ਸ਼ੇष ਉਵਾਚ। ਇਤਿ ਵਾਕ੍ਯੇਨ ਸਂਤੁष੍ਟਾ ਜਾਨਕੀ ਸ਼ੁਭਲਕ੍ਸ਼ਣਾ । ਸਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਦਾਦਸ੍ਤ੍ਰਵृਂਦਂ ਜਯਾਸ਼ੀਰ੍ਭਿਰ੍ਨਿਯੁਜ੍ਯਤਮ੍
ਸ਼ੇਸ਼ਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਜਾਨਕੀ, ਜੋ ਸ਼ੁਭ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਖੁਸ਼ ਹੋਈ; ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰ ਦਿੱਤੇ ਤੇ ਜਿੱਤ ਦੀਆਂ ਅਸ਼ੀਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੇ ਰਵਾਨਾ ਕੀਤਾ।
ਪ੍ਰਯਾਹਿ ਪੁਤ੍ਰ ਸਂਗ੍ਰਾਮਂ ਲਵਂ ਮੋਚਯ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਮ੍ । ਇਤ੍ਯਾਜ੍ਞਪ੍ਤਃ ਕੁਸ਼ਃ ਸਂਖ੍ਯੇ ਕਵਚੀ ਕੁਂਡਲੀ ਬਲੀ
ਪੁੱਤਰ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਾ, ਤੇ ਲਵਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਛੁਡਾ ਲੈ; ਇੰਝ ਆਖ ਕੇ, ਕੁਸ਼ਾ ਨੇ ਕਵਚ ਤੇ ਕੁੰਡਲ ਪਾ ਲਏ, ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਮੁਕੁਟੀ ਕਰਵਾਲੀ ਚ ਚਰ੍ਮਧਾਰੀ ਧਨੁਰ੍ਧਰਃ । ਅਕ੍ਸ਼ਯਾਵਿषੁਧੀ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ੍ਕਂਧਯੋਃ ਸਿਂਹਵੀਰ੍ਯਯੋਃ
ਉਸ ਨੇ ਮਕੁਟ ਪਾਇਆ, ਤਲਵਾਰ ਫੜੀ, ਢਾਲ ਲੈ ਲਈ, ਤੇ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਲਿਆ; ਆਪਣੇ ਸ਼ੇਰ ਵਰਗੇ ਮੋਢਿਆਂ 'ਤੇ ਅਖੰਡ ਤੀਰ-ਕਟਾਰੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ।
ਜਗਾਮ ਤਰਸਾ ਨਤ੍ਵਾ ਮਾਤृਪਾਦੌ ਰਥਾਗ੍ਰਣੀਃ । ਵੇਗੇਨ ਯਾਵਦ੍ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਗਚ੍ਛਤਿ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮਾਹਵੇ
ਉਹ ਰਥਾਂ ਦਾ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਨਮ ਕੇ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜੰਗ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਜੰਗ ਦੀ ਲਲਕਾਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਜੰਗ ਵੱਲ ਵਧਿਆ।
ਤਾਵਦ੍ਦਦਰ੍ਸ਼ ਸ੍ਵਲਵਂ ਵੈਰਿਵृਂਦਨਿਪਾਤਕਮ੍ । ਆਯਾਂਤਂ ਤਂ ਕੁਸ਼ਂ ਵੀਰਾ ਦਦृਸ਼ੁਃ ਸੁਮਹਾਭਟਾਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਵਲਵ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੈਨਿਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਜਬਾਨ ਸੂਰਮੇ, ਕੁਸ਼ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਤੱਕ ਰਹੇ ਸਨ।
ਕृਤਾਂਤਮਿਵ ਸਂਹਰ੍ਤੁਂ ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਸ਼੍ਵਮੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਲਵੋ ਮਹਾਬਲਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕੁਸ਼ਂ ਭ੍ਰਾਤਰਮਾਗਤਮ੍
ਕੁਸ਼, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰਨ ਆ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਲਵ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਲਵ ਤਿਆਰ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਅਤ੍ਯਂਤਂ ਵਹ੍ਨਿਵਦ੍ਯੁਦ੍ਧੇ ਦਿਦੀਪੇ ਵਾਯੁਨਾ ਸਮਮ੍ । ਰਥਾਦੁਨ੍ਮੁਚ੍ਯ ਚਾਤ੍ਮਾਨਂ ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਸ ਵਿਨਿਰ੍ਗਤਃ
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ। ਆਪਣੀ ਰਥ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਕੇ, ਉਹ ਲੜਾਈ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧ ਗਿਆ।
ਕੁਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਰਣਸ੍ਥਾਨ੍ਵੈ ਵੀਰਾਨ੍ਪੂਰ੍ਵਦਿਸ਼ਿ ਕ੍ਸ਼ਿਪਤ੍ । ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਯਾਂ ਦਿਸ਼ਿ ਲਵਃ ਕੋਪਾਤ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਸਮੈਰਯਤ੍
ਕੁਸ਼ ਨੇ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਖੜੇ ਸਾਰੇ ਸੂਰਮਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਲਵ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਭਜਾ ਦਿੱਤਾ।
ਕੁਸ਼ਬਾਣਵ੍ਯਥਾਵ੍ਯਾਪ੍ਤਾ ਲਵਸਾਯਕਪੀਡਿਤਾਃ । ਸੈਨ੍ਯੇ ਜਨਾ ਮੁਨੇ ਸਰ੍ਵੇ ਉਤ੍ਕਲ੍ਲੋਲਾਂਬੁਧਿਭ੍ਰਮਾਃ ੪੭ ਉਤ੍ਕਲ। ਕੁਸ਼ੇਨ ਚ ਲਵੇਨਾਥ ਸ਼ਰਵ੍ਰਾਤੈਃ ਪ੍ਰਪੀਡਿਤਮ੍ । ਨ ਸ਼ਰ੍ਮ ਲੇਭੇ ਸਕਲਂ ਸੈਨ੍ਯਂ ਵੀਰਪ੍ਰਪੂਰਿਤਮ੍
ਹੇ ਮੁਨੀ, ਸਾਰੀ ਫੌਜ ਦੇ ਲੋਕ ਕੁਸ਼ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਜਖਮੀ ਤੇ ਲਵ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋਏ, ਮਾਨੋ ਤੂਫਾਨੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਂਗ ਹੋ ਗਏ। ਕੁਸ਼ ਤੇ ਲਵ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬਰਸਾਤ ਨਾਲ ਸੂਰਮਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਚੈਨ ਨਾ ਮਿਲਿਆ।
ਇਤਸ੍ਤਤਃ ਪ੍ਰਭਗ੍ਨਂ ਤਦ੍ਬਲਂ ਤ੍ਰਸ੍ਤਂ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਨ ਕੁਤ੍ਰਚਿਦ੍ਰਣੇ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਯੁਦ੍ਧਮੈਚ੍ਛਦ੍ਬਲਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਉਹ ਫੌਜ ਵਾਰ ਵਾਰ ਟੁੱਟ ਕੇ ਤੇ ਡਰ ਕੇ ਇਧਰ-ਉਧਰ ਭੱਜਦੀ ਰਹੀ। ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਕਿਤੇ ਵੀ ਥਿਰ ਨਾ ਰਹੀ, ਨਾ ਹੀ ਲੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਸੀ, ਭਾਵੇਂ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਤਾਕਤ ਸੀ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸਮਯੇ ਰਾਜਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਃ ਪਰਤਾਪਨਃ । ਕੁਸ਼ਂ ਵੀਰਂ ਯਯੌ ਯੋਦ੍ਧੁਂ ਤਾਦृਸ਼ਂ ਲਵਸਨ੍ਨਿਭਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਰਾਜਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਕੁਸ਼ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਗਿਆ, ਜੋ ਲਵ ਵਰਗਾ ਹੀ ਸੂਰਮਾ ਸੀ।
ਕੁਸ਼ਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਬਲਾਕ੍ਰਾਂਤਂ ਰਾਮਮੂਰ੍ਤਿਸਮਪ੍ਰਭਮ੍ । ਰਥੇ ਤਿष੍ਠਨ੍ਹੇਮਮਯੇ ਜਗਾਦ ਪਰਵੀਰਹਾ
ਕੁਸ਼ ਨੂੰ, ਜੋ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਤੇ ਰਾਮ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਵੇਖ ਕੇ, ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਸੋਨੇ ਦੇ ਰਥ 'ਚ ਖੜਾ ਹੋਇਆ ਤੇ, ਜੋ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਸੂਰਮਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨ ਉਵਾਚ। ਕੋऽਸਿ ਤ੍ਵਂ ਸਨ੍ਨਿਭੋ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਲਵੇਨ ਸੁਮਹਾਬਲਃ । ਕਿਂ ਨਾਮਾਸਿ ਮਹਾਵੀਰ ਕਸ੍ਤੇ ਤਾਤਃ ਕ੍ਵ ਤੇ ਪ੍ਰਸੂਃ
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਲਵ ਵਰਗਾ ਤੇ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਹੈਂ? ਤੇਰਾ ਨਾਂ ਕੀ ਹੈ, ਵੱਡੇ ਸੂਰਮੇ? ਤੇਰੇ ਪਿਓਂ ਦਾ ਨਾਂ ਕੀ ਹੈ, ਤੇ ਤੂੰ ਕਿੱਥੋਂ ਦਾ ਵਸਨੀਕ ਹੈਂ?
ਕਥਂ ਵਨੇ ਦ੍ਵਿਜੈਰ੍ਜੁष੍ਟੇ ਤਿष੍ਠਸਿ ਤ੍ਵਂ ਨਰਰ੍षਭ । ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼ਂਸ ਯਥਾਯੁਧ੍ਯੇ ਤ੍ਵਯਾ ਸਹ ਮਹਾਬਲ
ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੂੰ ਇਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਸਾਧੂ-ਸੰਤ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਕਿਵੇਂ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈਂ? ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਦੱਸ, ਤਾਂ ਜੋ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਲੜ ਸਕਾਂ, ਹੇ ਮਹਾਂਬਲੀ।
ਇਤਿ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਕੁਸ਼ਃ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਭੂਮਿਪਮ੍ । ਮੇਘਗਂਭੀਰਯਾ ਵਾਚਾ ਨਾਦਯਨ੍ਰਣਮਂਡਲਮ੍
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਕੁਸ਼ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦੀ ਸੀ ਤੇ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਜੀ।
ਕੇਵਲਂ ਸੁषੁਵੇ ਸੀਤਾ ਪਤਿਵ੍ਰਤਪਰਾਯਣਾ । ਵਨੇ ਵਸਾਵੋ ਵਾਲ੍ਮੀਕੇਸ਼੍ਚਰਣਾਰ੍ਚਨਤਤ੍ਪਰੌ
ਸਿਰਫ ਸੀਤਾ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਸੀ, ਸਾਨੂੰ ਜੰਮਿਆ। ਅਸੀਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸੀ ਤੇ ਵਾਲ਼ਮੀਕ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਮਾਤृਸੇਵਾਸਮੁਦ੍ਯੁਕ੍ਤੌ ਸਰ੍ਵਵਿਦ੍ਯਾਵਿਸ਼ਾਰਦੌ । ਕੁਸ਼ੋ ਲਵ ਇਤਿ ਪ੍ਰਖ੍ਯਾਮਾਗਤੌ ਭੂਪਤੇऽਨਘ
ਅਸੀਂ ਮਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸੀ ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਾਂ। ਸਾਨੂੰ ਕੁਸ਼ ਤੇ ਲਵ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਰਾਜਾ।
ਕਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵੀਰੋ ਰਣਸ਼੍ਲਾਘੀ ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਹਯਸਤ੍ਤਮਃ । ਮੁਕ੍ਤੋऽਸ੍ਤਿ ਸਮਰੇ ਤ੍ਵਦ੍ਯ ਜੇਤਾਸਿ ਬਲਸਂਯੁਤਃ
ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦਾ ਹੈਂ? ਕਿਹੜੇ ਕੰਮ ਲਈ, ਹੇ ਚੰਗੇ ਘੋੜੇ ਵਾਲੇ, ਤੂੰ ਅੱਜ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈਂ, ਤੇ ਤੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈਂ?
ਯੁਧ੍ਯਸ੍ਵ ਤ੍ਵਂ ਮਯਾ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਯਦਿ ਵੀਰੋऽਸਿ ਭੂਮਿਪ । ਇਦਾਨੀਂ ਪਾਤਯਿष੍ਯਾਮਿ ਭਵਂਤਂ ਰਣਮੂਰ੍ਧਨਿ
ਜੇ ਤੂੰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸੂਰਮਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਲੜ, ਹੇ ਰਾਜਾ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਾ ਦੇਵਾਂਗਾ।
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਸ੍ਤਂ ਸੁਤਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸੀਤਾਯਾ ਰਾਮਸਂਭਵਮ੍ । ਵਿਸਿष੍ਮਾਯ ਸ੍ਵਯਂ ਚਿਤ੍ਤੇ ਕੋਪਾਦ੍ਧਨੁਰੁਪਾਦਦਤ੍
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ, ਜਦੋਂ ਸਮਝ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਸੀਤਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਰਾਮ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਰ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
ਤਮਾਤ੍ਤਧਨੁषਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕੁਸ਼ਃ ਕੋਪਸਮਨ੍ਵਿਤਃ । ਵਿਸ੍ਫਾਰਯਾਮਾਸ ਧਨੁਃ ਸ੍ਵੀਯਂ ਸੁਦृਢਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕਿਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਕੁਸ਼ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਤੇ ਵਧੀਆ ਧਨੁਸ਼ ਨੂੰ ਤਾਣ ਲਿਆ।
ਮੁਮੋਚ ਬਾਣਾਨ੍ਨਿਸ਼ਿਤਾਞ੍ਛਤ੍ਰੁਘ੍ਨਃ ਸਰ੍ਵਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਵਿਤ੍ । ਤਾਂਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਕੁਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਾਂਲ੍ਲੀਲਯਾ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਰਣੇ
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦਾ ਮਾਹਿਰ ਸੀ, ਤਿੱਖੇ ਤੀਰ ਛੱਡੇ। ਕੁਸ਼ ਨੇ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹੱਸਦਿਆਂ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਤੀਰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ।
ਬਾਣਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ਤਸਾਹਸ੍ਰਾਃ ਕੁਸ਼ਸ੍ਯ ਚ ਨृਪਸ੍ਯ ਚ । ਭੁਵਨਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਨੁਵਨ੍ਸਰ੍ਵਂ ਤਚ੍ਚਿਤ੍ਰਮਭਵਨ੍ਮੁਨੇ
ਕੁਸ਼ ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਵਲੋਂ ਲੱਖਾਂ ਤੀਰ ਚਲਾਏ ਗਏ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਏ। ਹੇ ਮুনি, ਇਹ ਨਜ਼ਾਰਾ ਵਾਕਈ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਸੀ।
ਅਗ੍ਨ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਕੁਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਦਦਾਹ ਤਰਸਾ ਬਲੀ । ਸ਼ਮਯਾਮਾਸ ਤਂ ਭੂਪਃ ਪਰ੍ਜਨ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍
ਕੁਸ਼ ਨੇ ਅੱਗ ਵਾਲਾ ਅਸਤਰ ਚਲਾ ਕੇ ਸਭ ਕੁਝ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਬਹਾਦਰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਮੀਂਹ ਵਾਲੇ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਬੁਝਾ ਦਿੱਤਾ।
ਸ਼ਮਯਾਮਾਸ ਤਂ ਭੂਪੋ ਵਾਯਵ੍ਯੇਨਾਤਿਵਿਕ੍ਰਮਃ । ਤਦਾ ਵਾਯੁਰਭੂਤ੍ਤੀਵ੍ਰਃ ਸਰ੍ਵਤੋ ਰਣਮਂਡਲੇ । ਪਰ੍ਵਤਾਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਤਂ ਵਾਯੁਂ ਕ੍ਸ਼ੋਭਯਂਤਂ ਸਮਾਵृਣੋਤ੍
ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਹਵਾ ਵਾਲੇ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਉਸ ਅਸਤਰ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੇਜ਼ ਹਵਾ ਚੱਲ ਪਈ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਪਹਾੜ ਵਾਲੇ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਢੱਕ ਲਿਆ।
ਵਜ੍ਰਾਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਨृਪਃ ਸਂਖ੍ਯੇ ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਸਨਗੋਪਲਾਨ੍ । ਤਦਾ ਨਾਰਾਯਣਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਸ ਮੁਮੋਚ ਕੁਸ਼ ਉਦ੍ਭਟਃ । ਨਾਰਾਯਣਂ ਤਦਾ ਭੂਪਂ ਨਾਸ਼ਕਤ੍ਪਰਿਬਾਧਿਤੁਮ੍
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਰਾਜੇ ਨੇ ਵਜਰ ਵਾਲੇ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਉੱਤਮ ਕੁਸ਼ ਨੇ ਨਾਰਾਇਣ ਅਸਤਰ ਚਲਾਇਆ, ਪਰ ਉਹ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਿਆ।
ਤਦਾ ਪ੍ਰਕੁਪਿਤੋऽਤ੍ਯਤਂ ਕੁਸ਼ਃ ਕੋਪਪਰਾਯਣਃ । ਉਵਾਚ ਭੂਪਂ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਂ ਮਹਾਬਲਪਰਾਕ੍ਰਮਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ ਕੁਸ਼ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਚ ਆ ਗਿਆ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਕੇ ਮਹਾਂਬਲੀ ਰਾਜੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ।
ਜਾਨਾਮਿ ਤ੍ਵਾਂ ਮਹਾਵੀਰਂ ਸਂਗ੍ਰਾਮੇ ਜਯਕਾਰਿਣਮ੍ । ਯਤ੍ਤ੍ਵਾਂ ਨਾਰਾਯਣਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਮੇ ਨ ਬਬਾਧੇ ਭਯਾਨਕਮ੍
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਤੂੰ ਵੱਡਾ ਵੀਰ ਹੈਂ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ। ਮੇਰਾ ਡਰਾਉਣਾ ਨਾਰਾਇਣ ਅਸਤਰ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਿਆ।
ਇਦਾਨੀਂ ਪਾਤਯਾਮ੍ਯਦ੍ਯ ਭੂਮੌ ਤ੍ਵਾਂ ਨृਪਤੇ ਸ਼ਰੈਃ । ਤ੍ਰਿਭਿਸ਼੍ਚੇਨ੍ਨਕਰੋਮ੍ਯੇਤਤ੍ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਂ ਤਰ੍ਹਿ ਮੇ ਸ਼ृਣੁ
ਹੁਣ, ਰਾਜਨ, ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਾ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਜੇ ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਕਸਮ ਸੁਣ।
ਯੋ ਮਨੁष੍ਯਵਪੁਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਪੁਣ੍ਯਕੋਟਿਭਿਃ । ਤਨ੍ਨਾਦ੍ਰਿਯੇਤ ਸਂਮੋਹਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਮੇਸ੍ਤ੍ਵਤ੍ਰ ਪਾਤਕਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖੀ ਜਨਮ, ਜੋ ਲੱਖਾਂ ਪੁੰਨ ਕਰਕੇ ਵੀ ਮਿਲਣਾ ਔਖਾ ਹੈ, ਮਿਲ ਕੇ ਵੀ ਮੂਰਖਤਾ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਕਦਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਸ ਲਈ ਇੱਥੇ ਪਾਪ ਹੈ, ਇਹ ਮੈਂ ਆਖਦਾ ਹਾਂ।