ਵृਂਦਾਵਨਰਜੋਵृਂਦੇ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਯੁਰ੍ਵਿष੍ਣੁਕੋਟਯਃ । ਆਨਂਦਕਿਰਣੇ ਵृਂਦਵ੍ਯਾਪ੍ਤਵਿਸ਼੍ਵਕਲਾਨਿਧਿਃ
ਵ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਧੂੜ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਅਣਗਿਣਤ ਰੂਪ ਹਨ। ਆਨੰਦ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵਿਚ ਵ੍ਰਿੰਦਾ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੀ ਕਲਾਵਾਂ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਹੈ।
ਗੁਣਾਤ੍ਮਤਾਤ੍ਮਨਿ ਯਥਾ ਜੀਵਾਸ੍ਤਤ੍ਕਿਰਣਾਂਗਕਾਃ । ਭੁਜਦ੍ਵਯਵृਤਃ ਕृष੍ਣੋ ਨ ਕਦਾਚਿਚ੍ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਃ
ਜਿਵੇਂ ਜੀਵ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਅਤਮਾ ਦੇ ਕਿਰਣ ਹਨ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਗੋਪ੍ਯੈਕਯਾ ਵृਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਪਰਿਕ੍ਰੀਡਤਿ ਸਰ੍ਵਦਾ । ਗੋਵਿਂਦ ਏਵ ਪੁਰੁषੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦ੍ਯਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯ ਏਵ ਚ
ਉਥੇ, ਇੱਕ ਹੀ ਗੋਪੀ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ, ਉਹ ਸਦਾ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। ਗੋਵਿੰਦ ਹੀ ਅਸਲ ਪੁਰਖ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿਕ ਵੀ ਔਰਤਾਂ ਹੀ ਹਨ।
ਤਤ ਏਵ ਸ੍ਵਭਾਵੋਯਂऽਪ੍ਰਕृਤੇਰ੍ਭਾਵ ਈਸ਼੍ਵਰਃ । ਪੁਰੁषਃ ਪ੍ਰਕृਤਿਸ਼੍ਚਾਦ੍ਯੌ ਰਾਧਾਵृਂਦਾਵਨੇਸ਼੍ਵਰੌ
ਉਸੇ ਸੁਭਾਵ ਤੋਂ ਇਹ ਪ੍ਰਭੂ ਉਪਜਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮੂਲਤਾ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ। ਅਸਲ ਪੁਰਖ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਰਾਧਾ ਅਤੇ ਵ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹਨ।
ਪ੍ਰਕृਤੇਰ੍ਵਿਕृਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਨਾ ਵृਂਦਾਵਨੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਬਦਲਾਅ ਵ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ।
ਸਮੁਦ੍ਭਵੇਨੈਵ ਸਮੁਦ੍ਭਵੇਦਿਦਂ ਭੇਦਂ ਗਤਂ ਤਸ੍ਯ ਵਿਨਾਸ਼ਤੋ ਹਿ । ਸ੍ਵਰ੍ਣਸ੍ਯ ਨਾਸ਼ੋ ਨ ਹਿ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਤਥਾ ਮਤ੍ਸ੍ਯਾਦਿਨਾਸ਼ੇऽਪਿ ਨ ਕृष੍ਣਵਿਚ੍ਯੁਤਿਃ
ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਆਪਣੇ ਮੂਲ ਤੋਂ ਹੀ ਉਪਜਦਾ ਹੈ; ਜਦ ਉਹ ਨਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਫ਼ਰਕ ਵੀ ਮਿਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਸੋਨੇ ਦਾ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤਿਵੇਂ ਮੱਛੀ ਆਦਿਕ ਦੇ ਨਾਸ ਨਾਲ ਵੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕਦੇ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਤ੍ਰਿਗੁਣਾਦਿਪ੍ਰਪਂਚੋऽਯਂ ਵृਂਦਾਵਨਵਿਹਾਰਿਣਃ । ਊਰ੍ਮ੍ਮੀਵਾਬ੍ਧੇਸ੍ਤਰਂਗਸ੍ਯ ਯਥਾਬ੍ਧਿਰ੍ਨੈਵ ਜਾਯਤੇ
ਇਹ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਸੰਸਾਰ ਉਸ ਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵ੍ਰਿੰਦਾ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਲਹਿਰ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਉਠਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਮੁੰਦਰ ਲਹਿਰ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ।
ਨ ਰਾਧਿਕਾ ਸਮਾ ਨਾਰੀ ਨ ਕृष੍ਣਸਦृਸ਼ਃ ਪੁਮਾਨ੍ । ਵਯਃ ਪਰਂ ਨ ਕੈਸ਼ੋਰਾਤ੍ਸ੍ਵਭਾਵਃ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਪਰਃ
ਰਾਧਿਕਾ ਵਰਗੀ ਕੋਈ ਨਾਰੀ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਪੁਰਖ ਨਹੀਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹੈ, ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਭਾਵ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ।
ਧ੍ਯੇਯਂ ਕੈਸ਼ੋਰਕਂ ਧ੍ਯੇਯਂ ਵਨਂ ਵृਂਦਾਵਨਂ ਵਨਮ੍ । ਸ਼੍ਯਾਮਮੇਵ ਪਰਂ ਰੂਪਮਾਦਿਦੇਵਂ ਪਰੋ ਰਸਃ
ਉਸ ਨੌਜਵਾਨ ਰੂਪ ਦਾ, ਵਣ, ਵ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਜੰਗਲ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਰੂਪ ਨੀਲਾ ਹੈ, ਆਦਿ ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰਸ ਹੈ।
ਬਾਲ੍ਯਂ ਪਂਚਮਵਰ੍षਾਂਤਂ ਪੌਗਂਡਂ ਦਸ਼ਮਾਵਧਿ । ਅष੍ਟਪਂਚਕਕੈਸ਼ੋਰਂ ਸੀਮਾ ਪਂਚਦਸ਼ਾਵਧਿ
ਬਚਪਨ ਪੰਜਵੇਂ ਸਾਲ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਨੌਜਵਾਨੀ ਦਸਵੇਂ ਤੱਕ। ਨੌਜਵਾਨੀ ਦੀ ਹੱਦ ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਠ ਤੇ ਪੰਜ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਦੀ ਹੈ।
ਯੌਵਨੋਦ੍ਭਿਨ੍ਨਕੈਸ਼ੋਰਂ ਨਵਯੌਵਨਮੁਚ੍ਯਤੇ । ਤਦ੍ਵਯਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਸ੍ਵਂ ਪ੍ਰਪਂਚਮਿਤਰਦ੍ਵਯਃ
ਜਦ ਨੌਜਵਾਨੀ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਜਵਾਨੀ ਉਪਜਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਜਵਾਨੀ ਆਖਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਉਮਰ ਉਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਹੈ, ਸੰਸਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੋ ਵੀ।
ਬਾਲ੍ਯਪੌਗਂਡਕੈਸ਼ੋਰਂ ਵਯੋ ਵਂਦੇ ਮਨੋਹਰਮ੍ । ਬਾਲਗੋਪਾਲਗੋਪਾਲਂ ਸ੍ਮਰਗੋਪਾਲਰੂਪਿਣਮ੍
ਮੈਂ ਬਚਪਨ, ਨੌਜਵਾਨੀ ਤੇ ਜਵਾਨੀ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਉਮਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਬੱਚੇ ਗੋਪਾਲ, ਗੋਪਾਲ ਤੇ ਕਾਮਦੇਵ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਗੋਪਾਲ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਵਂਦੇ ਮਦਨਗੋਪਾਲਂ ਕੈਸ਼ੋਰਾਕਾਰਮਦ੍ਭੁਤਮ੍ । ਯਮਾਹੁਰ੍ਯੌਵਨੋਦ੍ਭਿਨ੍ਨ ਸ਼੍ਰੀਮਨ੍ਮਦਨਮੋਹਨਮ੍
ਮੈਂ ਕਾਮਦੇਵ ਗੋਪਾਲ, ਉਸ ਅਦਭੁਤ ਨੌਜਵਾਨ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਨੌਜਵਾਨੀ ਵਿਚ ਉੱਤਮ, ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਮੋਹਣ ਵਾਲਾ ਆਖਦੇ ਹਨ।
ਅਖਂਡਾਤੁਲਪੀਯੂष ਰਸਾਨਂਦਮਹਾਰ੍ਣਵਮ੍ । ਜਯਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਤੇਰ੍ਗੂਢਂ ਵਪੁਃ ਕੈਸ਼ੋਰਰੂਪਿਣਃ
ਅਟੁੱਟ, ਬੇਮਿਸਾਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤ, ਆਨੰਦ ਦਾ ਮਹਾਂਸਮੁੰਦਰ ਜਿੱਤਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਲੁਕਵੀਂ ਨੌਜਵਾਨ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ।
ਏਕਮਪ੍ਯਵ੍ਯਯਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਬਲ੍ਲਵੀਵृਂਦਮਧ੍ਯਗਮ੍ । ਧ੍ਯਾਨਗਮ੍ਯਂ ਪ੍ਰਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਰੁਚਿਭੇਦਾਤ੍ਪृਥਗ੍ਧਿਯਃ
ਉਹ ਇਕੋ, ਅਟੱਲ ਤੇ ਪੁਰਾਣਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਵ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਗੋਪਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਿੱਤ ਤੇ ਰੁਚੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।
ਯਨ੍ਨਖੇਂਦੁਰੁਚਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਧ੍ਯੇਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਿਭਿਃ ਸੁਰੈਃ । ਗੁਣਤ੍ਰਯਮਤੀਤਂ ਤਂ ਵਂਦੇ ਵृਂਦਾਵਨੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਜਿਸ ਦੇ ਨਖਾਂ ਦੀ ਚਾਨਣ ਹੀ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਸ ਵ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਵृਂਦਾਵਨਪਰਿਤ੍ਯਾਗੋ ਗੋਵਿਂਦਸ੍ਯ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ । ਅਨ੍ਯਤ੍ਰ ਯਦ੍ਵਪੁਸ੍ਤਤ੍ਤੁ ਕृਤ੍ਰਿਮਂ ਤਨ੍ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਵ੍ਰਿੰਦਾ-ਵਨ ਨੂੰ ਗੋਵਿੰਦ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੇ। ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਉਹ ਹੋਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਬਣਾਵਟੀ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਸੁਲਭਂ ਵ੍ਰਜਨਾਰੀਣਾਂ ਦੁਰ੍ਲ੍ਲਭਂ ਤਨ੍ਮੁਮੁਕ੍ਸ਼ੁਣਾਮ੍ । ਤਂ ਭਜੇ ਨਂਦਸੂਨੁਂ ਯਨ੍ਨਖਤੇਜਃ ਪਰਂ ਮਨੁਃ
ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਉਹ ਸੌਖੇ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਉਹ ਬਹੁਤ ਔਖੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਨੰਦ ਦੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਖਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।
ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯੁਵਾਚ। ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਸ੍ਪृਹਾ ਯਾਵਤ੍ਪਿਸ਼ਾਚੀ ਹृਦਿ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ । ਤਾਵਤ੍ਪ੍ਰੇਮਸੁਖਸ੍ਯਾਤ੍ਰ ਕਥਮਭ੍ਯੁਦਯੋ ਭਵੇਤ੍
ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਦ ਤੱਕ ਭੋਗ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੂਪ ਪਿਸਾਚ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਸੁੱਖ ਦਾ ਚੜ੍ਹਾਉ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਈਸ਼੍ਵਰ ਉਵਾਚ- ਸਾਧੁਪृष੍ਟਂ ਤ੍ਵਯਾ ਭਦ੍ਰੇ ਯਨ੍ਮੇ ਮਨਸਿ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ । ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਕਥਯਿष੍ਯਾਮਿ ਸਾਵਧਾਨਾ ਨਿਸ਼ਾਮਯ
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀਏ, ਤੂੰ ਜੋ ਪੁੱਛਿਆ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਸ੍ਮृਤ੍ਵਾ ਗੁਣਾਨ੍ਸ੍ਮਰਨ੍ਨਾਮ ਗਾਨਂ ਵਾ ਮਨਰਂਜਨਮ੍ । ਬੋਧਯਤ੍ਯਾਤ੍ਮਨਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸਤਤਂ ਪ੍ਰੇਮ੍ਣਿ ਲੀਯਤੇ
ਉਸ ਦੇ ਗੁਣ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂ ਮਨ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਗੀਤ ਗਾ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਦ੍ਮਪੁਰਾਣੇ ਪਾਤਾਲਖਂਡੇ ਵृਂਦਾਵਨਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਪਾਰ੍ਵਤੀਸ਼ਿਵਸਂਵਾਦੇ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਰੂਪਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਸਪ੍ਤਸਪ੍ਤਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਾਵਨ ਪਦਮਾ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪਾਤਾਲ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਵ੍ਰਿੰਦਾ-ਵਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਪਾਰਵਤੀ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ, 'ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਰੂਪ ਦਾ ਵਰਣਨ' ਨਾਂ ਵਾਲਾ ਸਤੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯੁਵਾਚ- ਵੈष੍ਣਵਾਨਾਂ ਚ ਯਦ੍ਧਰ੍ਮਂ ਸਰ੍ਵਂ ਤਥ੍ਯਂ ਚ ਮੇ ਵਦ । ਯਤ੍ਕृਤ੍ਵਾ ਮਾਨਵਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਭਵਾਂਭੋਧਿਂ ਤਰਂਤਿ ਹਿ
ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੈਨੂੰ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੋ, ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕਰਤੱਬ ਕੀ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ ਸਭ ਮਨੁੱਖ ਸੰਸਾਰ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਈਸ਼੍ਵਰ ਉਵਾਚ- ਅਥ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਧਾ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਰ੍ਵੈष੍ਣਵਾਨਾਮਿਹੋਚ੍ਯਤੇ । ਗृਹੋਪਲੇਪਨਂ ਚੈਵ ਤਥਾਨੁਗਮਨਂ ਹਰੇਃ
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੁਣ ਇੱਥੇ ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਦੀ ਬਾਰਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ: ਘਰ ਦੀ ਸਫਾਈ ਕਰਨੀ ਅਤੇ ਹਰੀ ਦੇ ਰਾਹੇ ਚੱਲਣਾ।
ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਚੈਵ ਪਾਦਯੋਃ ਸ਼ੋਧਨਂ ਪੁਨਃ । ਪੂਜਾਰ੍ਥਂ ਪਤ੍ਰਪੁष੍ਪਾਣਾਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯੈਵੋਤ੍ਤੋਲਨਂ ਹਰੇਃ
ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਨੀ, ਫੇਰ ਪੈਰ ਧੋਣੇ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਹੀ ਪੱਤਿਆਂ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਲਈ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ।
ਕਰਯੋਃ ਸਰ੍ਵਸ਼ੁਦ੍ਧੀਨਾਮਿਯਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਰ੍ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ । ਤਨ੍ਨਾਮਕੀਰ੍ਤਨਂ ਚੈਵ ਗੁਣਾਨਾਮਪਿ ਕੀਰ੍ਤ੍ਤਨਮ੍
ਹੱਥਾਂ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ: ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਜਪਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਗੁਣ ਗਾਉਣਾ।
ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਦੇਵਸ੍ਯ ਵਚਸਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਰਿष੍ਯਤੇ । ਤਤ੍ਕਥਾਸ਼੍ਰਵਣਂ ਚੈਵ ਤਸ੍ਯੋਤ੍ਸਵਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਬਾਣੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਣੀਆਂ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਮੇਲੇ ਵੇਖਣੇ ਵੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਯੋਰ੍ਨੇਤ੍ਰਯੋਸ਼੍ਚੈਵ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਃ ਸਮ੍ਯਗਿਹੋਚ੍ਯਤੇ । ਪਾਦੋਦਕਂ ਚ ਨਿਰ੍ਮਾਲ੍ਯਂ ਮਾਲਾਨਾਮਪਿ ਧਾਰਣਮ੍
ਕੰਨਾਂ ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਇੱਥੇ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ: ਉਸ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦਾ ਜਲ, ਉਸ ਦੇ ਬਚੇ ਹੋਏ ਭੋਗ ਅਤੇ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਾਉਣਾ।
ਉਚ੍ਯਤੇ ਸ਼ਿਰਸਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਃ ਪ੍ਰਣਤਸ੍ਯ ਹਰੇਃ ਪੁਰਃ । ਆਘ੍ਰਾਣਂ ਤਸ੍ਯ ਪੁष੍ਪਾਦੇਰ੍ਨਿਰ੍ਮਾਲ੍ਯਸ੍ਯ ਤਥਾ ਪ੍ਰਿਯੇ
ਸਿਰ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਇਹ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਹਰੀ ਦੇ ਅੱਗੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾਉਣਾ; ਅਤੇ, ਪਿਆਰੀਏ, ਉਸ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹੇ ਫੁੱਲਾਂ ਆਦਿਕਾ ਸੁੰਘਣਾ।
ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਿਃ ਸ੍ਯਾਦਂਤਰਸ੍ਯ ਘ੍ਰਾਣਸ੍ਯਾਪਿ ਵਿਧੀਯਤੇ । ਯਤ੍ਰ ਪੁष੍ਪਾਦਿਕਂ ਯਚ੍ਚ ਕृष੍ਣਪਾਦਯੁਗਾਰ੍ਪਿਤਮ੍
ਅੰਦਰਲੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਅਤੇ ਨੱਕ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਵੀ ਓਥੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਫੁੱਲ ਆਦਿਕ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਣ, ਮੌਜੂਦ ਹੋਣ।