਖਾ ਲੈ' ਆਖਿਆ, ਤੇ ਮੁਨੀ ਨੇ ਉਹ ਵੀ ਖਾ ਲਿਆ।
ਯਥਾ ਪਪੌ ਹਿ ਪਾਨੀਯਂ ਤਥਾ ਵਹ੍ਨਿਮਪਿ ਦ੍ਵਿਜਃ । ਕਂਟਕਾਨਪਿ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਯਥਾਪੂਰ੍ਵਮਤਿष੍ਠਤ
ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਪਾਣੀ ਪੀਤਾ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਅੱਗ ਪੀ ਲਈ; ਕੰਡੇ ਖਾ ਕੇ ਵੀ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ।
ਪੁਰਾ ਹਿ ਮੁਨਿਕਨ੍ਯਾਭਿਰਾਹੂਤੋ ਭੋਜਨਾਯ ਚ । ਦਿਨੇਦਿਨੇ ਤਤ੍ਪ੍ਰਦਤ੍ਤਂ ਲੋष੍ਠਮਂਬੁ ਚ ਗੋਮਯਮ੍
ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦੋਂ ਮੁਨੀ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਖਾਣ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ, ਹਰ ਰੋਜ਼ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਲੋਥਾ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਗੋ-ਮੈ ਦਿੰਦੇ।
ਕਰ੍ਦਮਂ ਕਾष੍ਠਦਂਡਂ ਚ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾਥ ਹਰ੍षਿਤਃ । ਏਤਾਦृਸ਼ੋ ਮੁਨਿਰਸੌ ਚਂਡਾਲਸਦृਸ਼ਾਕृਤਿਃ
ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਮਿੱਟੀ ਤੇ ਲੱਕੜ ਦੀ ਛੜੀ ਖਾ ਲੈਂਦਾ, ਤੇ ਹੱਸਦਾ; ਐਸਾ ਸੀ ਇਹ ਮੁਨੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਚੰਡਾਲ ਵਾਂਗ ਸੀ।
ਸੁਜੀਰ੍ਣੋਪਾਨਹੌ ਹਸ੍ਤੇ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਤੁ ਤਥਾ ਕਰੇ । ਅਂਤ੍ਯਜੋਚਿਤਭਾषਾਭਿਰ੍ਵृषਪਰ੍ਵਾਣਮਭ੍ਯਗਾਤ੍
ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘਿਸੇ ਹੋਏ ਜੁੱਤੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਫੜ ਕੇ, ਉਹ ਅੰਤਜਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬੋਲਦਾ ਵ੍ਰਿਸ਼ਪਰਵਨ ਦੇ ਮੇਲੇ ਵੱਲ ਗਿਆ।
ਵृषਪਰ੍ਵੇਸ਼ਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਦਿਗ੍ਵਾਸਾਃ ਸਮਤਿष੍ਠਤ । ਵृषਪਰ੍ਵਾ ਤਮਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਪੀਡਯਿਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਰੋऽਚ੍ਛਿਨਤ੍
ਦੋ ਵ੍ਰਿਸ਼ਪਰਵਨ ਵਿਚਕਾਰ ਨੰਗਾ ਖੜਾ ਹੋਇਆ; ਵ੍ਰਿਸ਼ਪਰਵਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਪਛਾਣ ਕੇ ਤੰਗ ਕੀਤਾ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਹਤੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠੇ ਜਗਦੇਤਚ੍ਚਰਾਚਰਮ੍ । ਅਤੀਵ ਕਲੁषਮਭਵਤ੍ਤਤ੍ਰਸ੍ਥਾ ਮੁਨਯਸ੍ਤਥਾ
ਜਦੋਂ ਉਸ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ, ਚਲਦੀ ਤੇ ਅਚਲ, ਬਹੁਤ ਗੰਦੀ ਹੋ ਗਈ; ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਮੁਨੀ ਵੀ।
ਗੌਤਮਸ੍ਯ ਮਹਾਸ਼ੋਕਃ ਸਂਜਾਤਃ ਸੁਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਨਿਰ੍ਯਯੌ ਚਕ੍ਸ਼ੁषੋਰ੍ਵਾਰਿ ਸ਼ੋਕਂ ਸਂਦਰ੍ਸ਼ਯਨ੍ਨਿਵ
ਗੌਤਮ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਉਠਿਆ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਸੀ; ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਹੰਝੂ ਵਗ ਪਏ, ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੇ ਗਮ ਨੂੰ ਦਿਖਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।
ਗੌਤਮਃ ਸਰ੍ਵਦੈਤ੍ਯਾਨਾਂ ਸਂਨਿਧੌ ਵਾਕ੍ਯਮੁਕ੍ਤਵਾਨ੍ । ਕਿਮਨੇਨ ਕृਤਂ ਪਾਪਂ ਯੇਨ ਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮਿਦਂ ਸ਼ਿਰਃ
ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਗੌਤਮ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਇਸ ਨੇ ਕਿਹੜਾ ਪਾਪ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਸ ਦਾ ਸਿਰ ਵੱਢਿਆ ਗਿਆ?'
ਮਮ ਪ੍ਰਾਣਾਧਿਕਸ੍ਯੇਹ ਸਰ੍ਵਦਾ ਸ਼ਿਵਯੋਗਿਨਃ । ਮਮਾਪਿ ਮਰਣਂ ਸਤ੍ਯਂ ਸ਼ਿष੍ਯਰੂਪੀ ਯਤੋ ਗੁਰੁਃ
ਇੱਥੇ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ ਪਿਆਰਾ ਸੀ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਭਗਤ ਯੋਗੀ; ਸੱਚ, ਮੇਰੀ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਵੀ ਪੱਕੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਚੇਲਾ ਵੀ ਗੁਰੂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੈਵਾਨਾਂ ਧਰ੍ਮਯੁਕ੍ਤਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵਦਾ ਸ਼ਿਵਵਰ੍ਤਿਨਾਮ੍ । ਮਰਣਂ ਯਤ੍ਰ ਦृष੍ਟਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਤ੍ਰ ਨੋ ਮਰਣਂ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਉਵਾਚ- ਏਨਂ ਸਂਜੀਵਯਿष੍ਯਾਮਿ ਮਮ ਗੋਤ੍ਰਂ ਸ਼ਿਵਪ੍ਰਿਯਮ੍ । ਕਿਮਸੌ ਮ੍ਰਿਯਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਪਸ਼੍ਯ ਮੇ ਤਪਸੋ ਬਲਮ੍
ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਜਿੰਦਾ ਕਰਾਂਗਾ—ਇਹ ਮੇਰੇ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ। ਇਹ ਕਿਉਂ ਮਰੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ? ਮੇਰੇ ਤਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵੇਖ।'
ਇਤਿ ਵਾਦਿਨਿ ਵਿਪ੍ਰੇਂਦ੍ਰੇ ਗੌਤਮੋऽਪਿ ਮਮਾਰ ਹ । ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਮृਤੇऽਥ ਸ਼ੁਕ੍ਰੋऽਪਿ ਪ੍ਰਾਣਾਂਸ੍ਤਤ੍ਯਾਜ ਯੋਗਤਃ
ਜਦੋਂ ਵੱਡੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਗੌਤਮ ਵੀ ਮਰ ਗਿਆ; ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਨੇ ਵੀ ਯੋਗ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਆਪਣਾ ਜੀਵ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਤਸ੍ਯਾਪਿ ਹਤਮਾਜ੍ਞਾਯ ਪ੍ਰਹ੍ਲਾਦਾ ਦ੍ਦਾਨਵੇਸ਼੍ਵਰਾਃ । ਸਰ੍ਵੇ ਮृਤਾਃ ਕ੍ਸ਼ਣੇਨੈਵ ਤਦਦ੍ਭੁਤਮਿਵਾਭਵਤ੍
ਜਦੋਂ ਉਹ ਵੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੁਖੀ—ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਰ ਗਏ; ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਅਜੀਬ ਜਿਹਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਮृਤਮਾਸੀਦਥ ਬਲਂ ਤਸ੍ਯ ਬਾਣਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ । ਅਹਲ੍ਯਾ ਸ਼ੋਕਸਂਤਪ੍ਤਾ ਰੁਰੋਦੋਚ੍ਚੈਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਫਿਰ, ਉਸ ਬਾਣਾ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵੀ ਮੌਤ ਨਾਲ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ; ਅਹਲਿਆ ਗਮ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੀ ਹੋਈ, ਵਾਰ ਵਾਰ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਰੋਈ।