ਪਰ੍ਵਤੈਃ ਸ਼ਿਖਰੈਸ਼੍ਚੈਵ ਨਗੈਰ੍ਦ੍ਵਿਰਦਵਰ੍ष੍ਮਭਿਃ । ਵੇਗਾਤ੍ਸਂਤਾਡਯਾਮਾਸ ਦਾਰਯਨ੍ਸੁਰਥਂ ਨਖੈਃ
ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਚੋਟੀਆਂ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਨਾਲ, ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਨਾਲ, ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਖਾਂ ਨਾਲ ਸੂਰਥ ਨੂੰ ਚੀਰ ਦਿੱਤਾ।
ਤਮਪ੍ਯਾਸ਼ੁ ਬਬਂਧਾਸ੍ਤ੍ਰਾਦ੍ਰਾਮਸਂਜ੍ਞਾਤ੍ਸੁਦਾਰੁਣਾਤ੍ । ਬਦ੍ਧਃ ਕਪਿਵਰੋ ਮੇਨੇ ਸੁਰਥਂ ਰਾਮਸੇਵਕਮ੍
ਫਿਰ, 'ਰਾਮ' ਨਾਮ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਅਸਤਰ ਨਾਲ, ਸੂਰਥ ਨੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਕਪੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ। ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਵੀ ਸੂਰਥ ਨੂੰ ਰਾਮ ਦਾ ਸੇਵਕ ਹੀ ਮੰਨਿਆ।
ਗਜੋ ਯਥਾਯਸਮਯੀਂ ਸ਼ृਂਖਲਾਂ ਪਾਦਲਂਬਿਤਾਮ੍ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਕਿਂਚਿਨ੍ਨ ਵੈ ਕਰ੍ਤੁਂ ਸ਼ਕ੍ਨੋਤਿ ਸ ਤਥਾ ਹ੍ਯਭੂਤ੍
ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਪੈਰ 'ਚ ਲਗਾਈ ਹੋਈ ਜ਼ੰਜੀਰ ਦੇ ਨਾਲ ਕੁਝ ਵੀ ਕਰਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ, ਓਹੀ ਹਾਲਤ ਸੁਗਰੀਵ ਦੀ ਹੋ ਗਈ।
ਜਿਤਂ ਤੇਨ ਮਹਾਰਾਜ੍ਞਾ ਸੁਰਥੇਨ ਸੁਪੁਤ੍ਰਿਣਾ । ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਵੀਰਾਨ੍ਰਥੇ ਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਯਯੌ ਸ੍ਵਨਗਰਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਸੂਰਥ ਨੇ, ਜੋ ਚੰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਸਾਰੇ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਗਤ੍ਵਾ ਸਭਾਯਾਂ ਸੁਮਹਾਨ੍ਬਦ੍ਧਂ ਮਾਰੁਤਿਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ । ਸ੍ਮਰ ਸ਼੍ਰੀਰਘੁਨਾਥਂ ਤ੍ਵਂ ਦਯਾਲੁਂ ਭਕ੍ਤਪਾਲਕਮ੍
ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਸੂਰਥ ਨੇ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਮਾਰੁਤੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਤੂੰ ਸ੍ਰੀ ਰਘੁਨਾਥ, ਦਇਆਲੂ, ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਰਾਖੇ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ।'
ਯਥਾ ਤ੍ਵਾਂ ਬਂਧਨਾਤ੍ਸਦ੍ਯੋ ਮੋਚਯਿष੍ਯਤਿ ਸੁष੍ਠੁਧੀਃ । ਨਾਨ੍ਯਥਾਯੁਤਵਰ੍षੇਣ ਮੋਚਯਿष੍ਯਾਮਿ ਬਂਧਨਾਤ੍
'ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਬੰਨ੍ਹ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰੇਗਾ, ਹੇ ਸੁਚੇਤ, ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੰਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ।'
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਸਮੀਰਜਸ੍ਤਦਾ । ਸੁਬਦ੍ਧਮਾਤ੍ਮਾਨਮਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਵੀਰਾਨ੍ । ਸਂਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਾਞ੍ਛਤ੍ਰੁਸ਼ਰਾਭਿਘਾਤ -। ਪੀਡਾਯੁਤਾਨ੍ਬਂਧਨਮੁਕ੍ਤਯੇ ਸ੍ਮਰਤ੍
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਵਨਪੁਤ੍ਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ। ਵੀਰ ਬੇਹੋਸ਼ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸਨ। ਬੰਨ੍ਹ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਲੈਣ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਯਾਦ ਕੀਤਾ।
ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਚਂਦ੍ਰਂ ਰਘੁਵਂਸ਼ਜਾਤਂ ਸੀਤਾਪਤਿਂ ਪਂਕਜਪਤ੍ਰਨੇਤ੍ਰਮ੍ । ਸ੍ਵਮੁਕ੍ਤਯੇ ਬਂਧਨਤਃ ਕृਪਾਲੁਂ ਸਸ੍ਮਾਰ ਸਰ੍ਵੈਃ ਕਰਣੈਰ੍ਵਿਸ਼ੋਕੈਃ
ਉਸ ਨੇ ਸ੍ਰੀ ਰਾਮਚੰਦ੍ਰ, ਰਘੁਵੰਸ਼ ਦੇ ਜਨਮ, ਸੀਤਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਕਮਲ-ਪੱਤਿਆਂ ਵਰਗੇ ਨੈਣਾਂ ਵਾਲੇ, ਦਇਆਲੂ, ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਪਵਿੱਤਰ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨਾਲ, ਬੰਨ੍ਹ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਯਾਦ ਕੀਤਾ।
ਹਨੂਮਾਨੁਵਾਚ। ਹਾ ਨਾਥ ਹਾ ਨਰਵਰੋਤ੍ਤਮ ਹਾ ਦਯਾਲੋ । ਸੀਤਾਪਤੇ ਰੁਚਿਰਕੁਂਤਲਸ਼ੋਭਿਵਕ੍ਤ੍ਰ । ਭਕ੍ਤਾਰ੍ਤਿਦਾਹਕ ਮਨੋਹਰਰੂਪਧਾਰਿਨ੍ । ਮਾਂ ਬਂਧਨਾਤ੍ਸਪਦਿ ਮੋਚਯ ਮਾ ਵਿਲਂਬਮ੍
ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਹੇ ਨਾਥ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਹੇ ਦਇਆਲੂ, ਸੀਤਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਸੋਹਣੇ ਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਚਿਹਰਾ, ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਪੀੜ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮਨਮੋਹਣ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਮੈਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੰਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਮੁਕਤ ਕਰ, ਦੇਰੀ ਨਾ ਕਰ।'
ਸਂਮੋਚਿਤਾਸ੍ਤੁ ਭਵਤਾ ਗਜਪੁਂਗਵਾਦ੍ਯਾਃ । ਦੇਵਾਸ਼੍ਚ ਦਾਨਵਕੁਲਾਗ੍ਨਿ ਸੁਦਹ੍ਯਮਾਨਾਃ । ਤਤ੍ਸੁਂਦਰੀਸ਼ਿਰਸਿਸਂਸ੍ਥਿਤਕੇਸ਼ਬਂਧਃ । ਸਂਮੋਚਿਤਸ੍ਤੁ ਕਰੁਣਾਲਯ ਮਾਂ ਸ੍ਮਰਸ੍ਵ
'ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ, ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲੀ; ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਦਾਨਵ ਜਾਤੀਆਂ, ਜੋ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸੜ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਬਚ ਗਈਆਂ; ਤੇਰੇ ਵਾਲ ਸੋਹਣੀ ਸੂਤ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹਨ; ਹੇ ਦਇਆ ਦਾ ਘਰ, ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਤੇ ਮੁਕਤ ਕਰ।'
ਤ੍ਵਂ ਯਾਗਕਰ੍ਮਨਿਰਤੋऽਸਿ ਮੁਨੀਸ਼੍ਵਰੇਂਦ੍ਰੈ । ਰ੍ਧਰ੍ਮਂ ਵਿਚਾਰਯਸਿ ਭੂਮਿਪਤੀਡ੍ਯਪਾਦ । ਅਤ੍ਰਾਹਮਦ੍ਯ ਸੁਰਥੇਨ ਵਿਗਾਢਪਾਸ਼ -। ਬਦ੍ਧੋਸ੍ਮਿ ਮੋਚਯ ਮਹਾਪੁਰੁषਾਸ਼ੁ ਦੇਵ
'ਤੂੰ ਯੱਗ ਤੇ ਕਰਮ 'ਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈਂ, ਮਹਾਨ ਰਿਸੀਆਂ ਅਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈਂ; ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈਂ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ ਹੈਂ। ਅੱਜ ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਸੂਰਥ ਵੱਲੋਂ ਪੱਕੇ ਪਾਸ਼ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ—ਮੈਨੂੰ ਜਲਦੀ ਮੁਕਤ ਕਰ, ਹੇ ਮਹਾਪੁਰਖ, ਹੇ ਦੇਵ।'
ਨੋ ਮੋਚਯਸ੍ਯਥ ਯਦਿ ਸ੍ਮਰਣਾਤਿਰੇਕਾਤ੍ । ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਦੇਵਵਰਪੂਜਿਤਪਾਦਪਦ੍ਮ । ਲੋਕੋ ਭਵਂਤਮਿਦਮੁਲ੍ਲਸਿਤੋऽਹਸਿष੍ਯ -। ਤ੍ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਿਲਂਬਮਿਹ ਮਾਚਰ ਮੋਚਯਾਸ਼ੁ
'ਜੇ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਹੁਣ ਮੁਕਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਹੇ ਜਿਸ ਦੇ ਕਵਲ-ਚਰਨ ਸਾਰੇ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਖੋ ਦੇਵੇਗਾ; ਇਸ ਲਈ, ਇੱਥੇ ਦੇਰੀ ਨਾ ਕਰ, ਜਲਦੀ ਮੁਕਤ ਕਰ।'
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਜਗਨ੍ਨਾਥੋ ਰਘੁਵੀਰਃ ਕृਪਾਨਿਧਿਃ । ਭਕ੍ਤਂ ਮੋਚਯਿਤੁਂ ਪ੍ਰਾਗਾਤ੍ਪੁष੍ਪਕੇਣਾਸ਼ੁਵੇਗਿਨਾ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਨਾਥ, ਰਘੁਵੀਰ, ਦਇਆ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ, ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਨੂੰ ਛੁਡਾਉਣ ਲਈ ਪੁਸ਼ਪਕ ਰਥ 'ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨਾਨੁਗੇਨਾਥ ਭਰਤੇਨ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤਮ੍ । ਮੁਨਿਵृਂਦੈਰ੍ਵ੍ਯਾਸਮੁਖ੍ਯੈਃ ਸਮੇਤਂ ਦਦृਸ਼ੇ ਕਪਿਃ
ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲਖਸ਼ਮਣ ਦੀ ਸਾਥੀਤਾ ਅਤੇ ਭਰਤ ਦੀ ਸੋਭਾ ਨਾਲ, ਵਿਆਸ ਆਦਿ ਰਿਸੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ।
ਤਮਾਗਤਂ ਨਿਜਂ ਨਾਥਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਭੂਪਂ ਸਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ । ਪਸ਼੍ਯ ਰਾਜਨ੍ਨਿਜਂ ਮੋਕ੍ਤੁਮਾਯਾਤਂ ਕृਪਯਾ ਹਰਿਮ੍
ਆਪਣੇ ਨਾਥ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਵੇਖੋ, ਰਾਜਾ, ਹਰੀ ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਨੂੰ ਛੁਡਾਉਣ ਲਈ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਆਇਆ ਹੈ।'
ਅਨੇਕੇ ਮੋਚਿਤਾਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਸ੍ਮਰਣਾਤ੍ਸੇਵਕਾ ਨਿਜਾਃ । ਤਥਾ ਮਾਂ ਪਾਸ਼ਤੋ ਬਦ੍ਧਂ ਸਂਮੋਚਯਿਤੁਮਾਗਤਃ
'ਉਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਸੇਵਕਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਯਾਦ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲੀ ਹੈ; ਓਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੰਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਛੁਡਾਉਣ ਲਈ ਆਇਆ ਹੈ।'
ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਭਦ੍ਰਮਾਯਾਂਤਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯਾਸੌ ਸੁਰਥਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ । ਨਤੀਸ਼੍ਚ ਸ਼ਤਸ਼ਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇ ਭਕ੍ਤਿਪੂਰਪਰਿਪ੍ਲੁਤਃ
ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਦੇ ਆਉਣ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੁਰਥਾ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਸੈਂਕੜੇ ਵਾਰੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੇ, ਉਸ ਦਾ ਦਿਲ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਸ੍ਤਂ ਨਿਜੈਰ੍ਦੋਰ੍ਭਿਃ ਪਰਿਰੇਭੇ ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਃ । ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਸਿਂਚਨ੍ਨਸ਼੍ਰੁਜਲੈਰ੍ਹਰ੍षਾਦ੍ਭਕ੍ਤਂ ਸ੍ਵਕਂ ਮੁਹੁਃ
ਚੌਥੀ ਬਾਂਹ ਵਾਲੇ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਆਂਸੂਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਭਿੱਜਾਇਆ।
ਉਵਾਚ ਧਨ੍ਯਦੇਹੋऽਸਿ ਮਹਤ੍ਕਰ੍ਮ ਕृਤਂ ਤ੍ਵਯਾ । ਕਪੀਸ਼੍ਵਰਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਬਦ੍ਧੋ ਹਨੂਮਾਨ੍ਸਰ੍ਵਤੋ ਬਲਃ
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਤੇਰਾ ਸਰੀਰ ਧਨਿਆ ਹੈ; ਤੂੰ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਕਰਕੇ, ਬਾਂਦਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨੂਮਾਨ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ।'
ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਃ ਕਪਿਵਰ੍ਯਂ ਤਂ ਮੋਚਯਾਮਾਸ ਬਂਧਨਾਤ੍ । ਮੂਰ੍ਛਿਤਾਂਸ੍ਤਾਨ੍ਭਟਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਦृष੍ਟ੍ਯਾ ਸ੍ਵਜੀਵਯਤ੍
ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਬਾਂਦਰ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਮੂੜ੍ਹ ਹੋਏ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਜਗਾਇਆ।
ਤੇ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਂ ਤਤ੍ਯਜੁਰ੍ਦृष੍ਟਾ ਰਾਮੇਣ ਸੁਰਸੇਵਿਨਾ । ਉਤ੍ਥਿਤਾ ਦਦृਸ਼ੁਃ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਚਂਦ੍ਰਂ ਮਨੋਰਮਮ੍
ਜਦ ਰਾਮ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪੂਜਨਯੋਗ ਹਨ, ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮੂੜ੍ਹ ਹੋਣਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਉਠ ਕੇ ਮਨਮੋਹਣ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮਚੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਪ੍ਰਣਤਾਸ੍ਤੇ ਰਘੁਪਤਿਂ ਤੇਨ ਪृष੍ਟਾ ਅਨਾਮਯਮ੍ । ਸੁਖੀਭੂਤਾ ਨृਪਂ ਪ੍ਰੋਚੁਃ ਸਰ੍ਵਂ ਸ੍ਵਕੁਸ਼ਲਂ ਨृਪਾਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਘੁਪਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਹਾਲ-ਚਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, ਰਾਜੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਭ ਕੁਝ ਠੀਕ ਹੈ।
ਸੁਰਥੋ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਰਾਮਂ ਚ ਕृਪਾਰ੍ਥਂ ਸੇਵਕਾਤ੍ਮਨਃ । ਆਗਤਂ ਸਕਲਂ ਰਾਜ੍ਯਂ ਸਹਯਂ ਸੁਮੁਦਾਰ੍ਪਯਤ੍
ਸੁਰਥਾ ਨੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੇਵਕ ਲਈ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਆਇਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਪੂਰਾ ਰਾਜ ਤੇ ਸਾਰੇ ਸਾਥੀ ਉਸ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।
ਅਨੇਕਵਰਿਵਸ੍ਯਾਭਿਃ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਂ ਸਮਤੋषਯਤ੍ । ਕਥਯਾਮਾਸ ਮੇऽਨ੍ਯਾਯ੍ਯਂ ਕृਤਂ ਤੇ ਕ੍ਸ਼ਮ ਰਾਘਵ । ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਸ੍ਤਮੁਵਾਚਾਥ ਕृਤਂ ਤੇ ਵਾਹਰਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਤਰੀਕੇ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ ਤੇ ਕਿਹਾ, 'ਰਾਘਵ, ਜੋ ਕੁਝ ਗਲਤ ਹੋਇਆ, ਮੈਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ।' ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਰਖਿਆ ਦਾ ਫਰਜ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।'
ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਤ੍ਰਿਯਾਣਾਮਯਂ ਧਰ੍ਮਃ ਸ੍ਵਾਮਿਨਾ ਸਹ ਯੁਦ੍ਧ੍ਯਤੇ । ਤ੍ਵਯਾ ਸਾਧੁਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਰਣੇ ਵੀਰਾਃ ਪ੍ਰਤੋषਿਤਾਃ
'ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਦਾ ਫਰਜ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਨਾਲ ਲੜਨ। ਤੂੰ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ; ਜੰਗ ਦੇ ਵੀਰ ਖੁਸ਼ ਹਨ।'
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਵਂਤਂ ਨृਹਰਿਂ ਪੂਜਯਨ੍ਸਸੁਤੋऽਭਵਤ੍ । ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਸ੍ਤ੍ਰਿਦਿਨਂ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਯਯੌ ਤਮਨੁਮਂਤ੍ਰ੍ਯ ਚ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਰਹਿ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਕਾਮਗੇਨ ਵਿਮਾਨੇਨ ਮੁਨਿਭਿਃ ਸਹਿਤੋ ਮਹਾਨ੍ । ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਮਿਤਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਕਥਾਸ਼੍ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਮਨੋਹਰਾਃ
ਉਹ ਮਹਾਨ, ਰਿਸੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਲੋਕ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸੁਹਣੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਾਉਣ ਲੱਗੇ।
ਚਂਪਕਂ ਸ੍ਵਪੁਰੇ ਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਸੁਰਥਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯੋ ਬਲੀ । ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨੇਨ ਸਮਂ ਯਾਤੁਂ ਮਨਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇ ਮਹਾਬਲਃ
ਸੁਰਥਾ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਕਸ਼ਤਰੀਆ ਸੀ, ਨੇ ਚੰਪਕ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਣ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ।
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਃ ਸ੍ਵਹਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਭੇਰੀਨਾਦਾਨਕਾਰਯਤ੍ । ਸ਼ਂਖਨਾਦਾਨ੍ਬਹੁਵਿਧਾਨ੍ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸਮਵਾਦਯਤ੍
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਨੇ ਆਪਣਾ ਘੋੜਾ ਲੈ ਕੇ, ਡੰਗੀਆਂ ਵਜਾਉਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਕਈ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਸ਼ੰਖ ਵਜਾਏ।
ਸੁਰਥੇਨ ਸਮਂ ਵੀਰੋ ਯਜ੍ਞਵਾਹਮਮੂਮੁਚਤ੍ । ਸ ਬਭ੍ਰਾਮਾਪਰਾਨ੍ਦੇਸ਼ਾਨ੍ਨ ਕੋਪਿ ਜਗृਹੇ ਬਲੀ
ਉਹ ਵੀਰ, ਸੁਰਥਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਯਜਨ ਦੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਛੱਡਿਆ। ਉਹ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਫੜਿਆ।