ਸ਼੍ਰੋਤੁਸ਼੍ਚ ਤੂष੍ਣੀਂ ਮਨਨਂ ਤੂष੍ਣੀਂ ਸ਼੍ਰਵਣਮੇਵ ਵਾ । ਅਨ੍ਯਥਾ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧ੍ਯੇਤ੍ ਤਤ੍ਕ੍ਰੋਧਾਨ੍ਮੂਕਤਾ ਭਵੇਤ੍
ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਚੁੱਪ ਚਾਪ ਸੋਚਣਾ ਜਾਂ ਚੁੱਪ ਚਾਪ ਸੁਣਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਬੋਲੀ ਦੀ ਦੇਵੀ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਮੌਨਤਾ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪੁਰਾਣਸ਼੍ਰੋਤਾ ਚ ਤਾਂਬੂਲਾਦਿਸਮਰ੍ਪਣਮ੍ । ਵਕ੍ਤੁਸ਼੍ਚ ਜੀਵਿਕਾਕਾਰ੍ਯਾ ਸ੍ਵਸਾਮਰ੍ਥ੍ਯਾਨੁਸਾਰਤਃ
ਇਸ ਲਈ, ਪੁਰਾਣਾ ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪਾਨ ਆਦਿਕ ਭੇਟ ਕਰੇ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਵਨ-ਯਾਪਨ ਲਈ ਕੁਝ ਦੇਵੇ।
ਪੁਰਾਣਪ੍ਰਕ੍ਰਮੇ ਦੇਯਂ ਸਚੇਲੋਦ੍ਗਮਨੀਯਕਮ੍ । ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਂਬਰਮਥੋ ਵਾਪਿ ਵਸ੍ਤ੍ਰਦ੍ਵਿਤਯਮਰ੍ਪਯੇਤ੍
ਪੁਰਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਿਆਂ, ਪੂਰਾ ਕੱਪੜਾ ਤੇ ਉੱਤਲਾ ਕੱਪੜਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਬਹੁਤ ਸੁਤਲਾ ਕੱਪੜਾ ਜਾਂ ਦੋ ਵਸਤ੍ਰ ਭੇਟ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਆਸਨਂ ਤੁ ਮਹਚ੍ਚਿਤ੍ਰਂ ਰਮ੍ਯਮੂਰ੍ਜਸ੍ਵਲਂ ਮृਦੁ । ਸੁਵਰ੍ਣਂ ਵਾ ਤਥਾ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਗੋ ਭੂ ਗੇਹਾਦਿਕਂ ਤਥਾ
ਇੱਕ ਵੱਡਾ, ਸੋਹਣਾ, ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਆਸਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸੋਨਾ, ਜਾਂ ਗਾਂ, ਜ਼ਮੀਨ, ਘਰ ਆਦਿ ਵੀ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਏਤਤ੍ਸਮਸ੍ਤਂ ਵਿਪ੍ਰੇਂਦ੍ਰਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮੂਰ੍ਤਿਨਾ ਪੁਰਾ । ਸ਼ਂਕਰੇਣ ਮੁਨੀਨਾਂ ਹਿ ਭਾषਿਤਂ ਚ ਦਿਵੌਕਸਾਮ੍
ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਖਣਾਮੂਰਤੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਸ਼ੰਕਰ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ।
ਅਥ ਤੇ ਮੁਨਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਤਂ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯਾਸਨਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਪृਥਕ੍ਪृਥਕ੍ਚ ਤਾਂਬੂਲਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਵਃ ਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਸਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠਿਆ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਾਨ ਭੇਟ ਕਰਕੇ ਸੁਣਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ।
ਤੇਨਾਪਿ ਕਥਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਪੁਰਾਣਂ ਸਰ੍ਵਸਂਪ੍ਰਦਮ੍ । ਉਪਾਂਤਾਧ੍ਯਾਯਪਰ੍ਯ੍ਯਂਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤਵਂਤੋ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਲੋਂ ਪੂਰਾ ਪੁਰਾਣਾ, ਸਾਰੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਸਮੇਤ, ਅਖੀਰਲੇ ਅਧਿਆਇ ਤੱਕ, ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਸੁਣ ਲਿਆ।
ਦਿਲੀਪ ਉਵਾਚ- ਕਾਮਗੇਨ ਵਿਮਾਨੇਨ ਸਰ੍ਵਸਂਪਤ੍ਸਮृਦ੍ਧਿਨਾ । ਸਰ੍ਵਤਃ ਸੁਖਯੁਕ੍ਤੇਨ ਪੁਣ੍ਯਸ੍ਥਾਨਮੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਦਿਲੀਪ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਵਿਮਾਨ ਰਾਹੀਂ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਤੇ ਸੁਖ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹਾਂ।
ਵਸਿष੍ਠ ਉਵਾਚ- ਨਾਲਂ ਪृष੍ਟਂ ਤ੍ਵਯਾ ਰਾਜਨ੍ਨਿਤੋਪ੍ਯਤਿਸ਼ਯਾਂਤਰੈਃ । ਕ੍ਰੀਡਮਾਨਾ ਭਵਿष੍ਯਂਤਿ ਯੇਨ ਤਤ੍ਪੁਣ੍ਯਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਰਾਜਨ, ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਪੁੱਛਿਆ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੀਆ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲਾਭ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸੁਧਾਧਵਲਿਤਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਵਵੇਸ਼੍ਮਸਮਂ ਤਤਃ । ਸ੍ਤ੍ਰਿਯੋ ਰੂਪਵਿਲਾਸਾਢ੍ਯਾਃ ਸਰ੍ਵਾਲਂਕਾਰਭੂषਿਤਾਃ
ਜਦੋਂ ਉਸ ਥਾਂ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗਾ ਚਿੱਟਾ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਘਰ ਵਰਗਾ ਬਣਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੋਹਣੀਆਂ, ਰੂਪਵਾਨ ਤੇ ਸਾਰੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਉਥੇ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਾਨਾਸੁਗੀਤਕੁਸ਼ਲਾ ਨਾਨਾਨृਤ੍ਯਵਿਸ਼ਾਰਦਾਃ । ਚਤਸ੍ਰੋऽष੍ਟੌ षਡਥਵਾ ਮਰ੍ਦ੍ਦਲਧ੍ਵਨਿਕਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ
ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਿੱਠੀਆਂ ਧੁਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਕਈ ਨੱਚਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਚਾਰ, ਅੱਠ ਜਾਂ ਛੇ ਔਰਤਾਂ ਮਰਦਲ ਵਜਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਵਸ਼ਿਨ੍ਯੌ ਦ੍ਵੇ ਆਵਜਿਕ੍ਯੌ ਕੋਣਿਕਾਧਮਨੇ ਉਭੇ । ਲਾਸਿਕ੍ਯਸ੍ਤੁ ਚਤਸ੍ਰਃ ਸ੍ਯੁਃ ਸਂਤੁष੍ਟੈਕਾਥ ਗਾਯਿਕਾ
ਉਥੇ ਦੋ ਵਸ਼ਿਨੀਆਂ, ਦੋ ਆਵਜਿਕੀਆਂ ਤੇ ਦੋ ਕੋਣਿਕਾ ਵਜਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਚਾਰ ਨਚਣੀਆਂ, ਇੱਕ ਰੱਜੀ ਹੋਈ ਤੇ ਇੱਕ ਗਾਇਕਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਏਕਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਸੁਗੀਤਜ੍ਞੇऽਮੁਖਰੇ ਹਿ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤੇ । ਕੋਣਵਾਦ੍ਯਕृਤੇ ਦ੍ਵੇ ਤੁ ਤੂष੍ਣੀਂਭੂਤਾਃ षਡष੍ਟ ਵਾ
ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਮਿੱਠਾ ਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ 'ਅਮੁਖਰੀ' ਕਹੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੋਣ ਵਜਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦੋ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਛੇ ਜਾਂ ਅੱਠ ਚੁੱਪ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵਾ ਰੂਪਵਿਲਾਸਿਨ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਾਸ਼੍ਚਾਪਤਿਤਸ੍ਤਨਾਃ । ਰਤਿਤਂਤ੍ਰਾਧਿਕੁਸ਼ਲਾਸ੍ਤਤ ਏਵਾਵਿਸ਼ਂਕਿਤਾਃ
ਸਭ ਔਰਤਾਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਤੇ ਰੂਪਵਾਨ ਹਨ, ਸਭ ਦੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਭਰੀਆਂ ਹਨ, ਪ੍ਰੇਮ ਕਲਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਕਰਕੇ ਨਿਡਰ ਹਨ।
ਸੁਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾ ਵਸ੍ਤ੍ਰਵੇषਾਸ਼੍ਚ ਵਿਦ੍ਯੁਚ੍ਚਂਚਲਦृष੍ਟਯਃ । ਏਤਾਦृਸ਼ੀਭਿਰ੍ਯੋषਾਭਿਰ੍ਯੇਨ ਨृਤ੍ਯਂ ਹਿ ਕਾਰਿਤਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਬਹੁਤ ਸੁਤਲੇ ਹਨ, ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਲਪਕਦੀ ਹੈ। ਐਸੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਲੋਂ ਨੱਚ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਕਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਵਸੇ ਰਾਜਨ੍ਵਤ੍ਸਰਾਨ੍ਸਵਿਮਾਨਗਃ । ਸ਼ਤਸ੍ਤ੍ਰੀਵੀਕ੍ਸ਼ਿਤਮੁਖੋ ਯੁਵਾ ਬਹੁਭਿਰਰ੍ਚਿਤਃ
ਰਾਜਨ, ਇੱਕੇ ਦਿਨ ਵਿੱਚ, ਵਿਮਾਨ ਸਮੇਤ, ਇੱਕ ਜਵਾਨ, ਜਿਸ ਵੱਲ ਸੌ ਔਰਤਾਂ ਤੱਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਜਿੰਨਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।
ਆਨਂਦਪੋषਸਂਪੂਰ੍ਣਃ ਕ੍ਰੋਧੇਰ੍ष੍ਯਾਦਿਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ । ਪਂਚਗਂਧਵਿਲਿਪ੍ਤਾਂਗਃ ਸਚਂਦ੍ਰਾ ਹਿਦਲਾਨਨਃ
ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਨਾ ਗੁੱਸਾ ਹੈ, ਨਾ ਈਰਖਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਮੰਦੀ ਭਾਵਨਾ। ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਪੰਜ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ਬੂਆਂ ਲੱਗੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਕਮਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਅਤੇ ਚੰਨ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯੋਪਮਸ੍ਤੁ ਯੋषਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤਾ ਦਸ਼ਨਾਨ੍ਵਿਤਾਃ । ਸਦ੍ਯੋਵਿਕਸਿਤਾਮੋਦਿ ਪਾਰਿਜਾਤਕृਤਸ੍ਰਜਃ
ਉਹ ਔਰਤਾਂ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਸਭ ਦੀਆਂ ਦੰਦ ਸੁੰਦਰ ਹਨ, ਤੇ ਉਹ ਤਾਜ਼ਾ ਖਿੜੀਆਂ ਸੁਗੰਧਿਤ ਪਾਰਿਜਾਤ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਪਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵਾ ਵਿਕਸਿਤਾਰੋਹਿ ਰਕ੍ਤਸਂਧਿਕृਤਸ੍ਰਜਃ । ਧਮ੍ਮਿਲ੍ਲੇ ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ ਤਥਾ ਬਿਭ੍ਰਤ੍ਯਃ ਸੁਸ੍ਮਿਤਾਧਰਾਃ
ਉਹ ਸਭ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਲਾਲ ਗੰਢਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਪਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਾਲ ਸੁੰਦਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਗੁੱਥੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਮਾਲਾਵਾਂ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਪਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਹੋਠਾਂ ਉੱਤੇ ਮਿੱਠੀ ਮੁਸਕਾਨ ਹੈ।
ਚਰਤ੍ਯੇਤਾਦृਸ਼ੀਭਿਸ੍ਤੁ ਨृਤ੍ਯਗੀਤਾਨੁਮੋਦਿਤਃ । ਏਵਂ ਵਿਮਾਨਗੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਉषਿਤ੍ਵਾ ਕਾਲਮਕ੍ਸ਼ਯਮ੍
ਉਹ ਐਸੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨੱਚ ਤੇ ਗੀਤ ਸੁਣ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਕੇ, ਅਨੰਤ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੁਖ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।
ਪਸ਼੍ਚਾਜ੍ਜਾਯੇਤ ਨृਪਤਿਰੇਵਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਪੁਨਸ੍ਤਥਾ । ਰਾਜ੍ਯਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗਫਲਂ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਵਭਕ੍ਤੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਫਿਰ, ਦੁਬਾਰਾ ਐਸਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਜੰਮਦਾ ਹੈ। ਰਾਜ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਦੇ ਫਲ ਭੋਗ ਕੇ, ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਭਗਤ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਂਭੁਰੁਵਾਚ-। ਦਿਲੀਪਾਯ ਵਸਿष੍ਠੋਕ੍ਤਂ ਮੁਨੀਨਾਮਂਗਿਰੋਬ੍ਰਵੀਤ੍ । ਤੇ ਤਥਾ ਕृਤਵਂਤਸ਼੍ਚ ਤੌਰ੍ਯ੍ਯਤ੍ਰਿਕਮੁਮਾਪਤੇਃ
ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੇ ਦਿਲੀਪ ਨੂੰ ਉਹੀ ਗੱਲ ਆਖੀ, ਜੋ ਅੰਗਿਰਸ ਨੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸੀ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵੀ ਉਮਾਪਤੀ ਦੀ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵ੍ਰਤ ਕਰੀ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪੁਰਾਣਂ ਪਾਦ੍ਮਂ ਚ ਸਮਗ੍ਰਂ ਸੁਖਿਨੋ ਭਵਨ੍ । ਤ ਏਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਰਾਮ ਵਿਮਾਨਵਰਮਾਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੂਰਾ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਸੁਣ ਲਿਆ, ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਹੇ ਰਾਮਾ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਧੀਆ ਵਿਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਗਏ।
ਦृਸ਼੍ਯਂਤੇ ਖੇ ਚ ਸੁਖਿਨਃ ਸਦਾ ਮੁਦਿਤਮਾਨਸਾਃ । ਏਤਤ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਪੁਰਾਣੇषੁ ਵਿਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍
ਉਹ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ।
ਇਤਃ ਪਰਂ ਚ ਕਿਂ ਭੂਯਃ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿ ਰਾਘਵ
ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਤੂੰ ਹੋਰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਰਾਘਵ?
ਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਦ੍ਮਪੁਰਾਣੇ ਪਾਤਾਲਖਂਡੇ ਸ਼ਿਵਰਾਘਵਸਂਵਾਦੇ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੋਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪਾਤਾਲ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਰਾਘਵ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸੌ ਤੇ ਤੇਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਰਾਮ ਉਵਾਚ- ਕ ਏष ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਸਰ੍ਵਾਭਰਣਭੂषਿਤਃ । ਵਿਮਾਨਸ੍ਥੋ ਮਹਾਦੀਪ੍ਤ ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਾਰ੍ਕ ਇਵਾਪਰਃ
ਰਾਮ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਭ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਦਿੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਦੂਜੇ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਹੈ?
ਦੁष੍ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਮਰ੍ਤ੍ਯਾਨਾਂ ਤਸ੍ਯਾਂਕੇ ਚਾਰੁਹਾਸਿਨੀ । ਅਪਰਾ ਸ਼੍ਰੀਰਿਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਂਸ੍ਤਥਾ ਪਂਚਸੁਯੋषਿਤਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਵੇਖਣਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲੀ ਇਕ ਔਰਤ ਬੈਠੀ ਹੈ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੇ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਪੰਜ ਹੋਰ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਹਨ।
ਗਾਯਂਤਿ ਮਧੁਰਾਂ ਗੀਤਿਂ ਸੁਭ੍ਰੂਭਂਗਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਣੈਃ । ਮਂਦਸ੍ਮਿਤੈਃ ਕਰਤਲਸ਼ਬ੍ਦਾਸ੍ਫੋਟਿਕਯਾ ਤਥਾ
ਉਹ ਮਿੱਠੇ ਗੀਤ ਗਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਆਪਣੀਆਂ ਸੁੰਦਰ ਭੌਂਹਾਂ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰਿਆਂ ਨਾਲ, ਹੌਲੀ ਮੁਸਕਾਨਾਂ ਤੇ ਹੱਥਾਂ ਦੀਆਂ ਤਾਲੀਆਂ ਨਾਲ।
ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਗਲਕृਤੈਰ੍ਗੀਤੈਰਨ੍ਯੋਨ੍ਯ ਕਰਤਾਡਨੈਃ । ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯ ਮੁਖਮਾਲੋਕ੍ਯ ਪ੍ਰਲੋਭੈਰ੍ਗੀਤਪੂਰ੍ਵਕੈਃ
ਕਦੇ ਉਹ ਗਲੇ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਦੇ ਹੋਏ ਗੀਤ ਗਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਕਦੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਹੱਥ ਵਜਾ ਕੇ, ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਤੱਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਮਨ ਮੋਹਣ ਵਾਲੇ ਗੀਤ ਗਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।