ਆਭ੍ਯੁਦਯਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਚ੍ਚ ਯਜ੍ਞਾਦਿषੁ ਸ੍ਮृਤਮ੍ । ਜਾਤਕਰ੍ਮਾਦਿਕਾਰ੍ਯੇषੁ ਮੌਞ੍ਜ੍ਯਾਦ੍ਯੁਦ੍ਵਾਹਕਰ੍ਮਸੁ
ਮੈਂ ਚੜ੍ਹਦੇ ਹਾਲ ਤੇ ਯਜਨ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕਰਮ, ਜਨਮ ਸੰਸਕਾਰ, ਜਨੇਊ ਤੇ ਵਿਆਹ ਆਦਿ ਰਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਪ੍ਰਾਸਾਦਧ੍ਵਜਦੇਵਾਨਾਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਸੁ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ । ਇਤ੍ਯਾਦਿਕਂ ਮਹੀਦੇਵ ਦਾਨਮਭ੍ਯੁਦਯਾਤ੍ਮਕਮ੍
ਮੰਦਰ, ਝੰਡੇ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸਮੇਂ, ਉੱਦਮ ਨਾਲ—ਇਹ ਸਭ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਚੜ੍ਹਦੇ ਹਾਲ ਵਾਲੇ ਦਾਨ ਹਨ।
ਪ੍ਰਜਾਵृਦ੍ਧਿਕਰਂ ਭੋਗਯਸ਼ਃਸ੍ਵਰ੍ਗਸੁਖਪ੍ਰਦਮ੍ । ਅਂਤ੍ਯਂ ਚੈਵ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸ਼ृਣੁ ਦਾਨਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ
ਇਹ ਦਾਨ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਂਦੇ, ਸੁਖ, ਯਸ਼ ਤੇ ਸਵਰਗ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਆਖਰੀ ਦਾਨ ਦੱਸਾਂਗਾ—ਸੁਣੋ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ।
ਕਾਮਸ੍ਯ ਸਂਕ੍ਸ਼ਯਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਜਰਯਾ ਪਰਿਪੀਡਿਤਃ । ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਦਾਨਾਨਿ ਯਤ੍ਨੇਨ ਕੁਰ੍ਯਾਦਾਸ਼ਾਂ ਨ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍
ਇੱਛਾ ਦੇ ਘਟਨ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਬੁਢਾਪੇ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਉੱਦਮ ਨਾਲ ਦਾਨ ਦੇਵੇ, ਤੇ ਕਿਸੇ ਉੱਤੇ ਆਸ ਨਾ ਰਖੇ।
ਮृਤੇ ਚ ਮਯਿ ਮੇ ਪੁਤ੍ਰਾ ਜਾਯਾਬਾਂਧਵਸੋਦਰਾਃ । ਕਥਮੇਤੇ ਭਵਿष੍ਯਂਤਿ ਮਾਂ ਵਿਨਾ ਸੁਹृਦੋ ਮਮ
ਜਦ ਮੈਂ ਮਰ ਜਾਵਾਂ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਪਤਨੀ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਤੇ ਭਰਾ—ਇਹ ਮੇਰੇ ਦੋਸਤ ਮੇਰੇ ਬਿਨਾ ਕਿਵੇਂ ਰਹਿਣਗੇ?
ਅਹਂ ਵਿਤ੍ਤਵਿਹੀਨੋ ਵਾ ਕਥਂ ਜੀਵਨ੍ਪੁਨਸ੍ਤਥਾ । ਭਵਿष੍ਯਾਮੀਤਿ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਨ ਦਦਾਤਿ ਹਿ ਕਿਂਚਨ
ਜੇ ਮੈਂ ਧਨ ਤੋਂ ਵੰਝਾ ਹੋ ਜਾਵਾਂ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਕਿਵੇਂ ਜੀਵਾਂਗਾ? ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ, ਉਹ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।
ਆਸ਼ਾਪਾਸ਼ਸ਼ਤੈਰ੍ਬਦ੍ਧੋ ਭਾਗ੍ਯਾਦੇਵ ਕੁਮਾਯਯਾ । ਮृਤ੍ਯੁਂ ਪ੍ਰਯਾਤਿ ਮੂਢਾਤ੍ਮਾ ਰੁਦਂਤਿ ਚ ਤਤਃ ਸੁਤਾਃ
ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਆਸਾਂ ਦੀਆਂ ਰੱਸੀਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ, ਮਾੜੇ ਭਾਗ ਤੇ ਅਗਿਆਨ ਨਾਲ, ਮੂੜ੍ਹ ਆਤਮਾ ਮੌਤ ਵੱਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਫਿਰ ਪੁੱਤਰ ਰੋਦੇ ਹਨ।
ਦੁਃਖੇਨ ਪੀਡਿਤਾਃ ਕਿਚਿਂਨ੍ਮੋਹੇਨਾਕੁਲਚੇਤਸਃ । ਸ੍ਵਲ੍ਪਮਲ੍ਪਂ ਚ ਵਾ ਦਾਨਂ ਕਥਂਚਿਤ੍ਕਲ੍ਪਯਂਤਿ ਤੇ
ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਕੁਝ ਮਨ ਦੇ ਭਟਕਾਏ ਹੋਏ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਥੋੜ੍ਹਾ ਤੇ ਮਾੜਾ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਨ ਤਤ੍ਰਾਸ੍ਮਿਨ੍ਗਤੇ ਕਾਲੇ ਮਹਾਦੁਃਖਗਤੇ ਸਤਿ । ਵਿਸ੍ਮਰਂਤਿ ਤਦਾ ਦਾਨਂ ਲੋਭਾਦ੍ਵਾ ਨ ਦਦਤ੍ਯਪਿ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਮਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਲੋਕ ਦਾਨ ਦੇਣ ਦੀ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ; ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ।
ਮृਤੋऽਯਂ ਚ ਪਿਤਾ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸ੍ਨੇਹਪਾਸ਼ੋ ਨਿਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ । ਯੋऽਸੌ ਮृਤੋ ਮਹੀਦੇਵ ਮਮ ਪਾਸ਼ੈਰ੍ਨਿਯਂਤ੍ਰਿਤਃ
ਜਦੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਿਤਾ ਮਰ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਪਿਆਰ ਦੇ ਬੰਧਨ ਹਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਰਾਜਾ, ਮੇਰਾ ਪਿਤਾ, ਜੋ ਮਰ ਗਿਆ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੰਧਨਾਂ ਨਾਲ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਤृष੍ਣਾ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾ ਸਮਾਕ੍ਰਾਂਤੋ ਬਹੁਦੁਃਖੈਃ ਪ੍ਰਪੀਡਿਤਃ । ਪਚ੍ਯਤੇ ਨਰਕੇ ਘੋਰੇ ਚਿਰਕਾਲਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੇ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਘੇਰਿਆ, ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਉਹ ਡਰਾਉਣੇ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸਜ਼ਾ ਭੁਗਤਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦਾਨਂ ਪ੍ਰਦਾਤਵ੍ਯਂ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਕਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਪੌਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਕਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਾ ਧਨਂ ਚ ਵਾ
ਇਸ ਲਈ, ਦਾਨ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ; ਕਿਸ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਪੌਤ, ਕਿਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਜਾਂ ਧਨ ਹੈ?
ਸਂਸਾਰੇ ਨਾਸ੍ਤਿਕਃ ਕਸ੍ਯ ਸ੍ਵਯਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪ੍ਰਦੀਯਤੇ । ਪਾਨਮਨ੍ਨਂ ਚ ਤਾਂਬੂਲਮੁਦਕਂ ਕਾਂਚਨਂ ਤਥਾ
ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਕਿਸ ਦਾ ਕੁਝ ਵੀ ਆਪਣਾ ਹੈ? ਇਸ ਲਈ, ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਖਾਣਾ, ਤਾਂਬੂ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਸੋਨਾ ਵੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਸਨਂ ਗਾਂ ਚ ਭੂਮਿਂ ਚ ਚ੍ਛਤ੍ਰਪਾਤ੍ਰਾਣ੍ਯਨੇਕਧਾ । ਫਲਾਨਿ ਭੂਮਿਦਾਨਾਨਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਸ੍ਵਸ਼ਕ੍ਤਿਤਃ
ਕਪੜੇ, ਗਾਂ, ਜ਼ਮੀਨ, ਛਤਰ, ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਰਤਨ, ਫਲ, ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਦਾਨ ਤੇ ਹੋਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚੀਜ਼ਾਂ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦਾਤਵ੍ਯਾਨਿ ਮਹੀਦੇਵ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ । ਤੀਰ੍ਥਾਨਾਂ ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਵਿਪ੍ਰ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤਵਾਗ੍ਰਤਃ
ਇਹ ਸਭ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ, ਰਾਜਾ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ। ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਲਕੜਣੇ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਸੁਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਇਯਂ ਗਂਗਾ ਭਾਤਿ ਪੁਣ੍ਯਾ ਸਰਸ੍ਵਤੀ । ਰੇਵਾ ਚ ਯਮੁਨਾ ਤਾਪੀ ਨਦੀ ਚਰ੍ਮਣ੍ਵਤੀ ਤਥਾ
ਇਹ ਗੰਗਾ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਵਜੋਂ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਰਸਵਤੀ ਵੀ; ਰੇਵਾ, ਯਮੁਨਾ, ਤਾਪੀ ਤੇ ਚਰਮਣਵਤੀ ਨਦੀ ਵੀ।
ਸਰਯੂ ਚ ਵਰਾ ਵੇਣੀ ਪੂਰ੍ਣਾ ਪਾਪਪ੍ਰਣਾਸ਼ਿਨੀ । ਕਾਵੇਰੀ ਕਪਿਲਾ ਚਾਨ੍ਯਾ ਵਿਸ਼ਲ੍ਯਾ ਵਿਸ਼੍ਵਤਾਰਿਣੀ
ਸਰਯੂ, ਵਧੀਆ ਵੇਣੀ, ਪੂਰਨ ਨਦੀ ਜੋ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਕਾਵੇਰੀ, ਕਪਿਲਾ ਤੇ ਹੋਰ, ਵਿਸ਼ਲਿਆ, ਵਿਸ਼ਵਤਾਰੀਣੀ।
ਗੋਦਾਵਰੀ ਸਮਾਖ੍ਯਾਤਾ ਤੁਂਗਭਦ੍ਰਾ ਚ ਗਂਡਕੀ । ਪਾਪਾਨਾਂ ਭੀਤਿਦਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਨਦੀ ਭੀਮਰਥੀ ਸ੍ਮृਤਾ
ਗੋਦਾਵਰੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਤੁੰਗਭਦਰਾ ਤੇ ਗੰਡਕੀ ਵੀ; ਭੀਮਰਥੀ ਨਦੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਯਾਦ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਦੇਵਿਕਾ ਕृष੍ਣਗਂਗਾ ਚ ਅਨ੍ਯਾ ਯਾਃ ਸਰਿਤਾਂਵਰਾਃ । ਏਤਾਸ੍ਤੁ ਪੁਣ੍ਯਕਾਲੇषੁ ਸਂਤਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨ੍ਯਨੇਕਸ਼ਃ
ਦੇਵਿਕਾ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਗੰਗਾ ਤੇ ਹੋਰ ਉੱਚੀ ਨਦੀਆਂ; ਇਹ ਸਭ ਪਵਿੱਤਰ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤੀਰਥ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਗ੍ਰਾਮੇ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾਰਣ੍ਯੇ ਨਦ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਪਾਵਨਾਃ । ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰੈਵ ਕਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯਾਃ ਸ੍ਨਾਨਦਾਨਾਦਿਕਾਃ ਕ੍ਰਿਯਾਃ
ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਨਦੀਆਂ ਹਰ ਥਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ; ਹਰ ਥਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ, ਦਾਨ ਆਦਿ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਯਦਾ ਨ ਜ੍ਞਾਯਤੇ ਨਾਮ ਤਸ੍ਯ ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯ ਭੋ ਦ੍ਵਿਜ । ਤਤ੍ਰੇਤ੍ਯੁਚ੍ਚਾਰਣਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਵਿष੍ਣੁਤੀਰ੍ਥਮਿਦਂ ਮਹਤ੍
ਜਦੋਂ ਉਸ ਤੀਰਥ ਦਾ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਪਤਾ, ਹੇ ਦੁਜਾ, ਤਾਂ ਉਚਾਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ: 'ਇਹ ਵੱਡਾ ਵਿਸ਼ਨੂ ਤੀਰਥ ਹੈ।'
ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯ ਦੇਵਤਾ ਵਿष੍ਣੁਃਸ ਰ੍ਵਤ੍ਰਾਪਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਨਾਰਾਯਣੇਤਿ ਯਨ੍ਨਾਮ ਸ੍ਮਰੇਤ੍ਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਸਾਧਕਃ
ਤੀਰਥ ਦੀ ਦੇਵੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਸ਼ਨੂ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ; ਸਾਧਕ ਨੂੰ ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ 'ਨਾਰਾਇਣ' ਨਾਮ ਯਾਦ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯ ਤੀਰ੍ਥਫਲਂ ਸਮ੍ਯਗ੍ਵਿष੍ਣੁਨਾਮ੍ਨੈਵ ਜਾਯਤੇ । ਅਜ੍ਞਾਤਾਨਾਂ ਚ ਤੀਰ੍ਥਾਨਾਂ ਦੇਵਤਾਨਾਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਤੀਰਥ ਦਾ ਫਲ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਅਣਜਾਣ ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਵਿष੍ਣੁਨਾਮ੍ਨੈਵ ਨਾਮਾਨਿ ਮਾਨਵਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਯੇਤ੍ । ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤੁ ਸਿਦ੍ਧਯਃ ਪੁਣ੍ਯਾਸ੍ਤੀਰ੍ਥਭੂਤਾਸ੍ਤੁ ਸਾਗਰਃ
ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਹੀ ਨਾਮ ਉਚਾਰਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ; ਸਾਰੀਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵੀ ਤੀਰਥ ਹਨ।
ਸਰਾਂਸਿ ਮਾਨਸਾਦੀਨਿ ਨਿਰ੍ਝਰਾਃ ਪਲ੍ਵਲਾਦਯਃ । ਸ੍ਵਲ੍ਪਾ ਨਦ੍ਯੋऽਪਿ ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤਾਸ੍ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਹਰਿਨਾਮਤਃ
ਮਾਨਸ ਆਦਿ ਸਰੋਵਰ, ਝਰਨੇ, ਪੋਖਰ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਛੋਟੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵੀ — ਇਹ ਸਭ ਹਰਿ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਤੀਰਥ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪਰ੍ਵਤਾਸ੍ਤੀਰ੍ਥਰੂਪਾਸ਼੍ਚ ਯਜ੍ਞੋ ਯਜ੍ਞਮਹੀ ਤਥਾ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਯਤ੍ਰ ਵਿਦ੍ਵਾਂਸਃ ਕੌਤੁਕੇਨਾਪ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਪਹਾੜ ਵੀ ਤੀਰਥ ਰੂਪ ਹਨ, ਯਜਨ ਤੇ ਯਜਨ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਵੀ; ਜਿੱਥੇ ਵਿਦਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਰੁਚੀ ਨਾਲ ਹੀ ਹੋਣ।
ਤਦੇਵ ਤੀਰ੍ਥਂ ਸੁਮਹਤ੍ਸਰ੍ਵਪਾਪਹਰਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ । ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਚ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਭੂਮਿਸ਼੍ਚ ਦੇਵਸ਼ਾਲਾ ਚ ਹੋਮਭੂਃ
ਉਹੀ ਥਾਂ ਵੱਡਾ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦੇਂਦੀ ਹੈ। ਉਥੇ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਸ਼੍ਰਾਦਧ, ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਹਵਨ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਵੇਦਧ੍ਵਨਿਃ ਸਮ੍ਯਗ੍ਯਤ੍ਰ ਵਿष੍ਣੁਕਥਾਃ ਸ਼ੁਭਾਃ । ਸ੍ਵਗृਹਂ ਪੁਣ੍ਯਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਗੋਸ੍ਥਾਨਮਪਿ ਪਾਵਨਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਧੁਨ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੁਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀਆਂ ਸ਼ੁਭ ਕਥਾਵਾਂ ਹੋਦੀਆਂ ਹਨ, ਆਪਣਾ ਘਰ ਜੋ ਨੇਕੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਗੋਸ਼ਾਲਾ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰਾਸ਼੍ਵਤ੍ਥ ਤਰੁ ਵਨੇ ਯਤ੍ਰਾਗਾਰੋਪਿ ਪਾਵਨਃ । ਏਵਮਾਦੀਨਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਪਿਤਾ ਮਾਤਾ ਤਥੈਵ ਚ
ਜਿੱਥੇ ਪੀਪਲ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦਾ ਜੰਗਲ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਛਾਂ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤੀਰਥ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ।
ਪਚ੍ਯਤੇ ਯਤ੍ਰ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਂ ਸ੍ਵਯਂ ਤਤ੍ਰ ਗੁਰੁਃ ਸ੍ਥਿਤਃ । ਸਾਧ੍ਵੀ ਯਤ੍ਰਾਸ੍ਤਿ ਵੈ ਭਾਰ੍ਯਾ ਤਤ੍ਰ ਤੀਰ੍ਥਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਜਿੱਥੇ ਧਰਮ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਗੁਰੂ ਮੌਜੂਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਚੰਗੀ ਭਰਵਾਂ ਹੋਵੇ—ਉਥੇ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।