ਵਯਂ ਵੈ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣਃ ਸਾਧ੍ਵਿ ਵਨਸ੍ਥਾ ਵृਕ੍ਸ਼ਗੋਚਰਾਃ । ਪਰਿਭ੍ਰਮਾਮ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਨੋ ਸੁਖਂ ਨੋ ਭਵੇਦ੍ਗृਹੇ
ਅਸੀਂ ਪੰਛੀ ਹਾਂ, ਹੇ ਚੰਗੀ ਮਹਿਲਾ, ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ ਤੇ ਰੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦੇ ਹਾਂ। ਸਾਡੇ ਲਈ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਖੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ।
ਅਂਤਰ੍ਵਤ੍ਨੀ ਸ੍ਵਕੇ ਸ੍ਥਾਨੇ ਗਤ੍ਵਾ ਸਂਸੂਯ ਪੁਤ੍ਰਕਾਨ੍ । ਤ੍ਵਤ੍ਸ੍ਥਾਨਮਾਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਸਤ੍ਯਂ ਮੇ ਹ੍ਯੁਦਿਤਂ ਵਚਃ
ਮੇਰੀ ਸਾਥਣ ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਰਹਿ ਕੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰੇਗੀ। ਫਿਰ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਵਾਂਗਾ। ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੱਚੀ ਹੈ।
ਏਵਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਤਯਾ ਸਾ ਤੁ ਨ ਮੁਮੋਚ ਸ਼ੁਕੀਂ ਸ੍ਵਯਮ੍ । ਤਦਾਪਤਿਸ੍ਤਾਂ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਵਿਨੀਤਵਦਨੁਤ੍ਸੁਕਃ
ਇਹ ਕਹਿਣ ਤੇ ਵੀ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਮਾਦਾ ਤੋਤੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ। ਫਿਰ ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਨਿਮਰਤਾ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ।
ਸੀਤੇ ਮੁਂਚ ਕਥਂ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਰਕ੍ਸ਼ਸੇ ਮੇ ਮਨੋਹਰੀਮ੍ । ਆਵਾਂ ਗਚ੍ਛਾਵ ਵਿਪਿਨੇ ਵਿਚਰਾਵਃ ਸੁਖਂ ਵਨੇ
ਸੀਤਾ, ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੂੰ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਛੱਡ ਦੇ। ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਘੁੰਮ ਲਈਏ।
ਅਂਤਰ੍ਵਤ੍ਨੀ ਤੁ ਵਰ੍ਤੇਤ ਭਾਰ੍ਯਾ ਮਮ ਮਨੋਰਮਾ । ਤਸ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਸੂਤਿਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਾਮਾਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਸ਼ੋਭਨੇ
ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਮਨ ਨੂੰ ਭਾਂਦੀ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਰਹੇਗੀ। ਜਦ ਉਹ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਵੇਗੀ, ਸੋਹਣੀਏ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਵਾਂਗਾ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਾ ਨਿਜਗਾਦੇਮਂ ਸੁਖਂ ਗਚ੍ਛ ਮਹਾਮਤੇ । ਏਤਾਂ ਰਕ੍ਸ਼ਾਮਿ ਸੁਖਿਨੀਂ ਮਤ੍ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇ ਪ੍ਰਿਯਕਾਰਿਣੀਮ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਆਖੀ: 'ਤੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਜਾ, ਵੱਡੀ ਅਕਲ ਵਾਲਿਆ। ਮੈਂ ਇਸ ਖੁਸ਼ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ, ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖਾਂਗੀ।'
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੋ ਦੁਃਖਿਤਃ ਪਕ੍ਸ਼ੀ ਤਾਮੂਚੇ ਕਰੁਣਾਨ੍ਵਿਤਃ । ਯੋਗਿਭਿਃ ਪ੍ਰੋਚ੍ਯਤੇ ਯਦ੍ਵੈ ਤਦ੍ਵਚਸ੍ਤਥ੍ਯਮੇਵ ਹਿ
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੁਖੀ ਪੰਛੀ ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਆਖਣ ਲੱਗਾ: 'ਜੋ ਯੋਗੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਗੱਲ ਸੱਚੀ ਹੀ ਹੈ।'
ਨ ਵਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਨ ਵਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਮੌਨਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਤਿष੍ਠਤਾਮ੍ । ਨੋਚੇਤ੍ਸ ਵਾਕ੍ਯਦੋषੇਣ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤ੍ਯਾਲਾਨਮੁਨ੍ਮਦਃ
ਇਹ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਹਿਣੀ ਚਾਹੀਦੀ, ਨਹੀਂ ਕਹਿਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਚੁੱਪ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਜੇ ਬੋਲਣ ਨਾਲ ਗਲਤੀ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਪਾਗਲਪਨ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਵਯਂ ਚੇਦਤ੍ਰ ਵਾਕ੍ਯਂ ਨਾਕਰਿष੍ਯਾਮ ਨਗੋਪਰਿ । ਬਂਧਨਂ ਕਥਮਾਵਾਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮੌਨਂ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਜੇ ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਉੱਤੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਹਿੰਦੇ, ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਇਸ ਲਈ ਚੁੱਪ ਰਹਿਣਾ ਹੀ ਚੰਗਾ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਾਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਨਾਹਂ ਜੀਵਾਮਿ ਸੁਂਦਰਿ । ਏਤਯਾ ਭਾਰ੍ਯਯਾ ਸੀਤੇ ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮੁਂਚ ਮਨੋਹਰੇ
ਇਹ ਗੱਲ ਆਖ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, 'ਸੋਹਣੀਏ, ਮੈਂ ਇਸ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਜੀ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਸੀਤੇ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ, ਮਨਮੋਹਣੀਏ।'
ਅਨੇਕਵਿਧਵਾਕ੍ਯੈਃ ਸਾ ਬੋਧਿਤਾ ਨਾਮੁਚਤ੍ਤਦਾ । ਕੁਪਿਤਾ ਦੁਃਖਿਤਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਸ਼ਸ਼ਾਪ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸਮਝਾਇਆ ਗਿਆ, ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ। ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਪਤਨੀ ਨੇ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ।
ਯਥਾ ਤ੍ਵਂ ਪਤਿਨਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਵਿਯੋਜਯਸਿ ਮਾਮਿਤਃ । ਤਥਾ ਤ੍ਵਮਪਿ ਰਾਮੇਣ ਵਿਯੁਕ੍ਤਾ ਭਵ ਗਰ੍ਭਿਣੀ
ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈਂ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੂੰ ਵੀ, ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋਵੇਂਗੀ, ਰਾਮ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਜਾਵੇਂ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਵਤ੍ਯਾਂ ਤਸ੍ਯਾਂ ਤੁ ਦੁਃਖਿਤਾਯਾਂ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਪ੍ਰਾਣਾ ਨਿਰਗਮਨ੍ਦੁਃਖਾਤ੍ਪਤਿਦੁਃਖੇਨ ਪੂਰਿਤਾਤ੍
ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖਦੀ ਰਹੀ, ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਛੱਡ ਗਈ।
ਰਾਮਂ ਰਾਮਂ ਸ੍ਮਰਂਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਵਦਂਤ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਵਿਮਾਨਮਾਗਤਂ ਸੁष੍ਠੁ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣੀ ਸ੍ਵਰ੍ਗਤਾ ਬਭੌ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਵਾਰ ਵਾਰ ਰਾਮ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਦੀ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਲੈਂਦੀ ਰਹੀ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਸੋਹਣਾ ਵਿਮਾਨ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਪੰਛੀ-ਪਤਨੀ ਸੁਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਕੇ ਚਮਕ ਉਠੀ।
ਤਸ੍ਯਾਂ ਮृਤਾਯਾਂ ਦੁਃਖਾਰ੍ਤੋ ਭਰ੍ਤਾ ਤਸ੍ਯਾਃ ਸ ਪਕ੍ਸ਼ਿਰਾਟ੍ । ਪਰਮਂ ਕ੍ਰੋਧਮਾਪਨ੍ਨੋ ਜਾਹ੍ਨਵ੍ਯਾਂ ਦੁਃਖਿਤੋऽਪਤਤ੍
ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਰ ਗਈ, ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ, ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੇਜ਼ ਗੁੱਸੇ ਤੇ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਜਹਨਵੀ ਵਿਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਤਥਾ ਭਵਾਮਿ ਰਾਮਸ੍ਯ ਨਗਰੇ ਜਨਪੂਰਿਤੇ । ਮਦ੍ਵਾਕ੍ਯਾਦਿਯਮੁਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾ ਵਿਯੋਗੇਨ ਸੁਦੁਃਖਿਤਾ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਮ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਕਰਕੇ ਉਹ ਚਿੰਤਤ ਤੇ ਵਿੱਛੋੜੇ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋਈ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਪਪਾਤੋਦੇ ਜਾਹ੍ਨਵ੍ਯਾ ਭ੍ਰਮਸ਼ੋਭਿਤੇ । ਦੁਃਖਿਤਃ ਕੁਪਿਤੋ ਭੀਤਸ੍ਤਦ੍ਵਿਯੋਗੇਨ ਕਂਪਿਤਃ
ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਵਹਿੰਦੀ ਜਹਨਵੀ ਵਿਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਦੁੱਖੀ, ਗੁੱਸੇ, ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਵਿੱਛੋੜੇ ਨਾਲ ਕੰਬਦਾ ਹੋਇਆ।
ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਤ੍ਵਾਦ੍ਦੁਃਖਿਤਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਸੀਤਾਯਾ ਅਪਮਾਨਨਾਤ੍ । ਅਂਤ੍ਯਜਤ੍ਵਂ ਪਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਰਜਕਃ ਕ੍ਰੋਧਨਾਭਿਧਃ
ਗੁੱਸੇ, ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਦੀ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਕਰਕੇ, ਕ੍ਰੋਧਨ ਨਾਮ ਦਾ ਧੋਬੀ ਆਪਣੇ ਅੰਤ ਸਮੇਂ ਅੰਤਜਨ ਬਣ ਗਿਆ।
ਯਃ ਕ੍ਰੋਧਾਚ੍ਚ ਸ੍ਵਕਾਨ੍ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਮਹਤਾਂ ਦੁष੍ਟਮਾਚਰਨ੍ । ਸਂਤ੍ਯਜੇਤ੍ਸ ਮृਤੋ ਯਾਤਿ ਅਂਤ੍ਯਜਤ੍ਵਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਜੀਵਨ ਉੱਤੇ ਬੁਰਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਦੋਂ ਜਾਨ ਛੱਡਦਾ ਹੈ, ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਤਜਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਜ੍ਜਾਤਂ ਰਜਕੋਕ੍ਤ੍ਯਾਸੌ ਨਿਂਦਿਤਾ ਚ ਵਿਯੋਗਿਤਾ । ਰਜਕਸ੍ਯ ਚ ਸ਼ਾਪੇਨ ਵਿਯੁਕ੍ਤਾ ਸਾ ਵਨਂ ਗਤਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧੋਬੀ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਕੇ ਉਹ ਨਿੰਦਾ ਅਤੇ ਵਿੱਛੋੜੇ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਈ; ਤੇ ਧੋਬੀ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ ਉਹ ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਚਲੀ ਗਈ।
ਏਤਤ੍ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਵਿਪ੍ਰ ਯਤ੍ਤੇ ਪृष੍ਟਂ ਵਿਦੇਹਜਾਮ੍ । ਪੁਨਰਤ੍ਰ ਪਰਂ ਵृਤ੍ਤਂ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਨਿਗਦਾਮਿ ਤਤ੍
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੂੰ ਜੋ ਵੀਦੇਹ ਦੀ ਧੀ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੈਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਸੁਣ, ਇੱਥੇ ਅੱਗੇ ਹੋਇਆ ਵਾਕਿਆ ਮੈਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਸ਼ੇष ਉਵਾਚ। ਭਰਤਂ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਘੁਨਾਥਃ ਸੁਦੁਃਖਿਤਃ । ਪ੍ਰਤੀਹਾਰਮੁਵਾਚੇਦਂ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਂ ਪ੍ਰਾਪਯਾਸ਼ੁ ਮਾਮ੍
ਸ਼ੇਸ਼ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਭਰਤ ਨੂੰ ਬੇਹੋਸ਼ ਵੇਖ ਕੇ ਰਘੁਨਾਥ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਦਰਬਾਨ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਨੂੰ ਜਲਦੀ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਕੋਲ ਲੈ ਚਲੋ।'
ਤਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ਣਾਚ੍ਛਤ੍ਰੁਘ੍ਨਮਾਨਯਤ੍ । ਯਤ੍ਰ ਰਾਮੋ ਨਿਜਭ੍ਰਾਤਾ ਭਰਤੇਨ ਸਹ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਨੂੰ ਲਿਆਇਆ ਜਿੱਥੇ ਰਾਮ, ਆਪਣਾ ਭਰਾ, ਭਰਤ ਨਾਲ ਖੜਾ ਸੀ।
ਭਰਤਂ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਘੁਨਾਥਂ ਚ ਦੁਃਖਿਤਮ੍ । ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਦੁਃਖਿਤੋऽਵੋਚਤ੍ਕਿਮਿਦਂ ਦਾਰੁਣਂ ਮਹਤ੍
ਭਰਤ ਨੂੰ ਬੇਹੋਸ਼ ਅਤੇ ਰਘੁਨਾਥ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋਇਆ ਤੇ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, 'ਇਹ ਵੱਡਾ ਤੇ ਡਰਾਉਣਾ ਘਟਨਾ ਕੀ ਹੋਈ ਹੈ?'
ਤਦਾ ਰਾਮੋਂऽਤ੍ਯਜਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਲੋਕਵਿਗਰ੍ਹਿਤਮ੍ । ਤਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਰਾਮੋऽਸੌ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਂ ਪਦਸੇਵਕਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਾਮ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਅੰਤਜਨ ਛੱਡਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਗੱਲ ਆਖੀ; ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੇਵਕ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਅਧੋਮੁਖੋ ਦੀਨਰਵੋ ਗਦ੍ਗਦਾਕ੍ਸ਼ਰਵੇਪਥੁਃ । ਸ਼ृਣੁ ਭ੍ਰਾਤਰ੍ਵਚੋ ਮੇऽਦ੍ਯ ਕੁਰੁ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮਾਦਰਾਤ੍
ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ, ਦੁੱਖ ਭਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ, ਕੰਬਦੇ ਹੋਏ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਭਰਾ, ਅੱਜ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਜਲਦੀ ਕਰ।'
ਯਥਾ ਸ੍ਯਾਦ੍ਵਿਮਲਾਕੀਰ੍ਤਿਰ੍ਗਂਗੇਵ ਪृਥਿਵੀਂ ਗਤਾ । ਸੀਤਾਯਾ ਵਾਚ੍ਯਮਤੁਲਂ ਲੋਕੇ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਂਤ੍ਯਜੋਦਿਤਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਗੰਗਾ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਮਹਿਮਾ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਸੀਤਾ ਦੀ ਬੇਮਿਸਾਲ ਇੱਜ਼ਤ ਵੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਪਾਸੇ ਚਰਚਾ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਦ ਲੋਕ ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਸੁਣੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਣਗੇ।
ਹਾਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਦੇਹਂ ਸ੍ਵਮੇਨਾਂ ਵਾ ਜਾਨਕੀਂ ਕਿਲ । ਇਤਿ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਰਾਮਸ੍ਯ ਕਿਲ ਸ਼ਤ੍ਰੁਹਾ
ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਜਾਂ ਫਿਰ ਇਹ ਜਾਨਕੀ ਨੂੰ ਹੀ ਛੱਡ ਦਿਆਂ—ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੇ ਐਸਾ ਕਿਹਾ।
ਸਵੇਪਥੁਃ ਪਪਾਤੋਰ੍ਵ੍ਯਾਂ ਦੁਃਖਿਤਃ ਪਰਦਾਰਣਃ । ਸਂਜ੍ਞਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮੁਹੂਰ੍ਤੇਨ ਰਘੁਨਾਥਮਵੋਚਤ
ਪਰਾਇਆ ਘਰ ਤੋੜਣ ਵਾਲਾ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਹੋਸ਼ ਆਉਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਰਘੁਨਾਥ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨ ਉਵਾਚ। ਕਿਮੇਤਦੁਚ੍ਯਤੇ ਸ੍ਵਾਮਿਞ੍ਜਾਨਕੀਂ ਪ੍ਰਤਿ ਦਾਰੁਣਮ੍ । ਪਾਖਂਡੈਰ੍ਦੁष੍ਟਚਿਤ੍ਤੈਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਬਹਿष੍ਕृਤੈਃ
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮਾਲਕ, ਜਾਨਕੀ ਬਾਰੇ ਇਹਨੀ ਸਖਤ ਗੱਲ ਕਿਉਂ ਆਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ? ਇਹ ਤਾਂ ਝੂਠੇ, ਮੰਦੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਆਖੀ ਗਈ ਹੈ।