ਪੁਚ੍ਛੇ ਵਾਯੁਸੁਤਸ੍ਯਾਯਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਤੁ ਕੁਸ਼ਾਨੁਜਃ । ਭ੍ਰਾਤਰਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚੇਦਂ ਨੇष੍ਯਾਮਿ ਸ੍ਵਕਮਂਦਿਰਮ੍
ਕੁਸ਼ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਹਵਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਪੁੱਛ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਆਖਦਾ ਹੈ: ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਲੈ ਚੱਲਾਂਗਾ।
ਆਵਯੋਰ੍ਜਨਨੀ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯੈ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਕੇ ਤ੍ਵਹਮ੍ । ਕ੍ਰੀਡਾਰ੍ਥਮृषਿਪੁਤ੍ਰਾਣਾਂ ਕੌਤੁਕਾਰ੍ਥਂ ਮਮੈਵ ਚ
ਸਾਡੀ ਮਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਮੈਂ ਇਸਦਾ ਪੁੱਛ ਫੜਿਆ ਹੈ; ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਖੇਡ ਲਈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਨੋਰੰਜਨ ਲਈ ਵੀ।
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਵਾਕ੍ਯਮੁਵਾਚ ਚ ਕੁਸ਼ੋ ਲਵਮ੍ । ਅਹਮੇਨਂ ਗ੍ਰਹੀष੍ਯਾਮਿ ਵਾਨਰਂ ਬਲਿਨਂ ਦृਢਮ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਕੁਸ਼ ਨੇ ਲਵ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: ਮੈਂ ਇਸ ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਡਿੱਠੇ ਵਾਨਰ ਨੂੰ ਆਪ ਫੜ ਲਵਾਂਗਾ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਭਾषਮਾਣੌ ਤੌ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਤੌ ਬਲਿਨਾਂ ਵਰੌ । ਪੁਚ੍ਛਯੋਰ੍ਬਲਿਨੌ ਧृਤ੍ਵਾ ਜਗ੍ਮਤੁਃ ਸ੍ਵਾਸ਼੍ਰਮਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਦੋਵੇਂ ਨੇ ਉਹ ਦੋ ਤਾਕਤਵਰ ਵਾਨਰ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਛ ਫੜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਏ।
ਸ੍ਵਾਸ਼੍ਰਮਾਯ ਪ੍ਰਗਚ੍ਛਂਤੌ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤੌ ਕਪਿਸਤ੍ਤਮੌ । ਕਂਪਮਾਨੌ ਜਗਦਤੁਰਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਭੀਤਯਾ ਗਿਰਾ
ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ, ਜਦ ਉਹ ਦੋ ਵਧੀਆ ਵਾਨਰ ਕੰਬਦੇ ਵੇਖੇ, ਉਹ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਡਰ ਭਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।
ਹਨੂਮਾਨ੍ਕਪਿਰਾਜਾਨਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਭਯਾਰ੍ਦ੍ਰਧੀਃ । ਏਤੌ ਰਾਮਸੁਤਾਵਸ੍ਮਾਨ੍ਨੇष੍ਯਤਃ ਸ੍ਵਾਸ਼੍ਰਮਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਡਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਮਨ ਰੱਖ ਕੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: ਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਮਯਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਜਾਨਕੀਂ ਪ੍ਰਤਿਗਚ੍ਛਤਾ । ਤਤ੍ਰ ਮੇ ਜਾਨਕੀ ਦੇਵੀ ਸਂਮੁਖਾਭੂਨ੍ਮਨੋਹਰਾ
ਜਦੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਜਾਨਕੀ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਗਿਆ ਸੀ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ; ਉਥੇ ਮੈਨੂੰ ਜਾਨਕੀ ਮਾਤਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੀ ਸੀ।
ਸਾ ਮਾਂ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ ਵੈਦੇਹੀ ਬਦ੍ਧਂ ਪਾਸ਼ੇਨ ਵੈਰਿਣਾ । ਤਦਾ ਹਸਿष੍ਯਤਿ ਵਰਾ ਤ੍ਰਪਾ ਮੇऽਤ੍ਰ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਹੁਣ ਵੈਦੇਹੀ ਮੈਨੂੰ ਵੈਰੀ ਦੇ ਫੰਦੇ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਦੇਖੇਗੀ; ਫਿਰ ਉਹ ਹੱਸੇਗੀ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਇਥੇ ਸ਼ਰਮ ਆਵੇਗੀ।
ਮਯਾ ਕਿਮਤ੍ਰ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਣਤ੍ਯਾਗੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਮਹਦ੍ਦੁਃਖਂ ਚਾਪਤਿਤਂ ਸ ਰਾਮਃ ਕਿਂ ਕਰਿष੍ਯਤਿ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਸ਼ਾਇਦ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੇਣੀ ਪਵੇ। ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਆ ਪਿਆ ਹੈ—ਰਾਮ ਕੀ ਕਰੇਗਾ?
ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਤਦ੍ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮਮਾਪ੍ਯੇਵਂ ਮਹਾਕਪੇ । ਨੇष੍ਯਤੇ ਯਦਿ ਮਾਮੇਵਂ ਨਿਧਨਂ ਤੁ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਆਖਿਆ: ਜੇ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਇੰਝ ਲੈ ਜਾਇਆ ਗਿਆ, ਵੱਡੇ ਵਾਨਰ, ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਅੰਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਏਵਂ ਕਥਯਤੋਰੇਵ ਹ੍ਯਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਭਯਭੀਤਯੋਃ । ਕੁਸ਼ੋ ਲਵਸ਼੍ਚ ਭਵਨਂ ਮਾਤੁਃ ਪ੍ਰਾਪਤੁਰੋਜਸਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਦੋਵੇਂ ਡਰ ਨਾਲ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਕੁਸ਼ ਤੇ ਲਵ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।
ਤਾਵਾਯਾਤੌ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯੈਵ ਜਹਰ੍ष ਜਨਨੀ ਤਯੋਃ । ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਪਰਮਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਪਰਿਰੇਭੇ ਨਿਜੌ ਸੁਤੌ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਪੁੱਤਰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਈ; ਵੱਡੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਦੋਵੇਂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਲਿਆ।
ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਪੁਚ੍ਛਗृਹੀਤੌ ਤੌ ਵਾਨਰੌ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਜਾਨਕੀ । ਹਨੂਮਂਤਂ ਚ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਸਰ੍ਵਵੀਰਂ ਕਪੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਜਦ ਜਾਨਕੀ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛ ਫੜ ਕੇ ਲੈ ਆਏ ਹਨ, ਉਹ ਹਨੂਮਾਨ, ਸੁਗਰੀਵ ਤੇ ਸਾਰੇ ਬਲਵਾਨ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਤੱਕਣ ਲੱਗੀ।
ਜਹਾਸ ਪਾਸ਼ਬਦ੍ਧੌ ਤੌ ਵੀਕ੍ਸ਼ਮਾਣਾ ਵਰਾਂਗਨਾ । ਉਵਾਚ ਚ ਵਿਮੋਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਂ ਵਦਂਤੀ ਵਚਨਂ ਵਰਮ੍
ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਇਸਤਰੀ, ਦੋਵੇਂ ਨੂੰ ਰੱਸੀਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਵੇਖ ਕੇ ਹੱਸ ਪਈ ਅਤੇ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦੇਣ ਲਈ ਪਿਆਰ ਭਰੀ ਗੱਲ ਆਖਣ ਲੱਗੀ।
ਪੁਤ੍ਰੌ ਪ੍ਰਮੁਂਚਤਂ ਕੀਸ਼ੌ ਮਹਾਵੀਰੌ ਮਹਾਬਲੌ । ਈਕ੍ਸ਼ਂਤੌ ਮਾਂ ਯਦਿ ਸ੍ਫੀਤੌ ਪ੍ਰਾਣਤ੍ਯਾਗਂ ਕਰਿष੍ਯਤਃ
ਇਹ ਦੋ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਬਲਵਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਵਾਨਰ ਸਿਰਮੌਰ ਹਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿਓ। ਜੇ ਇਹ ਮੇਰੇ ਵਲ ਵੇਖਣਗੇ ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੇ ਦੇਣਗੇ।
ਅਯਂ ਵੈ ਹਨੁਮਾਨ੍ਵੀਰੋ ਯੋ ਦਦਾਹ ਦਨੋਃ ਪੁਰੀਮ੍ । ਅਯਮਪ੍ਯृਕ੍ਸ਼ਰਾਜੋ ਹਿ ਸਰ੍ਵਵਾਨਰਭੂਮਿਪਃ
ਇਹ ਹੈ ਹਨੂਮਾਨ, ਜੋ ਬੜਾ ਬਹਾਦੁਰ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਹੈ ਰੀਛਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ।
ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਵਿਧृਤੌ ਕੁਤ੍ਰ ਕਿਂ ਵਾ ਕृਤਮਨਾਦਰਾਤ੍ । ਪੁਚ੍ਛੇ ਯੁਵਾਭ੍ਯਾਂ ਵਿਧृਤੌ ਸ ਮਹਾਨ੍ਵਿਸ੍ਮਯੋऽਸ੍ਤਿ ਮੇ
ਇਹ ਦੱਸੋ ਕਿ ਕਿਸ ਕਾਰਨ, ਕਿੱਥੇ ਤੇ ਕਿਹੜੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਪੁੱਛ ਬੰਨ੍ਹ ਲਏ? ਇਹ ਗੱਲ ਮੈਨੂੰ ਵੱਡਾ ਅਜੀਬ ਲੱਗੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਮਾਤੁਰ੍ਵਚਃ ਸ਼੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਣਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯਤਾਂ ਪੁਤ੍ਰਕੌ ਤਦਾ । ਊਚਤੁਰ੍ਵਿਨਯਸ਼੍ਰੇष੍ਠੌ ਮਹਾਬਲਸਮਨ੍ਵਿਤੌ
ਮਾਂ ਨੇ ਜਦੋਂ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਤੇ ਨਿਮਰਤਾ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਮਾਤਃ ਕਸ਼੍ਚਨ ਭੂਪਾਲੋ ਰਾਮੋ ਦਾਸ਼ਰਥਿਰ੍ਬਲੀ । ਤੇਨ ਮੁਕ੍ਤੋ ਹਯਃ ਸ੍ਵਰ੍ਣਭਾਲਪਤ੍ਰਃ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤਃ
ਮਾਂ, ਇੱਕ ਬੜਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜਾ ਰਾਮ, ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਉਸ ਨੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਪੱਟੀ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਘੋੜਾ ਛੱਡਿਆ ਸੀ।
ਤਤ੍ਰੈਵਂ ਲਿਖਿਤਂ ਮਾਤਰੇਕਵੀਰਾਪ੍ਰਸੂਰ੍ਮਮ । ਯੇ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਸ੍ਤੇ ਗृਹ੍ਣਨ੍ਤੁ ਨੋਚੇਤ੍ਪਾਦਤਲਾਰ੍ਚਕਾਃ
ਉਥੇ ਇਹ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, ਮਾਂ, ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਹੀ ਬਹਾਦੁਰ ਦਾ ਜਣਿਆ ਹਾਂ। ਜੇ ਕਿਸੇ ਕਸ਼ਤਰੀ ਨੇ ਹਿੰਮਤ ਹੈ ਤਾਂ ਘੋੜਾ ਫੜ ਲਵੇ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੱਥਾ ਟੇਕ ਲਵੇ।
ਤਦਾ ਮਯਾ ਵਿਚਾਰੋ ਵੈ ਕृਤਃ ਸ੍ਵਾਂਤੇ ਪਤਿਵ੍ਰਤੇ । ਭਵਤੀ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾ ਕਿਂ ਨ ਵੀਰਸੂਃ ਕਿਂ ਨ ਵਾ ਭਵੇਤ੍
ਫਿਰ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚਿਆ, ਹੇ ਪਤੀ ਵਤੀ, ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਕਸ਼ਤਰੀ ਹੋ, ਜਾਂ ਬਹਾਦੁਰ ਦੀ ਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਗੱਲ ਹੈ?
ਧਾਰ੍ष੍ਟ੍ਯਂ ਤਦ੍ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਭੂਪਸ੍ਯ ਗृਹੀਤੋऽਸ਼੍ਵੋ ਮਯਾ ਬਲਾਤ੍ । ਜਿਤਂ ਕੁਸ਼ੇਨ ਵੀਰੇਣ ਸੈਨ੍ਯਂ ਤਤ੍ਪਾਤਿਤਂ ਰਣੇ
ਉਸ ਰਾਜੇ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਘੋੜਾ ਫੜ ਲਿਆ। ਕੁਸ਼ ਨੇ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ।
ਮੁਕੁਟੋऽਯਂ ਭੂਮਿਪਤੇਰ੍ਜਾਨੀਹਿ ਪਤਿਦੇਵਤੇ । ਅਯਮਪ੍ਯਨ੍ਯਵੀਰਸ੍ਯ ਪੁष੍ਕਲਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਇਹ ਰਾਜੇ ਦਾ ਤਾਜ ਹੈ, ਇਹ ਜਾਣ ਲਵੋ ਹੇ ਪਤੀ ਵਤੀ। ਇਹ ਦੂਜੇ ਬਹਾਦੁਰ ਪੁਸ਼ਕਲ ਦਾ ਤਾਜ ਹੈ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਜਾਨੀਹਿ ਮੁਕੁਟਂ ਤ੍ਵਨ੍ਯਂ ਮਣਿਮੁਕ੍ਤਾਵਿਰਾਜਿਤਮ੍ । ਅਸ਼੍ਵੋऽਯਂ ਮੇ ਮਨੋਹਾਰੀ ਕਾਮਯਾਨੋ ਹਿ ਭੂਪਤੇਃ
ਇਹ ਦੂਜਾ ਤਾਜ ਵੀ ਪਹਿਚਾਣ ਲਵੋ, ਜੋ ਮੋਤੀਆਂ ਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਘੋੜਾ, ਜੋ ਸਭ ਦਾ ਮਨ ਮੋਹ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਰਾਜੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਸੀ।
ਆਰੋਹਣਾਯ ਮਦ੍ਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਜਾਨੀਹਿ ਬਲਿਨੋ ਵਰੇ । ਇਮੌ ਕੀਸ਼ੌ ਮਯਾ ਰਂਤੁਮਾਨੀਤੌ ਬਲਿਨਾਂ ਵਰੌ
ਮੇਰੇ ਬਲਵਾਨ ਭਰਾ ਵਲੋਂ ਚੜ੍ਹਨ ਲਈ, ਇਹ ਜਾਣ ਲਵੋ ਹੇ ਬਲਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ। ਇਹ ਦੋ ਵਾਨਰ ਮੈਂ ਖੇਡ ਵਾਸਤੇ ਲਿਆਏ ਹਨ, ਦੋਵੇਂ ਬਲਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੋਟੀ ਦੇ ਹਨ।
ਕੌਤੁਕਾਰ੍ਥਂ ਤਵੈਵੈਤੌ ਸਂਗ੍ਰਾਮੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਰਕੌ । ਇਤਿ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਜਾਨਕੀ ਪਤਿਦੇਵਤਾ
ਤੁਹਾਡੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਲਈ ਹੀ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲੜਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਜਾਨਕੀ ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਸੀ—
ਜਗਾਦ ਪੁਤ੍ਰੌ ਤੌ ਵੀਰੌ ਮੋਚਯੇਥਾਂ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਸੀਤੋਵਾਚ। ਯੁਵਾਭ੍ਯਾਮਨਯਃ ਸृष੍ਟੋ ਹृਤੋ ਰਾਮਹਯੋ ਮਹਾਨ੍
—ਉਹ ਵਾਰ ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਦੋਵੇਂ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗੀ, 'ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿਓ।' ਸੀਤਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਰਾਮ ਦਾ ਇਹ ਵੱਡਾ ਘੋੜਾ ਫੜ ਲਿਆ ਤੇ ਲੈ ਗਏ।'
ਅਨੇਕੇ ਪਾਤਿਤਾ ਵੀਰਾ ਇਮੌ ਬਦ੍ਧੌ ਕਪੀਸ਼੍ਵਰੌ । ਪਿਤੁਸ੍ਤਵ ਹਯੋ ਵੀਰੋ ਯਾਗਾਰ੍ਥਂ ਮੋਚਿਤੋऽਮੁਨਾ
ਕਈ ਬਹਾਦਰ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਇਹ ਦੋ ਵਾਨਰ ਰਾਜਾ ਬੰਨ੍ਹ ਲਏ ਗਏ। ਤੁਹਾਡੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਇਹ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਘੋੜਾ ਉਸ ਨੇ ਯੱਗ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਤਸ੍ਯਾਪਿ ਹृਤਵਂਤੌ ਕਿਂ ਵਾਜਿਨਂ ਮਖਸਤ੍ਤਮੇ । ਮੁਂਚਤਂ ਪ੍ਲਵਗਾਵੇਤੌ ਮੁਂਚਤਂ ਵਾਜਿਨਾਂ ਵਰਮ੍
ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਘੋੜਾ ਲੈ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਹੁਣ ਵੀ ਇਸ ਵਧੀਆ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਰੋਕ ਰੱਖਿਆ ਹੈ? ਇਹ ਦੋ ਵਾਨਰ ਛੱਡ ਦਿਓ ਜਾਂ ਘੋੜਾ ਛੱਡ ਦਿਓ।
ਕ੍ਸ਼ਾਮ੍ਯਤਾਂ ਭੂਪਤੇਰ੍ਭ੍ਰਾਤਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਃ ਪਰਕੋਪਨਃ । ਜਨਨ੍ਯਾਸ੍ਤਦ੍ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਊਚਤੁਸ੍ਤਾਂ ਬਲਾਨ੍ਵਿਤੌ
ਰਾਜੇ ਦੇ ਭਰਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਨੂੰ, ਜੋ ਜਲਦੀ ਗੁੱਸਾ ਕਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਾਫ ਕਰ ਦਿਓ। ਮਾਂ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਤਾਕਤਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।